Chương 12

Chờ cho các bạn khác về rồi, Ngô mới bảo nhỏ với Ngữ:
– Ðêm nay mày ngủ lại đây đi!
Ngữ hỏi, mắt nhìn quanh:
– Có chỗ không? Mày chỉ có cái giường bố.
Ngô nói:
– Mày ở lại tao có chuyện cần hỏi mày.
Ngữ biết Ngô muốn tâm sự chuyện gì đó quan trọng lắm, vì suốt cuộc tranh luận, Ngô muốn nói với Tường nhiều nhưng khi định nói lại đổi ý do dự. Ngữ cởi hạt nút áo trên cùng cho đỡ nóng, lấy quyển vở Ngô dùng để phác họa quạt phe phẩy. Ngô hỏi:
– Mày muốn tắm không?
Ngữ hỏi lại:
– Tắm ở đâu?
– Tao vẫn thường xách nước qua bên này. Hơi xa, nhưng tiện hơn. Phòng tắm bên đó liền với nhà bếp, đi ra đi vô đụng đầu…
Sợ làm phiền bạn, Ngữ lắc đầu:
– Thôi. Tao chỉ rửa mặt qua rồi đi ngủ. Cho tao mượn cái khăn mặt đi.
Ngô định lấy cái khăn của mình đưa cho bạn, nhưng nhớ lại cái khăn đó quá dơ. Ngô cẩu thả, nhiều khi dùng ngay khăn lau mặt để lau các vết sơn thừa trên tranh; ngay cả khi chỉ dùng để lau mặt, cái khăn ấy cả tháng không giặt nên hôi hám, đen đủi chẳng khác nào tấm giẻ lau bàn dưới nhà bếp. Ngô nói:
– Ðể tao về nhà đem qua chai nước lọc, sẵn tiện lấy cái khăn cho mày.
Ngữ chờ bạn đi rồi, mới cởi cả áo ngoài nằm dài trên cái giường bố. Chàng thấy mệt, tuy cả ngày chỉ la cà chứ không làm việc gì nặng. Bức tranh Ngô vẽ dở mới được một nửa có hình một cô gái vạm vỡ đang giơ tay lên như hô khẩu hiệu. Ngô chỉ mới vẽ được một nửa khuôn mặt, nên chỉ hơi hiện rõ cái miệng tròn. Khuôn mặt thiếu mắt và mũi, cánh tay phải lại cụt đến cùi chỏ, nên thoạt nhìn, Ngữ không khỏi bật cười. Chàng nghĩ lẩn thẩn:
– Ðúng là thời thiên hạ chỉ chú ý đến cái miệng. Ở đâu cũng nghe nói, nói, nói. Nói không kịp thở và không thèm dùng mắt để nhìn lại xem người khác có nghe hay không. Có cái gì giông giống với không khí đam mê điên dại trong thánh kinh, khi ai ai cũng tưởng được Thiên khải để nói tiên tri. Hội thảo. Tuyên cáo. Đêm suy tưởng. Dạ đàm. Nói trên loa phóng thanh, nói ở buổi họp mặt. Có thể cả những cột điện trước khách sạn Morin cũng biết phát biểu để tỏ ý kiến tán đồng với các bản tuyên ngôn. Và những vì sao khuya cũng nhấp nháy để báo tin đã nhận sứ điệp.
Ý tưởng ngộ nghĩnh nhân xem bức tranh dang dở của Ngô khiến Ngữ vui vui. Chàng muốn nói ngay ý đó với bạn. Có tiếng chân bước nhẹ trước xưởng vẽ. Ngữ hơi ái ngại, ngờ rằng không phải bước đi nặng và gấp của Ngô. Chàng ngồi dậy, tay vơ cái áo mắc trên ghế dựa. Diễm lấp ló ở cửa phòng, hỏi vào:
– Em vô được không?
Ngữ cài nút áo xong mới đáp:
– Diễm vào đi. Ngô đâu?
Diễm không đáp ngay, chỉ nói:
– Anh ấy sai đem cái khăn qua cho anh.
Ngữ đưa tay nhận cái khăn còn ướt và ẩm, hỏi Diễm:
– Diễm chưa đi nghỉ ư?
Diễm buồn buồn đáp:
– Chưa ngủ được, anh Ngữ ạ!
– Bận học bài thi à?
– Không. Lâu nay có học hành gì đâu mà thi với cử. Chắc tụi em mất năm nay quá. Tại nhà…
– Sao ạ?
Diễm ngập ngừng một lúc, mới nói:
– Nhà em lúc nào cũng thế. Ba về thì không đứa này cũng đứa kia bị la!
– Ngô đang bị dũa à? Chuyện gì thế?
Diễm lại do dự, nhìn Ngữ, đôi mắt chớp chớp cố giấu xúc động. Một lúc sau, nàng nói nhỏ:
– Ba em sợ.
Ngữ đoán chuyện rắc rối khá trầm trọng, nên cố lấy giọng thân mật hỏi cho cô em gái bạn khỏi ngại:
– Chắc lại như ông bà bên anh chứ gì? Các ông cụ bà cụ bao giờ cũng lo xa.
Quả nhiên Diễm vui vẻ hỏi:
– Bên ấy bác cũng thường rầy các anh chị chuyện hội thảo xuống đường à?
Ngữ đoán được đại khái câu chuyện, nên hỏi Diễm:
– Có lẽ bác ngại khi thấy tụi này cứ họp mặt ở đây…
Diễm quên dè dặt nói:
– Đúng thế! Ba em…
Nói nửa chừng, Diễm ngưng lại, Ngữ thấy thái độ của Diễm nửa muốn về, lại nửa muốn tiếp tục câu chuyện, nên nói:
– Diễm ngồi lại chơi đã. Ngồi ở cái ghế này.
Diễm e dè ngồi xuống ghế nhìn quanh phòng như một khách lạ. Ngữ bật cười hỏi:
– Diễm ít qua đây lắm sao?
Diễm cười đáp:
– Không. Nhưng tự nhiên đêm nay căn phòng này khác hẳn đi. Có cái gì đó… Hình như thiếu thiếu cái gì.
Ngữ nói liền:
– Thiếu các cô gái cổ cao, phải không?
Diễm reo lên:
– Phải. Anh ấy dẹp đi đâu hết rồi!
