Kiểu:
Xin chào !

 Dante Alighieri. THẦN KHÚC

Thay đổi trang: 123 > | Trang 1 của 3 trang, bài viết từ 1 đến 15 trên tổng số 41 bài trong đề mục
Tác giả Bài
cacbac

  • Số bài : 412
  • Điểm thưởng : 0
  • Từ: 08.10.2007
  • Trạng thái: offline
Dante Alighieri. THẦN KHÚC 16.11.2007 09:24:20 (permalink)

 
 
Dante Alighieri sinh khoảng giữa 14 tháng 5 và 13 tháng 6 năm 1265 tại Firenze, miền trung Italia. Mẹ của Dante, Bella degli Abati, mất khi ông 7 tuổi; ngay sau đó bố của Dante, Alighiero de Bellincione, cưới người vợ thứ hai, Lapa di Chiarissimo Cialuffi, và họ có hai con: em trai Francesco và em gái Gaetana của Dante. Thời trẻ, Dante được Brunetto Latini, một người có kiến thức uyên bác dạy tiếng Latinh và truyền cho Dante niềm thích thú văn chương. Thông qua tiếng Latinh mà Dante say mê thơ ca cổ đại và tôn sùng thơ Virgile. Dante còn học tiếng Pháp, tiếng Provence, đi sâu nghiên cứu thần học, triết học, thiên văn học và trở thành một người có kiến thức bách khoa uyên bác bậc nhất ở thời đại ông.

Dante biết yêu và làm thơ từ rất sớm. Những bài thơ về mối tình tuổi thiếu niên sau này được gom lại thành tập Cuộc đời mới. Năm 1295 Dante tham gia hoạt động chính trị, đứng về phái Guelfi đối lập với phái Ghibellini. Năm 1289 phái Guelfi thắng thế nhưng rồi lại chia ra thành phe Đen và phe Trắng. Dante theo phe Trắng, kiên quyết chống lại đường lối dựa vào Giáo hoàng. Giáo hoàng cầu viện Hoàng tử Pháp Charles de Valois. Năm 1301 quân Pháp tiến vào Firenze, phe Đen lưu vong trở về tổ chức đàn áp phục thù. Dante bị kết án hai lần, phải rời bỏ quê hương đi sống lưu vong và mai danh ẩn tích. Thời kỳ này ông bắt đầu viết Thần khúc.
Dante mất năm 1321 tại Ravenna.

Tác phẩm:
Dante là tác giả của các tập Thơ (Rime), Bữa tiệc (Il convivio), Về hùng biện đại chúng (De vulgari eloquentia), Về chế độ quân chủ ( De monarchia)… Tuy vậy, những tác phẩm này chỉ một số ít các nhà nghiên cứu quan tâm, còn bạn đọc khắp thế giới hầu như chỉ biết hai kiệt tác: Cuộc đời mới và Thần khúc.

Tác phẩm Cuộc đời mới bao gồm thơ và văn xuôi, viết về tình yêu của Dante đối với Beatrice Portinari. Tình yêu của Dante với Beatrice mang một qui mô vũ trụ. Nhà thơ nhìn thấy ở người con gái trần tục này một ý tưởng thánh thần được thể hiện trong những con số: “Số 3 là nguồn gốc của số 9, ba lần ba là chín. Như vậy, nếu 3 có thể sinh ra 9 thì điều kì diệu ở trong mình – Ba ngôi: Chúa Cha, Chúa Con, Đức Thánh Linh – ba trong một. Từ đó rút ra kết luận rằng: người con gái này là con số 9, nghĩa là điều kì diệu và nguồn gốc của điều kì diệu này là Tam vị nhất thể”. Những lập luận này thể hiện tinh thần của thời đại bấy giờ nhưng phải nói rằng nhà thơ đã dũng cảm khi đem người yêu của mình so sánh với Ba ngôi thần thánh.
Dante gặp Beatrice lần đầu khi nàng lên 9 tuổi. “Linh hồn của cuộc sống” đã bao trùm lấy tâm hồn của cậu bé Dante. Beatrice chỉ khẽ nghiêng mái đầu cúi chào mà đã làm cho chàng trai Dante lâng lâng khôn tả. Chàng vội vàng đi về phòng riêng viết bài thơ đầu tiên… Chín năm sau hai người gặp lại nhau. Hễ nhìn thấy Beatrice là Dante lại luống cuống, xúc động, không thể làm chủ được bản thân và tự nhủ lòng sẽ không bao giờ tìm gặp Beatrice nữa… Những chi tiết này được Dante mô tả rất tỉ mỉ trong “Cuộc đời mới”. Sau đó Beatrice đi lấy chồng nhưng tình yêu của Dante đối với nàng vẫn không hề suy giảm. Ngược lại, tình yêu này là nguồn cảm hứng cho Dante viết ra hai kiệt tác “Cuộc đời mới” và “Thần khúc”. Beatrice mất năm 1290. Dante khóc suốt một năm ròng và những người đương thời kể rằng họ không bao giờ còn nhìn thấy Dante cười nữa. Dante và Beatrice trở thành một biểu tượng của tình yêu đôi lứa trong văn chương Thế giới như Petrarca và Laura, Tristan và Isolt, Romeo và Juliet.

Thần Khúc là một tác phẩm bằng thơ đồ sộ gồm ba phần: Địa ngục, Tĩnh ngục, Thiên đường. Mỗi phần có 33 khúc, cộng 1 khúc mở đầu, tất cả là 100 khúc với hơn 14.000 câu thơ. Người ta vẫn thường gọi Thần khúc là “Kinh Thánh của thời Trung cổ”. Trong tác phẩm vĩ đại này, Dante đặt ra cho mình một mục đích vĩ đại: giúp loài người thoát khỏi nỗi sợ hãi trước cái chết. Nhiệm vụ này ở thời bấy giờ là vô cùng quan trọng: trong linh hồn con người có một nỗi sợ về những cực hình ở Địa ngục mà người ta vẫn nghe qua những lời rao giảng và thuyết giáo. Khác với những nhà triết học theo trường phái Epicurus, Dante không khuyên người đời quên đi cái chết, hay như những nhà triết học thế kỉ Ánh sáng, khẳng định rằng Địa ngục là do các cha đạo nghĩ ra, Dante tin rằng Địa ngục là có thật và chỉ có sự Can đảm, Danh dự và Tình yêu có thể giúp con người thoát khỏi Địa ngục. Thần khúc mở đầu bằng những lời cay đắng về cái chết của Beatrice nhưng tác giả bỗng nhiên hiểu ra rằng nàng là con người cao thượng, trong trắng và không thể chết. Thế là linh hồn của Beatrice, với sự giúp đỡ của Virgile đã dẫn Dante, và cùng với Dante là bạn đọc, đi hết các tầng ngục, chứng kiến hết những nỗi kinh hoàng của Địa ngục. Trên cánh cổng vào Địa ngục có dòng chữ “kẻ vào đây hãy quên niềm hy vọng” nhưng Virgile khuyên Dante hãy quên nỗi sợ hãi, vì rằng chỉ với đôi mắt mở to thì con người mới có thể nhìn ra nguồn gốc của mọi cái ác. Cũng theo Dante thì linh hồn con người có thể bị đày xuống Địa ngục ngay cả khi thân xác còn sống nhởn nhơ nơi dương thế, bởi vì Địa ngục không phải là một địa điểm hay nơi chốn mà Địa ngục là một trạng thái của lòng người. Người nào sống trong lầm lỗi sẽ rơi vào trạng thái đó. Ngay cả lầm lỗi của lòng thù hận – cả người trả thù và nạn nhân của sự trả thù đều bị đày xuống Địa ngục, và một khi nạn nhân còn căm thù kẻ đã hành hạ mình thì vẫn chưa thể thoát ra khỏi Địa ngục. Bạn đọc có thể đọc thấy những điều này ở phần Địa ngục qua bản dịch tiếng Việt. Thần khúc lần đầu tiên được trích dịch ra tiếng Việt năm 1978. Đó là bản trích dịch 30 khúc của cả 3 phần ra văn xuôi có vần điệu của Khương Hữu Dụng và Lê Trí Viễn. Gần đây có bản dịch văn xuôi trọn phần Địa ngục của Nguyễn Văn Hoàn (2005) và bản dịch thơ trọn phần Địa ngục của Hồ Thượng Tuy. Tác phẩm Cuộc đời mới có một bản dịch của Hồ Thượng Tuy.

_______________
 
 

 
LA DIVINA COMMEDIA
di Dante Alighieri
INFERNO

Inferno: Canto I


THẦN KHÚC. ĐỊA NGỤC

KHÚC I

Khúc mở đầu: Rừng rậm – Ba con thú – Viếcghiliô

Con đường đời tôi đã đi đến nửa
Bỗng thấy mình lạc lối ở trong rừng
Đường chính đạo đánh mất trong bóng tối!

4 Rừng hoang vu, rừng hiểm trở trập trùng
Nói sao hết bao điều cay đắng ấy
Nỗi kinh hoàng trong ký ức tôi mang!

7 Cái chết cũng không đắng cay nhường vậy
Nhưng vì điều hay trong đấy muôn năm
Tôi xin kể về những điều trông thấy.

10 Tôi không nhớ, sao đã lạc vào trong
Rừng hiểm trở vì chìm trong giấc ngủ
Khi lìa xa chính đạo một con đường.

13 Nhưng rồi bỗng tới một chân đồi nhỏ
Nơi có một thung lũng nhỏ bao quanh
Tim tôi thắt lại vì run và sợ.

16 Tôi nhìn ra khi ngước mắt trông lên
Ánh sáng mặt trời khắp nơi rực rỡ
Soi tỏ lối đi trên mọi con đường.

19 Khi đó trong lòng vơi đi nỗi sợ
Nỗi sợ dài lâu nén ở trong tôi
Như mặt nước hồ qua đêm mệt lử.

22 Và giống như kiệt sức một con người
Thoát lên bờ từ mênh mông biển cả
Ngoái lại nhìn và sợ hãi không thôi.

25 Trong lòng tôi hãy vẫn còn run sợ
Quãng đường đi qua, thử ngoái lại nhìn
Chưa từng có một ai đi thoát cả.

28 Khi đã nghỉ ngơi mỏi mệt tấm thân
Tôi bước tiếp trên con đường cát vắng
Tiếng xạc xào ở dưới những bàn chân.

31 Và kia, ngay trên đầu dốc dựng đứng
Có một con báo nước chạy lẹ làng
Trên bộ lông những vết hoa lốm đốm.

34 Cản bước tôi, con báo chạy vòng quanh
Tôi cảm thấy ở trong vòng nguy hiểm
Từng tính bài quay lại đã nhiều phen.

37 Và rồi đến lúc bình minh vừa rạng
Giữa những vì tinh tú mặt trời lên
Đang chuyển động một tình yêu thần thánh.

40 Khơi dậy điều tốt đẹp lần đầu tiên
Tôi cảm thấy mừng vui và hạnh phúc
Máu nóng không còn dồn dập trong tim.

43 Vẻ con thú có bộ lông vui mắt
Nhưng không lâu, với một vẻ kinh hoàng
Một con sư tử bờm cao trước mặt.

46 Có vẻ như nhằm vào tôi tấn công
Nó dữ dội gầm lên vì cơn đói
Cả không gian cũng sợ hãi rùng mình.

49 Cùng với sư tử một con sói cái
Dáng gầy gò, lộ đầy vẻ khát thèm
Từng làm cho biết bao hồn kinh hãi.

52 Nó làm tôi rời rụng cả tay chân
Vẻ đe dọa phát ra từ ánh mắt
Làm cho tôi hết hy vọng bước lên.

55 Như một kẻ máu mê thèm thắng bạc
Nhưng gặp hồi đen đủi chịu trắng tay
Chỉ còn biết khổ đau và khóc lóc.

58 Con thú kia cũng như thế với tôi
Đẩy lùi tôi dần dần theo chân bước
Dồn tôi vào nơi tối ánh mặt trời.

61 Trong khi tôi đang tuột dần xuống thấp
Một người đàn ông trước mặt hiện ra
Nhưng lặng lẽ, im lìm và mỏi mệt.

64 Vừa nhìn thấy giữa hoang vắng và xa
“Cứu tôi với, – tôi kêu lên buồn bã –
Dù là người còn sống hoặc bóng ma!”

67 “Ta không phải người, đúng hơn là đã
Từng là người, dân của Lômbácđô
Quê ở Mantua cả cha lẫn mẹ.

