Truyện Kiều phần 1: Kiều trước khi gia đình gặp biến cố-Thu Hiền diễn đọc

Thay đổi trang: 12 > | Trang 1 của 2 trang, bài viết từ 1 đến 15 trên tổng số 16 bài trong đề mục
Tác giả Bài
Thu Hiền

  • Số bài : 531
  • Điểm thưởng : 0
  • Từ: 06.01.2007
  • Trạng thái: offline
Truyện Kiều phần 1: Kiều trước khi gia đình gặp biến cố-Thu Hiền diễn đọc 03.11.2007 10:37:37 (permalink)
Bắt đầu từ thứ bảy tuần sau ngày 10/11/2007, Hiền sẽ khởi đọc Truyện Kiều của Nguyễn Du [sm=n_book.gif]. Truyện Kiều bao gồm 3254 câu, để thuận tiện cho việc thâu tiếng tác phẩm sẽ được tạm chia ra làm 7 phân đoạn lớn và 52 trích đoạn nhỏ (tương ứng với 7 topic và 52 lần đăng bài). Mỗi tuần Hiền sẽ đọc 2 đoạn, nghĩa là phải đọc liên tục trong 26 tuần, tức 6 tháng rưỡi thì mới xong (sao mà lâu dữ vậy ).
Mời các bạn đón nghe nhé ! [sm=blinking.gif]
 
 
Để thuận tiện cho việc theo dõi diễn biến câu truyện, dưới đây là bảng tiêu đề các phân đoạn lớn và các trích đoạn nhỏ cùng với số câu như sau: 

STT    Tên phân đoạn                                                            Câu bắt đầu      Câu kết thúc      Số câu
I         Kiều trước khi gia đình gặp biến cố                              1                      568                    568
1        Đoạn mở đầu                                                                    1                        38                      38
2        Kiều viếng mộ Đạm Tiên                                                 39                      132                      94
3        Kiều gặp Kim Trọng                                                     133                      182                      50
4        Đạm Tiên về báo mộng                                                 183                      242                      60
5        Kim Trọng tương tư                                                      243                      286                      44
6        Kim Kiều trao vật làm tin                                              287                      368                      82
7        Kiều lén gặp Kim Trọng lần đầu                                    369                      428                      60
8        Kiều lén gặp Kim Trọng lần thứ hai                               429                      528                    100
9        Kim Trọng về chịu tang chú                                          529                      568                      40
II       Kiều bán mình chuộc cha                                          569                      910                    342
1        Gia đình Kiều bị vu oan                                                569                      598                      30
2        Kiều bán mình cho Mã Giám Sinh                                 599                     652                      54
3        Kiều chuộc cha về                                                        653                     692                      40
4        Kiều nhờ em đáp tình Kim Trọng                                  693                     776                      84
5        Kiều xuất giá                                                                777                     866                      90
6        Kiều theo Mã Giám Sinh về Lâm Truy                          867                     910                      44
III     Kiều sa vào lầu xanh và gặp Thúc Sinh                    911                   1526                    616
1        Kiều quyên sinh tại lầu xanh của Tú Bà                          911                   1000                     90
2        Những ngày đầu tiên ở Lầu Xanh                                 1001                  1054                     54
3        Kiều gặp Sở Khanh                                                     1055                  1116                     62
4        Kiều mắc lừa Tú Bà và Sở Khanh                                1117                  1198                     82
5        Kiều bắt đầu sống kiếp lầu xanh                                   1199                  1274                     76
6        Kiều gặp Thúc Sinh                                                     1275                  1306                     32
7        Thúc Sinh chuộc Kiều ra khỏi lầu xanh                         1307                  1384                     78
8        Thúc Ông thưa Kiều ra công đường                             1385                  1472                     88
9        Kiều khuyên Thúc Sinh về gặp Hoạn Thư                     1473                  1526                     54
IV      Kiều và Hoạn Thư                                                     1527                 2033                   507
1        Chân dung Hoạn Thư                                                   1527                 1564                      38
2        Thúc Sinh về gặp Hoạn Thư                                         1565                 1626                      62
3        Kiều bị Ưng, Khuyển bắt đi                                          1627                 1704                      78
4        Kiều trở thành gia nô                                                    1705                 1790                      86
5        Thúc Sinh giáp mặt Kiều tại nhà Hoạn Thư                   1791                 1870                      80
6        Kiều xuất gia tại nhà Hoạn Thư                                    1871                 1932                      62
7        Kiều trốn khỏi nhà Hoạn Thư                                      1933                 2033                     101
V       Kiều trốn khỏi nhà Hoạn Thư và gặp Từ Hải         2034                 2438                     405
1        Kiều nương nhờ cửa chùa                                            2034                 2080                       47
2        Kiều bị Bạc Bà lừa vào lầu xanh                                  2081                 2164                       84
3        Kiều gặp Từ Hải                                                         2165                 2212                       48
4        Từ Hải tạo dựng nghiệp bá                                          2213                 2288                       76
5        Kiều báo ân                                                                2289                 2348                       60
6        Kiều báo oán                                                              2349                 2396                       48
7        Giác Duyên hẹn tái ngộ                                               2397                 2438                        42
VI      Kiều mắc lừa Hồ Tôn Hiến và đi tu                        2439                 2966                      528
1        Hồ Tôn Hiến mua chuộc Kiều                                     2439                 2486                        48
2        Từ Hải tử trận                                                             2487                 2564                       78
3        Kiều sa vào tay Hồ Tôn Hiến                                      2565                 2600                       36
4        Kiều tự vẫn trên sông Tiền Đường                               2601                 2648                       48
5        Kiều được Giác Duyên cứu                                         2649                 2738                       90
6        Kim Trọng quay lại tìm Kiều                                        2739                 2818                       80
7        Kim Trọng gá nghĩa với Thúy Vân                                2819                 2858                       40
8        Kim Trọng điều tra tung tích Kiều                                 2859                 2926                      68
9        Kim Trọng hay tin Kiều thác trên sông Tiền Đường       2927                 2966                      40
VII    Kiều sum họp gia đình                                               2967                 3254                    288
1        Kiều gặp lại gia đình                                                     2967                 3014                      48
2        Kiều theo gia đình trở về nhà                                        3015                 3060                      46
3        Kiều làm lễ giao bái với Kim Trọng                              3061                 3134                      74
4        "Lọ là chăn gối, mới ra sắt cầm"                                   3135                 3218                      84
5        Đoạn kết                                                                     3219                 3254                      36
<bài viết được chỉnh sửa lúc 14.12.2007 11:47:02 bởi Thu Hien >
 
#1
    Thu Hiền

    • Số bài : 531
    • Điểm thưởng : 0
    • Từ: 06.01.2007
    • Trạng thái: offline
    RE: KHỞI ĐỌC TRUYỆN KIỀU 03.11.2007 10:51:02 (permalink)
    Tóm lược Truyện Kiều:
     
    Truyện Kiều là tên gọi phổ biến của tác phẩm Đoạn Trường Tân Thanh (chữ Hán: 斷腸新聲) của đại thi hào Nguyễn Du. Tác phẩm này đã đưa Nguyễn Du lên hàng danh nhân văn hoá thế giới. Theo Đại Nam chính biên liệt truyện, truyện được viết ra sau khi ông đi sứ nhà Thanh về và theo lời truyền thì Phạm Quý Thích đã cho khắc in vào khoảng từ năm 1820 đến năm 1825. Bản khắc in đó nay không còn nữa. Tác phẩm này được viết bằng chữ Nôm, gồm 3.254 câu thơ theo thể lục bát. Nội dung của truyện dựa theo tác phẩm Kim Vân Kiều truyện của Thanh Tâm Tài Nhân, Trung Quốc. Hiện nay, ở Việt Nam lưu truyền một số dị bản của tác phẩm này. Bản nôm cổ nhất còn lưu giữ là bản "Liễu Văn Đường" khắc in năm Tự Đức thứ 19 (1866), mới phát hiện ở tỉnh Nghệ An [1].
    Truyện Kiều là tiểu thuyết viết bằng thơ lục bát. Truyện phản ánh xã hội đương thời thông qua cuộc đời của nhân vật chính Vương Thúy Kiều. Xuyên suốt tác phẩm là chữ "tâm" theo như Nguyễn Du đã tâm niệm "Linh Sơn chỉ tại nhữ tâm đầu" (nghĩa là "Linh Sơn chỉ ở lòng người thôi"). Ngày nay, Truyện Kiều của Nguyễn Du là một trong những tác phẩm văn học Việt Nam được giới thiệu rộng rãi nhất đến với các du khách cũng như các nhà nghiên cứu nước ngoài.
    Truyện Kiều đã từng được in ngược bởi Nhà xuất bản Thanh Niên để có thể đọc mạch truyện ngược chiều thời gian từ "tái hồi Kim Trọng" trở về đoạn mở đầu truyện lúc hai người còn chưa biết nhau.
     
    Hoàn cảnh ra đời
    Theo Giáo sư Nguyễn Lộc ("Từ điển Văn học" tập II - Nhà xuất bản Khoa học Xã hội, 1984) trang 455 viết: "Đoạn trường tân thanh là một truyện thơ Nôm viết bằng thể lục bát, dựa theo tác phẩm Kim Vân Kiều truyện của Thanh Tâm Tài Nhân, Trung Quốc. Có thuyết nói Nguyễn Du viết Truyện Kiều sau khi đi sứ Trung Quốc (1814-1820). Có thuyết nói Nguyễn Du viết trước khi đi sứ, có thể vào thời gian làm Cai bạ ở Quảng Bình (1804-1809). Thuyết sau này được nhiều người chấp nhận"
     
    Nội dung chính
    Nội dung chính của truyện xoay quanh quãng đời lưu lạc sau khi bán mình chuộc cha của Thúy Kiều, nhân vật chính trong truyện, một cô gái "sắc nước hương trời" và có tài "cầm kỳ thi họa".
    Theo kịch tính của tác phẩm, có thể chia truyện thành 13 phần nhỏ như sau:
     
    Mở bài
    Nguyễn Du đem thuyết "tài mệnh tương đố" (tài và mệnh ghét nhau) làm luận đề cuốn truyện. Sau đó tác giả nói về gia thế và tả tài sắc hai chị em Vân - Kiều.
    Trăm năm trong cõi người ta,
    Chữ tài chữ mệnh khéo là ghét nhau
    Trải qua một cuộc bể dâu,
    Những điều trông thấy mà đau đớn lòng.
    Lạ gì bỉ sắc tư phong
    Trời xanh quen thói má hồng đánh ghen.
     
    Kiều thăm mộ Đạm Tiên
    Vào khoảng thời vua Minh Thánh Tông (1522-1566), trong một gia đình viên ngoại họ Vương có 3 người con, con cả là Vương Thúy Kiều, sau là Thúy Vân và Vương Quan là cậu út. Hai chị em Thúy Kiều và Thúy Vân thì "mỗi người một vẻ, mười phân vẹn mười", nhưng "so bề tài, sắc" thì Thúy Kiều lại hơn hẳn cô em. Trong một lần đi tảo mộ vào tiết Thanh minh, khi đi qua mộ Đạm Tiên, một "nấm đất bên đàng", Kiều đã khóc thương và không khỏi cảm thấy ái ngại cho một "kiếp hồng nhan" "nổi danh tài sắc một thì" mà giờ đây "hương khói vắng tanh". Vốn là một con người giàu tình cảm và tinh tế nên Kiều cũng đã liên cảm tới thân phận của mình và của những người phụ nữ nói chung:
    Đau đớn thay phận đàn bà
    Lời rằng bạc mệnh cũng là lời chung
     
    Kiều gặp Kim Trọng
    Cũng trong ngày hôm đó, Kiều đã gặp Kim Trọng, là một người "vốn nhà trâm anh", "đồng thân" với Vương Quan, từ lâu đã "trộm nhớ thầm yêu" nàng. Bên cạnh đó thì Kim Trọng cũng là người "vào trong phong nhã, ra ngoài hào hoa". Tuy chưa kịp nói với nhau một lời nhưng sau cuộc gặp gỡ này thì hai người "tình trong như đã, mặt ngoài còn e". Tiếp sau lần gặp gỡ ấy là mối tương tư:
    Người đâu gặp gỡ làm chi
    Trăm năm biết có duyên gì hay không
    Kim Trọng vì tương tư Kiều nên đã quên hết cả thú vui hàng ngày, tìm cách chuyển đến ở gần nhà Kiều. Sau đó mấy tuần trăng thì Kim Kiều đã gặp nhau, Kiều đã nhận lời Kim Trọng và họ đã trao đổi kỷ vật cho nhau. Nhiều lần Kim Trọng cũng muốn "vượt rào" nhưng Thúy Kiều là một người sắc sảo, cô đã thuyết phục được Kim Trọng:
    Vội chi liễu ép hoa nài,
    Còn thân ắt lại đền bồi có khi!
    Thấy lời đoan chính dễ nghe,
    Chàng càng thêm nể thêm vì mười phân
     
    Kiều bán mình chuộc cha
    Tai họa đã đột ngột ập đến Vương gia trong lúc người thiếu nữ còn đang thổn thức với mối tình đầu. Bọn sai nha đầu trâu, mặt ngựa đã đánh đập cha và em nàng một cách tàn nhẫn trong nỗi oan kêu trời không thấu. Trong hoàn cảnh bi đát như vậy, Kiều đành phải đi đến quyết định bán mình để chuộc cha, nhưng nàng không quên lời hẹn ước "trăm năm thề chẳng ôm cầm thuyền ai" với Kim Trọng trước khi chàng về Liêu Dương để thọ tang chú. Thúy Kiều đã nhờ cậy Thúy Vân thay mình trả lời hẹn ước với Kim Trọng:
    Cậy em, em có chịu lời
    Ngồi lên cho chị lạy rồi sẽ thưa
    Trao duyên cho em xong, nàng cảm thấy xót thương cho thân phận của chính mình:
    Phận sao phận bạc như vôi
    Đã đành nước chảy hoa trôi lỡ làng
    Ôi Kim Lang! Hỡi Kim Lang!'
    Thôi thôi thiếp đã phụ chàng từ đây
    Do đau thương quá nên Thúy Kiều đã ngất đi trên tay người thân.
     