– Tường nó chê quá, Ngô đâm nản. Anh cô đang vẽ những cô gái vạm vỡ, Diễm không thấy sao?
Diễm nhíu mày ngắm bức tranh vẽ dở của anh, trề môi chê:
– Xấu òm. Em không thích.
– Diễm thích cái gì? Tranh tố nữ cổ thiên nga à?
– Cũng không.
– Phiền nhỉ. Ngô có cô em khó tính quá.
– Không phải thế. Em thích cái gì tự nhiên. Cổ cao quá hay thấp quá, đều có cái gì quá đáng. Anh Ngữ này…
– Diễm nói gì?
– Hồi nãy em có lén nghe các anh nói chuyện. Nghe lén xấu lắm, nhưng ba sai em qua kêu anh Ngô về, em không đi không được.
Ngữ lo ngại hỏi:
– Bác về từ lâu rồi à?
– Cách đây khoảng một giờ.
Rồi như không muốn Ngữ bận tâm về cha mình, Diễm nói:
– Em không thích cái lối nói của anh Tường.
Ngữ vui mừng tìm được người đồng chí khả ái, hấp tấp hỏi:
– Diễm không thích chỗ nào?
Diễm đỏ mặt thiếu tự tín, cười do dự một lúc mới dè dặt nói:
– Em không thích… không thích lối nói sát sạt của anh ấy. Nghe như nghe cha đạo giảng kinh. Phải thế này, phải thế nọ. Anh ấy nói cái gì cũng có lý cả, cãi không được. Nhưng nghe vẫn tức anh ách thế nào!
Nghe Diễm diễn tả tâm trạng mình gọn và đúng quá. Ngữ thú vị đập nhẹ xuống ghế bố reo lên:
– Đúng quá. Diễm hay thật.
– Anh nói mỉa em hả.
– Không đâu. Diễm nắm được cái thần của thằng Tường. Vì sao tức anh ách, Diễm biết không?
– Em chịu.
– Vì nó lên gân để nói những điều quá sức mình. Không phải nó nói dối hay nói dóc, không ai chân thành và đam mê cho bằng Tường. Nó không nói dối. Nó chỉ có tin một điều quá sức chịu đựng của nó mà thôi.
Diễm lắc đầu:
– Em không hiểu gì cả.
Ngữ nói:
- Đấy là lỗi của tôi. Tôi viết văn mà diễn tả không đúng và gọn cho bằng Diễm, tệ quá.
– Anh lại nói mỉa em rồi.
– Không. Tôi nói thật. Chân lý đúng nghĩa bao giờ cũng đơn giản dễ hiểu. Cái gì nghe mà tức anh ách, hoặc cảm thấy có gì đè nặng lên đầu mình, cái đó còn xa mới là chân lý.
Diễm lại thú nhận:
– Em chỉ hiểu mù mờ.
Ngữ cười chữa thẹn:
– Như vậy Diễm đừng cố hiểu, vì tôi chưa nói được đúng chân lý.
Diễm cười, đỏ mặt vì được Ngữ khen. Nàng nhìn quanh như sợ ai trông thấy, rồi hỏi:
– Sao chẳng bao giờ các anh hỏi ý kiến tụi em cả?
Ngữ ngạc nhiên hỏi lại:
– Hỏi chuyện gì?
– Chuyện các anh đang say mê làm đấy. Anh Ngô không bao giờ hỏi em xem vẽ như thế có đẹp không. Anh có đưa truyện cho chị Nam hay con Quế đọc rồi hỏi ý kiến không?
– Ừ nhỉ. Chưa bao giờ cả.
Diễm liếc nhìn Ngữ rồi nói nhỏ:
– Em có đọc hết các truyện anh viết.
Ngữ vội hỏi:
– Ðọc ở đâu?
– Trên báo. Cả trên bản thảo anh cho anh Ngô mượn nữa.
Ngữ lo ngại hỏi, lòng vô cùng hồi hộp:
– Diễm thấy thế nào?
Diễm cười không nói. Ngữ giục:
– Cứ nói thật. Tôi không buồn đâu.
Diễm che miệng cười rúc rích rồi đáp nhanh:
– Em thích lắm.
Lời khen bất ngờ và ngắn ngủi khiến Ngữ nôn nao cả lòng. Chàng ngước lên nhìn Diễm, thấy Diễm đẹp và dễ thương quá. Tại sao đến bây giờ, sau bao năm đi lại quen biết với gia đình Ngô, Ngữ mới thấy Diễm xinh xắn đẹp đẽ. Diễm cũng có khuôn mặt hơi gầy như Ngô, nước da Diễm ngăm ngăm không được trắng lắm. Nhưng ánh mắt tinh nghịch và cái mũi cao khiến khuôn mặt Diễm linh hoạt hẳn lên. Đôi mắt Diễm cũng lạc quan như đôi môi hay cười. Cái cằm nhọn hiện rõ trên cần cổ thon cao. Có thể Ngô lấy em gái làm người mẫu đầu tiên không biết chừng. Như vậy Ngữ đã lầm khi chê Ngô mô phỏng Modi. Ngữ không thể dừng được nữa. Chàng phải biết rõ Diễm nghĩ gì về truyện của chàng. Trước hết là truyện “Vòng hoa dành cho ngài lãnh tụ”. Ngữ hỏi:
– Diễm có đọc cái truyện cuối chưa?
– Dĩ nhiên em đọc rồi. Ðọc từ hồi tờ Khởi Hành mới ra Huế.
– Diễm mượn của ai thế? 
Diễm xịu mặt hỏi lại:
– Anh chê em không dám bỏ tiền mua báo hả?
Càng ngày Ngữ càng khám phá ra nhiều điểm thú vị. Chàng tưởng tượng được Diễm làm chị phó tổng thư ký đặc trách nội vụ như thế nào, Diễm dẫn đầu cuộc biểu tình hoặc làm đặc phái viên vào xách động tận phía bên kia đèo Hải vân thế nào, nhưng không bao giờ tưởng tượng được rằng Diễm bỏ tiền dành mua ô mai để mua báo Khởi Hành. Tưởng tượng Diễm mua báo Phụ Nữ Ngày Mai, hoặc Tiểu Thuyết Thứ Tư, Thời Nay, Phổ Thông dễ hơn. Ngữ hồi hộp hỏi:
– Diễm đọc xong truyện đó có thấy tức anh ách không?