70 Ta sinh ra vào cuối thời Xêda
Lớn lên ở Rôma, dưới triều Augút
Thời người ta thần tượng vẫn tôn thờ.

73 Ta là thi sĩ, từng viết lời bài hát
Ca ngợi con trai Ankixê, người Tơroa
Khi thành Iliông kiêu hùng lửa đốt.

76 Còn ngươi sao trở về nơi chết chóc?
Sao không trèo lên đỉnh núi diệu kỳ
Nơi khởi nguồn của mọi điều cực lạc?”

79 “Có phải Người là Viếcghiliô
Là mạch nguồn của dòng thơ tuôn chảy?” –
Tôi trả lời mà thấy thẹn thùng ghê!

82 “Ôi ánh sáng của bao nhà thơ ấy
Và việc say mê sưu tập thơ Người
Đã giúp cho tôi miệt mài đến vậy!

85 Người là thầy, là gương sáng cho tôi
Chỉ có ở nơi Người tôi đã học
Cách tuyệt vời làm vinh dự thơ tôi!

88 Người xem kìa, thú dồn tôi vào góc
Hãy cứu tôi, bậc hiền giả lẫy lừng
Máu tôi run trong đường gân thớ thịt!”

91 “Ngươi cần đi tìm một con đường khác
Nếu muốn thoát ra ma dại nơi này –
Người trả lời, khi thấy tôi than khóc –

94 Con thú không cho ai thoát lối này
Nếu ngươi cứ đứng thét lên và khóc
Nó sẽ nhảy vào cắn chết ngươi ngay.

97 Con thú bản tính xấu xa, ác độc
Lòng tham của nó không bao giờ vơi
Càng ăn no lại càng thích ăn tiếp.

100 Cùng với nhiều con vật nó kết đôi
Và sẽ quyến rũ còn nhiều con nữa
Khi thần Khuyển đến nó sẽ đi đời.

103 Thần chẳng sống vì bạc tiền, tài sản
Mà vì tình yêu, danh dự, trí khôn
Thần sống giữa diệu huyền và cao thượng.

106 Thần là cứu tinh của nước Ý khiêm nhường
Vì nước này Camminla đồng trinh tuẫn nạn
Và Ơraliô, Tuốcnô, Nixô bị tử thương.

109 Dù cho bước chân thú kia mong muốn
Thần sẽ xua đuổi sói khỏi đô thành
Giam vào ngục, nơi có bao dục vọng.

112 Ta nói với ngươi theo lối của mình:
Hãy theo ta, ta là người hướng dẫn
Đưa ngươi từ đây về chốn vĩnh hằng.

115 Ngươi sẽ nghe những tiếng kêu tuyệt vọng
Của những hồn xưa muốn chết lần hai
Sẽ nghe những lời nguyện cầu đau đớn!

118 Ngươi sẽ thấy hết đau khổ những ai
Trong lửa ngục với một niềm hy vọng
Sống với những người hạnh phúc nay mai.

121 Còn nếu ngươi muốn cao hơn bay bổng
Thì đợi chờ ngươi có một linh hồn
Ta chia tay, ngươi theo hồn xứng đáng.

124 Đấng Thượng Đế ngự trị chốn cao sang
Chưa muốn cho ta bước chân lên đó
Vì luật của trời ta hãy chưa thông.

127 Ngài ở khắp nơi nhưng trên cao ngự trị
Là thành đô, là nơi chốn ngai vàng
Hạnh phúc cho ai vinh quang được mở!”

130 “Hỡi nhà thơ – lời của tôi vang lên –
Tôi cầu Đấng mà thầy chưa biết rõ
Thoát khỏi chốn này cùng cực nguy nan!

133 Hãy dẫn tôi đến nơi thầy nói đó
Cho tôi nhìn cửa Thánh Piêtơrô
Và những linh hồn muôn đời đau khổ”.

136 Người chuyển động, và tôi theo nhà thơ.


CHÚ THÍCH

KHÚC I

1. Con đường đời… đến nửa: Dante hình dung đường đời như một vòng cung (Bữa tiệc, IV, 23), điểm cao nhất là 35 tuổi. Dante đạt đến điểm này năm 1300.
13. Một chân đồi nhỏ: tức là trên khu rừng tội lỗi và lầm lạc có một ngọn đồi cứu rỗi nhô lên cao, nơi có ánh sáng mặt trời soi tỏ mội lối đi (câu 18).
17. Theo học thuyết của Plotemaioi (90 – 160), thời của Dante cũng vẫn như thế, thì mặt trời là một trong số các hành tinh quay xung quanh quả đất đứng yên một chỗ.
32. Con báo: biểu tượng của dục vọng, thói dâm đãng.
44. Con sư tử: biểu tượng của sự kiêu căng.
49. Con sói cái: biểu tượng của thói hám lợi, tham lam.
62. Một người đàn ông: Virgilio (Virgil), Marone Publio (70 – 19 tr. CN) – nhà thơ La Mã, tác giả của thiên anh hùng ca Eneide (Aeneid).
69. Mantua (Matova): thành phố ở đông nam khu Lombardia, miền bắc Italia.
70. Giulio Cesare (Gaius Julius Caesar)(100 – 44 tr. CN): Lúc Virgilio sinh thì Cesare đã 31 tuổi.
71. Dưới triều Augút – nghĩa là dưới triều Hoàng đế La Mã Augusto (63 tr. CN – 14 sau CN).
74. Con trai Ankixê, người Tơroa: tức Enea (Aeneas), thủ lĩnh người Tơroa, là con trai của Anchise.
91. Ngươi cần đi tìm một con đường khác: Dante hãy còn chưa thể vượt qua con sói để lên đến đỉnh đồi ngay được mà phải đi qua ba thế giới bên kia.
105. Câu này trong nguyên tác: tra feltro e feltro đang gây tranh cãi xưa nay. Có người giải thích “giữa thành phố Feltro và lâu đài Montefeltro”. Chúng tôi dịch như bản tiếng Việt của Nguyễn Văn Hoàn.
107 – 108. Cammila, Eurialo, Turno, Niso: tên những nhân vật trong tác phẩm của Virgilio. Họ thuộc về hai phe địch thủ của nhau nhưng Dante quan niệm sự hy sinh của cả hai phe đều cần cho sự ra đời Đế chế La Mã.
116. Muốn chết lần hai: những kẻ lầm lỗi ở Địa ngục đã chết về thể xác nhưng vẫn còn mong được chết cả linh hồn để chấm dứt đọa đầy, đau khổ.
123 – 126. Ngươi theo hồn xứng đáng: tức Beatrice. Virgilio chưa qua phép rửa tội nên không được đặt chân đến thiên đường.
134. Cửa Thánh Piêtơrô: cửa vào Tĩnh ngục.

 
#1
    cacbac

    • Số bài : 412
    • Điểm thưởng : 0
    • Từ: 08.10.2007
    • Trạng thái: offline
    RE: Dante Alighieri. THẦN KHÚC 16.11.2007 09:28:15 (permalink)

     
     
    KHÚC II

    Mối nghi ngờ của Đantê – Khích lệ của Viếcghiliô

    Bầu trời sẫm tối, một ngày sắp qua
    Mọi sinh linh dần đi vào giấc mộng
    Họ nghỉ ngơi, chỉ tôi kẻ không nhà.

    4 Và tôi chuẩn bị bước vào cuộc chiến
    Với chặng đường dài, khó nhọc, gian nan
    Cuộc chiến mà tôi trung thành hồi tưởng.

    7 Hỡi Nàng Thơ, giờ ta gọi tên Nàng
    Hỡi trí tuệ và tài thơ cao thượng
    Ghi lại những điều đã thấy, đã trông!

    10 Tôi bắt đầu: “Hỡi nhà thơ hướng dẫn
    Hãy xem tôi có đủ khả năng không
    Trước khi vào cuộc du hành bí hiểm?

    13 Thân sinh của Xinviô – Người từng kể rằng –
    Khi hãy còn mang phàm thân tội lỗi
    Thân xác trần đi vào chốn trường sinh.

    16 Nhưng nếu vượt qua những điều lầm lỗi
    Đến hạnh phúc, thì xét sự vinh quang
    Ông là ai, và xét ra sao vậy?

    19 Điều đó hình như không hợp với thiên lương
    Nhưng ông được chọn trên trời cao ánh sáng
    Làm Cha tinh thần của Đế chế, thành Rôm.

    22 Đế chế, thành này được làm đất Thánh
    Và người ta đã thiết lập ngai vàng
    Cho người kế vị Thánh Piêtơrô tối thượng.

    25 Ông từng biết rõ về mọi nguyên nhân
    Với du hành thầy cho ông vinh dự
    Và chiếc trượng giám mục của Giáo hoàng.

    28 Cả Thánh Paolô cũng lên trên đó
    Để gia thêm sức mạnh cho Đức Tin
    Bước đầu tiên trên con đường thoát khổ.

    31 Còn tôi lấy ai làm gương cho mình?
    Tôi không phải Enêa hay Thánh Paolô ấy
    Không một ai nghĩ tôi xứng với mình.

    34 Và nếu như tôi bước vào xứ đấy
    Tôi sợ rằng đó là chuyện điên rồ
    Thầy anh minh, thấy rõ hơn tôi vậy”.

    37 Như người xa lạ với ý muốn xưa
    Một ý tưởng làm đổi thay kế hoạch
    Vứt bỏ cái điều đã nghĩ đã suy.

    40 Tôi như thế, trên bờ dốc tối mịt
    Mới khởi đầu mà đã thấy gian nan
    Càng nghĩ suy, càng tiêu tan kế hoạch.

    43 “Ta hiểu đúng sự thật những lời con –
    Chiếc bóng hào hiệp kia liền đáp –
    Trĩu nặng hồn con vì sự đớn hèn!

    46 Chớ để sợ hãi khiến sai đầu óc
    Còn nếu không sẽ nhụt chí bước chân
    Như con thú quẫn trí trong cảm giác.

    49 Ta sẽ nói để giải thoát cho con
    Về cái điều, những gì ta nghe được
    Rằng từ đầu ta đã xót thương con.

    52 Ta ở giữa cái thiện và cái ác
    Đã gọi ta một người đẹp thanh cao
    Ta có trách nhiệm phục tùng người đẹp.

    55 Ánh mắt nàng lấp lánh, sáng hơn sao
    Giọng nói của nàng khoan thai, êm ả
    Như lời thần tiên toát giọng ngọt ngào:

    58 “Hỡi linh hồn xứ Mantua tao nhã
    Mà vinh quang còn lưu lại trần gian
    Còn vọng mãi, vĩnh hằng cùng vũ trụ!

    61 Một bạn tôi đang gặp phải nguy nan
    Bạn không may mắn trên đường cát vắng
    Nỗi sợ hãi giờ đang cản bước chàng!

    64 Để cứu chàng tôi sợ mình đến muộn
    Chuyện của chàng tôi nghe ở Thiên đình
    Tôi sợ chàng gặp phải điều nguy hiểm.