    Kiều rơi vào tay Mã Giám Sinh và Tú bà
    Mã Giám Sinh vốn là "một đứa phong tình đã quen" cùng với Tú bà mở hàng "buôn phấn bán hương", chuyên đi mua gái ở các chốn về "lầu xanh". Thấy Thúy Kiều như là một món hàng ngon, nhất quyết mua về, lấy tiếng là làm vợ nhưng sau khi "con ong đã tỏ đường đi lối về", Thúy Kiều đã bị Tú bà bắt phải tiếp khách. Nàng nhất quyết không chịu, tự vẫn bằng dao nhưng không chết. Tú bà đành nhượng bộ cho nàng ra ở lầu Ngưng Bích. Ở nơi này, nỗi nhớ người thân luôn luôn ấp ủ trong lòng:
    Xót người tựa cửa hôm mai
    Quạt nồng ấp lạnh những ai đó giờ.
    Và nỗi buồn của người thiếu nữ được thể hiện qua những câu thơ chất chứa đầy cảm xúc:
    Buồn trông cửa bể chiều hôm
    Thuyền ai thấp thoáng cánh buồm xa xa
    Buồn trông ngọn nước mới sa
    Hoa trôi man mác biết là về đâu
    Buồn trông nội cỏ u u
    Chân mây mặt đất một màu xanh xanh
    Buồn trông gió cuốn mặt duềnh
    Ầm ầm tiếng sóng kêu quanh ghế ngồi
     
    Kiều mắc lừa Sở Khanh
    Sống một mình giữa không gian mênh mông xa vắng đó nên khi gặp Sở Khanh, một gã có "hình dung chải chuốt, áo khăn dịu dàng" và cũng khá "văn vẻ", cô như người đang sắp chết đuối vớ được cọc mà không còn bình tĩnh nhận ra lời lường gạt sáo rỗng của Sở Khanh.
    Than ôi! sắc nước hương trời,
    Tiếc cho đâu bỗng lạc loài đến đây?
    Kiều vội vàng trao thân cho Sở Khanh và cùng Sở Khanh trốn thoát khỏi lầu Ngưng Bích. Cô nào ngờ mình đã rơi vào lưới do Tú bà giăng sẵn để giữ cô lại vĩnh viễn ở lầu xanh. Chưa kịp cao chạy xa bay thì Tú bà đến và lúc này nàng mới rõ bản chất con người Sở Khanh:
    Bạc tình, nổi tiếng lầu xanh,
    Một tay chôn biết mấy cành phù dung!
    Đến lúc này, nàng đành phải chịu quy phục, mặc cho thể xác "đến phong trần, cũng phong trần như ai" và cảm thấy xót xa cho chính bản thân mình:
    Khi tỉnh rượu, lúc tàn canh,
    Giật mình, mình lại thương mình xót xa
     
    Kiều gặp Thúc Sinh
    Thúc Sinh tuy đã có vợ là Hoạn Thư nhưng cũng là người "mộ tiếng Kiều nhi" từ lâu. Thúc Sinh trong tác phẩm này có lẽ là có diễn biến tình cảm, tâm tư mang tính của con người trong "đời thường" nhất, chứ không cách điệu nhiều như những nhân vật khác trong tác phẩm. Thế giới của Thúc Sinh là thế giới của đam mê và là sứ giả phong lưu của tình dục. Chưa có một "đấng nam nhi" nào trong truyện Kiều có cách nhìn nâng tấm thân đầy nhục dục của Kiều lên tầm thẩm mỹ như Thúc Sinh
    Rõ màu trong ngọc trắng ngà!
    Dày dày sẵn đúc một tòa thiên nhiên.
    Do vậy Kiều đã ham sống và tự tin hơn về tương lai số phận của mình. Hai người vui vẻ bên nhau "ý hợp tâm đầu".
    Khi hương sớm khi trà trưa,
    Bàn vây điểm nước đường tơ họa đàn.
    Thúc Sinh đã chuộc Thúy Kiều ra khỏi lầu xanh, chàng yêu Thúy Kiều bằng một tình yêu chân thực và trân trọng cô, điều này thể hiện tính nhân văn của truyện Kiều.
    Tuy nhiên, vì là gái lầu xanh Kiều đã không được Thúc Ông (bố của Thúc Sinh) thừa nhận. Thúc Ông đã đưa Kiều lên quan xét xử:
    Phong lôi nổi trận bời bời,
    Nặng lòng e ấp tính bài phân chia.
    Quyết ngay biện bạch một bề,
    Dạy cho má phấn lại về lầu xanh!
    Kiều quyết tâm dan díu với Thúc Sinh không chịu quay về lầu xanh nên lại thêm một lần khốn khổ:
    Dạy rằng: Cứ phép gia hình!
    Ba cây chập lại một cành mẫu đơn.
    Phận đành chi dám kêu oan,
    Đào hoen quẹn má liễu tan tác mày.
    Một sân lầm cát đã đầy,
    Gương lờ nước thủy mai gầy vóc sương.
    May thay vị quan đó tuy tỏ ra nghiêm khắc nhưng cũng có tình người. Thấy Thúc Sinh đau khổ khi thấy Kiều vì mình mà gặp nạn, ông đã cho Kiều làm một bài thơ bày tỏ nỗi niềm. Đọc thơ của Kiều, vị quan khen ngợi rồi khuyên Thúc Ông nên rộng lượng chấp nhận Kiều lại cho đồ sính lễ cưới xin. Nhờ thế Kiều thoát kiếp thanh lâu nhưng chưa được bao lâu thì nàng lại mắc vạ với Hoạn Thư, vợ chính của Thúc Sinh.
     
    Kiều và Hoạn Thư
    Khi biết chuyện, cha mẹ Thúc Sinh nổi giận đòi trả Kiều trở về chốn cũ, nhưng khi biết Thúy Kiều tài sắc vẹn toàn, có tài làm thơ, bố của Thúc Sinh đã phải thốt lên:
    Thương vì hạnh trọng vì tài
    Thúc ông thôi cũng dẹp lời phong ba
    Kiều đã ở cùng Thúc Sinh suốt 1 năm ròng và vẫn luôn khuyên Thúc Sinh về thăm vợ cả Hoạn Thư, họ vẫn chưa có con chung sau nhiều năm sống cùng nhau. Sau chuyến đi thăm và quay trở lại gặp Kiều, Thúc Sinh không ngờ rằng Hoạn Thư đã sai gia nhân đi tắt đường biển để bắt Thúy Kiều về tra hỏi. Thúy Kiều bị tưới thuốc mê bắt mang đi, còn mọi người trong nhà lúc đó cứ ngỡ cô bị chết cháy sau trận hỏa hoạn. Kiều trở thành thị tì nhà Hoạn Thư với cái tên là Hoa Nô. Lúc Thúc Sinh về nhà, nhìn thấy Thúy Kiều bị bắt ra chào mình, "phách lạc hồn xiêu", chàng nhận ra rằng mình mắc lừa của vợ cả. Hoạn Thư đã bắt Kiều phải hầu hạ, đánh đàn cho bữa tiệc của hai vợ chồng. Đánh đàn mà tâm trạng của Kiều đau đớn:
    Bốn giây như khóc như than
    Khiến người trong tiệc cũng tan nát lòng
    Cùng trong một tiếng tơ đồng
    Người ngoài cười nụ, người trong khóc thầm
    Thế rồi, do thấy Kiều khóc nhiều, Hoạn Thư bảo Thúc Sinh tra khảo vì lý do gì. Thúy Kiều viết tờ khai nói rằng vì cha bị oan khiên, phải bán mình và bị lừa vào lầu xanh, sau đó có người chuộc ra làm vợ, rồi chồng đi vắng, nàng bị bắt đưa vào cửa nhà quan... rất tủi nhục, bây giờ chỉ mong được vào chùa tu cho thoát nợ trần. Đọc tờ khai xong, Hoạn Thư đồng ý cho Hoa Nô vào Quan Âm các sau vườn để chép kinh.
    Thực ra, Hoạn Thư đánh kiều rất nhiều, Nguyễn Du miêu tả về "đòn ghen" của Hoạn Thư là "nhẹ như bấc, nặng như chì". Hoạn Thư đã ứng xử theo thường tình hiện hữu của dân gian, là "chút dạ đàn bà, ghen tưông thì cũng người ta thường tình!", "Chồng chung, chưa dễ ai chiều cho ai". Hoạn Thư khéo léo phá vỡ dây tơ giữa Kiều và Thúc Sinh, làm Kiều ra đi một cách tự nguyện.
    Kiều trốn khỏi Quan Âm các và đã gặp Sư trưởng Giác Duyên (duyên giác ngộ?). Bà đã cho Kiều sang ở tạm nhà Bạc Bà, một Phật tử thường hay lui tới chùa. "Ai ngờ Bạc Bà cùng với Tú Bà đồng môn", Bạc Bà đã khuyên kiều lấy cháu mình là Bạc Hạnh. Qua tay Bạc Hạnh, một lần nữa Kiều lại bị bán vào lầu xanh.
     
    Kiều gặp Từ Hải
    Ở lầu xanh, Kiều "ngậm đắng nuốt cay" sóng cuộc sống ô nhục. Một ngày đẹp trời, có mọt người khách ghé qua chơi, đó là Từ Hải, một hải tặc lừng danh thời đó: "Râu hùm hàm én mày ngài, vai năm tấc rộng, thân mười tấc cao", tài năng phi thường "đường đường một đấng anh hào, côn quyền hơn sức lược thao gồm tài". Hai bên đã phải lòng nhau và Từ Hải chuộc Kiều về chốn lầu riêng. Sống với nhau được nửa năm, Từ Hải lại "động lòng bốn phương", muốn ra nơi biên thuỳ chinh chiến. Thúy Kiều muốn xin đi cùng nhưng Từ Hải không cho đi:
    Nàng rằng phận gái chữ tòng
    Chàng đi thiếp cũng một lòng xin đi
    Từ rằng tâm phúc tương tri
    Sao chưa thoát khỏi nữ nhi thường tình
    Trong lúc Từ Hải đi chinh chiến, nàng ở nhà nhớ tới bố mẹ chắc đã "da mồi tóc sương", còn em Thúy Vân chắc đang "tay bồng tay mang" vui duyên với Kim Trọng.
    Từ Hải sau đó đã chiến thắng trở về, mang binh tướng tới đón Kiều làm lễ vu quy
     
    Kiều báo thù
    Lúc vui mừng cũng là lúc Thúy Kiều nghĩ đến những ngày "hàn vi", nàng kể hết mọi chuyện cho Từ Hải và muốn có sự "ân đền oán trả". Những Bạc Bà, Bạc Hạnh, Sở Khanh,... đều bị chịu gia hình, còn những vị sư đã giúp đỡ Kiều trong cơn hoạn nạn đều được thưởng. Riêng Hoạn Thư nhờ khéo nói "Rằng tôi chút phận đàn bà. Ghen tuông thì cũng người ta thường tình" nên được tha. Sau đó Kiều có gặp sư Giác Duyên, được bà báo rằng 5 năm nữa hai người sẽ gặp nhau vì Kiều còn phải trải qua nhiều lận đận nữa.
     
    Kiều tự vẫn
    Hồ Tôn Hiến bấy giờ là một quan tổng đốc của triều đình, mang nhiệm vụ đến khuyên giải Từ Hải đầu hàng và quy phục triều đình. Hồ Tôn Hiến đã bày mưu mua chuộc Thúy Kiều, đánh vào ham muốn có một cuộc sống "an bình" của phụ nữ, nàng đã thật dạ tin người và xiêu lòng nghe theo lời Hồ Tôn Hiến về thuyết phục Từ Hải ra hàng:
    Trên vì nước dưới vì nhà,
    Một là đắc hiếu hai là đắc trung.
    Sau đó, Hồ Tôn Hiến đã thừa cơ bao vây, nhìn thấy Từ Hải, Thúy Kiều định lao tới để tự vẫn nhưng chàng bị mắc mưu và đã "chết đứng giữa đàng". Thúy Kiều cảm thấy hối tiếc và dằn vặt bản thân:
    Mặt nào trông thấy nhau đây?
    Thà liều sống thác một ngày với nhau!
    Hồ Tôn Hiến đang đà thắng đã ép Kiều phải "thị yến dưới màn", Thúy Kiều đã khóc thương và xin được mang Từ Hải đi chôn cất. Hồ Tôn Hiến đã chấp nhận cho "cảo táng di hình bên sông". Biết nàng giỏi đàn, Hồ Tôn Hiến bắt nàng phải chơi đàn, Kiều đã thể hiện nỗi lòng mình qua tiếng đàn:
    Một cung gió thảm mưa sầu,
    Bốn dây nhỏ máu năm đầu ngón tay!
    Ve ngâm vượn hót nào tày,
    Lọt tai Hồ cũng nhăn mày rơi châu.
    Sáng hôm sau, để tránh lời đàm tiếu về mình, Hồ Tôn Hiến đã gán ngay Kiều cho người Thổ quan. Trên con thuyền, Kiều nhớ tới lời của Đạm Tiên xưa đã nói với mình trong mộng "Sông Tiền đường sẽ hẹn hò về sau", nàng đã quyết định nhảy xuống sông tự vẫn.
     
    Kim Trọng đi tìm Kiều
    Về phần Kim Trọng, sau khi hộ tang chú xong, quay trở lại thì biết tin gia đình Kiều gặp nạn, Kiều đã bán mình chuộc cha. Kim Trọng đau xót:
    Vật mình, vẫy gió, tuôn mưa
    Dầm dề giọt ngọc, thẫn thờ hồn mai
    Đau đòi đoạn, ngất đòi thôi
    Tỉnh ra lại khóc, khóc rồi lại mê
    Mọi người trong nhà khuyên can hết lẽ, chàng nghe theo lời dặn của Kiều và đón cha mẹ Kiều cùng Thúy Vân sang nhà chăm lo phụng dưỡng, đồng thời vẫn đưa tin tìm kiếm nàng khắp nơi. Tuy "âu duyên mới" nhưng chàng lại "càng dào tình xưa". Vương Quan và Kim Trọng sau đó đều đỗ đạt và làm quan. Sau nhiều ngày tháng tìm kiếm thì hai người mới dò la được thông tin của Thúy Kiều là đã trầm mình dưới sông Tiền Đường. Ra đến sông, mọi người gặp sư Giác Duyên ở đó, được biết là Thúy Kiều đã được bà cứu mang về cưu mang. Sau đó, mọi người được dẫn về gặp lại nàng Kiều, "mừng mừng tủi tủi".
     