Diễm đáp ngay:
– Không đâu. Ðọc thú lắm. Em cứ tưởng Lãng có gặp cái ông “đại hiệp” đó thật. Anh làm em quê một cục.
– Sao thế?
– Em chạy đi hỏi thằng Lãng. Nó chưa đọc truyện của anh nên ngớ ra.
– Diễm gặp nó ở đâu?
– Lãng đi đâu với ông Mân không biết. Cái hội RYC cũng có thật chứ anh?
– Ừ, có thật, nhưng…
– Anh pha trộn thực với tưởng tượng làm em không biết đâu mà lần. Ðọc cứ hồi hộp không hiểu ra làm sao.
Ngữ vui mừng nói:
– Nếu viết được cái truyện mà người đọc cứ tưởng như có thật tức là đã thành công đấy. Có những chuyện thật trăm phần trăm nhưng kể vụng người ta đọc không ai tin, người ta cứ tức anh ách như Diễm vừa nói. Ngược lại…
Diễm cắt lời Ngữ:
– Nhưng em không chịu cách anh phân tai người.
Ngữ chưa hiểu, hỏi lại:
– Diễm muốn nói gì?
– Mười một cặp tai cắt của những tên đại gian ác đã chết, em cho là nhiều quá. Giảm bớt số đó lại, để “đại hiệp” phải cắt trộm nhiều cái tai sống nữa cho đủ số. Thiếu gì hạng người còn sống nhăn nhưng đáng bị cắt tai.
Ngữ thấy ý kiến ngộ nghĩnh, hỏi:
– Như hạng người nào?
Diễm vội kêu:
– Chịu. Em chỉ nói thế thôi. Cắt tai, ôi chao, ghê thấy mồ!
Nói xong Diễm cười khúc khích, hai tay đưa lên bịt tai lại. Ngón tay Diễm vô tình vệt tóc, cho Ngữ thấy hai vành tai Diễm nhỏ và hồng, thật xinh.
 
******
 
Ngô xách xô nước qua, rồi ôm chiếu trải xuống nền xi măng, không nói năng gì. Ngữ biết bạn đang có chuyện buồn, nên không hỏi vội. Chàng cầm cái khăn mặt ra chỗ gốc nhãn. Ngữ nhớ lúc nãy khi Diễm vừa đưa cái khăn cho chàng, nó hãy còn âm ấm. Chi tiết ấy đối với chàng trở nên lạ lùng. Ngữ nghĩ: Có lẽ không phải cái khăn của thằng Ngô đâu. Nó không cẩn thận đến nỗi nấu khăn cho sạch mỗi tối. Chàng rộn rã cả lòng khi chợt nghĩ: Biết đâu là khăn của Diễm. Phải rồi. Chỉ có các cô mới lớn sợ mụn, chăm sóc nâng niu da mặt như nâng trứng hứng hoa mới chịu khó kỹ càng như thế thôi.
Ngữ muốn kiểm chứng lại dự đoán của mình, nhưng chàng vừa hy vong lại vừa lo sợ thất vọng.
Sau một hồi chần chờ, chàng áp cái khăn còn ướt lên mặt. Đúng là khăn của Diễm. Chàng ngửi thấy mùi xà phòng thơm pha lẫn mùi kem Quế em gái chàng vẫn thường đánh lên mặt trước khi đi ngủ. Ngữ có hai cô em gái nên chàng khá rành về son phấn. Chàng nhắm mắt hít nhẹ thứ hương nồng nàn, lòng vui lâng lâng. Không biết Ngữ đứng yên dưới gốc nhãn trong bao lâu, chàng chỉ giật mình trở lại thực tại khi có tiếng Ngô gọi lớn:
– Có gì thế Ngữ?
Ngữ nói:
– Có gì đâu.
– Sao mày không rửa mặt?
Ngữ biết Ngô thắc mắc vì không nghe tiếng nước xối, chàng cười một mình, áp khăn lên mặt một lần chót, rồi mới múc ca nước dội lên, vắt qua. Nước đổ xuống vũng gần gốc nhãn kêu róc rách. Bấy giờ Ngữ mới nói dối Ngô:
– Tại trăng đẹp quá.
Nước làm cho mùi hương phấn loãng đi, nhưng bù lại, Ngữ thấy hình như sau mùi son phấn hiện lên đậm dần mùi thơm thơm của da thịt. Chăng vội lau mặt thật nhanh để xả nước lần nữa, vắt xong, phủ khăn lên mặt. Mùi thơm thơm vẫn vương vấn đâu đây. Giọng Ngô bắt đầu sốt ruột:
– Mày rạy rọ cái gì lâu thế?
Ngữ vội đáp:
– Tao vào ngay đây. Gớm. Cả ngày đi ngoài đường, cái mặt đầy cả bụi.
Nói thế nhưng Ngữ vẫn nấn ná áp mặt lên cái khăn ướt lần nữa mới bước vào nhà. Ngô nằm ngửa trên chiếu, mắt lim dim như sắp ngủ. Ngữ hỏi:
– Có chuyện gì mà trông mày buồn thế?
Ngô thở dài, rồi đáp lơ lửng:
– Ba tao… thật phiền.
Ngữ không dám hỏi kỹ chuyện nhà của bạn, kiên nhẫn chờ. Một lúc sau Ngô mới nói:
– Hình như đến nay mấy ông tướng trong Sài gòn bắt đầu sốt ruột về những gì ta làm ở đây rồi đấy.
– Sao mày biết?
– Ba tao đi họp để nghe tỉnh trưởng nói chuyện. Ông ấy dọa nếu con cái làm rối loạn trị an, cha mẹ phải chịu liên lụy.
– Dọa đập bể niêu cơm của công chức à?
– Ừ, vì thế ba tao mới lo.
– Bác không vui khi biết tụi mình tụ tập bên này?
– Ừ.
– Bác có phiền gì tao không?
– Hừ… ườm… có, nhưng ít thôi. Mày mặc đồ lính nên ba tao khá yên tâm. Ba tao ngán nhất là có thằng Tường.
Ngô e dè một chút rồi nói:
– Ngữ này.
– Cái gì?
– Mày có thấy độ rày thằng Tường hơi khang khác không?