    67 Người hãy đến cùng vẻ đẹp từ ngôn
    Bằng tất cả những gì Người có thể
    Cứu vớt chàng cho tôi đặng bình tâm.

    70 Tôi là Bêatơrít, tôi cầu Người đó
    Tôi đến đây và mong sớm trở về
    Tình yêu đã xui khiến tôi bộc lộ.

    73 Khi nào trình diện trước Đức Chúa Trời
    Mọi công lao của Người tôi ca tụng”.
    Ta bày tỏ khi nàng đã ngưng lời:

    76 “Hỡi người con gái Duy nhất, Cao thượng
    Đức hạnh cao hơn tất cả mọi người
    Được đặt vào trong bầu trời nhỏ nhắn.

    79 Phụng sự Người là vinh hạnh cho tôi
    Vâng lệnh ngay mà thấy còn chậm trễ
    Tôi chỉ cần nghe mệnh lệnh của Người.

    82 Nhưng Người xuống đây mà không thấy sợ
    Trong bóng đêm của lòng đất kinh hoàng
    Rồi trở về nơi từng ra đi đó?”

    85 Nàng đáp: “Nếu ngươi muốn rõ nguồn cơn
    Ta sẽ nói một đôi lời ngắn ngủi
    Tại sao ta đi xuống chẳng kinh hoàng.

    88 Ta chỉ sợ tiết lộ điều có hại
    Sẽ làm cho phương hại đến người thân
    Còn chẳng sợ gì những điều còn lại

    91 Chúa tạo ra ta và ban ân huệ
    Nỗi khổ trần gian không ám ảnh ta
    Không thể nào bén đến ta ngọn lửa.

    94 Trên trời cao nhân hậu một Đức Bà
    Từng tiếc thương những ai đau khổ vậy
    Tỏ lòng thương khi xét xử người ta.

    97 Đức Bà cho gọi Lusia và nói:
    Đang cần ngươi giúp đỡ một tín đồ
    Ta uỷ thác việc này cho ngươi đấy.

    100 Lusia đã tìm đến chỗ ta
    Nơi ngày xưa Rakenlê ngồi cạnh
    Và nói: – xin vâng lệnh Đức Bà!

    103 Bà nói: Hỡi Bêatơrít, xin cố gắng
    Cứu kẻ vì tình tìm đến với ngươi
    Cố tách ra khỏi trần gian bận rộn.

    106 Hay không nghe ra lời van vỉ của người?
    Không thấy dòng sông dữ dằn hơn biển cả
    Sẽ cướp mất đi cuộc sống của người? –

    109 Không một ai vội vàng hơn ta cả
    Ta khát khao tìm đến với niềm vui
    Làm điều phúc và tránh xa điều họa.

    112 Từ vinh quang hằng phúc ta xuống đây
    Tin cậy người tài từ tâm ngôn luận
    Biết nghe theo, làm vinh dự cho Người”.

    115 Nàng nói vậy và mắt buồn nhìn xuống
    Rồi nhìn ta trong nước mắt ngước lên
    Giục giã ta bước vào con đường lớn.

    118 Ta vội đến với con theo ý Nàng
    Cứu con thoát thú dữ từng ngăn cản
    Chỉ ra con đường ngắn đến đỉnh non.

    121 Có chuyện gì? Tại vì sao bước chậm?
    Tại vì sao bối rối ở trong lòng
    Thiếu dũng khí và cả lòng kiêu hãnh?

    124 Khi lên với ba hằng phúc Tiên nương
    Trên Thiên đình có những người lo lắng
    Và hứa với con bao chuyện tốt lành”.

    127 Như cánh đồng hoa rũ cành khép cánh
    Qua đêm trường với giá lạnh và sương
    Bỗng bừng nở khi vừng dương tỏa sáng.

    130 Tôi vươn lên từ dũng khí mỏi mòn
    Máu can đảm bỗng bừng trong huyết quản
    Tôi trả lời, tôi nói bạo dạn hơn:

    133 “Ôi Tiên nương như một người giải phóng
    Và thầy tôi, thầy hào hiệp biết bao!
    Nàng bày tỏ và thực thi nhanh chóng.

    136 Tôi sung sướng, lời thầy tôi nghe theo
    Tôi khát khao được lên đường tiếp tục
    Trở lại với bao dự định ban đầu.

    139 Giờ hai người nhưng mục đích chỉ một
    Thầy là người Hướng đạo, là Tôn sư”
    Tôi nói thế, khi bóng người chuyển tiếp.

    142 Tôi cũng bước vào hiểm trở hoang vu.


    Chú thích

    KHÚC II

    12. Cuộc du hành bí hiểm: nhiều bản dịch là khó khăn, gian khổ nhưng Dante cũng đã nói ở câu 8, khúc I là có “nhiều điều hay”.
    13. Thân sinh của Xinviô: tức Enea, theo khúc VI của anh hùng ca Eneide, xuống Âm phủ được cha là Anchise chỉ cho xem linh hồn của hậu thế và báo trước cho tương lai vinh quang của Roma.
    24. Người kế vị Thánh Piêtơrô tối thượng: Giáo hoàng thứ nhất.
    25. Ông: tức Enea. Với du hành thầy cho ông vinh dự: tức cuộc du hành của Enea xuống Âm phủ mà Virgilio đã nói trong Eneide.
    28. Cả Thánh Paolô cũng lên trên đó: tức Thánh tông đồ Paolô đã lên thiên đàng mà Kinh Thánh nói đến (Tân Ước_II Cô-rinh-tô 12: 2 – 4).
    52. Ta ở giữa cái thiện và cái ác: những người sinh ra trước khi Chúa Giê-su ra đời, chưa qua lễ rửa tội.
    58. Linh hồn xứ Mantua: tức Virgilio.
    70. Tôi là Bêatờrít: Dante yêu Beatrice khi lên chín tuổi… Tình yêu này được Dante mô tả trong Cuộc đời mới. Beatrice chết năm 1290, lúc nàng mới 25 tuổi. Trong những dòng kết thúc Cuộc đời mới Dante đã hứa rằng “tôi hy vọng được nói về nàng cái điều mà chưa bao giờ có ai từng nói vậy về một con người”. Trong Thần khúc Beatrice cũng vẫn là người con gái mà Dante yêu thuở thiếu thời, nàng tượng trưng cho Trí tuệ của Chúa, cho sự giải thoát linh hồn.
    78. Bầu trời nhỏ nhắn: chỉ tầng trời có mặt trăng, theo quan niệm thiên văn xưa, là tầng trời thấp nhất.
    94. Một Đức Bà: chỉ Đức Mẹ đồng trinh Maria.
    97. Lusia: Nữ thánh tử vì đạo ở Siracusana (thế kỉ VI sau CN), tượng trưng cho sự công bằng thần thánh. Đức Mẹ đồng trinh Maria phái Lusia đi báo cho Beatrice và Beatrice đã nhờ Virgilio đi cứu Dante.
     
    #2
      cacbac

      • Số bài : 412
      • Điểm thưởng : 0
      • Từ: 08.10.2007
      • Trạng thái: offline
      RE: Dante Alighieri. THẦN KHÚC 16.11.2007 09:32:04 (permalink)

       
       
      KHÚC III

      Cửa vào Địa ngục – sông Akêrông – Carôngtê

      Qua khỏi đây là xứ thảm sầu
      Qua khỏi đây là đau thương vĩnh viễn
      Là đi về những thế hệ khổ đau.

      4 Công lý tạo hóa, quyền uy thánh thần
      Đã tạo ra ta bằng sức mạnh của
      Trí tuệ cao siêu, tình yêu đầu tiên.

      7 Trước ta, chỉ những gì vĩnh viễn
      Ta ngang bằng với giá trị vĩnh hằng
      Kẻ vào đây hãy vứt niềm hy vọng.

      10 Những dòng chữ viết bằng thứ mực đen
      Khắc trên cổng ra vào tôi đọc được
      “Ôi thầy ôi, sao quá đỗi dữ dằn!”

      13 Như thông tỏ nỗi lòng tôi, thầy đáp:
      “Đã tới đây – phải rũ bỏ đớn hèn
      Đã tới đây – phải xua điều ngờ vực.

      16 Chúng ta đến nơi ta đã nói trên
      Con sẽ thấy những đám đông đau đớn
      Vì muôn đời đã để mất trí khôn”.

      19 Cho khỏi nghi ngờ, thầy đưa tay tôi nắm
      Và hướng về tôi, vẻ mặt lặng yên
      Dẫn tôi đi khám phá điều bí ẩn.

      22 Đó đây nghe tiếng khóc, tiếng kêu rên
      Không một vì sao nào trong bóng tối
      Mới thoạt nghe, nước mắt đã trào lên.

      25 Những giọng nói, những lời than hoang dại
      Ngôn từ đớn đau, ngữ điệu điên khùng
      Tiếng vỗ tay, tiếng kêu buồn tê tái.

      28 Tất cả tạo nên náo động, quay cuồng
      Trong không gian đã tối mù vĩnh viễn
      Như bụi trong vòng bão tố cuồng điên.

      31 Còn tôi đầu óc quay cuồng, u ám
      Tôi hỏi: “Thầy ơi tiếng khóc của ai?
      Họ là ai, tại vì sao đau đớn?”

      34 Thầy bảo tôi: “Tình cảnh đớn đau này
      Là số phận những linh hồn nhàm chán
      Không biết nhục vinh của những kiếp người.

      37 Chúng hòa theo đám thiên thần ngớ ngẩn
      Không phản phúc mà cũng chẳng trung thành
      Với Thượng Đế, mà chỉ vì mình chúng.

      40 Trời xua chúng để Thượng giới đẹp hơn
      Địa ngục sâu cũng chẳng thèm nhận chúng
      Sợ tội đồ có cớ để vênh vang”.

      43 Tôi hỏi: “Thầy ơi cái gì đè nặng
      Mà chúng kêu khóc ghê gớm quá chừng?”
      Thầy đáp: “Ta trả lời con ngắn gọn:

      46 Đến cái chết, hy vọng cũng không còn
      Chúng chỉ sống đời mù lòa, thấp kém
      Nên ước ao một thứ nhẹ nhàng hơn.

      49 Trên thế gian không còn ai nhớ chúng
      Lòng xót thương, công lý cũng làm ngơ
      Thôi đủ rồi, hãy nhìn lên, đi thẳng”.

      52 Tôi nhìn quanh và thấy một lá cờ
      Đang quay tròn như có sức lực ác
      Cuốn là cờ trong đám bụi tròn vo.

      55 Cuốn theo sau một đoàn người dằng dặc
      Đông đến mức tôi không thể nào tin
      Rằng đã nhanh tay nhường kia Thần chết.

      58 Tôi nhận ra trong đám một bóng hình
      Sau khi tìm hiểu ít nhiều khuôn mặt
      Kẻ chối từ vì nhu nhược đáng khinh.

      61 Lập tức tôi hiểu và tôi tin chắc
      Đúng là lũ người hèn mạt, nhỏ nhen
      Cả Chúa Trời, địch thủ đều khinh suất.

      64 Đến muôn đời không sống lũ đáng thương
      Chúng trần truồng, bị thường xuyên vây cắn
      Những bầy ruồi và cả những bầy ong.

      67 Máu, nước mắt từ trên gương mặt chúng
      Chảy ròng ròng xuống dưới những bàn chân
      Nơi dòi bọ thối tha đang chờ uống.

      70 Nhìn ra xa tôi thấy một đám đông
      Đang đứng chờ trên một bờ sông lớn
      Tôi hỏi: “Thầy ơi, thầy biết rõ hơn:

      73 Họ là ai và phải chăng số phận
      Có vẻ như xua đuổi họ qua sông
      Con nhận ra họ từ xa xôi lắm”.

      76 Thầy trả lời: “Rồi con sẽ tự mình
      Nhìn ra, khi mà chúng ta đi đến
      Dòng sông sầu tên gọi Akêrông”.

      79 Nhìn xuống đất, ánh mắt tôi luống cuống
      Tôi ngại phiền thầy nên đã bước lên
      Gần bờ sông và rồi tôi im lặng.