    Tái hồi Kim Trọng
    Sau 15 năm lưu lạc, Thúy Kiều đã trở về đoàn viên với gia đình. Nhưng nàng chính là người sợ việc đoàn viên hơn ai cả. Trong việc tái ngộ này, Thúy Vân chính là người đầu tiên đã lên tiếng vun vào cho chị. Nhưng trong đêm gặp lại ấy, Thúy Kiều đã tâm sự với Kim Trọng:
    Thân tàn gạn đục khơi trong
    Là nhờ quân tử khác lòng người ta
    Nàng ghi nhận tấm lòng của Kim Trọng nhưng tự thấy mình không còn xứng đáng với chàng nữa. Hai người trở thành bạn "chẳng trong chăn gối, cũng ngoài cầm thơ".
    Nguyễn Du đã gửi gắm toàn bộ thế giới quan của mình về xã hội phong kiến lúc đó qua các câu thơ nhận xét về cuộc đời lưu lạc của Thúy Kiều:
    Ngẫm hay muôn sự tại trời
    Trời kia đã bắt làm người có thân.
    Bắt phong trần phải phong trần
    Cho thanh cao mới được phần thanh cao
     
    Nhận xét về Nguyễn Du và tác phẩm Truyện Kiều:
         Ca dao:
    Đàn ông chớ kể Phan Trần
    Đàn bà chớ kể Thúy Vân Thúy Kiều
     
    Huỳnh Thúc Kháng: "(Truyện Kiều) về mặt mỹ thuật rõ là cực tốt, mà ở trong đựng những vật có chất độc..

    Tiên Phong Mộng Liên Đường Chủ Nhân: "... Xem chỗ giấc mộng đoạn trường tỉnh dậy mà căn duyên vẫn gỡ chưa rồi; khúc đàn bạc mệnh gảy xong mà oán hận vẫn còn chưa hả, thì dẫu đời xa người khuất, không được mục kích tận nơi, nhưng lời văn tả ra hình như máu chảy ở đầu ngọn bút, nước mắt thắm ở trên tờ giấy, khiến ai đọc đến cũng phải thấm thía ngậm ngùi, đau đớn như đứt ruột. Thế thì gọi tên là Đoạn Trường Tân Thanh cũng phải.
    "Ta nhân lúc đọc hết cả một lượt, mới lấy làm lạ rằng: Tố Như sử dụng tâm đã khổ, tự sự đã khéo, tả cảnh đã hệt, đàm tình đã thiết, nếu không phải có con mắt trông thấu cả sáu cõi, tấm lòng nghĩ suốt cả nghìn đời, thì tài nào có cái bút lực ấy..."

    Phong Tuyết chủ nhân: "Đem bút mực tả lên trên tờ giấy nào những câu vừa lâm ly, vừa ủy mị, vừa đốn tỏa, vừa giải thư, vẽ hệt ra người tài mệnh trong mười mấy năm trời, cũng là vì cái cảnh lịch duyệt của người ấy có lâm ly, ủy mị, đốn tỏa, giải thư, mới có cái văn tả hệt ra như vậy..."
     
    Phạm Quỳnh: "Truyện Kiều còn, tiếng ta còn; Tiếng ta còn, nước ta còn..."
     
    Dương Quảng Hàm: "trên từ các bậc văn nhân thi sĩ, dưới đến các kẻ thường dân phụ nhụ, ai cũng thích đọc, thích ngâm và thuộc được ít nhiều..."
     
         Ca dao:
      Làm trai biết đánh tổ tôm
    Uống chè Mạn Hảo, xem Nôm Thúy Kiều
     
    Georges Boudarel: "Ít nhà thơ trên thế giới có khả năng đạt được tiếng vang sâu đậm trong dân chúng của mình như Nguyễn Du ở Việt Nam. Truyện Kiều của ông là cuốn sách kinh điển của văn chương Việt Nam nhưng là một thứ kinh điển mọi người đều biết, không có ai là ngoại lệ."
     

    Theo Wikipedia
    <bài viết được chỉnh sửa lúc 03.11.2007 10:58:35 bởi Thu Hien >
     
    #2
      Thu Hiền

      • Số bài : 531
      • Điểm thưởng : 0
      • Từ: 06.01.2007
      • Trạng thái: offline
      Đoạn Mở đầu 10.11.2007 00:37:36 (permalink)
      Truyện Kiều
       
      Tác giả: Nguyễn Du
      Diễn đọc: Thu Hiền
       
       
      Đoạn Mở đầu
       
       
      Trăm năm trong cõi người ta,
      Chữ tài chữ mệnh khéo là ghét nhau.
      Trải qua một cuộc bể dâu,
      Những điều trông thấy mà đau đớn lòng.
      5./ Lạ gì bỉ sắc tư phong,
      Trời xanh quen thói má hồng đánh ghen.
      Cảo thơm lần giở trước đèn,
      Phong tình cổ lục còn truyền sử xanh.
      Rằng năm Gia Tĩnh triều Minh,
      10./ Bốn phương phẳng lặng, hai kinh vững vàng.
      Có nhà viên ngoại họ Vương,
      Gia tư nghĩ cũng thường thường bậc trung.
      Một trai con thứ rốt lòng,
      Vương Quan là chữ nối dòng nho gia.
      15./ Đầu lòng hai ả tố nga,
      Thúy Kiều là chị, em là Thúy Vân.
      Mai cốt cách, tuyết tinh thần,
      Mỗi người một vẻ, mười phân vẹn mười.
      Vân xem trang trọng khác vời,
      20./ Khuôn trăng đầy đặn, nét ngài nở nang.
      Hoa cười ngọc thốt đoan trang,
      Mây thua nước tóc, tuyết nhường màu da.
      Kiều càng sắc sảo, mặn mà,
      So bề tài, sắc lại là phần hơn.
      25./ Làn thu thủy, nét xuân sơn,
      Hoa ghen thua thắm, liễu hờn kém xanh.
      Một, hai nghiêng nước nghiêng thành,
      Sắc đành đòi một, tài đành họa hai.
      Thông minh vốn sẵn tính trời,
      30./ Pha nghề thi họa, đủ mùi ca ngâm.
      Cung thương làu bậc ngũ âm,
      Nghề riêng ăn đứt Hồ cầm một trương.
      Khúc nhà tay lựa nên xoang,
      Một thiên bạc mệnh lại càng não nhân.
      35./ Phong lưu rất mực hồng quần,
      Xuân xanh xấp xỉ tới tuần cập kê
      Êm đềm trướng rủ màn che,
      Tường đông ong bướm đi về mặc ai.
       
       
       
       

      Chú giải:
      20. Khuông trăng: Khuôn mặt đầy đặn, tròn trĩnh, xinh xắn như mặt trăng. Nét ngài: nét lông mày.
      21. Thốt: Tiếng cổ có nghĩa là nói.
      Hoa cười, ngọc thốt: cười tươi như hoa, nói đẹp như ngọc.
      25. Thu thủy: Nước mùa thu, Xuân sơn: Núi mùa xuân. Câu nói này ví mắt Kiều trong sáng như làn nước mùa thu, lông mày xinh đẹp như rặng núi mùa xuân.
      27. Bài ca của Lý Diên Niên, đời Hán, ca ngợi sắc đẹp của một mỹ nhân có câu:
      Nhất cố khuynh nhân thành
      Tái cố khuynh nhân quốc

      Nghĩa là:
      Quay lại nhìn một lần thì làm nghiêng thành người
      Quay lại nhìn lần nữa thì làm nghiêng nước người.

      Do đó, người sau thường dùng chữ nghiêng nước (khuynh quốc), nghiêng thành (khuynh thành) để chỉ sắc đẹp phi thường của người phụ nữ.
      Hai chữ một hai trong câu này dịch mấy chữ nhất cố, tái cố ở trên.
      28. Câu này có nghĩa là về "sắc" thì chỉ có một mình Kiều là nhất, về "tài" thì họa may ra còn có người thứ hai nữa.
      31. Cung, thương: Hai âm đứng đầu ngũ âm trong cung bậc nhạc cổ của Trung Quốc: Cung, thương, giốc, trủy, vũ.
      Làu bậc: Làu thông cung bậc.
      32. Hồ cầm: Một loại đàn tỳ bà.
      Hồ cầm một trương: Một cây đàn hồ cầm.
      34. Bạc mệnh: Tên bản đàn do Thuý Kiều sáng tác. "Bạc mệnh" nghĩa là số mệnh bạc bẽo, mỏng manh.
      Não nhân: Làm cho người ta nghe mà não lòng.
      35. Hồng quần: Cái quần màu hồng, hai chữ này được dùng để chỉ nữ giới.
      36. Cặp kê: Đến tuổi cài trâm (Kê nghĩa là cài trâm). Theo lễ cổ Trung Quốc, con gái 15 tuổi đến thì hứa gả chồng cho nên bắt đầu búi tóc cài trâm.
      38. Tường đông: Bức tường ở phía đông. Thời xưa con gái thường ở nhà phía đông. Đây dùng chữ "tường đông" để chỉ chỗ có con gái đẹp ở.
      <bài viết được chỉnh sửa lúc 02.12.2007 10:05:21 bởi Thu Hien >
       
      #3
        Thu Hiền

        • Số bài : 531
        • Điểm thưởng : 0
        • Từ: 06.01.2007
        • Trạng thái: offline
        Kiều viếng mộ Đạm Tiên 14.11.2007 08:54:35 (permalink)
        Truyện Kiều
         
        Tác giả: Nguyễn Du
        Diễn đọc: Thu Hiền
         
         
        Đoạn Kiều viếng mộ Đạm Tiên
         
         
        Ngày xuân con én đưa thoi,
        40./ Thiều quang chín chục đã ngoài sáu mươi.
        Cỏ non xanh tận chân trời,
        Cành lê trắng điểm một vài bông hoa.
        Thanh minh trong tiết tháng ba,
        Lễ là tảo mộ, hội là đạp Thanh.
        45./ Gần xa nô nức yến anh,
        Chị em sắm sửa bộ hành chơi xuân.
        Dập dìu tài tử, giai nhân,
        Ngựa xe như nước áo quần như nêm.
        Ngổn ngang gò đống kéo lên,
        50./ Thoi vàng vó rắc tro tiền giấy bay.
        Tà tà bóng ngả về tây,
        Chị em thơ thẩn dan tay ra về.
        Bước dần theo ngọn tiểu khê,
        Lần xem phong cảnh có bề thanh thanh.
        55./ Nao nao dòng nước uốn quanh,
        Nhịp cầu nho nhỏ cuối ghềnh bắc ngang.
        Sè sè nấm đất bên đường,
        Dàu dàu ngọn cỏ nửa vàng nửa xanh.
        Rằng: "Sao trong tiết thanh minh,
        60./ "Mà đây hương khói vắng tanh thế mà?"
        Vương Quan mới dẫn gần xa:
        "Đạm Tiên nàng ấy xưa là ca nhi.
        "Nổi danh tài sắc một thì,
        "Xôn xao ngoài cửa hiếm gì yến anh.
        65./ "Kiếp hồng nhan có mong manh,
        "Nửa chừng xuân thoắt gãy cành thiên hương.
        "Có người khách ở viễn phương,
        "Xa nghe cũng nức tiếng nàng tìm chơi.
        "Thuyền tình vừa ghé tới nơi,
        70./ "Thì đà trâm gẫy bình rơi bao giờ.
        "Buồng không lạnh ngắt như tờ,
        "Dấu xe ngựa đã rêu lờ mờ xanh.
        "Khóc than khôn xiết sự tình,
        "Khéo vô duyên bấy là mình với ta.
        75./ "Đã không duyên trước chăng mà,
        "Thì chi chút ước gọi là duyên sau.
        "Sắm xanh nếp tử xe châu,
        "Bụi hồng một nấm mặc dầu cỏ hoa.
        "Trải bao thỏ lặn ác tà,
        80./ "Ấy mồ vô chủ, ai mà viếng thăm!"
        Lòng đâu sẵn mối thương tâm,
        Thoắt nghe Kiều đã đầm đầm châu sa:
        "Đau đớn thay phận đàn bà!
        "Lời rằng bạc mệnh cũng là lời chung.
        85./ "Phũ phàng chi bấy hoá công,
        "Ngày xanh mòn mỏi má hồng phôi pha.
        "Sống làm vợ khắp người ta,
        "Khéo thay thác xuống làm ma không chồng.
        "Nào người phượng chạ loan chung,
        90./ "Nào người tiếc lục tham hồng là ai?
        "Đã không kẻ đoái người hoài,
        "Sẵn đây ta kiếm một vài nén hương.
        "Gọi là gặp gỡ giữa đường,
        "Họa là người dưới suối vàng biết cho."
        95./ Lầm dầm khấn khứa nhỏ to,
        Sụp ngồi đặt cỏ trước mồ bước ra.
        Một vùng cỏ áy bóng tà,
        Gió hiu hiu thổi một và bông lau.
        Rút trâm sẵn giắt mái đầu,
        100./ Vạch da cây vịnh bốn câu ba vần.
        Lại càng mê mẩn tâm thần
        Lại càng đứng lặng tần ngần chẳng ra.
        Lại càng ủ dột nét hoa,
        Sầu tuôn đứt nối châu sa vắn dài.
        105./ Vân rằng: "Chị cũng nực cười,
        "Khéo dư nước mắt khóc người đời xưa!"
        Rằng: "Hồng nhan tự nghìn xưa,
        "Cái điều bạc mệnh có chừa ai đâu?
        "Nỗi niềm tưởng đến mà đau,
        110./ "Thấy người nằm đó biết sau thế nào?"
        Quan rằng: "Chị nói hay sao,
        "Một lời là một vận vào khó nghe.
        "Ở đây âm khí nặng nề,
        "Bóng chiều đã ngả dặm về còn xa".
        115./ Kiều rằng: "Những đấng tài hoa,
        "Thác là thể phách, còn là tinh anh,
        "Dễ hay tình lại gặp tình,
        "Chờ xem ắt thấy hiển linh bây giờ."
        Một lời nói chửa kịp thưa,
        120./ Phút đâu trận gió cuốn cờ đến ngay.
        Ào ào đổ lộc rung cây,
        Ở trong dường có hương bay ít nhiều.
        Đè chừng ngọn gió lần theo,
        Dấu giày từng bước in rêu rành rành.
        125./ Mặt nhìn ai nấy đều kinh,
        Nàng rằng: "Này thực tinh thành chẳng xa.
        "Hữu tình ta lại gặp ta,
        "Chớ nề u hiển mới là chị em".
        Đã lòng hiển hiện cho xem,
        130./ Tạ lòng nàng lại nối thêm vài lời.
        Lòng thơ lai láng bồi hồi,
        Gốc cây lại vạch một bài cổ thi.
         