Ngữ nhận thấy Ngô có nhận xét giống mình, nhưng để kiểm chứng lại cẩn thận, chàng cố hoãn binh:
– Độ này à? Từ lúc nào?
– Từ lúc nó bị hành hung ở Thanh bồ. Hình như cả nhóm Lập Trường càng ngày càng muốn xa dần nhà chùa. Phải thế không?
– Mày làm ở đấy đáng lẽ phải rõ hơn tao chứ.
– Tao chỉ đến đưa tranh rồi về. Vả lại, hình như họ xem thường tao.
Ngữ suy nghĩ một lúc rồi nói:
– Họ xa chùa cũng phải. Càng nhờ vả nhà chùa càng dễ liên lụy đến việc thù hằn giữa Phật giáo và Công giáo. Hơn nữa, các thầy đã bắt đầu muốn tạo thanh thế riêng rồi.
– Nhưng nhóm trí thức này có hậu thuẫn không nếu tách ra khỏi nhà chùa? Tao nghi lắm. Hiện giờ thì hai bên cứ nhì nhằng, nửa muốn anh đi đường anh tôi đường tôi, nửa tiếc.
– Sự thực ra sao khó nói lắm. Hình như mấy ông Cứu quốc đang băn khoăn tìm cách gỡ lối bí. Tao chưa tiện hỏi thằng Tường việc ấy.
Ngô đột nhiên hỏi bạn:
– Hình như thằng Tường có cái gì mới, phải không?
– Tao chưa hiểu mày nói gì.
– Cách nói của nó khác, mày không để ý à?
– Có chứ. Mày muốn nói cách lập luận chứ gì.
– Ừ, nhưng rõ hơn hết là cách dùng chữ. Nào là “bọn can thiệp Mỹ”, nào là “nhân đạo chung chung”, nào là “bức màn khói ảo tưởng”, nào là “ra ngõ gặp anh hùng”. Tao nghe quen quá.
– Mày nghe ở đâu?
Ngô suy nghĩ một lúc, cố nhớ lại cái gì còn lãng đãng mơ hồ trong óc. Chợt Ngô reo lên:
– Phải rồi. Ðúng là cách dùng chữ của đài Hà nội. Phải. Ðài Hà nội cũng nói như thế.
Ngữ bàng hoàng vì thấy Ngô nói đúng. Chàng buồn rầu hỏi bạn sau một hồi yên lặng nặng nề:
– Nó không hy vọng con đường nào khác à?
Ngô hỏi Ngữ:
– Mày nghĩ có con đường nào khác không? Nếu tìm cái gì có vẻ hợp lý rõ ràng, cái gì liên tục và có hệ thống, thì nói như Tường dễ hiểu hơn. Tụi mình chỉ mới mơ ước mà thôi.
Hai người bạn thấy tâm trạng mình đều hoang mang như nhau, và tuy tức anh ách, vẫn chưa đủ lý để bác bẻ lập luận của Tường. Họ chua xót và cay đắng, cả đêm không ngủ được.
 
***
 
Đêm hôm ấy, Diễm cũng không chợp mắt nổi!
Nàng tìm hết cách dỗ giấc ngủ. Đầu tiên Diễm nằm thật thẳng, duỗi hai tay hai chân thoải mái, hơi thở điều hòa như chỉ dẫn của bà Hạnh Thuần trên phụ trang phụ nữ. Vô hiệu. Nàng thử đếm từ 1 đến 100, rồi 200, 300. Càng đếm trí óc càng tỉnh táo, mắt ráo hoảnh cứ nhìn rõ miếng vá hình chữ nhật trên trần mùng. Thử lấy tay xoa nhẹ thái dương rồi vuốt lên trán nhiều lần cho đầu óc bớt căng, vẫn vô hiệu.
Sao tự nhiên mình thế này? Diễm tự hỏi mình. Bên kia vườn, ánh đèn xưởng vẽ anh Ngô vẫn còn sáng. Diễm xoay người lại, nghĩ có thể vì chói chang nên không ngủ được. Nhưng đúng lúc nàng vừa xoay lưng với ánh đèn bên kia, Diễm nhớ lại hết. Phải rồi… và nàng đỏ mặt vì thẹn.
Nàng vẫn quay mặt vào vách, nhưng không cố dỗ giấc ngủ nữa. Nàng nói thầm với mình:
– Mình thật kỳ. Anh ấy đâu có xa lạ gì. Anh ấy đến đây chơi với anh Ngô từ năm hai người còn học chung lớp đệ tam Quốc học. Nay anh Ngô đã học năm thứ ba Cao đẳng Mỹ thuật, nghĩa là cách đây 1, 2, 3, 4, 5, 6, hơn sáu năm. Anh ấy biết mình tận hồi mình còn qua rủ con Quế đi đánh thẻ. Một lần anh ấy xin đâu được một trái banh tennis đã rụng lông đem về định cho em, nhưng thấy mình tới chơi, lại bảo con Quế nhường cho khách. Hai đứa giành nhau trái banh cuối cùng đều khóc bù lu bù loa. Khôi hài thật. Chẳng biết lúc đó anh ấy nhìn mình ra cái gì?
Sáu năm, anh ấy vẫn qua lại đây hoài, mình cười nói tự nhiên có thấy gì đâu. Có lẽ anh ấy cũng vậy. Nhưng hồi tối đứng ngoài nhìn vào xưởng vẽ, tự nhiên mình thấy anh ấy khác hẳn.
Anh ấy đâu có gì lẫm liệt như anh Tường, cũng không nổi danh như cồn như anh Sơn. Nhưng đêm nay thấy anh Tường đáng ghét dễ sợ, còn anh Sơn… còn anh Sơn sao có vẻ bông lông hời hợt thế nào. Nói gì cũng cười hô hố, không đàn ông tí nào cả. Ai lỡ mê anh Sơn chắc khổ, vì có được dành anh ấy làm của riêng đâu. Anh ấy cứ chờn vờn, nay cười chỗ này, mai cợt chỗ kia, hát hỏng đàn địch, theo anh ấy chắc phải phát ghen đến hụt hơi rồi chết. Còn anh Ngữ thì… phải, anh Ngữ khác hẳn. Có cái gì vững chãi trầm tĩnh. Đàn ông lắm. Không “kịch” như anh Tường, không “đàn bà” như anh Sơn. Anh Ngữ đúng là một người anh cả lý tưởng. Không biết chị Nam, con Quế có thấy thế không? Nghe chị Nam than anh ấy bốc đồng muốn làm gì thì quyết làm cho được, không chịu nghe ai. Chị ấy đến kỳ!