      82 Về hướng chúng tôi có một chiếc thuyền
      Một ông già tóc bạc phơ quát lớn:
      “Đáng đời chưa! Độc ác những linh hồn.

      85 Quên trời xanh đi, vì tao đi đến
      Để chở chúng mày sang bờ bên kia
      Vĩnh viễn đêm đen, lửa thiêu, giá lạnh.

      88 Còn ngươi, linh hồn còn sống đến đây
      Hãy tránh ra xa, chúng đều đã chết”.
      Chúng tôi chưa đi, ông nói thế này:

      91 “Hãy tìm đường khác, hãy tìm bến khác
      Cũng mé sông này nhưng không phải đây
      Cần tìm nhẹ nhàng một con đò khác”.

      94 Thầy bảo: “Carôngtê, chớ phiền chúng tôi
      Chúng tôi đến nơi chúng tôi mong muốn
      Và chúng tôi xin cụ hãy ngưng lời!”

      97 Tôi thấy mặt lão già hơi dịu xuống
      Bộ mặt lông lá trên dòng sông đêm
      Một vòng lửa quanh đôi mắt đỏ lựng.

      100 Và những hồn ma mệt mỏi, trần truồng
      Răng đánh lập cập, mặt mày tái mét
      Khi nghe những lời ác độc vang lên.

      103 Chúng nguyền rủa cả giống nòi, bộ tộc
      Cả quê hương, tiên tổ, Đức Chúa Trời
      Cả việc sinh ra loài người trên đất.

      106 Rồi sau đó chúng trết cục vào nhau
      Khóc ầm ĩ trên bờ sông quái ác
      Đợi lũ người lòng sợ Chúa tắt lâu.

      109 Carôngtê toé lửa trong con mắt
      Ra hiệu nhanh lên những kẻ lỗi lầm
      Nện mái chèo những kẻ nào chậm chạp.

      112 Như mùa thu lá rơi rụng trong sương
      Lá rụng xuống từng chùm cho đến lúc
      Trả hết cho đất, trơ trụi giơ cành.

      115 Bọn gieo hạt giống Ađam ác độc
      Nối đuôi nhau, từng đứa nhảy lên bờ
      Như bầy chim, theo người giơ roi quất.

      118 Cứ như thế, bơi qua dòng nước đen
      Và khi chúng sang bờ kia chưa kịp
      Thì bên này một tốp mới đang chen.

      121 Thầy tôi cặn kẽ với tôi giải thích:
      “Những ai chết trong cơn giận Chúa Trời
      Khắp tứ xứ đều về đây tụ tập.

      124 Và rồi vội vã từng phút từng giây
      Công lý thánh thần sẽ thúc ép họ
      Nỗi sợ biến thành ham muốn liền ngay.

      127 Chưa linh hồn tốt nào qua nơi đó
      Nếu Carôngtê từng cáu kỉnh với con
      Thì bây giờ chắc là con đã rõ”.

      130 Thầy dứt lời thì không gian tối sầm
      Toàn thân tôi bỗng rung lên dữ dội
      Mồ hôi của tôi trên áo ướt đầm.

      133 Và mặt đất bỗng đùng đùng gió nổi
      Rồi ánh lên một chớp đỏ ngang trời
      Cảm giác của tôi dường như tê dại.

      136 Như người mê ngủ, tôi đổ xuống ngay.


      Chú thích

      KHÚC III

      1 – 9. Dòng chữ đề trên cổng vào Địa ngục – theo truyền thuyết của Thiên Chúa giáo, Địa ngục do một vị thần ba ngôi tạo ra: ngôi Cha (sức mạnh tối cao), ngôi Con (trí tuệ cao siêu), và ngôi Thánh linh (tình yêu đầu tiên). Địa ngục này để hành hình Lucifeo từ trên trời rơi xuống (khúc XXXIV) và tồn tại muôn thuở. Đọc hết Địa ngục ta sẽ hình dung ra Địa ngục của Dante có hình như một cái giếng khổng lồ cứ xuống thấp dần theo từng tầng ngục.
      58. Tôi nhận ra trong đám một bóng hình: các bản chưa có chú giải thống nhất mà chỉ nói hoặc là Giáo hoàng Celestino V được bầu năm 1294, lúc đó ông đã 79 tuổi, đã xin thôi sau 5 tháng vì sợ không đảm đương nổi chức vụ. Hoặc là Pontius Pilate (tức quan xét xử Phi-lát), người đã định tha cho Giê-su vì không thấy tội đáng chết nhưng đám đông dân chúng vẫn nằng nặc yêu cầu tha cho tên cướp Ba-ra-ba và đóng đinh Giê-su trên cây thập tự nên đã nghe theo (Tân Ước_Lu-ca 23: 1 – 24).
      78. Dòng sông Akêrông: là con sông dưới Địa ngục theo thần thoại Hy Lạp. Đây là con sông do nước mắt vua Creta tạo thành, có bản cho là do tội lỗi của con người (xem khúc XIV, 94 – 138). Đầu tiên có tên Acheronte, tiếng Hy Lạp nghĩa là đau thương, chảy quanh vùng ngục thứ nhất. Sau đó, chảy xuống thấp hơn thành đầm Stige, nghĩa là hận thù, nơi hành hình những kẻ cuồng nộ (xem khúc VII, 106). Thấp hơn nữa thành dòng sông máu Flegetonta, nghĩa là nóng bỏng, nơi trừng phạt những kẻ bạo hành, những kẻ hại người thân (xem khúc XII, 47). Tiếp tục vẫn dòng sông máu và tên Flegetonta (xem khúc XIV, 113) xuyên qua khu rừng của những kẻ tự tử và trảng cát có mưa lửa (xem khúc XIV, 76 – 90; khúc XV, 1 – 12). Từ đây nó tạo thành những dòng thác ầm ầm đổ vào trong (xem khúc XVI, 1 – 3; 92 – 105) tạo thành đầm Cocito, nghĩa là khóc than (xem khúc XIV, 119; khúc XXXI, 123; khúc XXXII, 22 – 30; khúc XXXIV, 52). Sông Lete, nghĩa là quên lãng được Dante đặt ở “ngoài vực” (xem khúc XIV, 136 – 138) để cho những âm hồn đến rửa ráy sau khi đã chuộc lỗi lầm, để dòng sông sẽ cuốn đi những kỷ niệm về những điều lầm lỗi. Con sông này sau đó còn chảy tiếp đến Tĩnh ngục…
      83. Ông già Carôngtê: là người lái đò đưa các linh hồn sang bên kia thế giới theo thần thoại. Trong Thần khúc Dante biến ông này thành một quỷ sứ của Địa ngục.
      93. Cần tìm một con đò khác: Carôngtê biết rằng Dante không có lỗi lầm để phải chịu cực hình của Địa ngục nên phải tìm một con đò nhẹ nhàng để các thiên thần đưa đến gần Tĩnh ngục.
      115. Giống Ađam ác độc: theo Cựu Ước, Eva nghe lời xui của con rắn đã ăn trái cấm và trao cho chồng là Ađam cùng ăn, họ đã thành những kẻ có tội và bị Đức Chúa Trời đuổi khỏi thiên đàng.
       
      #3
        cacbac

        • Số bài : 412
        • Điểm thưởng : 0
        • Từ: 08.10.2007
        • Trạng thái: offline
        RE: Dante Alighieri. THẦN KHÚC 16.11.2007 09:38:03 (permalink)

         
         
        KHÚC IV

        Tầng Địa ngục thứ nhất – Những vĩ nhân chưa qua phép rửa tội

        Cơn mê ngủ ở trong tôi đứt quãng
        Tri giác phục hồi sau tiếng sét vang
        Như một người bị thức bằng sức mạnh.

        4 Đảo cặp mắt vừa được nghỉ, nhìn quanh
        Tôi đứng thẳng và mắt nhìn chằm chặp
        Cố hiểu ra nơi đang ở của mình.

        7 Hai chúng tôi đang đứng trên bờ vực
        Thung lũng thảm sầu ở dưới bàn chân
        Nơi có vô vàn tiếng kêu khủng khiếp.

        10 Vực thẳm sâu, vực mờ mịt, đen ngòm
        Tôi chăm chú nhìn xuống sâu tận đáy
        Nhưng tất cả đều mờ mịt, tối đen.

        13 “Giờ ta xuống thế giới mù phía dưới
        Ta đi đầu, còn con đi thứ hai”.
        Mặt thầy tái mét khi thầy nói vậy.

        16 Tôi nói, khi nhìn nét mặt thầy tôi:
        “Con đi sao nổi, nếu thầy cũng sợ
        Thầy cũng kinh hoàng, biết dựa vào ai?”

        19 Thầy bảo: “Cực hình của hồn đau khổ
        Đã truyền cả sang gương mặt của ta
        Nỗi đau khổ con nhầm là nỗi sợ.

        22 Ta đi thôi, đang giục giã đường xa”.
        Thầy bước xuống và tôi theo thầy bước
        Vào vòng thứ nhất, vực thẳm đang chờ.

        25 Ở đó những gì mà tôi nghe được
        Không phải tiếng kêu mà tiếng thở dài
        Làm xáo động bầu không gian vạn kiếp.

        28 Nó từ nỗi đau không bị cực hình
        Của đám âm hồn vô cùng đông đúc
        Có cả trẻ con, đàn bà, đàn ông.

        31 “Sao con không hỏi – thầy tôi bỗng nhắc –
        Họ là ai, trú ẩn những linh hồn
        Ta muốn con tỏ tường khi bước tiếp.

        34 Họ không phải là những kẻ lỗi lầm
        Công tích không nhiều nhưng mà cũng có
        Nhưng chưa qua rửa tội cửa Đức Tin.

        37 Họ sống trước khi đạo Kitô có
        Không biết tôn thờ Đức Chúa như cần
        Ta cũng là một người trong bọn họ.

        40 Vì khiếm khuyết đó, ta bị bỏ quên
        Và ở đây ta chịu điều xét đoán
        Mất hy vọng và cứ sống khát thèm”.

        43 Lồng ngực tôi thắt lại vì đau đớn
        Nghe thấy tin có không ít vĩ nhân
        Chốn Minh phủ phải chịu nhiều cay đắng.

        46 “Hãy cho con hay, chúa tể của con –
        Tôi hỏi thầy vì muốn cho vững dạ
        Về Đức Tin đã thắng mọi sai lầm –

        49 Có phải nơi này không ai thoát cả
        Nhờ công mình hay ai chuộc cho nhau?”
        Thầy hiểu ngay những lời tôi nói đó.

        52 Thầy trả lời: “Ta cũng tới chưa lâu
        Ta đã thấy có một Ngài chúa tể
        Với vòng hào quang chói lọi trên đầu.

        55 Ngài đưa khỏi đêm anh hồn thuỷ tổ
        Con trai Aben và cả Nôê
        Và Môisê, luật gia, người coi giữ.

        58 Vua Đavít, trưởng lão Abờraham
        Ítxaraen, cha của ông và con nhỏ
        Cả nàng Rakelê cũng được ưu tiên.

        61 Nhiều người khác cũng được ban ân huệ
        Trước họ chưa từng cứu rỗi một ai
        Họ trở thành những người đầu tiên đó”.

        64 Thầy vẫn nói nhưng không dừng bước chân
        Chúng tôi đi qua một khu rừng lớn
        Tôi thấy đây chật ních những âm hồn.

        67 Và tôi thấy từ nơi xa xôi lắm
        Có một vầng ánh sáng trước mặt tôi
        Nửa bầu trời đen bỗng nhiên toả sáng.