         

        Chú giải:

        39. Con én đưa thoi: Chim én bay đi bay lại như chiếc thoi đưa.
        40. Thiều quang: ánh sáng tươi đẹp, chỉ tiết mùa xuân. Mùa xuân có 90 ngày (ba tháng), mà đã ngoài 60, tức là đã bước sang tháng ba.
        43. Thanh minh: Là tiết đầu của mùa xuân nhằm vào đầu tháng ba.
        44. Tảo mộ: Quét mồ. Theo tục cổ, đến tiết Thanh minh con cháu đi viếng và sửa sang lại phần mộ của cha mẹ tổ tiên.
        Đạp thanh: Dẫm lên cỏ xanh, chỉ việc trai gái đi chơi xuân, dẫm lên cỏ xanh ngoài đồng, do đó mà gọi hội Thanh minh là hội Đạp thanh.
        45. Yến anh: Chim yến (én), chim anh (có khi đọc là oanh), hai loài chim về mùa xuân, thường hay ríu rít từng đàn. Đây ví với cảnh những đoàn người rộn ràng đi chơi xuân.
        48. Ngựa xe như nước: Ngựa xe qua lại như nước chảy, hết lớp này đến lớp khác.
        áo quần như nêm: ý nói người đông đúc, chen chúc.
        49. Ngổn ngang gò đống kéo lên: Những đoàn người ngổn ngang kéo nhau lên nơi gò đống.
        50. Vàng - vó: Một loại vàng giấy, dùng trong việc đưa ma hoặc lễ hội.
        53. Tiểu khê: Ngòi nước nhỏ.
        62. Ca nhi: Con hát.
        65. Hồng nhan: Má hồng, chỉ người đẹp.
        66. Cành thiên hương: Cành hoa thơm của trời, ví với người đẹp.
        70. Trâm gãy bình rơi: ý nói người đẹp đã chết.
        72. Dấu xe ngựa: Dấu vết xe ngựa của những khách đến chơi bời trước đấy.
        74. Bấy: Biết bao nhiêu.
        77. Nếp tử, xe châu: Quan tài bằng gỗ tử và xe đưa đám tang có rèm hạt châu. Ý nói người khách mua quan tài và thuê xe tang chôn cất Đạm Tiên một cách chu đáo.
        78. Bụi hồng: do chữ hồng trần, nghĩa là đám bụi đỏ.
        Đây muốn ám chỉ nấm mộ nằm bên đường, một nấm mồ lưu lại trong cõi trần gió bụi.
        79. Thỏ bạc, ác vàng: Người xưa cho rằng trong mặt trăng có con thỏ giã thuốc, trong mặt trời có con quạ vàng ba chân.
        82. Châu: Hạt ngọc châu, đây chỉ nước mắt.
        85. Hóa công: Thợ tạo hoá, tức là trời.
        86. Phượng: Chim phượng trống. Loan: Chim phượng mái. Trong văn cổ, loan phượng dùng để chỉ đôi lứa vợ chồng. Ở đây chỉ những khách làng chơi đi lại, chung chạ ái ân với Đạm tiên, ngày trước.
        90. Tiếc lục tham hồng: ý nói luyến tiếc, ham sắc đẹp của giai nhân.
        94. Suối vàng: Do chữ Hoàng tuyền ở dưới đất có mạch suối, mà đất thuộc màu vàng, nên gọi là hoàng tuyền.
        97. Áy: Vàng úa.
        112. Vận vào: ý nói lời nào cũng như ám chỉ vào mình.
        113. Âm khí: Cái khí cõi âm, cõi chết, ở đây chỉ không khí bãi tha ma.
        116. Thể: Thể xác (hữu hình). Phách: Chỉ những cái gì vô hình chỉ dựa vào thể xác mà tồn tại.
        118. Hiển linh: Tỏ sự linh thiêng cho mọi người biết.
        126. Tinh thành: Lòng thành thuần khiết, lòng chí thành.
        128. U hiển: U là tối, chỉ cõi chết. Hiển là sáng rõ, chỉ cõi sống. ý nói: chớ nề kẻ sống, người chết, kẻ cõi âm , người cõi dương.
        <bài viết được chỉnh sửa lúc 02.12.2007 10:00:09 bởi Thu Hien >
         
        #4
          Thu Hiền

          • Số bài : 531
          • Điểm thưởng : 0
          • Từ: 06.01.2007
          • Trạng thái: offline
          Kiều gặp Kim Trọng 17.11.2007 13:44:33 (permalink)
          Truyện Kiều
           
          Tác giả: Nguyễn Du
          Diễn đọc: Thu Hiền
           
           
          Đoạn Kiều gặp Kim Trọng
           
           
          Dùng dằng nửa ở nửa về,
          Nhạc vàng đâu đã tiếng nghe gần gần.
          135./ Trông chừng thấy một văn nhân,
          Lỏng buông tay khấu bước lần dặm băng.
          Đề huề lưng túi gió trăng,
          Sau chân theo một vài thằng con con.
          Tuyết in sắc ngựa câu giòn,
          140./ Cỏ pha màu áo nhuộm non da trời.
          Nẻo xa mới tỏ mặt người,
          Khách đà xuống ngựa tới nơi tự tình.
          Hài văn lần bước dặm xanh,
          Một vùng như thể cây quỳnh cành dao.
          145./ Chàng Vương quen mặt ra chào,
          Hai Kiều e lệ nép vào dưới hoa.
          Nguyên người quanh quất đâu xa,
          Họ Kim tên Trọng vốn nhà trâm anh.
          Nền phú hậu, bậc tài danh,
          150./ Văn chương nết đất, thông minh tính trời.
          Phong tư tài mạo tót vời,
          Vào trong phong nhã, ra ngoài hào hoa.
          Chung quanh vẫn đất nước nhà,
          Với Vương Quan trước vốn là đồng thân.
          155./ Trộm nghe thơm nức hương lân,
          Một nền Đồng-tước khoá xuân hai Kiều.
          Nước non cách mấy buồng thêu,
          Những là trộm nhớ thầm yêu chốc mòng.
          May thay giải cấu tương phùng,
          160./ Gặp tuần đố lá thỏa lòng tìm hoa.
          Bóng hồng nhác thấy nẻo xa,
          Xuân lan thu cúc mặn mà cả hai.
          Người quốc sắc, kẻ thiên tài,
          Tình trong như đã, mặt ngoài còn e.
          165./ Chập chờn cơn tỉnh cơn mê.
          Rốn ngồi chẳng tiện, dứt về chỉn khôn.
          Bóng tà như giục cơn buồn,
          Khách đà lên ngựa, người còn nghé theo.
          Dưới cầu nước chảy trong veo,
          170./ Bên cầu tơ liễu bóng chiều thướt tha.
           
           

          Chú giải:

          136. Tay khấu: Tay cầm cương ngựa. ý nói, buông lỏng dây cương cho ngựa đi thong thả.
          Dặm băng: Như nói dặm đường đi. Băng là lướt đi.
          137. Lưng túi gió trăng: Tức là lưng túi thơ. Những nhà thơ thời xưa hay ngâm phong vịnh nguyệt, nên người ta gọi thơ là phong nguyệt (gió trăng).
          139. Câu: con ngựa non trẻ, xinh đẹp.
          142. Tự tình: Chuyện trò, bày tỏ tâm tình.
          143. Hài văn: Thứ giày thêu mà nho sĩ thời xưa thường dùng.
          Dặm xanh: Dặm cỏ xanh.
          144. Cây quỳnh, cành giao: Cây ngọc quỳnh và cây ngọc giao. Ý nói vẻ khôi ngô tuấn tú của Kim Trọng như làm cho cả một vùng cũng hoá thành đẹp.
          146. Hai Kiều: Hai người con gái xinh đẹp, tức hai chị em Thuý Kiều.
          148. Trâm anh: Trâm là cái trâm để cài búi tóc. Anh là cái dải mũ, hai thứ dùng trang sức cho cái mũ của người sĩ tử, quan chức. Nhà trâm anh: Chỉ những nhà thế tộc phong kiến, có người đỗ đạt, làm quan.
          149. Phú hậu: Giàu có.
          150. Nết đất: Theo lối nhà, theo dòng dõi trong nhà, mạch đất đó có truyền thống văn chương.
          151. Phong tư: Dáng điệu.
          Tài mạo: Tài hoa và dung mạo.
          152. Phong nhã: Phong lưu nho nhã. Hào hoa: Sang trọng phong cách có vẻ quí phái. Vào trong là ở trong nhà, Ra ngoài là ra giao thiệp với đời.
          154. Đồng thân: Bạn cùng học.
          155. Hương lân: Làng xóm, ý nói: vẫn nghe tiếng khen đồn đại ở vùng lân cận.
          156. Đồng tước: Đời tam quốc, Tào Tháo đào sông Chương Hà, bắt được đôi chim sẻ đồng, bèn cho xây ở gần đó một tòa lâu đài, đặt tên là đài Đồng Tước (sẻ đồng), và định hễ đánh thắng Đông Ngô thì bắt hai chị em Đại Kiều và Tiểu Kiều (là vợ Tôn sách và vợ Chu Du) đem về đấy để vui thú cảnh già. Khoá xuân ở đây là khoá kín tuổi xuân, tức cấm cung, tác giả mượn điển cũ để nói lóng rằng: nhà họ Vương có hai cô gái đẹp cấm cung.
          157. Buồng thêu: Buồng người con gái.
          158. Chốc mòng: Tiếng cổ, nghĩa là bấy lâu, bấy nay.
          159. Giải cấu tương phùng: Cuộc gặp gỡ tình cờ.
          160. Đố lá: Hội đố lá, còn gọi là diệp hý, một tục chơi xuân có từ đời nhà Đường. Vào khoảng tháng ba, trai gái đi du xuân, bẻ một cành cây rồi đố nhau xem số lá chẵn hay lẻ để đoán việc may rủi. Đây là dịp để họ làm quen và tìm hiểu nhau.
          161. Bóng hồng: Bóng người con gái. Phụ nữ Trung Quốc thời xưa hay mặc quần đỏ nên gọi là bóng hồng.
          162. Xuân lan, thu cúc: Hai chị em Kiều, mỗi người có một vẻ đẹp riêng, người như lan mùa xuân, người như cúc mùa thu.
          163. Quốc sắc: Sắc đẹp nhất nước, chỉ Thuý Kiều.
          166. Chỉn: Tiếng cổ. Chỉn khôn: chẳng xong, không xong.
          <bài viết được chỉnh sửa lúc 17.11.2007 13:54:55 bởi Thu Hien >
           
          #5
            Thu Hiền

            • Số bài : 531
            • Điểm thưởng : 0
            • Từ: 06.01.2007
            • Trạng thái: offline
            Đạm Tiên về báo mộng 17.11.2007 14:05:23 (permalink)
            Truyện Kiều
             
            Tác giả: Nguyễn Du
            Diễn đọc: Thu Hiền
             
             
            Đoạn Đạm Tiên về báo mộng
             
             

            Kiều từ trở gót trướng hoa,
            Mặt trời gác núi chiêng đà thu không.
            Gương nga chênh chếch dòm song,
            Vàng gieo ngấn nước, cây lồng bóng sân.
            175./ Hải đường lả ngọn đông lân,
            Giọt sương gieo nặng cành xuân la đà.
            Một mình lặng ngắm bóng nga,
            Rộn đường gần với nỗi xa bời bời:
            "Người mà đến thế thì thôi,
            180./ "Đời phồn hoa cũng là đời bỏ đi!
            "Người đâu gặp gỡ làm chi,
            "Trăm năm biết có duyên gì hay không?"
            Ngổn ngang trăm mối bên lòng,
            Nên câu tuyệt diệu ngụ trong tính tình.
            185./ Chênh chênh bóng nguyệt xế mành,
            Tựa nương bên triện một mình thiu thiu.
            Thoắt đâu thấy một tiểu kiều,
            Có chiều thanh vận, có chiều thanh tân.
            Sương in mặt tuyết pha thân,
            190./ Sen vàng lãng đãng như gần như xa.
            Chào mừng đón hỏi dò la:
            "Đào nguyên lạc lối đâu mà đến đây ?"
            Thưa rằng: "Thanh khí xưa nay,
            "Mới cùng nhau lúc ban ngày đã quên.
            195./ "Hàn gia ở mé tây thiên,
            "Dưới dòng nước chảy bên trên có cầu.
            "Mấy lòng hạ cố đến nhau,
            "Mấy lời hạ tứ ném châu gieo vàng.
            "Vâng trình hội chủ xem tường,
            200./ "Mà sao trong sổ đoạn trường có tên.
            "Âu đành quả kiếp nhân duyên,
            "Cũng người một hội, một thuyền đâu xa!
            "Này mười bài mới mới ra,
            "Câu thần lại mượn bút hoa vẽ vời."
            205./ Kiều vâng lĩnh ý đề bài,
            Tay tiên một vẫy đủ mười khúc ngâm.
            Xem thơ nức nở khen thầm:
            "Giá đành tú khẩu cẩm tâm khác thường
            "Ví đem vào tập đoạn Trường
            210./ "Thì treo giải nhất chi nhường cho ai."
            Thềm hoa khách đã trở hài,
            Nàng còn cầm lại một hai tự tình.
            Gió đâu sịch bức mành mành,
            Tỉnh ra mới biết rằng mình chiêm bao.
            215./ Trông theo nào thấy đâu nào
            Hương thừa dường hãy ra vào đâu đây.
            Một mình lưỡng lự canh chầy,
            Đường xa nghĩ nỗi sau này mà kinh.
            Hoa trôi bèo dạt đã đành,
            220./ Biết duyên mình, biết phận mình thế thôi !
            Nỗi riêng lớp lớp sóng dồi,
            Nghĩ đòi cơn lại sụt sùi đòi cơn.
            Giọng Kiều rền rĩ trướng loan,
            Nhà Huyên chợt tỉnh hỏi cơn cớ gì:
            225./ "Cớ sao trằn trọc canh khuya,
            "Màu hoa lê hãy dầm dề giọt mưa ?"
            Thưa rằng: "Chút phận ngây thơ,
            "Dưỡng sinh đôi nợ tóc tơ chưa đền.
            "Buổi ngày chơi mả Đạm Tiên,
            230./ Nhắp đi thoắt thấy ứng liền chiêm bao.
            "Đoạn trường là số thế nào,
            "Bài ra thế ấy, vịnh vào thế kia.
            "Cứ trong mộng triệu mà suy,
            "Thân con thôi có ra gì mai sau!"
            235./ Dạy rằng: "Mộng huyễn chắc đâu,
            "Bỗng không mua não chuốc sầu nghĩ nao!"
            Vâng lời khuyên giải thấp cao,
            Chưa xong điều nghĩ đã dào mạch Tương.
            Ngoài song thỏ thẻ oanh vàng,
            240./ Nách tường bông liễu bay ngang trước mành.
            Hiên tà gác bóng chênh chênh,
            Nỗi riêng, riêng chạnh tấc riêng một mình.
             