Như vậy là có ý chí chứ sao gọi là bốc đồng? Con Quế thì than anh ấy cộc. Con người thế mà cộc được à? Lúc anh Tường thách thức, anh ấy không nổi đóa mà vẫn từ tốn đĩnh đạc biết bao. Cộc? Cộc sao bằng anh Ngô mình? Mình chịu đựng nổi tính cộc của anh Ngô thì…
Thì thế nào, Diễm đỏ mặt không dám nghĩ tiếp. Cô quay lại nhìn ánh đèn bên kia. Họ vẫn còn thức. Diễm lại nghĩ:
– Không biết anh ấy có nghĩ lẩn thẩn như mình không? Mình thì lẩn thẩn quá. Anh Ngô sai đi lấy cái khăn cho anh Ngữ mượn, tự nhiên mình quýnh lên. Lụp chụp xát xà phòng Dial giặt cái khăn lỡ lau mặt rồi xả ba bốn nước, không biết đã sạch chưa? Mình sợ mùi mồ hôi còn vướng lại nên ngâm nước sôi, có lẽ không đến nỗi đâu. Chỉ có mỗi một việc cỏn con mà cứ hồi hộp như sợ ma nhà ga. Không biết anh ấy nghĩ gì về mình mà khách sáo thế nhỉ? Còn vội vã mặc áo cho tử tế nữa. Dấu hiệu gì đây? Coi mình là khách ư? Không đâu. Chỉ tại mình lớn tướng lên rồi, mình thành thiếu nữ rồi, ảnh phải giữ phép lịch sự. Có điều phải xem lại là ảnh nói chuyện tự nhiên quá. Đọc tiểu thuyết, ngay cả trong các truyện tình anh ấy viết cũng vậy, khi người ta yêu nhau hay tạm yêu nhau, chàng và nàng thường ăn nói lấp lửng đầu Ngô mình Sở ngớ ngẩn lắm kia. Đằng này câu chuyện có đầu có đuôi hẳn hòi. Mình chỉ hơi khớp ban đầu, sau đó lạm bàn sang văn chương triết lý nữa chứ. Anh ấy khen mình thành thực hay nịnh đầm? Chắc là thực. Mình cũng khá ghê. Nói đâu ra đó. Thật tức cười. Hóa ra lâu nay anh ấy tưởng mình là đứa con nít chỉ chực xé sách để thắt thuyền. Mình bảo có mua báo Khởi Hành, ảnh trố mắt ra. Vui thật.
Diễm bật cười khúc khích. Mę Diễm giật mình, mở mắt ngơ ngác nhìn. Thấy con gái chưa ngủ và nét mặt hớn hở vô cớ, bà Bỗng càu nhàu:
– Làm gì chưa ngủ cho rồi?
Diễm liếc nhìn ánh đèn bên kia vườn. Đột nhiên như có thần giao cách cảm, ánh đèn bên xưởng vẽ chợt tắt. Diễm mỉm cười nhắm mắt lại thì thầm:
– Thôi, anh ngủ ngon nhé.

Chương 13
 
Sau một năm học Văn khoa dở dang vì gặp quá nhiều phiền muộn, niên khóa sau Nam thi đậu vào Đại học Sư phạm. Gia đình ông Văn cho đó là dấu hiệu tốt của thời kỳ ổn định sắp tới. Như đã nói ở trên, trong các con, ông Văn chỉ tin tưởng hy vọng ở Nam. Sự thành bại của Nam là sự thành bại của đời ông. Nam đậu Ðại học Sư phạm, như vậy trong ngôi nhà này ông sắp có một bạn đồng nghiệp.
Từ lâu Tường không còn đến thăm và hỏi ý kiến thầy nữa. Ông chua chát thất vọng, nhưng cố tìm một cách an ủi: ông đã xây tổ tha mồi mớm cho con chim non mọc lông mọc cánh, thì phải đến lúc con chim non bay xa chứ. Ông bắt đầu mớm mồi cho một con chim khác, lần này hy vọng giữ nó thật lâu trong tổ ấm vì nó yếu ớt hơn, ít cao vọng bay xa hơn. Nó lại là con của ông. Vì thế, ông Văn vững lòng chờ đón những điều tốt đẹp.
Hai đứa con khác tính cha là Quế và Lãng đột nhiên trở thành cột trụ của gia đình. Thật bất ngờ. Sau vụ Lãng được tha nhờ công lao vận động của Mân ở Royal Youth Club, Lãng được đặc cách chuyển về hậu trạm lữ đoàn nay dời hẳn vào Huế (ông tướng thích sưu tầm của lạ đích thân can thiệp cho Lãng). Vụ tai tiếng có tác dụng thuận lợi bất ngờ đối với việc mưu sinh của Lãng. Cậu đương nhiên trở thành “đàn anh” trong đám thanh niên du thủ du thực ở Huế lẫn Đông hà. Mân nhờ RYC quen biết nhiều sĩ quan Mỹ lẫn sĩ quan Việt nên nhận liên tiếp được nhiều vụ đấu thầu béo bở. Gần như Mân chuyên hẳn vào dịch vụ thầu rác ở các doanh trại Mỹ.
Rác Mỹ có nhiều thứ phế thải đáng giá, nhưng không phải chỉ có vậy. Những chiếc xe chở rác được tự do ra vào doanh trại Mỹ hàng ngày là phương tiện tốt nhất để chở đồ ăn cắp ở kho PX, từ các thức ăn tươi cồng kềnh phải gói nhiều lớp bao ny lông cho vào thùng nước thải cho đến các thùng radio, tivi, đồng hồ lính gác kho bán theo đơn vị phút. (Lính Mỹ định giá mười lăm phút là 1.000 đô chẳng hạn, nếu chủ thầu rác đồng ý, anh ta nhận tiền rồi mở cửa kho cho khuân đủ thời gian ấn định, quá mười lăm phút, anh ta có quyền nổ súng). Một nghiệp vụ như thế tất nhiên phải bị nhiều giới chức có quyền có súng cạnh tranh. Họ phá nhau đủ cách, dùng gái mua chuộc sĩ quan quân nhu Mỹ, dùng An ninh Quân đội vu cho nhau là nội tuyến Cộng sản, hoặc đơn giản hơn hết là thuê lính thứ dữ thảy lựu đạn vào nhà nhau để dằn mặt. Mân càng ăn nên làm ra thì càng phải dằn mặt nhiều tên tai to mặt lớn. Lãng trở thành cánh tay đắc lực của Mân là nhờ vậy.