        70 Dù ánh sáng không ở gần chúng tôi
        Tôi nhìn thấy một đoàn đông đúc lắm
        Hẳn những người đáng kính ở nơi này.

        73 “Hỡi người vinh dự của thơ ca, khoa học
        Họ là ai mà lại được tôn vinh
        Số phận họ sao khác xa người khác?”

        76 Thầy đáp: “Tiếng tăm của họ lẫy lừng
        Còn vang mãi trong cuộc đời dương thế
        Nên Chúa Trời nhiều ân huệ đã ban”.

        79 Ngay lúc này, tôi nghe ai đó nói:
        “Nhà thơ cao cả nhất hãy tôn vinh!
        Bóng của nhà thơ nay đà quay lại”.

        82 Tôi nhìn thầy, khi dứt những lời trên
        Đến trước chúng tôi bốn người vĩ đại
        Nét mặt không vui mà cũng chẳng buồn.

        85 “Con hãy nhìn – người thầy nhân hậu bảo –
        Người đang cầm chiếc kiếm trong tay kia
        Dẫn đầu ba vị như vì vương giả.

        88 Nhà thơ tối thượng, chính là Hômer
        Tiếp theo – Hôrát, nhà thơ trào phúng
        Ôviđiô thứ ba, và sau nữa Lucanô.

        91 Mỗi người danh hiệu với ta đều xứng
        Lời vang lên, ta một chút bước lên
        Tôn vinh họ, và tất nhiên, ta đúng”.

        94 Trước mắt tôi tuyệt mỹ một tao đàn
        Vị chúa tể với bài ca bất tử
        Như đại bàng bay lượn giữa trời xanh.

        97 Thầy tôi gặp và chuyện trò với họ
        Rồi quay về tôi làm dấu cúi chào
        Và thầy mỉm cười với tôi khi đó.

        100 Họ ban cho tôi vinh dự lớn lao
        Tôi được đứng trong tao đàn của họ
        Người thứ sáu trong các bậc thanh cao.

        103 Chúng tôi đi đến tận vùng sáng tỏ
        Muốn nói lời mà nín lặng càng hay
        Nhưng cũng hay nếu chuyện trò nơi đó.

        106 Trước mắt tôi hiện ra một lâu đài
        Có bảy lớp thành, tường cao chất ngất
        Và một dòng sông xinh đẹp bao vây.

        109 Chúng tôi qua sông như đi trên đất
        Qua bảy cánh cổng đến nhóm đại hiền
        Một thảm cỏ xanh hiện ra trước mặt.

        112 Những vị đó rất điềm đạm, trang nghiêm
        Dáng vẻ bề ngoài uy nghi, oai vệ
        Lời họ khoan thai, chậm rãi vang lên.

        115 Chúng tôi bước lên một khu đồi nhỏ
        Một vùng cao tươi mát, sáng, dịu êm
        Cho phép chúng tôi nhìn ra tất cả.

        118 Ở đó, trên nền ngọc bích màu xanh
        Đã hiện lên những anh hồn cao cả
        Mắt thoạt nhìn đã phấn khích trong tim.

        121 Tôi thấy cụ Eletơra và đàn cháu nhỏ
        Trong số họ có Hécto và Ênêa
        Xêda đeo gươm đôi mắt rực lửa.

        124 Tôi thấy Cammila, Pantaxilêa
        Và vua Latinô xa hơn một chút
        Ngồi bên cạnh công chúa Lavina.

        127 Bờrutô, người cho Táckinô hạ bệ
        Lucờrêxia, Giulia, Mácxia, Coócnilia
        Và Xalađinô một mình riêng lẻ.

        130 Sau đó ngước mắt một chút nhìn lên
        Thấy vị Tôn sư mọi người biết đến
        Giữa quây quần triết học một gia đình.

        133 Tất cả hướng về tỏ lòng tôn kính
        Người ngồi gần nhất và trước mọi người
        Tiếp đến Xôcrát, Platôn đáng kính.

        136 Có Đêmôcrít nổi tiếng khắp nơi
        Anaxagô, Talê, Điôgiênét
        Empêđôclét, Hêraclít, Zênônê.

        139 Tôi thấy người đi sưu tầm thảo dược
        Điátcôriđê và thấy Oócphêô
        Tuliô, Linô và Xênêca – nhà đạo đức.

        142 Nhà hình học Ơcơlít và Tôlômêô
        Avixena, Galen và Ipôcrát
        Avêôít, nhà bình luận tài ba.

        145 Tên mọi người không thể nào kể hết
        Tôi cần nêu nhanh chóng tên mọi người
        Thường lời nói không thể nêu hết việc.

        148 Giờ nhóm sáu người chỉ còn lại hai
        Nhà hiền triết dẫn tôi đi hướng khác
        Rời lặng yên vào xao động khôn nguôi.

        151 Chúng tôi đi vào một nơi tối mịt.

        Chú thích

        KHÚC IV

        37 – 39. Đạo Kitô: tức đạo Thiên Chúa. Virgilio chết năm 19 tr. CN vào ngục Limbus khoảng nửa thế kỷ trước khi Giê-su chết và hồi sinh.
        53. Ta đã thấy có một Ngài chúa tể: chỉ Đức Chúa Giê-su.
        55. Anh hồn thuỷ tổ: chỉ Adam, người đầu tiên theo Kinh Thánh.
        56. Aben: con Adam; Nôê: người theo ý Chúa Trời đã đóng thuyền chở vợ con và các loài vật khi xảy ra nạn hồng thuỷ.
        57. Moise: người giải phóng dân tộc Do Thái khỏi ách nô lệ Ai Cập, được Chúa Trời ban cho bộ luật Do Thái.
        58. David: Vua Do Thái; Abraham: Trưởng lão Do Thái.
        59. Israel: tức Giacobbe (Jacob); Rakelê (Rachel): Vợ Giacobbe.
        88–90. Omero (Homer): Nhà thơ Hy Lạp cổ đại, người được coi là tác giả của “Iliat” và “Odyssey”; Orazio (Horace) (65 – 8 tr. CN) – nhà thơ La Mã cổ đại; Ovidio (Ovid) (43 tr. CN – 18 sau CN) – nhà thơ La Mã; Lucano (39 – 65) – nhà thơ La Mã. Bốn nhà thơ cổ đại mà Dante gọi là “bốn người vĩ đại” (câu 83). Trong bốn nhà thơ này thì Omero là nhà thơ mà Dante chưa thể đọc được vì Dante không biết tiếng Hy Lạp, còn bản dịch ra tiếng Latinh hồi này chưa có, mặc dù vậy, ông vẫn gọi Omero là “nhà thơ tối thượng”, gọi Orazio là “nhà thơ trào phúng”. Còn Ovidio và Lucano thì Thần khúc sử dụng rất nhiều sự tích từ tác phẩm của hai nhà thơ này.
        121–144. Dante tiếp tục gặp những nhân vật sau: Elettra (Electra): người yêu của thần Dớt, mẹ của Dardano, người lập thành Tơroa; Ettor (Hector): con trai vua Priamo và Ecuba, anh hùng Tơroa; Cammilla, Pantasilea: những nhân vật trong thiên anh hùng ca “Eneide” của Virgilio; Latino: vua của Latium, cha của Lavina. Lavina là vợ của Enea; Bruto: lãnh chúa đầu tiên của cộng hoà La Mã, người đã hạ bệ vua Tarquino năm 509 tr. CN, thiết lập chế độ cộng hoà (không phải Bruto, người giết Cesare ở câu 65 khúc XXXIV); Lucrezia, Iulia, Marzia, Corniglia: bốn gương mặt phụ nữ đại diện cho đức hạnh La Mã; Saladino (1138 – 1193) quốc vương Ai Cập và Syria, Saladino một mình riêng lẻ vì ông thuộc về nền văn hóa khác; vị Tôn sư là Aristotele (384 – 322 tr. CN): nhà triết học Hy Lạp cổ đại; Socrate (469 – 399 tr. CN): nhà triết học Hy Lạp cổ đại; Platone (427 – 347 tr. CN): nhà triết học Hy Lạp cổ đại; Dimocrito (460 – 370 tr. CN): nhà triết học Hy Lạp cổ đại; Anassagora (500 – 428 tr. CN): nhà triết học Hy Lạp cổ đại; Tale (625 – 546 tr. CN): nhà toán học, triết học Hy Lạp cổ đại; Diogenes (413 – 327): nhà triết học Hy Lạp cổ đại; Empedocles (thế kỷ VI tr. CN): nhà triết học Hy Lạp cổ đại; Zenone (335 – 264 tr. CN): nhà triết học Hy Lạp cổ đại; Eraclito (540 – 480 tr. CN): nhà triết học Hy Lạp cổ đại; Diascoride (thế kỷ I sau CN): thầy thuốc Hy Lạp cổ đại; Orfeo: nhà thơ, nhạc sĩ, nhà tiên tri Hy Lạp cổ đại; Tulio (106 – 43 tr. CN): nhà hùng biện La Mã cổ đại; Lino: nhà thơ thần thoại Hy Lạp cổ đại; Seneca (4 tr. CN – 64 sau CN): nhà triết học La Mã cổ đại; Euclide (thế kỷ III tr. CN): nhà toán học của Alexandria, Ai Cập; Tolemeo (thế kỷ II ): nhà toán học, thiên văn học Hy Lạp cổ đại; Ipocrate (460 – 377 tr. CN): danh y Hy Lạp cổ đại; Galieno (thế kỷ II) danh y Hy Lạp cổ đại; Avicenna (Ibn Sina) (980 – 1037): nhà triết học Arập; Averois (1126 – 1198): nhà triết học, danh y Arập, người bình luận triết học Aristotle hay nổi tiếng.
         
        #4
          cacbac

          • Số bài : 412
          • Điểm thưởng : 0
          • Từ: 08.10.2007
          • Trạng thái: offline
          RE: Dante Alighieri. THẦN KHÚC 16.11.2007 09:43:04 (permalink)

           
           
          KHÚC V

          Tầng Địa ngục thứ hai – Minốt – Những người tình

          Vậy là tôi đã đi hết một tầng
          Xuống tầng hai này không gian càng hẹp
          Nhưng nghe nhiều hơn những tiếng khóc than.

          4 Minốt đứng đó nghiến răng ken két
          Khảo tội từng người vừa mới tới đây
          Phán tội rồi đuổi đi, roi xoay tít.

          7 Khi một linh hồn khốn khổ tới đây
          Phải trình diện và cung khai tội trạng
          Thì quan âm binh xét xử như vầy:

          10 Vị quan xem xét và quan cân nhắc
          Tội trạng hồn này theo số vòng roi
          Để chỉ định theo số tầng địa ngục.

          13 Các âm hồn hối hả, chen chúc nhau
          Kẻ trước người sau để chờ phán xét
          Rồi lắng nghe, và họ nói với nhau.

          16 “Sao ngươi đến đây, vị khách tội nghiệp –
          Nhận ra tôi, Minốt chợt kêu lên
          Thậm chí quên rằng mình đang làm việc –

          19 Sao ngươi đến đây và đi cùng ai?
          Chớ coi thường, không dễ vào đâu nhé!”
          Thầy tôi trả lời: “Ai xuống chốn này

          22 Thì chớ ngăn cản người ta như thế
          Ai muốn thì hãy cứ để cho người
          Làm việc muốn. Đứng gào lên như thế!”

          25 Tôi nhận ra cảnh đau khổ ngậm ngùi
          Nghe tiếng thở than và tôi bước đến
          Muôn tiếng khóc than ùa đến quanh tôi.

          28 Tôi ở nơi ánh sáng đều tắt ngấm
          Và giống như tiếng sóng biển, gầm gừ
          Hai ngọn gió giằng xé nhau cuồng loạn.

          31 Gió địa ngục không yên nghỉ bao giờ
          Cuốn âm hồn vào cơn điên của nó
          Rồi gió xoay vần, hành hạ, đập, va.