             

            Chú giải:

            173. Gương nga: Theo truyền thuyết trong cung trăng có chị Hằng Nga, nên thường gọi trăng là "gương nga".
            174. Vàng gieo ngấn nước: ánh trăng vàng dọi xuống ngấn nước.
            175. Đông lân: Xóm bên đông, nơi có con gái đẹp ở, cũng giống nghĩa chữ "tường đông" (xem chú thích 38).
            Hải đường lả ngọn đông lân: Cây hải đường ở xóm đông ngả ngọn xuống.
            177. Bóng nga: Bóng trăng.
            179. Người mà: Chỉ Đạm Tiên.
            181. Người đâu: Chỉ Kim Trọng.
            186. Triện: Lan can.
            187. Tiểu Kiều: Xem chú thích 146.
            188. Phong vận: Yểu điệu.
            Thanh tân: Thanh tú tưới tắn.
            189. Sương in mặt tuyết pha thân: ý nói mặt và thân hình người tiểu kiều đó như có sự và tuyết in phủ lấy.
            190. Sen vàng: Chỉ gót chân người đẹp. Đông Hôn Hầu, đời Tề (Nam Bắc Triều), rất yêu quí phi họ Phan, từng đúc hoa sen bằng vàng lát xuống nền nhà, để cho nàng đi lên rồi khen rằng: "Bộ bộ sinh liên hoa" (mỗi bước đi nở ra một hoa sen).
            Lãng đãng: Tiếng cổ, có nghĩa là đi từ từ chậm chậm, chập chờn mờ tỏ.
            192. Đào nguyên: Đời Tần có một người đánh cá chèo thuyền ngược theo một dòng suối đi mãi tới một khu rừng trồng toàn đào, thấy nơi đó có một cảnh sống tuyệt đẹp như nơi tiên ở. Người sau dùng chữ "nguồn đào" hay "động đào" để chỉ cảnh tiên.
            193. Thanh khí: "Đồng thanh tương ứng, đồng khí tương cầu" (cùng một thứ tiếng thì ứng với nhau, cùng một loại khí thì tìm đến nhau).
            195. Hàn gia: Hèn là nghèo, gia là mọn, nhà xoàng, lạnh lẽo, nói khiêm tốn.
            Tây thiên: Phía trời đàng tây, hoặc cánh đồng phía tây.
            197. Hạ cố: Trông xuống, chiếu cố đến nhau.
            198. Hạ tứ: Ban xuống, ban cho. Cả câu: Hai bài thơ của Kiều lời đẹp ý hay, thật quý báu như là ném cho những hạt châu, gieo cho những thỏi vàng vậy.
            200. Đoạn trường: Đứt ruột, chỉ sự đau đớn bi thương. Số đoạn trường: Sổ ghi tên những người phụ nữ bạc mệnh.
            201. Quả kiếp nhân duyên: Quả là kết quả. Nhân là nguyên nhân, ý nói duyên (tốt) hay kiếp (xấu) cũng là có nhân với quả cả.
            208. Tú khẩu, cẩm tâm: Miệng thêu, lòng gấm. Ý nói thơ Kiều làm rất hay.
            222. Đòi cơn: Nhiều cơn.
            223. Trướng loan: Màn có thêu chim loan.
            224. Nhà huyên: chỉ vào bà mẹ. Huyên là cây hoa hiên, theo thuyết cổ, có tính chất làm quên sự lo phiền.
            226. Hoa lê: Ví với người đẹp, giọt mưa ví với giọt nước mắt.
            228. Dưỡng sinh: Nuôi dưỡng và sinh ra, chỉ công ơn cha mẹ.
            238. MạchTương: Dòng nước mắt. Tương là tên một con sông ở tỉnh Hồ Nam (Trung Quốc) chảy vào hồ Động Đình. Ngày xưa, vua Thuấn đi tuần thú, chết ở phương xa, hai người vợ vua là Nga Hoàng và Nữ Anh đi tìm, đến ngồi trên bờ sông Tương, khóc rất thảm thiết, nước mắt vẩy ra những khóm trúc xung quanh, làm cho trúc đó hoá thành những điểm lốm đốm. Về sau, các nhà văn thường dùng chữ mạch Tương, giọt Tương để chỉ nước mắt phụ nữ.

            <bài viết được chỉnh sửa lúc 22.11.2007 08:40:35 bởi Thu Hien >
             
            #6
              Thu Hiền

              • Số bài : 531
              • Điểm thưởng : 0
              • Từ: 06.01.2007
              • Trạng thái: offline
              Kim Trọng tương tư 22.11.2007 08:48:16 (permalink)
              Truyện Kiều
               
              Tác giả: Nguyễn Du
              Diễn đọc: Thu Hiền
               
               
              Đoạn Kim Trọng tương tư
               

              Cho hay là giống hữu tình,
              Đố ai gỡ mối tơ mành cho xong.
              245./ Chàng Kim từ lại thư song,
              Nỗi nàng canh cánh bên lòng biếng khuây.
              Sầu đong càng lắc càng đầy,
              Ba thu dồn lại một ngày dài ghê.
              Mây Tần khóa kín song the,
              250./ Bụi hồng liệu nẻo đi về chiêm bao.
              Tuần trăng khuyết, đĩa dầu hao,
              Mặt mơ tưởng mặt, lòng ngao ngán lòng.
              Buồng văn hơi giá như đồng,
              Trúc se ngọn thỏ, tơ chùng phím loan.
              255./ Mành Tương phất phất gió đàn,
              Hương gây mùi nhớ, trà khan giọng tình.
              Ví chăng duyên nợ ba sinh,
              Làm chi đem thói khuynh thành trêu ngươi.
              Bâng khuâng nhớ cảnh, nhớ người,
              260./ Nhớ nơi kỳ ngộ vội dời chân đi.
              Một vùng cỏ mọc xanh rì,
              Nước ngâm trong vắt, thấy gì nữa đâu !
              Gió chiều như giục cơn sầu,
              Vi lô hiu hắt như màu khơi trêu.
              265./ Nghề riêng nhớ ít tưởng nhiều,
              Xăm xăm đè nẻo Lam Kiều lần sang.
              Thâm nghiêm kín cổng cao tường,
              Cạn dòng lá thắm đứt đường chim xanh.
              Lơ thơ tơ liễu buông mành,
              270./ Con oanh học nói trên cành mỉa mai.
              Mấy lần cửa đóng then cài,
              Dẫy thềm hoa rụng, biết người ở đâu ?
              Tần ngần đứng suốt giờ lâu,
              Dạo quanh chợt thấy mái sau có nhà.
              275./ Là nhà Ngô Việt thương gia,
              Buồng không để đó người xa chưa về.
              Lấy điều du học hỏi thuê,
              Túi đàn cặp sách đề huề dọn sang.
              Có cây, có đá sẵn sàng,
              280./ Có hiên Lãm thúy, nét vàng chưa phai.
              Mừng thầm chốn ấy chữ bài,
              Ba sinh âu hẳn duyên trời chi đây.
              Song hồ nửa khép cánh mây,
              Tường đông ghé mắt ngày ngày hằng trông.
              285./ Tấc gang động khóa nguồn phong,
              Tuyệt mù nào thấy bóng hồng vào ra.
               

              Chú giải:

              244. Tơ mành: Sợi tơ mong manh. Hai chữ này chỉ chung Kiều và Kim Trọng để kết thúc đoạn nói về Kim Trọng.
              245. Thư song: Chỗ cửa sổ phòng đọc sách.
              246. Biếng khuây: Không khuây.
              247. Sầu đong càng lắc càng đầy: ý nói mối sầu tương tư, càng ngày càng chồng chất lên mãi.
              249. Mây Tần khóa kín song the: Mây che kín cửa sổ phòng Kiều.
              251. Tuần trăng khuyết: Khuyết hết cả một tuần trăng (cứ mỗi kì trăng tròn, gọi là một tuần trăng). Chỉ thời gian suốt cả tháng.
              Đĩa dầu hao: Đĩa dầu hao cạn (vì đèn bị thắp khuya).
              254. Ý cả câu: Bút để lâu không viết đến ngọn bị khô đi, đàn để lâu không gẩy đến dây bị chùng lại. Ý nói Kim Trọng buồn trong tương tư, bỏ cả việc học hành và gẩy đàn.
              255. Mành Tương: Mành làm bằng trúc núi Tương.
              257. Ba sinh: Do chữ Tam sinh, nghĩa là ba kiếp luân chuyển: "Quá khứ", "hiện tại" và "vị lai" của con người.
              260. Kỳ ngộ: Sự gặp gỡ kì lạ.
              264. Vi lô: Cây lau, cây sậy.
              266. Lam Kiều: Vùng đất thuộc Lam Điền, tỉnh Thiểm Tây (Trung Quốc). Bùi Hàng, đời Đường, khi thi hỏng về, gặp Vân Kiều tặng bài thơ, có câu: "Lam Kiều tiện thị thần tiên quật, hà tất khi (kì) khu thướng ngọc kinh" (cầu Lam là cái tổ tiên đó, hà tất phải vất vả lên đế đô để thi cử làm gì). Về sau, Hàng đi qua một nơi, gọi là Lam Kiều, khát nước, vào xin nước một nhà bà lão gần đấy thấy Vân Anh, (em Vân Kiều), cháu gái bà, người tuyệt đẹp, Hàng ngỏ ý cầu hôn, bà lão bảo: Bà cần dùng cối ngọc và chày ngọc để giã thuốc huyền sương (thứ thuốc tiên), nếu có những thứ ấy làm sính lễ sẽ gả con cho. Hàng về tìm được cối và chày ngọc đưa đến, lại ở đấy giã thuốc cho bà lão một trăm ngày, rồi lấy Vân Anh và sau hai vợ chồng cùng lên cõi tiên. Ở đây, Lam Kiều chỉ chỗ nhà ở của Kiều.
              268. Lá thắm: Do chữ Hồng diệp. Vu Hựu, đời Đường, một hôm đi chơi, bắt được chiếc lá đỏ trôi trên ngòi nước từ cung vua chảy ra. Trên lá có đề một bài thơ, Vu Hựu bèn để lại hai câu thơ vào chiếc lá đỏ khác, rồi đem thả nơi đầu ngòi nước, cho trôi vào cung vua. Hàn thị, người cung nữ thả lá đỏ khi trước, lại bắt được lá đỏ của Vu Hựu. Về sau, nhờ dịp vua phóng thích cung nữ, Vu Hựu lấy được Hàn thị.
              Chim xanh: Người ta thường gọi sứ giả đưa tin là "chim xanh" (thanh điểu). Câu này ý nói: Khó thông tin tức mối manh với Thuý Kiều.
              275. Ngô Việt thương gia: Nhà đi buôn ở nước Ngô, nước Việt (đi buôn xa, nay Ngô, mai Việt).
              279. Đá: Đây chỉ núi giả (ta thường gọi là núi non bộ) do những tảng đá xếp thành.
              280. Lãm Thúy: tên cái hiên của nhà Ngô Việt thương gia. Vì có chữ Thúy trùng với một chữ trong tên Kiều nên Kim Trọng mới mừng thầm là có duyên số tiền định.
              281. Bài: Bày ra, xếp đặt sẵn, do chữ "an bài".
              283. Song hồ: Cửa sổ dán giấy. Cánh mây: Cánh cửa sổ.
              285-286. Ý nói: Cửa động bị khoá, cửa nguồn bị ngăn, cho nên tuy nhà Kiều gần có gang tấc, mà vẫn là xa xôi cách trở.
              <bài viết được chỉnh sửa lúc 02.12.2007 09:56:03 bởi Thu Hien >
               
              #7
                Thu Hiền

                • Số bài : 531
                • Điểm thưởng : 0
                • Từ: 06.01.2007
                • Trạng thái: offline
                Kim Kiều trao vật làm tin 25.11.2007 15:42:45 (permalink)
                Truyện Kiều
                 
                Tác giả: Nguyễn Du
                Diễn đọc: Thu Hiền
                 
                 
                Đoạn Kim Kiều trao vật làm tin
                 


                Nhẫn từ quán khách lân la,
                Tuần trăng thấm thoắt nay đà thèm hai.
                Cách tường phải buổi êm trời,
                290./ Dưới đào dường có bóng người thướt tha.
                Buông cầm xốc áo vội ra,
                Hương còn thơm nức, người đà vắng tanh.
                Lần theo tường gấm dạo quanh,
                Trên đào nhác thấy một cành kim thoa.
                295./ Giơ tay với lấy về nhà:
                "Này trong khuê các đâu mà đến đây?
                "Gẫm âu người ấy báu này,
                "Chẳng duyên chưa dễ vào tay ai cầm!"
                Liền tay ngắm nghía biếng nằm,
                300./ Hãy còn thoang thoảng hương trầm chưa phai.
                Tan sương đã thấy bóng người,
                Quanh tường ra ý tìm tòi ngẩn ngơ.
                Sinh đà có ý đợi chờ,
                Cách tường lên tiếng xa đưa ướm lòng:
                305./ "Thoa này bắt được hư không,
                "Biết đâu Hợp Phố mà mong châu về?"
                Tiếng Kiều nghe lọt bên kia:
                "Ơn lòng quân tử sá gì của rơi.
                "Chiếc thoa nào của mấy mươi
                310./ "Mà lòng trọng nghĩa khinh tài xiết bao!"
                Sinh rằng: "Lân lý ra vào
                "Gần đây nào phải người nào xa xôi.
                "Được rày nhờ chút thơm rơi
                "Kể đà thiểu não lòng người bấy nay!
                315./ "Bấy lâu mới được một ngày
                "Dừng chân gạn chút niềm tây gọi là."
                Vội về thêm lấy của nhà
                Xuyến vàng đôi chiếc khăn là một vuông.
                Bậc mây rón bước ngọn tường
                320./ Phải người hôm nọ rõ ràng chẳng nhe?
                Sượng sùng giữ ý rụt rè
                Kẻ nhìn rõ mặt người e cúi đầu.
                Rằng: "Từ ngẫu nhĩ gặp nhau.
                "Thầm trông trộm nhớ bấy lâu đã chồn.
                325./ "Xương mai tính đã rũ mòn
                "Lần lừa ai biết hãy còn hôm nay!
                "Tháng tròn như gởi cung mây
                "Trần trần một phận ấp cây đã liều!
                "Tiện đây xin một hai điều
                330./ "Đài gương soi đến dấu bèo cho chăng?"
                Ngần ngừ nàng mới thưa rằng:
                "Thói nhà băng tuyết chất hằng phỉ phong,
                "Dù khi lá thắm chỉ hồng
                "Nên chăng thì cũng tại lòng mẹ cha.
                335./ "Nặng lòng xót liễu vì hoa
                "Trẻ thơ đã biết đâu mà dám thưa!"
                Sinh rằng: "Rày gió mai mưa
                "Ngày xuân đã dễ tình cờ mấy khi!
                "Dù chăng xét tấm tình si
                340./ "Thiệt đây mà có ích gì đến ai?
                "Chút chi gắn bó một hai
                "Cho đành rồi sẽ liệu bài mối manh.
                "Khuôn thiêng dù phụ tấc thành
                "Cũng liều bỏ quá xuân xanh một đời.
                345./ "Lượng xuân dù quyết hẹp hòi
                "Công đeo đuổi chẳng thiệt thòi lắm ru!"
                Lặng nghe lời nói như ru
                Chiều xuân dễ khiến nét thu ngại ngùng.
                Rằng: "Trong buổi mới lạ lùng
                350./ "Nể lòng có lẽ cầm lòng cho đang!
                "Đã lòng quân tử đa mang
                "Một lời vàng tạc đá vàng thủy chung."
                Được lời như cởi tấm lòng
                Giở kim hoàn với khăn hồng trao tay.
                355./ Rằng: "Trăm năm cũng từ đây
                "Của tin gọi một chút này làm ghi."
                Sẵn tay khăn gâm quạt quỳ
                Với cành thoa ấy tức thì đổi trao.
                Một lời vừa gắn tất giao
                360./ Mái sau dường có xôn xao tiếng người.
                Vội vàng lá rụng hoa rơi
                Chàng về viện sách nàng dời lầu trang.
                Từ phen đá biết tuổi vàng
                Tình càng thấm thía dạ càng ngẩn ngơ.
                365./ Sông Tương một dải nông sờ
                Bên trông đầu nọ bên chờ cuối kia.
                Một tường tuyết trở sương che
                Tin xuân đâu dễ đi về cho năng.
                 