Ngoài việc đánh trống cho ban nhạc của Câu lạc bộ Thanh niên Hoàng gia, Lãng còn kiêm luôn cả việc quản lý vài chục tay anh chị bảo vệ cơ sở làm ăn của Mân.
Việc đấu thầu tại Huế không được bao nhiêu lời, nên ông Toàn và Mân dời cơ sở làm ăn vào Đà nẵng, Chu lai. Lãng lại được đặc cách chuyển vào Ðà nẵng. Nghề dạy nghề, sau này chính Lăng cũng xin được một mối thầu: một hợp đồng cung cấp rau tươi cho doanh trại Mỹ khê, và một hợp đồng chở rác cho doanh trại khác ở Non nước. Lãng bán lại hợp đồng đầu cho một thương gia có vựa rau quả ở chợ Cồn, số tiền không biết lên đến bao nhiêu, chỉ biết đủ cho Lãng tiêu vung vít suốt sáu tháng chưa hết. Hợp đồng sau, Lãng thấy nhường cho người ngoài tiếc quá. Lãng nhớ suốt thời hoang đàng mình làm khổ gia đình quá nhiều.
Cậu về Huế, không dám bàn chuyện với ông Văn, cậu đã khôn ngoan để tránh làm cái việc dại dột. Lãng chỉ bàn với mẹ và Quế. Quế lại được dịp tỏ cái tài xoay xở bẩm sinh. Cô lên phố tìm ông Thanh Tuyến. Mọi sự thu xếp chóng vánh trong không đầy hai mươi bốn tiếng đồng hồ. Ông Thanh Tuyến dùng chiếc Toyota trắng chở Lãng và Quế vào Đà nẵng.
Từ đó quan hệ giữa hai gia đình mật thiết hẳn lên. Bà Thanh Tuyến xuống thăm bà Văn, mỗi lần không quên mang theo đủ thứ quà cáp. Cần đi đâu xa, ông Văn chỉ việc mượn điện thoại nhà trường gọi về cửa hiệu Thanh Tuyến là có xe đến rước ngay. Nam thường được mẹ sai lên phố làm việc này việc nọ, nhiều chuyện không đáng nhưng vẫn sai. Nam thấy hình như mẹ nàng muốn nàng chính thức làm cái gạch nối cho hai nhà. Nàng cảm động. Và lo âu.
Tâm hồn nàng mong manh như chiếc lá mỏng trên ngọn cao, chỉ cần thời tiết se mình đã run rẩy báo hiệu cơn bão sắp đến. Nàng lo âu là phải!
 
***
 
Nam chới với vì cảm thấy dường như những gì thân yêu nhất đối với nàng dần dần vuột khỏi tầm tay, mà nàng không cứu gỡ được. Trước hết là tình yêu Tường.
Sau vụ Thanh bồ, Nam đau đớn nhận thấy càng bình phục Tường càng xa nàng. Sự biến đổi không lộ liễu dễ thấy. Không. Mới nhìn dường như không có gì biến đổi trong tình yêu của họ.
Người ngoài mặc nhiên chấp nhận họ như những người đang yêu nhau và đương nhiên một ngày nào đó họ sẽ lấy nhau. Ngay người trong cuộc cũng không nhận ra sự thay đổi. Nam gọi bà Thanh Tuyến là “me” lúc nào không hay, còn đối với Quỳnh Như nàng ngọt ngào xưng “chị”. Quỳnh Trang ở Sài gòn viết thư về thầy me hoặc cho em gái không bao giờ quên gửi lời thăm “bà chị dâu”.
Cách xưng hô trong gia đình Tường, Ngô, Ngữ khác nhau tùy theo gốc gác của họ. Ông bà Thanh Tuyến gốc Hà nội thuộc gia đình phong lưu lâu đời nên thích được con cái gọi là “thầy me”. Gia đình Ngô thuần gốc Huế nên gọi cha mẹ là “ba mạ”. Gia đình Ngữ lai Bắc lai Trung, gọi “ba má”. Không cần thảo luận để định lúc bắt đầu, không cần băn khoăn lựa chọn hoặc e ngại ngượng ngùng, Tường gọi ông bà Văn là “ba má” như Nam đã gọi ông bà Thanh Tuyến là “thầy me”.
Và cách gọi đó, đối với mọi người, là hoàn toàn bình thường tự nhiên. Không có gì làm ngăn trở tình yêu của họ, kể cả những lời thị phi. Vì đôi khi cũng có những lời xì xầm tiếc rẻ đại loại như:
– Tiếc nhỉ. Chị ấy hơi ốm.
– Hai vợ chồng như thế đẻ con ra chắc bằng cây tăm.
– Chị ấy trông già già thế nào. Mới hai mươi mấy tuổi đầu đã ra nông nỗi.
Nhưng phải nhớ là những cô gái tôn thờ Tường như một loại người hùng đều ôm ốm, mặt không son phấn và có đôi mắt say sưa khi dự hội thảo hay nghe tuyên cáo, những khuôn mặt “cách mạng” ấy không có gì hơn khuôn mặt Nam. Các cô gái trẻ ham vui có khuôn mặt bầu bĩnh hồng hào đều kính trọng Tường, nhưng “kính nhi viễn chi”. Vài cô cũng khoái chí khi nghĩ có lúc mình được đứng sát Tường trong các cuộc biểu dương lực lượng. Nhưng các cô gái đẹp thường rất thực tế. Họ lãng mạn khi phác họa chân dung một người tình, nhưng lại so đo rất chi li lúc phải chọn một người chồng. Tường không đẹp trai như Marlon Brando, Elvis Presley hoặc James Dean nên không có chỗ để lồng ảnh Tường dưới tấm gương đặt trên bàn học được.