          34 Khi những hồn đến lối đi đất lở
          Thì bỗng ồn lên những tiếng khóc than
          Ồn lên mọi lời thánh thần báng bổ.

          37 Tôi hiểu ra, đây là tầng cực hình
          Dành cho những tội đồ về xác thịt
          Lý trí thấp hơn, dục vọng cao hơn

          40 Như đôi cánh của bầy chim co quắp
          Lượn xoay vòng giữa trời lạnh, giá băng
          Trận cuồng phong cuốn những linh hồn ác.

          43 Cuốn khắp đó đây, hạ xuống, tung lên
          Không một chút hy vọng nào được nghỉ
          Hay ước mong được giảm bớt cực hình.

          46 Như đàn sếu bay về nam tránh gió
          Kêu thảm thiết buồn giữa chốn không trung
          Trước mặt tôi, một vòng tròn nức nở.

          49 Tôi hỏi thầy: “Âm hồn bị cuồng phong
          Giằng xé đó, thì họ là ai vậy
          Sao bị hành hình bởi ngọn gió đen?”

          52 Thầy trả lời: “Cái người đầu tiên ấy
          Con hãy nhìn xem, là một nữ hoàng
          Xưa từng cai trị nhiều dân tộc đấy.

          55 Bà ta là người quỉ quyệt, gian tham
          Đem biến thói dâm ô thành luật pháp
          Cho thoát khỏi lời đàm tiếu của dân.

          58 Đó là Xêmiramít mà ta biết được
          Là hoàng hậu, người kế vị Ninô
          Cai quản thành đô dâng cho vương quốc.

          61 Kia, người đàn bà tự sát vì tình
          Phản nắm xương Xikêô chồng cũ
          Kia là Cờlêôpát – nữ hoàng dâm.

          64 Còn kia Êlêna, một thời khó nhọc
          Đã nổ ra vì sắc đẹp của nàng
          Kia là Asin bị tình yêu khuất phục.

          67 Và Parítxơ, và Tờrixtăng”.
          Thầy kể tên và lấy tay chỉ trỏ
          Những kẻ vì tình loại khỏi trần gian.

          70 Khi tôi lắng tai nghe nhà học giả
          Nêu tuổi tên bao hiệp sĩ, giai nhân
          Thì lòng tôi bồi hồi, xao xuyến quá!

          73 Tôi nói: “Hỡi nhà thơ, con rất mong
          Được trò chuyện cùng hai người sánh bước
          Đang cuốn theo làn gió rất nhẹ nhàng”.

          76 Thầy bảo tôi: “Chút rồi con sẽ gặp
          Và hãy thỉnh cầu khi họ đến đây
          Họ sẽ tới, theo tình yêu dẫn dắt”.

          79 Khi gió đẩy họ về phía chúng tôi
          Tôi kêu lên: “Hỡi hai hồn đau khổ
          Hãy trò chuyện cùng tôi, cả hai người!”

          82 Như đôi chim câu nghe lời của tổ
          Sải cánh theo tiếng gọi của đam mê
          Theo niềm khát vọng, vượt bầu không khí.

          85 Thế là họ tách khỏi nhóm Điđô
          Tách bầu âm khí, phía tôi hướng đến
          Họ vui lòng theo tiếng gọi từ bi.

          88 “Hỡi sinh linh đáng yêu và nhân hậu
          Đã ghé thăm nơi Địa ngục tối tăm
          Chúng tôi những kẻ phàm trần nhuộm máu.

          91 Giá như Thượng Đế sẽ là bạn thân
          Thì chúng tôi cầu cho ngươi vạn sự
          Vì rủ lòng thương cho cảnh đau lòng.

          94 Nếu ngươi muốn hỏi, muốn nghe gì đó
          Thì chúng tôi bộc lộ rất sẵn lòng
          Khi nơi này dịu bớt đi ngọn gió.

          97 Tôi sinh ra ở bên một dòng sông
          Dòng sông Pô, nơi hạ thấp dòng chảy
          Rồi các nhánh vào một biển hòa chung.

          100 Tình đốt cháy những con tim dịu dàng
          Tình quyến rũ, tình khát khao thân xác
          Và say sưa, khủng khiếp giờ cuối cùng.

          103 Tình sai khiến cả người yêu dấu nhất
          Làm mê hồn, cuốn hút hai chúng tôi
          Vòng tù hãm vững bền, ngươi đã biết.

          106 Tình dẫn về cái chết cả hai người
          Dìm ngày xanh trong Caina địa ngục”
          Từ miệng họ tôi nghe thấy những lời.

          109 Những chiếc bóng thật vô cùng tội nghiệp
          Tôi cúi đầu trên ngực, trong u sầu
          “Con nghĩ gì?” – Thầy của tôi thắc mắc.

          112 “Ô, có ai người biết – tôi bắt đầu –
          Mơ ước nào và từ đâu tai nạn
          Dẫn hai người đi vào cõi khổ đau!”

          115 Sau đó, hướng về những hồn im lặng
          Tôi rằng: “Phờrăngxétxca, những lời em
          Ta nghe theo bằng nước mắt thương cảm.

          118 Nhưng hãy nói: giữa thổn thức ngày xanh
          Có phải vì em do ai xúi giục
          Hay dẫn dắt em dan díu với tình?”

          121 Nàng trả lời: “Nhớ lại ngày hạnh phúc
          Trong bất hạnh càng khiến cõi lòng đau
          Vị học giả của ngươi chắc biết được.

          124 Nhưng ngươi muốn nghe câu chuyện từ đầu
          Tình khổ đau, tình chất đầy khao khát
          Thì em tiếc lời và nước mắt đâu.

          127 Có một lần em với chàng đã đọc
          Về Lancelot – một câu chuyện ngọt ngào
          Rồi cả hai, ai cũng đều sơ suất.

          130 Từng nhiều lần tái mặt qua trang sách
          Mắt nhìn nhau trong bí ẩn rung lên
          Và đành để câu chuyện kia khuất phục.

          133 Khi đọc rằng với nụ hôn của mình
          Vào nụ cười bờ môi chàng áp sát
          Em với chàng đau khổ đến ngàn năm.

          136 Và cuốn sách trở thành Galeôt
          Chàng hôn môi, em bần bật run lên
          Không còn ai đọc đến cùng trang sách”.

          139 Hồn nói xong, vẻ tức tối vô cùng
          Còn hồn kia tim khổ đau nức nở
          Tôi như người chờ đợi phút lâm chung.

          142 Như người chết, tôi ngã nhoài sau đó.


          Chú thích

          KHÚC V

          4. Minos: Theo thần thoại Hy Lạp là vua xứ Creta, nổi tiếng công bằng và nghiêm khắc. Trong Địa ngục của Dante, Minos là quan phán xét.
          58. Semiramis: nữ hoàng của xứ Caldea và Assiria, thế kỷ XIV tr. CN, nổi tiếng xinh đẹp và dâm đãng, đã ban bố đạo luật thừa nhận sự loạn luân.
          59. Nino (Ninus): chồng Semiramis.
          61. Didone (Dido): nữ hoàng của Cartagine (Carthage), vợ góa của Sicheo, đã yêu Enea say đắm khi chàng đi tìm miền đất để xây dựng thành Tơroa mới bị dạt vào xứ Cartagine. Enea phải tiếp tục ra đi, Didone tuyệt vọng và tự sát, như vậy là đã phản lại thề ước với người chồng cũ.
          63. Cleopatras (69 – 30 tr. CN): nữ hoàng Ai Cập, là tình nhân của nhiều người, trong đó có Cesare và Antonio.
          64. Elena (Helen): nữ hoàng xứ Sparta, vợ của Menelao bị Paride bắt cóc đưa về Tơroa trở thành nguyên nhân của cuộc chiến thảm khốc kéo dài 10 năm mà Dante gọi là “một thời khó nhọc”.
          66. Achille (Asin): anh hùng Hy Lạp trong cuộc chiến Tơroa, yêu nàng Polissena, con gái vua Priamo, bị lôi kéo vào bẫy gian và bị giết chết.
          67. Paride (Paris): người đã bắt cóc Elena; Tristan: nhân vật hiệp sĩ văn học trung cổ (Pháp, Đức), người yêu của Iđơn.
          73 – 74. Đây là hai chiếc bóng không rời nhau của Fransesco da Rimini và Paolo Malatesta. Fransesco da Rimini là con gái của Gido da Polenta, lãnh chúa Ravenna đã gả cho Giancotto Malatesta, con trai của lãnh chúa Rimini – là một gã xấu trai và thọt chân nhưng độc ác. Khi Giancotto bắt gặp Fransesco dan díu với em trai mình là Paolo, đã đâm chết cả hai người bằng một nhát kiếm. Câu chuyện này xảy ra trong những năm 1283-1286.
          107. Caina – đoạn đầu của vòng thứ chín địa ngục, nơi hành quyết những kẻ phản bội người thân của mình.
          128. Lancialotto (Lancelot) – câu chuyện tình yêu của Pháp thế kỉ 13 về chàng hiệp sĩ Lancelot và tình yêu của chàng đối với hoàng hậu Guinevere (Gunivra), vợ của vua Arthur. Câu chuyện này thời đó đã được dịch ra tiếng Italia.
          136. Galeotto (Gallehault) – người đã thuyết phục hoàng hậu Guinevere hôn chàng Lancelot vốn rất rụt rè, nhút nhát.

           
          #5
            cacbac

            • Số bài : 412
            • Điểm thưởng : 0
            • Từ: 08.10.2007
            • Trạng thái: offline
            RE: Dante Alighieri. THẦN KHÚC 16.11.2007 09:46:40 (permalink)

             
             
            KHÚC VI

            Tầng Địa ngục thứ ba – Sécberô – Siáccô

            Vừa hồi tỉnh lại sau cơn choáng váng
            Tôi thấy xót thương cho những người thân
            Lòng tràn ngập một nỗi buồn đau đớn.

            4 Khắp mọi nơi con mắt tôi ngoái nhìn
            Những nơi đã qua, những gì đã thấy
            Đều khổ đau và chỉ nỗi cực hình.

            7 Tôi đang bước xuống tầng ba địa ngục
            Mưa liên hồi và lạnh buốt thấu xương
            Cứ như thế, không đổi thay thời tiết.

            10 Mưa đá, mưa tuyết và cả mưa đen
            Mưa trút xuống từ không trung tối mịt
            Trên mặt đất mùi xứ uế oi nồng.

            13 Con quái vật Sécbêrô độc ác
            Cả ba mõm cùng như chó sủa lên
            Hướng về đám người ngập chìm trong nước.

            16 Mắt đỏ ngầu và râu ria bóng đen
            Bụng to kềnh và tay đầy vuốt nhọn
            Cào cấu, lột da, xé xác âm hồn.

            19 Mưa khiến cho chúng gào lên như chó
            Lấy sườn này làm mộc che sườn kia
            Và cứ liên tục xoay mình đau khổ.

            22 Khi Sécbêrô nhìn thấy chúng tôi
            Ba mõm há hốc và khoe răng nhọn
            Khiến những âm hồn sợ hãi khôn nguôi.

            25 Thầy dẫn đường xòe bàn tay ra rộng
            Rồi thầy vốc lên một nắm đất đầy
            Ném Sécbêrô đang khát thèm vào mõm.

            28 Như con chó sủa ầm ĩ, thèm ăn
            Bỗng câm vì mồi vào răng dính chặt
            Nó hăm hở ăn ngấu nghiến một mình.

            31 Thế đấy, ba cái mõm kia thú vật
            Của Sécbêrô, tiếng sủa cuồng điên
            Khiến các âm hồn chỉ mong được điếc.