                Chú giải:

                287. Nhẫn từ: Kể từ khi (tiếng cổ).
                293. Tường gấm: Do chữ cẩm tường, bức tường gạch có vẽ hoa như gấm (một cách tô điểm văn hoa).
                294. Kim thoa: Cái thoa gài tóc bằng vàng.
                296. Khuê các: Buồng lầu, nơi ở của con gái nhà sang trọng.
                305. Hư không: Bỗng không, tự nhiên.
                306. Hợp phố: Tên một quận, trước thuộc Giao châu, nay thuộc tỉnh Quảng Đông (Trung Quốc). Theo Hán sử: Nguyên xưa, ven bể quận Hợp Phố có loại trai sinh ra một loại ngọc quý, nhưng vì bọn quan tước tham nhũng, bắt nhân dân đi mò ngọc cho chúng, dân tình khổ cực, nên ngọc trai biến đi nơi khác hết. Về sau, có vị quan thanh liêm là Mạnh Thường đến nhận chức, cải cách chính sự, bãi lệnh mò ngọc, thì ngọc trai lại dần dần trở về. Do đó, người ta thường nói "Châu về Hợp Phố" (Hợp Phố châu hoàn), để chỉ những trường hợp vật báu đã bị mất lại trở về với chủ cũ.
                311. Lân lý: Nguyên nghĩa là xóm và làng, đây dùng như nghĩa bà con láng giềng.
                316. Niềm tây: Nỗi lòng, chút tâm sự riêng.
                320. Người hôm nọ: Người gặp gỡ hôm đi thanh minh.
                Chăng nhe: (từ cổ) phải chăng là.
                322. Kẻ: Chỉ Kim Trọng. Người: Chỉ Kiều. Kim Trọng nhìn tỏ mặt Kiều, mà Kiều thì e thẹn cúi đầu.
                323. Ngẫu nhĩ: Tình cờ, cũng như "ngẫu nhiên".
                324. Chồn: Mệt mỏi, ý nói sốt ruột lắm.
                325. Xương mai: Xương vóc gầy. Cây mai, thân và cành nhỏ bé, nên người ta thường gọi những người xương vóc gầy là mai cốt (xương mai).
                Rũ mòn: Gầy mòn, ý nói tương tư mà gầy mòn đi.
                327-328: ý nói suốt tháng tâm thần như gửi ở cung trăng.
                330. Đài gương: Giá cao, trên mặt chiếc gương lớn và hộp đựng đồ trang sức của phụ nữ. Trong văn cổ, thường mượn chữ đài gương để chỉ người phụ nữ.
                Dấu bèo: ý nói thân phận hèn mọn như cánh bèo trôi nổi mặt nước. Ở đây là lời Kim Trọng tự nói khiêm.
                332. Băng tuyết: ý nói trong sạch, thanh bạch. Chất hằng: Một thể chất lúc nào cũng như thế.
                Phỉ phong: Hai thứ rau, người ta dùng lá và củ nấu canh hoặc muối dưa làm món ăn hàng ngày. Ý cả câu: Gia đình vốn thanh bạch, mà tư chất thì cũng bình thường, không có tài sắc gì, lời Kiều tự khiêm (Bốn chữ trên nói gia đình, bốn chữ dưới nói bản thân).
                333. Lá thắm: đã giảng ở câu 268.
                Chỉ hồng: Do chữ xích thằng (sợi dây đỏ) theo sách Tục U quái lục: Vi Cố, người đời Đường, đi cầu hôn, vào nghỉ quán trọn, gặp một ông già ngồi dưới bóng trăng, mở cái túi vải, đang kiểm sổ sách. Vi Cố hỏi, ông già trả lời: Đây là sổ sách hôn nhân, và chiếc túi vải này dùng đựng những dây đỏ (xích thằng) dùng để buộc chân đôi vợ chồng. Do điển này mà có những danh từ: "chỉ hồng", "tơ hồng" để chỉ việc nhân duyên vợ chồng, và "Nguyệt lão" (ông già dưới trăng), "Trăng già", "ông Tơ", để chỉ người làm mối mai. Tục xưa: khi cưới vợ, thường làm lễ Tơ hồng, tức là tế ông Nguyệt lão xe dây đỏ đó.
                339. Dù chăng: Dù chẳng, nếu không.
                343. Khuôn thiêng: Khuôn tạo hóa, chỉ trời. Khuôn do chữ quân, tức là cái khuôn dùng để nặn đồ gốm. Người xưa ví tạo hoá đúc nặn ra muôn vật như cái khuôn nặn ra các đồ gốm, nên gọi Tạo hoá là Hồng quân, Thiên quân, (khuôn trời).
                Tấc thành: Tấc lòng chân thành, thành thực.
                345. Lượng xuân: Nguyên nghĩa là tấm lòng tốt đẹp như mùa xuân. Còn có thể giải là tấm lòng của người phụ nữ trẻ tuổi, xinh đẹp.
                348. Chiều xuân: Như nói tứ xuân (Xuân tứ).
                Nét thu: Nét thu ba, nét sóng thu, tức con mắt.
                352. Đá vàng: Do chữ kim thạch. Kim đây là loài đồng, chỉ chuông đồng, vạc đồng; thạch là đá, chỉ bia đá. Thời xưa, những việc lớn, những công đức hay châm ngôn, thường được người ta khắc vào chuông đồng, bia đá, để lưu truyền thiên cổ. Do đó, người ta thường dùng danh từ kim thạch để chỉ cái gì có tính cách vĩnh cửu bền vững, không thay đổi được, như ghi tạc vào vàng đá. Đây nói: Kiều nhận lời gắn bó với Kim Trọng, và xin ghi tạc lời đó, như ghi tạc vào vàng đá.
                357. Quạt quỳ: Chiếc quạt bằng lá quỳ vẽ hoa.
                359. Tất giao: Sơn và keo, chỉ tình nghĩa gắn bó bền chặt với nhau như hai chất keo và sơn.
                362. Lầu trang: Lầu trang điểm, chỉ dùng lầu ở của phụ nữ.
                363. Đá biết tuổi vàng: Muốn xem vàng bao nhiêu tuổi, xấu tốt thế nào, người ta thường dùng thứ đá cuội đen để thử, gọi là hòn đá thử vàng. Qua sự trao đổi, Kim-Kiều đã hiểu biết và yêu nhau, như đá biết rõ tuổi vàng.
                365. Sông Tương: Hai câu này lấy ý ở bài thơ trong Tình sử:
                " Quân tại Tương giang đầu,
                Thiếp tại Tương giang vĩ,
                Tương tư bất tương kiến,
                Đồng ẩm Tương giang thủy"

                Dịch nghĩa:
                Chàng ở đầu sông Tương,
                Thiếp ở cuối sông Tương,
                Nhớ nhau mà chẳng thấy nhau,
                Cùng uống nước sông Tương.
                367. Tuyết trở sương che: ý nói bức tường của nhà Kiều với nhà Kim Trọng như có tuyết sương ngăn trở, che khuất khiến cho hai người khó gặp gỡ trao đổi tin tức.
                <bài viết được chỉnh sửa lúc 29.11.2007 14:14:48 bởi Thu Hien >
                 
                #8
                  Thu Hiền

                  • Số bài : 531
                  • Điểm thưởng : 0
                  • Từ: 06.01.2007
                  • Trạng thái: offline
                  Kiều lén gặp Kim Trọng lần đầu 29.11.2007 14:16:54 (permalink)
                  Truyện Kiều
                   
                  Tác giả: Nguyễn Du
                  Diễn đọc: Thu Hiền
                   
                   
                  Đoạn Kiều lén gặp Kim Trọng lần đầu
                   


                  Lần lần ngày gió đêm trăng
                  370./ Thưa hồng rậm lục đã chừng xuân qua.
                  Ngày vừa sinh nhật ngoại gia
                  Trên hai đường dưới nữa là hai em.
                  Tưng bừng sắm sửa áo xiêm
                  Biện dâng một lễ xa đem tấc thành.
                  375./ Nhà lan thanh vắng một mình
                  Ngẫm cơ hội ngộ đã dành hôm nay.
                  Thời trân thức thức sẵn bày
                  Gót sen thoăn thoắt dạo ngay mái tường.
                  Cách hoa sẽ dặng tiếng vàng
                  380./ Dưới hoa đã thấy có chàng đứng trông:
                  "Trách lòng hờ hững với lòng
                  "Lửa hương chốc để lạnh lùng bấy lâu.
                  "Những là đắp nhớ đổi sầu
                  "Tuyết sương nhuốm nửa mái đầu hoa râm."
                  385./ Nàng rằng: "Gió bắt mưa cầm
                  "Đã cam tệ với tri âm bấy chầy.
                  "Vắng nhà được buổi hôm nay
                  "Lấy lòng gọi chút ra đây tạ lòng!"
                  Lần theo núi giả đi vòng
                  390./ Cuối tường dường có nẻo thông mới rào.
                  Xắn tay mở khóa động đào
                  Rẽ mây trông tỏ lối vào Thiên-thai.
                  Mặt nhìn mặt càng thêm tươi
                  Bên lời vạn phúc bên lời hàn huyên.
                  395./ Sánh vai về chốn thư hiên
                  Góp lời phong nguyệt nặng nguyền non sông.
                  Trên yên bút giá thi đồng
                  Đạm thanh một bức tranh tùng treo trên.
                  Phong sương được vẻ thiên nhiên
                  400./ Mặt khen nét bút càng nhìn càng tươi.
                  Sinh rằng: "Phác họa vừa rồi
                  "Phẩm đề xin một vài lời thêm hoa."
                  Tay tiên gió táp mưa sa,
                  Khoảng trên dừng bút thảo và bốn câu.
                  405./ Khen: "Tài nhả ngọc phun châu,
                  "Nàng Ban ả Tạ cũng đâu thế này !
                  "Kiếp tu xưa ví chưa dày,
                  "Phúc nào nhắc được giá này cho ngang!"
                  Nàng rằng: "Trộm liếc dung quang,
                  410./ "Chẳng sân bội ngọc cũng phường kim môn.
                  "Nghĩ mình phận mỏng cánh chuồn,
                  "Khuôn xanh biết có vuông tròn mà hay?
                  "Nhớ từ năm hãy thơ ngây,
                  "Có người tướng sĩ đoán ngay một lời
                  415./ "Anh hoa phát tiết ra ngoài,
                  "Nghìn thu bạc mệnh một đời tài hoa.
                  "Trông người lại ngẫm đến ta,
                  "Một dầy một mỏng biết là có nên?"
                  Sinh rằng: "Giải cấu là duyên,
                  420./ "Xưa nay nhân định thắng nhiên cũng nhiều.
                  "Ví dù giải kết đến điều,
                  "Thì đem vàng đá mà liều với thân!"
                  Đủ điều trung khúc ân cần,
                  Lòng xuân phơi phới chén xuân tàng tàng.
                  425./ Ngày vui ngắn chẳng đầy gang,
                  Trông ra ác đã ngậm gương non đoài.
                  Vắng nhà chẳng tiện ngồi dai,
                  Giã chàng nàng mới kíp dời song sa.
                   