Tuy vậy, chính Nam lại chới với lo lắng sợ mất Tường. Nam mất Tường từng chút một, nay một ít mai một ít, và mất ngay từ lúc Tường còn nằm trên giường bênh.
Lúc các vết xây xát trên môi và mặt bắt đầu làm da non, Nam cẩn thận mua nghệ đem lên cho Tường để xoa vào các chỗ vết thương liền da. Tường ngước mắt để yên cho Nam quết nhẹ nước nghệ như một đứa trẻ, nhưng Nam không vui như những ngày đầu. Ánh nhìn của Tường không bẽn lẽn hân hoan như trước. Tường lo âu nôn nóng chuyện khác kia. Nam dịu dàng nói:
– Anh chịu khó để em quết đều. Nếu không sau này chỗ sẹo da sẽ đỏ hỏn, kỳ lắm.
Nàng đợi Tường cười, rồi nói một câu giễu cợt nào đó, có thể là:
– Em sợ đi gần anh xấu xí phải không?
hoặc:
– Thây kệ tôi. Xấu tôi tôi chịu, việc gì đến bà.
Nhưng Nam chờ mãi không thấy Tường nói gì. Hình như Tường khó chịu vì phải ngửng đầu lâu quá. Nam vừa thả tay thay miếng bông gòn khác, Tường đã hỏi:
– Báo Sài gòn đã ra chưa em?
Nam đáp:
– Em chẳng rõ. Con Quế đi lấy báo, sẵn đường đi chợ luôn thể rồi mới đem về.
Tường thắc mắc:
– Sao em không đi lãnh cho nhanh?
– Em bận lên anh.
Nam chờ Tường cảm động nói vài lời âu yếm. Lại chẳng có gì. Tường hơi cáu kỉnh khi nói:
– Lần sau em nhớ đi lãnh báo luôn thể. Anh chờ tờ báo hằng ngày còn hơn…
Không hiểu Tường định nói gì thêm, chỉ thấy nói đến đó, chàng dừng lại kịp thời. Nam đau nhói cả lòng, không kiểm soát được lòng tự ái nên hỏi liền:
– Anh chờ báo hơn chờ em hả?
– Không phải thế, nhưng…
– Em chẳng thấy họ đăng cái gì hứng thú trong đó cả. Hết ông tướng này lên, lại đến lượt ông tướng khác. Được làm vua, thua làm đại sứ, lố lăng quá sức. Thà để giấy phát cho lũ học trò nghèo làm vở học còn hơn.
Nói xong, Nam thấy mình bất công. Tường chau mày không nói gì, một lúc sau lại hỏi:
– Văn khoa có gì lạ nữa không?
– Cũng như hôm qua.
– Cũng như thế nào được. Phải có tiến, hoặc lùi.
– Làm sao em biết được. Em có làm gì trong Ban Ðại diện đâu?
Tường quay ra trách móc:
– Đáng lẽ em phải xông xáo hơn nữa. Đứng tà tà hoài, coi sao được.
– Em không thích.
– Vấn đề ở đây không phải là thích hay không. Vấn đề là nên hay không nên.
Nam cổ dằn mới khỏi bật khóc trước mặt Tường.
Lần Nam đến tháo băng đầu cho Tường, chàng chỉ hỏi tin tức loan trên đài BBC về phong trào tranh đấu ở Huế. Nam hồi hộp tháo băng, vừa sợ vết thương chưa lành hẳn, vừa sợ do sơ ý có thể làm toét chỗ da non, nên run run hỏi dò:
– Có đau không anh? Khi nào đau anh nói liền cho em dừng nhá.
Nhưng Tường chỉ hỏi:
– Em có nghe trọn bài bình luận của ông Honey không?
Nam nhíu mày nín thở để gỡ nhẹ mảnh bông gòn dính chặt vào cái vảy khô, trả lời cho có:
– Ờ, có bài của ông Honey đấy.
Tường nghiêng đầu hỏi xẵng:
– Em nói gì thế?
khiến Nam sợ hãi kêu lên:
– Ái, anh làm rách chỗ sẹo rồi.
Tường thản nhiên nói:
– Không hề gì. Xức chút thuốc đỏ là xong. Đáng lẽ em phải nghe thật kỹ bài của Honey.
– Ba có nghe. Lúc đó em bận làm cơm. Vả lại xưa nay ông ấy chỉ nói hàng hai. “Tuy thế nhưng mà” mãi. Ông ấy ở tận bên Anh biết gì bên này mà bàn luận.
– Em đàn bà biết gì! Hồi sáng anh Kha nói Honey tin rằng thế lực Huế sẽ là một trong những yếu tố làm thay đổi chiều hưóng của chính trường Việt nam trong thời gian sắp tới.
Nam giận lây ông Honey:
– Ông ấy ngồi bên lò sưởi hút xì gà đọc báo rồi đoán mò.
Tường trố mắt nhìn Nam, vừa giận vừa thương hại.
Những lần sau Nam đến phải chờ vì lúc nào cũng có bạn bè của Tường tới ngồi ngay trên giường bệnh để bàn thảo sôi nổi với Tường.
Nam rót nước cho họ, mua thuốc lá hết bao này đến bao khác cho họ, lúc họ về lại lo thu dọn cái bàn nước vung vãi xác trà và tàn thuốc. Họ làm bẩn cả cái khăn phủ giường vì chân họ luôn luôn dơ dáy. Nam khó chịu, cố lấy nét mặt đăm đăm để Tường hiểu.
Nhưng Tường có hiểu gì đâu. Chàng hớn hở trông thấy. Mắt chàng sáng lên nao nức, muốn bỏ ngay phòng bệnh để xông ra đường, chụp trở lại cái micro, vuốt mái tóc dài bù xù và say sưa nói, nói, nói…
Nam đi từ thất vọng đến tuyệt vọng. Tường trở lại làm người say. Nàng chới với lo âu vì biết tình địch của nàng không phải là một con người (dù là người đẹp chim sa cá lặn Nam cũng không ngại). Nàng phải ghen với nhiều thứ quá: đám đông, đêm không ngủ, các cuộc xuống đường, những khẩu hiệu “US Go Home” kẻ trên đường nhựa, khói đen ùn ùn bốc lên từ các chiếc xe Mỹ cháy, tiếng la hét, cảm giác ngây ngất trước họng súng và giữa vùng hơi lựu đạn cay…
Nàng thua cuộc là phải.