            34 Chúng tôi vẫn đi giữa những âm hồn
            Mưa vẫn rơi đều nặng nề, dồn dập
            Chân bước trên không hay các âm hồn.

            37 Tất cả đều nằm lăn trên mặt đất
            Bỗng có một người bật dậy rất nhanh
            Rồi ngồi xuống, ngẩng lên nhìn đôi mắt.

            40 “Ai đưa anh đến chốn này, kìa anh
            Anh có biết ta? Chắc là anh biết
            Trước khi ta tàn thì đã có anh”.

            43 Tôi trả lời: “Vẻ ngoài rất thương xót
            Đã xóa nhòa mọi ký ức của tôi
            Tôi cứ ngỡ như chưa hề quen biết.

            46 Hãy nói cho tôi rằng ngươi là ai
            Mà phải chịu nỗi cực hình như thế
            Không đắng cay, nhưng khó chịu hơn người”.

            49 “Đô thành của ngươi chất đầy dục vọng
            Như túi căng đầy sắp sửa bật tung
            Kìm giữ ta giữa cuộc đời thanh thản.

            52 Người đời gọi ta là Siáccô
            Tội trạng ta là chỉ vì cái miệng
            Ta kiệt sức vì sau một cơn mưa.

            55 Ta không phải là linh hồn duy nhất
            Cả bọn ở đây đều tội giống nhau
            Chỉ vì tội ấy”. Và lời im bặt.

            58 Tôi đáp: “Siácscô, nỗi cực khổ của ngươi
            Khiến cho ta chỉ chực rơi nước mắt
            Nhưng nói ta nghe, điều gì sẽ đến đây?

            61 Trong thành phố ta chất đầy thù hận
            Trong đó ai là người đúng, ai sai?
            Tại vì sao mối bất hòa căng thẳng?”

            64 Hồn trả lời: “Sau cuộc đấu kéo dài
            Máu sẽ đổ, phe nhà quê sẽ đuổi
            Phe kia, và sẽ nhục nhã không thôi.

            67 Nhưng mà rồi phe nhà quê suy đốn
            Sau ba vòng mặt trời phe kia lại lên ngôi
            Nhờ bàn tay một người rất ranh mãnh.

            70 Một thời gian phe thắng ngẩng cao đầu
            Kìm phe kia trong gông cùm xiềng xích
            Trong ê chề và nhục nhã, đớn đau.

            73 Không có ai nghe hai người chính trực.
            Lòng tham lam, ghen tỵ và kiêu căng
            Là ba ngọn lửa trong tim thiêu đốt”.

            76 Bằng những lời cay đắng, hồn tạm ngừng
            Tôi vội nói: “Tôi mong ngươi chỉ bảo
            Tôi mong ngươi báo cho thật nhiều tin.

            79 Técghiaiô, Pharinata – hai người cường tráng
            Arigô, Rútxticúcsi hay Mốtxca
            Tất cả họ đều gắng làm việc thiện.

            82 Tôi muốn gặp, họ bây giờ ở đâu
            Vì lòng tôi rất thiết tha muốn biết
            Họ trong Địa ngục hay ở trời cao?”

            85 “Họ ở cùng những hồn đen tối nhất
            Nằm dưới sâu vì tội lỗi nhiều năm
            Nếu đi xuống nữa thì ngươi sẽ gặp.

            88 Nhưng khi trở về dương thế êm đềm
            Ta xin ngươi chớ kể ra mọi chuyện
            Đấy là những lời ta nói cuối cùng”.

            91 Đôi mắt nhìn thẳng bỗng dưng biến dạng
            Nhìn tôi lần cuối và rồi cúi đầu
            Giữa đám người mù hồn kia ngã xuống.

            94 Thầy bảo tôi: “Không còn ngóc đầu lên
            Cho đến khi kèn thiên thần cất tiếng
            Và khi đến đây quyền lực siêu phàm.

            97 Mọi người quay lại nấm mồ tội nghiệp
            Nhận lại hình hài, khuôn mặt khi xưa
            Và lắng nghe lời vĩnh hằng phán xét”.

            100 Qua nơi bẩn, chúng tôi rảo bước chân
            Bước chầm chậm giữa mưa và giữa bóng
            Nghe những lời về cuộc sống vĩnh hằng.

            103 Tôi hỏi thầy: “Những khổ đau nhường ấy
            Sau lời tối cao phán xét, tăng thêm
            Hay giảm nhẹ, hay không hề thay đổi?”

            106 Thầy đáp: “Quay về khoa học của con
            Đã dạy rằng sự vật càng hoàn thiện
            Thì hạnh phúc, đau khổ rõ ràng hơn.

            109 Bởi thế đám âm hồn này nguyền rủa
            Không thể nào đi tới sự vẹn toàn
            Phía trước họ là những gì tồi tệ”.

            112 Chúng tôi men theo đường tròn vòng quanh
            Trò chuyện nhiều nên tôi không nhớ hết
            Sau đó chúng tôi đi xuống sâu hơn.

            115 Và gặp Pờlutô, kẻ thù lớn nhất.

            Chú thích

            KHÚC VI

            13. Cerbero: theo thần thoại Hy Lạp là con chó ba đầu từng được Virgilio và Ovid sử dụng trong tác phẩm của mình. Dante dùng Cerbero làm quỉ sứ gác cổng tầng Địa ngục thứ ba.
            49. Đô thành của ngươi: Firenze (Florence).
            52. Ciacco: là biệt danh của một người dân Firenze nào đấy tham ăn.
            61. Đoạn này nói về cuộc đấu tranh chính trị đã nổ ra ở Firenze khoảng năm 1300 giữa hai phe đảng Ghibellini và Guelfi. Năm 1266 phe Guelfi thắng nhưng rồi lại chia thành hai phe Đen và Trắng. Dante thuộc về phe Trắng.
            68. Ba vòng mặt trời: ba năm.
            79 – 84. Dante hỏi về những người thuộc cả phe Đen lẫn phe Trắng.
            95. Khi kèn thiên thần cất tiếng: nghĩa là ngày Phán xét cuối cùng.
            96 – 99. Khi đến đây quyền lực siêu phàm: nghĩa là ngày Giê-su sẽ xét xử người đã chết. Âm hồn sẽ quay lại mộ để nhận xác, nhập vào xác và lắng nghe lời phán xử.
            106 – 108. Quay về khoa học của con: là những tác phẩm của Aristotle viết rằng sự vật càng hoàn thiện thì sự sung sướng hay đau khổ càng rõ ràng hơn. Sau khi hồi sinh, những âm hồn lầm lỗi “Không thể nào đi tới sự vẹn toàn”, sẽ phải chịu đau khổ nhiều hơn ở địa ngục, trong khi đó những kẻ chính đạo sẽ được hưởng hạnh phúc càng nhiều hơn ở thiên đàng.
            115. Pluto (Plutus): thần của cải trong thần thoại Hy Lạp mà ở đây là quỉ sứ của tầng địa ngục IV trừng phạt những kẻ keo kiệt và hoang phí.
             
            #6
              cacbac

              • Số bài : 412
              • Điểm thưởng : 0
              • Từ: 08.10.2007
              • Trạng thái: offline
              RE: Dante Alighieri. THẦN KHÚC 16.11.2007 09:49:37 (permalink)

               
               
              KHÚC VII

              Tầng Địa ngục thứ tư – Pờlutô – Những kẻ hà tiện, hoang phí

              “Papè Satán, papè satán aleppe!”
              Pờlutô kêu lên, khàn khàn trong giọng
              Nhưng nhà hiền triết tất cả hiểu ra.

              4 Trấn an tôi: “Con hãy đừng luống cuống
              Dù có gấp đôi cái vẻ điên cuồng
              Cũng không cản nổi chúng ta đi xuống”.

              7 Rồi thầy hướng về cái mõm sưng phồng
              Quát: “Câm đi, con sói kia nguyền rủa
              Hãy lặng im gặm nhấm nỗi điên khùng.

              10 Chúng ta xuống đây, để mi câm nín
              Điều ước muốn này tự chốn cao xanh
              Nơi thánh Mikelê trị bầy phản loạn”.

              13 Và giống như căng gió những cánh buồm
              Bỗng xẹp xuống vì cột buồm gãy gục
              Con thú ngã nhào, sức lực tiêu tan.

              16 Chúng tôi xuống tầng thứ tư Địa ngục
              Tiếp tục đi theo đường dốc buồn đau
              Nơi giam cầm biết bao nhiêu tội ác.

              19 Ai đau khổ, hỡi công lý trên cao!
              Đủ mọi hình phạt mà tôi đã thấy
              Người ta khổ đau vì tội lỗi nào?

              22 Như sóng nước Carítdi vực xoáy
              Vỡ tung ra khi sóng khác xô vào
              Mọi âm hồn đều phải vào vòng nhảy.

              25 Đám bị đầy ải ngỡ còn đông hơn
              Phía này phía kia tiếng gào rú lớn
              Những khối nặng nề dùng ngực xô lăn.

              28 Họ va đập vào nhau, rồi từ đó
              Quay lại phía sau và họ mắng nhau:
              “Sao giữ bo bo?”, “Sao xài hoang thế?”

              31 Và cứ thế, họ theo vòng tròn đen
              Đi tới điểm phía bên kia đối diện
              Miệng gào to cái điệp khúc không ngừng.

              34 Rồi mỗi người lại quay vòng trở lại
              Khi hết nửa vòng ở mé bên kia
              Tôi thốt lên, cõi lòng tôi tê tái:

              37 “Ôi thầy ơi, xin thầy giảng cho con
              Họ là ai, có phải là tăng lữ
              Những kẻ trọc đầu bên trái ta chăng?”

              40 Thầy trả lời: “Tất cả đều mờ mắt
              Suốt cuộc đời họ không biết nghĩ suy
              Và không biết tiêu pha cho đúng mực.

              43 Lời của họ cho ta thấy rõ ràng
              Khi họ đứng mặt vào nhau đối mặt
              Đối lập với nhau bằng những lỗi lầm.

              46 Là tăng lữ, những kẻ đầu trọc lốc
              Nhưng còn Hồng y giáo chủ, Giáo hoàng
              Những kẻ keo kiệt đã lên tột bậc”.

              49 “Thưa thầy, trong các nhân vật trên đây
              Có thể là một đôi người con biết
              Làm bẩn mình vì một lỗi trong hai”.

              52 Thầy bảo: “Con nghĩ làm chi vô ích
              Cuộc sống tối mù đã khiến bọn này
              Trở thành mù nên chúng không còn biết.

              55 Muôn thuở chúng đi đến điểm cuối cùng
              Rồi một ngày chúng chui ra khỏi mộ
              Một bọn nắm tay, một bọn mình trần.

              58 Không biết cho, biết giữ – hai tội ấy
              Lìa thế gian vào cuộc đánh vật này
              Mà thôi, chẳng cần dài dòng giảng giải.

              61 Con thấy đấy, chỉ trò đùa ngắn ngủi
              Tiền của loài người giành giật với nhau
              Cuối cùng giao cho Thần tài giữ lấy.

              64 Vì tất cả vàng bạc dưới ánh trăng
              Không thể nào mang lại, dù một phút
              Thảnh thơi cho mệt mỏi những âm hồn”.

              67 “Thưa thầy – tôi hỏi – xin thầy giảng giải
              Vị Thần tài thầy nói đó là ai
              Mà mọi của cải trần gian giữ nổi?”

              70 Thầy bảo tôi: “Dại dột những con người
              Sao sự ngu dốt nặng nề nhường ấy
              Ta mong con hiểu hết những ý này.

              73 Đấng Tối cao mà trí khôn cao nhất
              Tạo các vùng trời và các vị vua
              Để vùng này chiếu sáng sang vùng khác.

              76 Và tỏa ra thứ ánh sáng ngang bằng
              Cũng như vậy với huy hoàng nhân thế
              Chúa cho người hướng dẫn một trí năng.