                  Chú giải:

                  370. Thưa hồng rậm lục: Màu đỏ ít đi, màu xanh rậm thêm, tức là mùa xuân sắp qua, mùa hạ sắp tới.
                  372. Hai đường: Do chữ song đường (xuân đường và huyền đường) chỉ cha mẹ.
                  375. Nhà lan: Do chữ lan thất.
                  377. Thời trân: Những thức ăn quý đương mùa. Thuý Kiều mang sang để tiếp Kim Trọng. Chú ý, "sẵn bày" ở đây không phải là bày biện ra bàn ở nhà Kiều.
                  382. Lửa hương: Hai chữ này thường dùng để chỉ tình duyên vợ chồng.
                  384. Hoa râm: Hoa cây râm, sắc trắng, ví mái tóc lốm đốm bạc trông như những chẫm hoa râm.
                  386. Tri âm: Hiểu biết tiếng đàn. Đời Xuân Thu, Bá Nha, một người giỏi đàn, Chung Tử Kỳ, một người giỏi nghe đàn, đều nổi tiếng, cùng làm bạn với nhau. Tử Kỳ hiểu được tâm hồn bạn trong tiếng đàn, khi Bá Nha gẩy đàn mà trong lòng nghĩ đến dòng chảy (lưu thủy), thì Tử Kỳ khen: "Tiếng đàn cuồn cuộn như sông Giang, sông Hà". Sau Tử Kỳ chết, Bá Nha đứt dây, đập đàn ra, và than rằng: "Trong thiên hạ không còn ai là tri âm (người hiểu biết tiếng đàn của mình) nữa". Về sau, tri âm dùng để chỉ bạn thân, tri kỷ, hoặc bạn tình.
                  389. Núi giả: Chữ Hán là giả sơn, tức là núi non bộ.
                  391. Động đào: Tức động Đào nguyên.
                  392. Thiên thai: Tên một núi ở tỉnh Chiết Giang, Trung Quốc, Tương truyền đời Hán, Lưu Thần và Nguyễn Triệu lên núi Thiên Thai hái thuốc gặp tiên nữ rồi cùng nhau kết duyên ở đấy.
                  394. Vạn phúc: Lời chào hỏi chúc mừng khi gặp nhau. Hàn huyên: lạnh ấm, lời hỏi thăm sức khỏe.
                  396. Phong nguyệt: Lời thơ trăng gió vui chơi. Non sông: Lấy núi sông mà nguyền ước (sông cạn, núi mòn, lời thề cũng không thay đổi).
                  397. Yên: Bàn sách, Bút giá: Cái giá để gác bút. Thi đồng: Cái ống đựng thơ.
                  398. Đạm thanh: Màu xanh nhạt, chỉ màu bức tranh cây thông của Kim Trọng.
                  399. Phong sương: Gió và sương. Bức tranh cây thông vẽ rất tự nhiên như có đượm cả phong sương.
                  402. Phẩm đề: Đề lời vịnh bức tranh. Thêm hoa: Thêm vẻ đẹp. Ý nói bức tranh mới vẽ xong, xin đề mấy vần thơ cho tăng thêm vẻ đẹp.
                  403. Tay tiên: Bàn tay người đẹp, người tiên.
                  405. Nhả ngọc phun châu: Tài xuất khẩu thành thơ hay, như nhả ra ngọc, phun ra châu.
                  406. Nàng Ban: Nàng Ban Chiêu, đời Đông Hán. Nàng học rộng tài cao, được vua Hán vời đến giúp soạn sách.
                  ả Tạ: Nàng Tạ Đạo Uẩn, đời Tấn, là người thông minh, có học thức.
                  410. Ngọc bội: Đồ đeo bằng ngọc. Chữ dùng chỉ chung người đã hiển đạt và có quan chức.
                  Kim môn: Tức Kim mã môn nói tắt, tên cửa cung Vương của vua nhà Hán (cửa cung có để tượng ngựa đồng nên gọi là Kim mã). Đời Hán Vũ Đế, thường cho những người có văn tài đến đợi ở đây, để chờ nhà vua hỏi han về chính sự. Kiều muốn nói Kim Trọng không là nhà quan cũng là người học cao.
                  412. Khuôn xanh: Cũng như khuôn thiêng, sự sắp đặt của trời.
                  414. Tướng sĩ: Thày xem tướng.
                  415. Anh hoa: Những cái tinh hoa tốt đẹp.
                  419. Giải cấu: Cuộc gặp gỡ tình cờ.
                  420. Nhân định thắng thiên: ý nói người ta cũng có thể làm thay đổi được cả số trời.
                  421. Giải kết: Giải là cởi, kết là mối buộc. Ý nói chúng ta đã ràng buộc với nhau, nếu có sự chia rẽ thì quyết liều thân để giữ lời vàng đá.
                  423. Trung khúc: Những sự ủy khúc ở trong lòng, như nói tâm tình, tâm sự.
                  424. Tàng tàng: Say say, ngà ngà.
                  425. Gang: ý nói ngày ngắn lắm.
                  428. Song sa: Cửa sổ có che vải sa, cũng như song the, chỉ phòng ở của Kiều.

                  <bài viết được chỉnh sửa lúc 02.12.2007 09:48:12 bởi Thu Hien >
                   
                  #9
                    Thu Hiền

                    • Số bài : 531
                    • Điểm thưởng : 0
                    • Từ: 06.01.2007
                    • Trạng thái: offline
                    Kiều lén gặp Kim Trọng lần thứ hai 02.12.2007 09:52:58 (permalink)
                    Truyện Kiều
                     
                    Tác giả: Nguyễn Du
                    Diễn đọc: Thu Hiền
                     
                     
                    Đoạn Kiều lén gặp Kim Trọng lần thứ hai
                     


                    Đến nhà vừa thấy tin nhà,
                    430./ Hai thân còn dở tiệc hoa chưa về.
                    Cửa ngoài vội rủ rèm the,
                    Xăm xăm băng lối vườn khuya một mình.
                    Nhặt thưa gương giọi đầu cành,
                    Ngọn đèn trông lọt trướng huỳnh hắt hiu.
                    435./ Sinh vừa tựa án thiu thiu,
                    Dở chiều như tỉnh dở chiều như mê.
                    Tiếng sen sẽ động giấc hòe,
                    Bóng trăng đã xế hoa lê lại gần.
                    Bâng khuâng đỉnh Giáp non Thần,
                    440./ Còn ngờ giấc mộng đêm xuân mơ màng.
                    Nàng rằng: "Khoảng vắng đêm trường,
                    "Vì hoa nên phải đánh đường tìm hoa.
                    "Bây giờ rõ mặt đôi ta,
                    "Biết đâu rồi nữa chẳng là chiêm bao?"
                    445./ Vội mừng làm lễ rước vào,
                    Đài sen nối sáp song đào thêm hương.
                    Tiên thề cùng thảo một chương,
                    Tóc mây một món dao vàng chia đôi.
                    Vầng trăng vằng vặc giữa trời,
                    450./ Đinh ninh hai mặt một lời song song.
                    Tóc tơ căn vặn tấc lòng,
                    Trăm năm tạc một chữ đồng đến xương.
                    Chén hà sánh giọng quỳnh tương,
                    Dải là hương lộn bình gương bóng lồng.
                    455./ Sinh rằng: "Gió mát trăng trong,
                    "Bấy lâu nay một chút lòng chưa cam.
                    "Chày sương chưa nện cầu Lam,
                    "Sợ lần khân quá ra sàm sỡ chăng?"
                    Nàng rằng: "Hồng diệp xích thằng,
                    460./ "Một lời cũng đã tiếng rằng tương tri.
                    "Đừng điều nguyệt nọ hoa kia.
                    "Ngoài ra ai lại tiếc gì với ai."
                    Rằng: "Nghe nổi tiếng cầm đài,
                    "Nước non luống những lắng tai Chung Kỳ."
                    465./ Thưa rằng: "Tiện kỹ sá chi,
                    "Đã lòng dạy đến dạy thì phải vâng."
                    Hiên sau treo sẵn cầm trăng,
                    Vội vàng Sinh đã tay nâng ngang mày.
                    Nàng rằng: "Nghề mọn riêng tay,
                    470./ "Làm chi cho bận lòng này lắm thân!"
                    So dần dây vũ dây văn,
                    Bốn dây to nhỏ theo vần cung thương.
                    Khúc đâu Hán Sở chiến trường,
                    Nghe ra tiếng sắt tiếng vàng chen nhau.
                    475./ Khúc đâu Tư mã Phượng cầu,
                    Nghe ra như oán như sầu phải chăng!
                    Kê Khang này khúc Quảng lăng,
                    Một rằng lưu thủy hai rằng hành vân.
                    Quá quan này khúc Chiêu Quân,
                    480./ Nửa phần luyến chúa nửa phần tư gia.
                    Trong như tiếng hạc bay qua,
                    Đục như tiếng suối mới sa nửa vời.
                    Tiếng khoan như gió thoảng ngoài,
                    Tiếng mau sầm sập như trời đổ mưa.
                    485./ Ngọn đèn khi tỏ khi mờ,
                    Khiến người ngồi đó cũng ngơ ngẩn sầu.
                    Khi tựa gối khi cúi đầu,
                    Khi vò chín khúc khi chau đôi mày.
                    Rằng: "Hay thì thật là hay,
                    490./ "Nghe ra ngậm đắng nuốt cay thế nào!
                    "Lựa chi những bậc tiêu tao,
                    "Dột lòng mình cũng nao nao lòng người?"
                    Rằng: "Quen mất nết đi rồi,
                    "Tẻ vui thôi cũng tính trời biết sao!
                    495./ "Lời vàng vâng lĩnh ý cao,
                    "Họa dần dần bớt chút nào được không."
                    Hoa hương càng tỏ thức hồng,
                    Đầu mày cuối mắt càng nồng tấm yêu.
                    Sóng tình dường đã xiêu xiêu,
                    500./ Xem trong âu yếm có chiều lả lơi.
                    Thưa rằng: "Đừng lấy làm chơi,
                    "Dẽ cho thưa hết một lời đã nao!
                    "Vẻ chi một đóa yêu đào,
                    "Vườn hồng chi dám ngăn rào chim xanh.
                    505./ "Đã cho vào bậc bố kinh,
                    "Đạo tòng phu lấy chữ trinh làm đầụ
                    "Ra tuồng trên Bộc trong dâu,
                    "Thì con người ấy ai cầu làm chi!
                    "Phải điều ăn xổi ở thì,
                    510./ "Tiết trăm năm nỡ bỏ đi một ngày!
                    "Ngẫm duyên kỳ ngộ xưa nay,
                    "Lứa đôi ai đẹp lại tày Thôi Trương.
                    "Mây mưa đánh đổ đá vàng,
                    "Quá chiều nên đã chán chường yến anh.
                    515./ "Trong khi chắp cánh liền cành,
                    "Mà lòng rẻ rúng đã dành một bên.
                    "Mái tây để lạnh hương nguyền,
                    "Cho duyên đằm thắm ra duyên bẽ bàng.
                    "Gieo thoi trước chẳng giữ giàng,
                    520./ "Để sau nên thẹn cùng chàng bởi ai?
                    "Vội chi liễu ép hoa nài,
                    "Còn thân ắt lại đền bồi có khi !"
                    Thấy lời đoan chính dễ nghe,
                    Chàng càng thêm nể thêm vì mười phân.
                    525./ Bóng tàu vừa lạt vẻ ngân,
                    Tin đâu đã thấy cửa ngăn gọi vào.
                    Nàng thì vội trở buồng thêu,
                    Sinh thì dạo gót sân đào bước ra.
                     

                    Chú giải:

                    430. Hai thân: Cha mẹ, do chữ song thân, tức thân phụ (cha) và thân mẫu (mẹ).
                    433. Nhặt thưa: Mau và thưa, chỉ ánh trăng. Ánh trăng giọi bóng cành lá cây xuống làm cho mặt đất chỗ sáng, chỗ tối.
                    434. Trướng huỳnh: Trướng là cái màn, huỳnh là con đom đóm. Đời Tấn, Xa Dận ham học, nhà nghèo, đêm không có đèn, phải bắt con đom đóm đựng vào túi lụa thưa để mà đọc sách. Chỉ phòng học của Kim Trọng.
                    437. Tiếng sen: Bước chân của người đẹp. Giấc hòe: Theo sách Nam kha ký: Thuần Vu Phần đời Đường, ngày sinh nhật, uống rượu say nằm ngủ dưới gốc cay hòe già ở phía nam nhà ông, liền mộng thấy đến một nước gọi là "Đại Hòe An", được vua nước ấy gả công chúa, và cho làm quan Thái thú quận Nam Kha, vinh hiển hơn hai mươi năm. Khi tỉnh dậy, chỉ thấy dưới gốc hòe một tổ kiến lớn, trong có con kiến chúa, mới hiểu đó là nước và vua Hòe An (gốc hoè yên ổn), còn Nam Kha tức là cành hòe phía nam nhằm thẳng xuống tổ kiến. Do đó, người ta nói "giấc Nam Kha" hay "giấc hòe" để chỉ cuộc phú quý hư ảo.
                    438. Đây nói, Kim Trọng sực tỉnh thấy ánh trăng đưa bóng hoa lê tới gần.
                    439. Đỉnh Giáp: Đỉnh núi Vu Giáp (hay Vu Sơn). Vua Sở Hoài Vương đi chơi quán Cao Đường, mộng thấy một người đàn bà đẹp, và tự xưng là thần núi Vu Sơn, sớm làm mây, chiều làm mưa. Do tích này, người ta thường dùng chữ "mây mưa" để chỉ việc ân ái giữa trai gái.
                    Non thần: núi Thần nữ chỗ ở của nàng tiên gặp vua Sở nói trên.
                    446. Đài sen: Cái để thắp nến làm hình hoa sen.
                    Song đào: Chỗ cửa sổ có trồng cây đào.
                    447. Tiên thề: Giấy hoa tiên (giấy viết thư từ có vẽ hoa ghi chép lời thề).
                    452. Đồng: Đồng tâm, cùng một lòng với nhau. Người xưa, thường tặng nhau dây lưng gấm, kết thành vòng hồi văn, ngụ ý thân yêu quấn quýt, gọi là cái "đồng tâm kết".
                    453. Hà: Ráng mặt trời. Chén hà do chữ hà bôi thứ chén bằng ngọc màu ráng đỏ, đây dùng nói chén quý.
                    Quỳnh tương: nước ngọt, ví thứ rượu ngon quý.
                    454. Ý nói Kiều với Kim Trọng, ngồi kề nhau, mùi hương quần áo như là hoà lộn với nhau, mà trong bình gương, bóng hai người cũng như lồng đôi với nhau.
                    457. Chày sương, cầu Lam: đã chú ở câu 266.
                    458. Sàm sỡ: Lả lơi không đứng đắn.
                    459. Hồng điệp, xích thằng: xen câu 268 và 238.
                    460. Tương tri: Biết lòng nhau, thông cảm nhau.
                    461. Nguyệt nọ, hoa kia: Chuyện trai gái bất chính.
                    463. Cầm đài: Cái đài ngồi gẩy đàn của Tư Mã Tương Như, một nhà giỏi đàn đời Tây Hán.
                    464. Nước non: Do chữ lưu thủy, cao sơn (nước chảy, non cao), những tiếng đàn của Bá Nha mà Chung Tử Kỳ nghe và phân biệt được. Đây Kim Trọng đề cao Kiều lên ngang tài với Bá Nha, và tự cho mình là Chung Kỳ.
                    465. Tiện Kỹ: Nghề mọn, lời nói nhún.
                    467. Cầm trăng: Tức nguyệt cầm, ta gọi là đàn nguyệt.
                    468. Tây nâng ngang mày: Thái độ tỏ ý trân trọng.
                    470. Bận lòng: khó nghĩ. Lắm thân: tiếng cổ, có nghĩa là "lắm thay".
                    471. Vũ, văn: Vũ là dây đàn to, văn là dây đàn nhỏ.
                    472. Cung thương: xem câu 31.
                    473. Hán Sở chiến trường: Bãi chiến trường giữa đời Hán, và nước Sở. Cuối đời Tần, Lưu Bang (Hán Cao tổ) và Hạng Vũ (Sở Bá vương) đánh nhau nhiều trận kịch liệt.
                    474. Tiếng sắt, tiếng vàng: Tiếng khí giới bằng sắt, bằng kim loại va chạm xô xát nhau.
                    475. Tư mã phượng cầu: Tư mã Tương Như người đời Hán, có văn tài, ở đất Lâm Cùng, Trác Vương Tôn, có con gái là Văn Quân, người đẹp mà mới góa chồng. Tương Như gẩy khúc đàn "Phượng cầu hoàng" để tỏ tình, Văn Quân cảm tiếng đàn, đêm ấy, bỏ nhà trốn theo Tương Như.
                    477. Kê Khang, Quảng Lăng: Kê Khang, đời Tam quốc, đêm gẩy đàn cầm ở đình Hoa Dương, bỗng có người khách lạ tới dạy cho khúc "Quảng Lăng tán", âm điệu tuyệt hay.
                    478. Lưu thủy, hành vân: Nước chảy, mây bay. Ý nói khúc đàn thanh thoát lưu loát.
                    479. Quá quan: Đi qua cửa ải. Chiêu Quân: Tên chữ của Vương Tường, một cung nữ đời Hán Nguyên đế, bị gả cho chúa Hung nô, khi qua cửa ải, vào đất Hung nô, Chiêu Quân thường gảy khúc đàn tỳ bà để tỏ nỗi lòng nhớ nhà, nhớ nước.
                    482. Tiếng suối: Tiếng đàn nghe đục như tiếng ầm ì của dòng suối dội ở lưng chừng núi xuống.
                    488. Chín khúc: Chỉ các khúc ruột chứ không nhất thiết phải đúng chín khúc ruột.
                    491. Tiêu tao: Chính nghĩa là tiêu điều, thê hương, đây dùng chỉ tiếng đàn buồn rầu, sầu não.
                    492. Dột: ủ dột.
                    Nao nao: Xao xuyến, đau xót.
                    495. Lời vàng: Lời khuyên quí giá.
                    497. Hoa hương: Hoa có hương thơm. Thức hồng: vẻ hồng. Càng đàn, càng thơ, nàng Kiều càng đẹp, tình ý đôi bên càng nồng nàn.
                    501. Làm chơi: Xem vấn đề là thường, không quan trọng.
                    503. Yêu đào: Cây đào non, lấy chữ ở thơ "Đào yêu", Kinh thi: Đào chi yêu yêu (cây đào non mơn mởn) ví với người con gái trẻ mà đẹp, đã đến tuổi đi lấy chồng.
                    505. Bố kinh: Bố là vải, kinh là cây kinh, một loại cây mọc thành cụm, hoa màu tía nhạt, cành và thân cứng rắn, thời xưa, những phụ nữ nghèo thường dùng cành nó làm trâm cài tóc.
                    Ở đây, ý Kiều nói: Đã cho vào hàng người vợ chính thức như hạng bố kinh thời xưa (không phải là nhân tình, nhân ngãi).
                    506. Tòng phu: Theo chồng, chí cái đạo làm vợ, theo quan niệm Nho giáo xưa.
                    507. Trên Bộc, trong dâu: Trong bãi dâu, trên sông Bộc. Xưa ở nước Vệ, đời Xuân Thu, có tục trai gái hẹn hò, tụ hội nhau ở bãi dâu trên sông Bộc để hát hổng, đùa bỡn, làm việc dâm đãng.
                    511. Kỳ ngộ: Cuộc gặp gỡ kỳ lạ, chỉ cuộc nhân duyên tốt đẹp của đôi tài tử giai nhân.
                    512. Thôi, Trương: Theo Tây sương ký: Thôi Oanh và Trương Cung, tên tự là Quân Thuỵ, đời Đường, là đôi trai tài, gái sắc, đẹp đôi, vừa lứa, đã gặp gỡ và yêu nhau ở chái tây chùa Phổ Cứu, đất Bổ Đông, nhưng vì đã đi lại ăn nằm với nhau, nên về sau chán mà bỏ nhau.
                    513. Đá vàng: Đây chỉ tình vợ chồng chung thuỷ, đoan chính.
                    514. Yến anh: Đây ví với cặp trai gái.
                    515. Chắp cánh liền cành: Nói khi ăn nằm ân ái với nhau. Theo bài Trường hận ca của Bạch Cư Dị, vua Đường Huyền tông và Đường quý phi nguyện với nhau trong đêm "thất tịch": Tại thiên nguyện tác ti dực diểu, tại địa nguyên vi liên lí chí (trên trời nguyện làm đôi chim liền cánh, dưới đất nguyện là hai cây liền cành).
                    517. Mái tây: Do chữ tây sương, tức chái tây chùa Phổ Cứu, nơi Thôi, Trương gặp gỡ nhau.
                    Hương nguyền: Nén hương để thề nguyền.
                    519. Gieo thoi: Các sách thường dẫn điển sau đây: Tạ Côn đời Tấn, ghẹo người con gái đang ngồi dệt cửi, bị cô ta cần cái thoi ném vào mặt, gẫy mất hai cái răng (theo Tấn thư).
                    524. Vì: Nể, tiếng cổ, cũng có nghĩa là yêu (yêu vì Nặng lòng xót liễu vì hoa).
                    525. Bóng tàu: Bóng mái nhà (Tàu: Miếng gỗ dài đặt dọc ở mái hiên, để đỡ lấy mái nhà, gần chỗ giọt tranh).
                    Vẻ ngân: Vẻ sáng như bạc, chỉ ánh trăng.
                    528. Sân đào: Sân có trồng cây đào.

                    <bài viết được chỉnh sửa lúc 05.12.2007 15:59:51 bởi Thu Hien >
                     
                    #10
                      Thu Hiền

                      • Số bài : 531
                      • Điểm thưởng : 0
                      • Từ: 06.01.2007
                      • Trạng thái: offline
                      Kim Trọng về chịu tang chú 05.12.2007 16:03:18 (permalink)
                      Truyện Kiều
                       
                      Tác giả: Nguyễn Du
                      Diễn đọc: Thu Hiền
                       
                       
                      Đoạn Kim Trọng về chịu tang chú
                       


                      Cửa sài vừa ngỏ then hoa,
                      530./ Gia đồng vào gởi thư nhà mới sang.
                      Đem tin thúc phụ từ đường,
                      Bơ vơ lữ thấn tha hương đề huề.
                      Liêu Dương cách trở sơn khê,
                      Xuân đường kíp gọi sinh về hộ tang.
                      535./ Mảng tin xiết nỗi kinh hoàng,
                      Băng mình lẻn trước đài trang tự tình.
                      Gót đầu mọi nỗi đinh ninh,
                      Nỗi nhà tang tóc nỗi mình xa xôi:
                      "Sự đâu chưa kịp đôi hồi,
                      540./ "Duyên đâu chưa kịp một lời trao tơ,
                      "Trăng thề còn đó trơ trơ,
                      "Dám xa xôi mặt mà thưa thớt lòng.
                      "Ngoài nghìn dặm chốc ba đông,
                      "Mối sầu khi gỡ cho xong còn chầy!
                      545./ "Gìn vàng giữ ngọc cho hay,
                      "Cho đành lòng kẻ chân mây cuối trời."
                      Tai nghe ruột rối bời bời,
                      Ngập ngừng nàng mới giãi lời trước sau:
                      "Ông tơ ghét bỏ chi nhau,
                      550./ "Chưa vui sum họp đã sầu chia phôi!
                      "Cùng nhau trót đã nặng lời,
                      "Dẫu thay mái tóc dám dời lòng tơ!
                      "Quản bao tháng đợi năm chờ,
                      "Nghĩ người ăn gió nằm mưa xót thầm.
                      555./ "Đã nguyền hai chữ đồng tâm,
                      "Trăm năm thề chẳng ôm cầm thuyền ai.
                      "Còn non còn nước còn dài,
                      "Còn về còn nhớ đến người hôm nay!"
                      Dùng dằng chưa nỡ rời tay,
                      560./ Vầng đông trông đã đứng ngay nóc nhà.
                      Ngại ngùng một bước một xa,
                      Một lời trân trọng châu sa mấy hàng.
                      Buộc yên quảy gánh vội vàng,
                      Mối sầu sẻ nửa bước đường chia hai.
                      565./ Buồn trông phong cảnh quê người,
                      Đầu cành quyên nhặt cuối trời nhạn thưa.
                      Não người cữ gió tuần mưa,
                      Một ngày nặng gánh tương tư một ngày.
                       

                      Chú giải:

                      530. Gia đồng: Người phục dịch công việc ở trong nhà.
                      531. Thúc phụ: Chú ruột.
                      Từ đường: Từ bỏ nơi nhà ở, tức là chết.
                      532. Lữ thấn: Chết nhưng mà chưa chôn, quan tài còn quàn tạm ở nơi đất khách.
                      533. Liêu Dương: Tên đất, nay thuộc tỉnh Liêu Ninh (Trung Quốc) nơi chú ruột Kim Trọng chết.
                      Sơn khê: Núi và khe ngòi.
                      534. Xuân đường: Cha, Xuân là một loại cây sống rất lâu. Người sau nhân gọi cha là xuân hay Xuân đường (nhà xuân), có ý mong cha được tuổi thọ như cây ấy. Hộ tang: Trông coi việc tang.
                      535. Mảng: Tiếng cổ.
                      Mảng tin: Mới chợt nghe tin.
                      536. Đài trang: Do chữ trang đài, nơi trang điểm của phụ nữ.
                      537. Đinh ninh: cặn kẽ, đến nơi đến chốn.
                      539. Đôi hồi: Giãi bày, trò chuyện hết lời với nhau.
                      540. Trao tơ: Chỉ việc kết hôn. Theo sách Khai nguyên Thiên bảo di sự: Trương Gia Trinh, tể tướng nhà Đường, có năm con gái, muốn gả một người cho Quách Nguyên Chấn, đô đốc Lương Châu, người đẹp mà có tài nghệ, bèn bảo năm con đứng sau một bức màn, mỗi người cầm một sợi dây tơ dài, dòng ra ngoài, và cho Nguyên Chấn tùy ý kéo lấy một sợi, trúng sợi nào thì lấy người cầm sợi ấy. Nguyên Chấn được kéo sợi tơ đỏ, lấy người con thứ ba, rất đẹp.
                      543. Ba đông: Ba năm để tang.
                      544. Chầy: Còn chậm, còn lâu ngày.
                      545. Gìn vàng giữ ngọc: Giữ thân thể cho được khoẻ mạnh, và cũng ngụ ý giữ gìn mối tình cho được thuỷ chung, trong sạch.
                      556. Ôm cầm thuyền ai: Ôm đàn sang thuyền của người khác, tức là đi lấy chồng khác.
                      566. Quyên: Chim đỗ quyên, tức chim quốc. Đây tả cảnh cuối hè, sang thu. Tiếng quyên kêu còn ra rả (nhặt) đầu cành và bóng nhạn đã thấy bay loáng thoáng (thưa) ở chân trời.
                      567. Cữ, tuần: Người xưa thường tính bảy ngày là một cữ, và mười ngày là một tuần.
                      568. Tương tư: Nguyên nghĩa là ở xa cách mà cùng nhớ nhau, sau người ta mượn để nói sự nhớ nhau của đôi trai gái yêu nhau.
                      <bài viết được chỉnh sửa lúc 09.12.2007 11:09:47 bởi Thu Hien >
                       
                      #11
                        Thu Hiền

                        • Số bài : 531
                        • Điểm thưởng : 0
                        • Từ: 06.01.2007
                        • Trạng thái: offline
                        Truyện Kiều phần 1: Kiều trước khi gia đình gặp biến cố-Thu Hiền diễn đọc 09.12.2007 11:14:15 (permalink)
                        Hết Phần 1.
                         
                        Nghe tiếp Truyện Kiều:

                        Diễn đọc Truyện Kiều phần 2
                        Diễn đọc Truyện Kiều phần 3
                        Diễn đọc Truyện Kiều phần 4
                        <bài viết được chỉnh sửa lúc 09.02.2008 16:31:23 bởi Thu Hiền >
                         
                        #12
                          tungdinh

                          • Số bài : 126
                          • Điểm thưởng : 0
                          • Từ: 14.12.2006
                          • Nơi: Tầng mây thứ 9
                          • Trạng thái: offline
                          RE: Truyện Kiều phần 1: Kiều trước khi gia đình gặp biến cố-Thu Hiền diễn đọc 12.12.2007 21:06:11 (permalink)
                          Thu Hiền ơi, cảm ơn bạn. Mình hâm mộ bạn thật nhiều...
                           
                          #13
                            Thu Hiền

                            • Số bài : 531
                            • Điểm thưởng : 0
                            • Từ: 06.01.2007
                            • Trạng thái: offline
                            RE: Truyện Kiều phần 1: Kiều trước khi gia đình gặp biến cố-Thu Hiền diễn đọc 14.12.2007 11:57:12 (permalink)

                            Trích đoạn: tungdinh

                            Thu Hiền ơi, cảm ơn bạn. Mình hâm mộ bạn thật nhiều...

                             
                            Cám ơn Tùng Dinh đã ghé qua. Tùng Dinh "hâm mộ" ít ít thôi, kẻo không có người bể mũi à nha...
                             
                            #14
                              Hoasua

                              • Số bài : 63
                              • Điểm thưởng : 0
                              • Từ: 16.12.2005
                              • Trạng thái: offline
                              RE: Truyện Kiều phần 1: Kiều trước khi gia đình gặp biến cố-Thu Hiền diễn đọc 15.12.2007 10:33:36 (permalink)
                              Cảm ơn bạn Thu Hiền nhiều lắm. Mong tiếp tục nhận được những phần tiếp theo qua phần tiếp theo của bạn
                              thang
                               
                              #15
                                Online Bookmarks Sharing: Share/Bookmark
                                Thay đổi trang: 12 > | Trang 1 của 2 trang, bài viết từ 1 đến 15 trên tổng số 16 bài trong đề mục

                                Chuyển nhanh đến:

                                Thống kê hiện tại

                                Hiện đang có 0 thành viên và 2 bạn đọc.

                                Chú Giải và Quyền Lợi

                                • Bài Mới Đăng
                                • Không Có Bài Mới
                                • Bài Nổi Bật (có bài mới)
                                • Bài Nổi Bật (không bài mới)
                                • Khóa (có bài mới)
                                • Khóa (không có bài mới)
                                • Xem bài
                                • Đăng bài mới
                                • Trả lời bài
                                • Đăng bình chọn
                                • Bình Chọn
                                • Đánh giá các bài
                                • Có thể tự xóa bài
                                • Có thể tự xóa chủ đề
                                • Đánh giá bài viết

                                2000-2022 ASPPlayground.NET Forum Version 3.9