 
***
 
Lúc tình trạng tài chánh gia đình khá lên cũng là lúc Nam thấy mình mất thêm hai đứa em và người mẹ.
Quế bận vào Đà nẵng trực tiếp theo dõi vụ thầu rác nên hiệu sách phải đóng cửa. Lãng ít khi ghé nhà, nếu có ghé thì dẫn theo một lũ côn đồ đầu trâu mặt ngựa. Nam bực dọc quá không thèm tiếp. Lãng tỉnh bơ. Cần gì. Nam không tiếp thì đã có bà Văn. Mẹ nàng hí hửng như được hân hạnh tiếp khách quý. Bà đích thân chạy đi mua đồ nhậu, đích thân ra quán giải khát ì ạch khiêng về hết caisse bia này đến caisse bia khác.
Căn nhà yên tĩnh trở nên ồn ào và nồng nặc mùi ôi chua của thức ăn mửa ra lẫn hơi bia.
Ông Văn nhíu mày khó chịu như Nam, nhưng ông không nói gì, gượng giả lả chào hỏi vài câu rồi xách xe ra đi. Nam chạy lên nhà Tường để thấy một lũ đầu trâu mặt ngựa khác do ông Thanh Tuyến đem Toyota chở về.
Nàng mất Tường, mất Quế, mất Lãng, mất me, mất khung cảnh êm ấm của gia đình. Chỉ còn lại lòng ngậm ngùi bất lực và những cái lắc đầu ngao ngán hiểu ngầm giữa Nam với Ngữ, giữa Nam với cha.
Thời đó Nam thường nói chuyện với anh hơn trước. Đột nhiên Ngữ bỏ bộ mặt đăm đăm và mỗi khi gặp em, chàng chủ động gợi chuyện để đi sâu vào những điều tâm sự riêng tư.
Thường thường Ngữ tưởng sẽ làm em gái vui lên nếu nhắc đến Tường. Chẳng hạn chàng hỏi:
– Mấy bữa nay thằng Tường thế nào?
Nam xót xa trong lòng nhưng vẫn cố gượng cười hỏi lại:
– Thế nào là thế nào?
Ngữ tưỏng em ưa đùa, cười vui vẻ rồi nói:
– Nghĩa là nó còn tiếp tục say sưa hay bớt rồi?
Nam nghiêm mặt thú nhận thất bại đau đớn nhất của đời mình:
– Vẫn vậy.
Rồi vì thấy cái cười hơi mỉa mai của anh, nàng nói:
– Tính anh ấy vẫn thế. Cái gì cũng muốn tới cùng.
Ngữ âu yếm nhìn em, thành thực bảo:
– Anh mong chuyện tình cảm cũng được như vậy.
Nam lại xót xa. Nàng cảm thấy nhột ở đầu mũi, mắt cay cay. Sợ anh thấy mình khóc, Nam nói:
– Độ này mắt em yếu quá. Học lâu một chút là nước mắt sống cứ tuôn ra.
Ngữ tưỏng thật vội nói:
– Thế à. Tìm mua Visine nhỏ vào.
– Em có mua đó.
Ngữ ngờ em có điều gì bất thường, giọng lo âu:
– Ðộ này em hơi xanh. Vì sao thế?
Nam nói dối:
– Sư phạm bài vở nhiều hơn Văn khoa. Khổ nhất là chuyện ghi bài. Giá Ban Đại diện chịu để cái máy ronéo rảnh để in cours thì hay quá.
Ngữ cười:
– Máy móc cũng phải dấn thân chứ.
– Em thấy xuống đường hội thảo liên miên nhưng cứ giẫm chân tại chỗ. Lâu hóa nhàm. Chỉ có tụi nhóc là vui. Hôm qua tụi nó chận chiếc xe Jeep Mỹ lại bật lửa đốt, khói bay mù lên phòng học, nhìn lên bảng không ra chữ và đứa nào cũng ho sặc sụa. Mấy chú G.I. mập ú chạy văng mạng, khá vui.
Ngữ nhận xét:
– Cuối cùng chỉ có việc chống Mỹ là hấp dẫn. Đòi thực thi dân chủ. đòi bảo vệ đạo đức, đòi công bằng xã hội, đòi cách mạng triệt để, thật trừu tượng và mông lung quá. Hiện giờ gia đình nào cũng xáo động dữ dội từ lúc quân đội Mỹ đổ vào. Cú suy từ gia đình mình cũng đủ biết. Cho nên xách động chống Mỹ, hô “US Go Home” là có người hưởng ứng ngay.
Nam gật gù nói:
– Em cũng thấy thế. Ít có gia đình nào giữ nguyên vẹn được nếp sống cũ. Hạng lương ba cọc ba đồng thì vất vả tủi nhục. Hạng giàu nổi nhờ thời cuộc thì đánh mất mình.
Ngữ cười lỏn lẻn, rồi bảo em sau một lúc do dự:
– Gia đình thằng Ngô cũng khổ sở vất vả vì vật giá đấy. Không hôm nào anh lên chơi mà không bắt gặp hai ông bà đang cãi nhau.
Nam ngờ ngợ chẳng hiểu vì sao anh mình nói chuyện buồn như thế mà nét mặt lại vui, nên hỏi cho có hỏi:
– Anh lên trên ấy thường không?
Ngữ đỏ mặt nhìn em đề phòng, rồi đáp:
– Lâu lâu anh có tạt qua xem Ngô nó có vẽ được gì mới không.
Nam trề môi:
– Độ này anh ấy vẽ xấu òm.
Ngữ cười bảo:
– Đúng thế. Nó đang lúng túng. Diễm cũng chê như em.
Chàng chờ xem Nam có hỏi gì về Diễm không, nhưng Nam yên lặng. Bất đắc dĩ Ngữ phải nói:
– Độ này Diễm cũng chán tranh đấu tranh điếc rồi.
Nam nhớ đến Tường, bần thần nên nói ơ hờ:
– Thế à.
– Diễm càng lớn càng giỏi ra, công việc nhà một mình lo cả..
– Thế à.
– Kể ra cô bé cũng dễ thương đấy chứ.
– Dạ. Cũng được.
Ngữ cụt hứng. Chàng phải chờ cơ hội khác vậy.