              79 Để luân chuyển những của cải ở đời
              Từ người này, họ này sang họ khác
              Bất chấp trở ngại, lòng tham con người.

              82 Kẻ phất lên, kẻ mỏi mòn chờ đợi
              Là tuỳ theo điều chỉnh của trí năng
              Không nhìn ra như rắn trong cỏ dại.

              85 Đừng tranh luận trí tuệ người nghèo hèn
              Đến việc Thần phán xét và cai quản
              Các Thần kia cũng dẫn dắt như Thần.

              88 Sự chuyển đổi sẽ không hề ngưng nghỉ
              Cần thiết khiến cho diễn biến nhanh hơn
              Bởi vậy con người đổi thay phận số.

              91 Chính các Thần cũng có lúc buồn phiền
              Bởi thế, người ta đáng ra ca tụng
              Lại đi chê trách, hằn học, sai lầm.

              94 Nhưng mà Thần chẳng nghe lời chê trách
              Thần vẫn vui cùng với những Thiên thần
              Xoay quả cầu sáng sủa và an lạc.

              97 Bây giờ chúng ta đến nơi đau buồn
              Nơi trên cao những vì sao đã lặn
              Và chúng ta không được phép chậm chân”.

              100 Chúng tôi tới mé vòng tròn và đến
              Nơi từ trên cao dòng suối chảy ra
              Rót vào cái khe và rồi chảy xuống.

              103 Nước đen như bồ hóng hơn là xanh
              Và chúng tôi đi theo dòng nước ấy
              Vào sâu theo hoang dã một lối mòn.

              106 Dòng nước u sầu chảy ra tí tách
              Hòa vào cái đầm tên gọi Xtigiê
              Tới chân những vách đá xanh lạnh ngắt.

              109 Dán ánh mắt, rất chăm chú tôi nhìn
              Những con người đầy bùn dơ dưới vực
              Họ giận dữ và tất cả trần truồng.

              112 Họ đánh nhau nhưng bằng đầu, bằng ngực
              Không chỉ bằng tay mà cả bằng chân
              Và dùng răng đớp nhau từng miếng một.

              115 Thầy tôi nói: “Bây giờ con đã nhìn
              Hồn những kẻ mà cuồng điên áp đặt
              Nhưng ta còn muốn cho con biết rằng:

              118 Còn những kẻ đang thở dài dưới nước
              Họ thở dài làm bong bóng sủi lên
              Cho con biết nơi họ đang ẩn nấp”.

              121 Họ nói: “Chúng tôi đã sống đau thương
              Dù không khí dịu êm, mặt trời rạng rỡ
              Vì chúng tôi mang làn khói u buồn.

              124 Giờ càng buồn vì sống trong bẩn nhớp”.
              Từ trong cổ bài ca ấy tuôn ra
              Nhưng rõ ràng thành lời, không thể thốt.

              127 Chúng tôi theo vòng cung lớn đầm kia
              Giữa đất khô và đầm lầy ướt át
              Mắt nhìn những ai đang ngốn bùn dơ.

              130 Cuối cùng đến dưới chân một ngọn tháp.


              Chú thích

              KHÚC VII

              1. Papè Satán, papè satán aleppe: câu này trong các bản mà chúng tôi dùng đều không dịch nhưng nếu ta đọc tiếp những câu sau (4-9), mà Virgilio hiểu ra, thì đây là những lời giận dữ và đe dọa.
              12. Thánh Mikelê trị bầy phản loạn: tức là Thánh Michele đuổi quỉ satan khỏi trời xanh trong sách Khải Huyền.
              22. Cariddi (Charybdis): tên một mũi đất nhô ra biển ở Sicilia.
              42. Không biết tiêu pha cho đúng mực: bởi vì một số này keo kiệt, số kia lại hoang phí.
              45. Đối lập với nhau bằng những lỗi lầm: nghĩa là họ lầm lỗi ngược với nhau.
              57. Bọn hà tiện thì “nắm tay” còn bọn hoang phí thì “mình trần”.
              63. Thần tài (Fortune): vị thần có trách nhiệm về tài sản của loài người.
              96. Xoay quả cầu: nghĩa là sự đổi thay của số phận.
              98. Những vì sao đã lặn: nghĩa là đang ở vào giữa đêm.
              107. Stige (Styx): con sông dưới Âm phủ. Dante mô tả thành một đầm lầy (xem khúc III, 78).
              118. Những kẻ đang thở dài dưới nước: đấy là những kẻ giấu hận thù và sự giận dữ trong sâu kín.

               
              #7
                cacbac

                • Số bài : 412
                • Điểm thưởng : 0
                • Từ: 08.10.2007
                • Trạng thái: offline
                RE: Dante Alighieri. THẦN KHÚC 16.11.2007 09:51:55 (permalink)

                 
                 
                KHÚC VIII

                Tầng Địa ngục thứ năm – Philíppô Ácgiăngti

                Tôi tiếp tục, như đã nói phần trên
                Chúng tôi đến dưới chân một ngọn tháp
                Mắt ngước lên đỉnh cao vút ngắm nhìn.

                4 Ở trên đó nhấp nháy hai ngọn lửa
                Và xa hơn có một ngọn thứ ba
                Xa đến nỗi phải cố nhìn mới rõ.

                7 Quay về người như đại dương khoa học
                Tôi hỏi: “Lửa kia đang nói những gì
                Hai ngọn lửa kia do ai tạo lập?”

                10 Thầy tôi đáp: “Con nhìn cuối đằng kia
                Và sẽ thấy trên không gian bẩn nhớp
                Con phân biệt ra chúng gọi ai về”.

                13 Một mũi tên từ dây cung vội vã
                Xé rách toang bầu không khí lao ra
                Mũi tên lao đi thành con thuyền nhỏ.

                16 Trong nháy mắt, đến trước mặt chúng tôi
                Một thủy thủ trên chiếc thuyền kêu lớn:
                “Âm hồn lỗi lầm, mi đã đến đây!”

                19 Thầy nói: “Phờlêgiát, Phờlêgiát
                Anh gào lên như thế để làm chi
                Chở chúng tôi qua dòng sông bẩn nhớp”.

                22 Giống như kẻ nhận ra trò dối gian
                Từ căng thẳng, bực tức sang đấu dịu
                Phờlêgiát đã nguôi cơn giận trong lòng.

                25 Thầy tôi bước lên thuyền, hơi cúi xuống
                Tôi theo thầy cùng bước xuống con thuyền
                Chỉ khi ấy thuyền mới hơi lún xuống.

                28 Khi thầy và tôi đã bước xuống thuyền
                Con thuyền cổ ngay lập tức rẽ sóng
                Vì còn bao nhiêu công việc phải làm.

                31 Trong khi thuyền lướt trên làn nước cóng
                Tôi gặp một hồn bê bết bùn dơ
                Hỏi: “Anh là ai, sao đến đây trước hạn?”

                34 “Tôi đến, nhưng còn quay lại trần gian
                Còn anh là ai mà ghê như vậy?”
                Hồn trả lời: “Tôi là kẻ khóc than”.

                37 Tôi đáp: “Hãy ở mà than với khóc
                Hỡi âm hồn đáng nguyền rủa kia ơi
                Ta nhận ra ngươi dù bùn nhem nhuốc”.

                40 Hắn giơ hai tay về phía chiếc thuyền
                Nhưng thầy tôi đã gạt đi và nói:
                “Hãy cút theo những con chó dưới sông!”

                43 Thầy hôn tôi và ôm vòng quanh cổ
                “Hỡi tâm hồn kiêu hãnh, cho con người
                Sinh ra con, ta cầu trời phù hộ!

                46 Gã này là tên kiêu ngạo trên trần
                Trong tâm nó không chút tình nhân ái
                Nên ở đây nó giận dữ điên khùng.

                49 Bao kẻ trên trần là vua vĩ đại
                Xuống đây là đàn lợn trong đống phân
                Chỉ sự khinh bỉ là còn giữ lại”.

                52 Tôi nói: “Thầy ơi, giá con được nhìn
                Hắn chết ngạt ở trong dòng nước bẩn
                Một khi trên đầm còn có con thuyền!”

                55 Thầy trả lời: “Trước khi sang đến bến
                Phía bờ kia con sẽ được hài lòng
                Một ước mong sẽ làm con vui sướng”.

                58 Chỉ lát sau cuộc tra tấn bắt đầu
                Đám âm hồn bẩn nhớp trong điên loạn
                Tôi thầm tạ ơn Thượng Đế trên cao.

                61 “Thằng Ácgiăngti” – đám đông gào khản giọng
                Và cả tên Phirenxe nữa, điên khùng
                Cứ việc nhắm vào thân mình mà cắn.

                64 Chúng tôi bỏ mặc hắn và lặng im
                Ập vào tai tôi những lời nức nở
                Khiến ánh mắt tôi chăm chú ngó nhìn.

                67 Và vị ân sư của tôi liền nói:
                “Đã sắp đến gần thành phố Đitê
                Một đám đông bị nặng nề đày ải”.

                70 Tôi nói: “Thầy ơi con thấy nhà thờ
                Hiện rất rõ đằng xa, trong thung lũng
                Rực hồng lên trong ánh lửa đung đưa”.

                73 “Đó là ngọn lửa muôn đời muôn kiếp
                Rực cháy bên trong và tỏa ánh hồng
                Như con nhìn thấy từ nơi Ngục thấp”.

                76 Con thuyền đến những hào sâu bao quanh
                Một thành phố trông giống như con chạch
                Và tường thành tôi ngỡ đúc bằng gang.

                79 Sau khi lượn quanh một vòng rất lớn
                Con thuyền đưa chúng tôi đến một nơi
                Lão lái đò kêu: “Cổng vào, bước xuống!”

                82 Tôi thấy trên cổng quỷ sứ hơn ngàn
                Chúng nhảy xuống và hét lên giận dữ:
                “Mày là ai, tại sao vẫn sống nhăn?

                85 Mà lại đến vương quốc người đã chết?”
                Thầy của tôi tỏ dấu hiệu muốn bàn
                Với bọn chúng về một điều bí mật.

                88 Vẻ khinh thị đã bớt đi một phần:
                “Mình ngươi vào, còn tên kia hãy xéo
                Sao nó dám liều mò đến quốc vương?

                91 Nó phải về theo con đường rồ dại
                Nhưng một mình, còn ngươi ở lại đây
                Người dẫn đường ở lại vùng tăm tối”.

                94 Bạn nghĩ xem, tôi tuyệt vọng nhường kia
                Sau khi nghe bấy nhiêu lời nguyền rủa
                Vì tôi tin chắc không biết đường về.

                97 “Ôi thầy dẫn đường của con, thầy ạ
                Đã hơn bảy lần che chở cho con
                Đã cứu con bao hiểm nguy, đe dọa.

                100 Giờ tuyệt vọng xin đừng bỏ rơi con
                Nếu chúng không cho chúng ta đi xuống
                Thì hai thầy trò ta lại quay lên”.

                103 Nhưng vị sư phụ đã từng hộ tống
                Bảo tôi rằng: “Chẳng ai cản được ta
                Con đường cho phép quyền uy Tối thượng.

                106 Hãy đợi ta ở đây, hãy vững tin
                Vực dậy tinh thần sau cơn mệt mỏi
                Ta sẽ dẫn con đi tiếp con đường”.

                109 Người cha thân yêu bước đi cô độc
                Để lại tôi với tâm trạng rối bời
                “Được” hay “không”, nghe chừng rất ngờ vực.

                112 Thầy nói gì, không nghe được rõ ràng
                Và hình như những lời rất ngắn gọn
                Thế rồi cả bọn chạy vụt vào trong.

                115 Trước ngực thầy chúng đóng sầm cánh cổng
                Và thầy tôi đứng lại phía bên ngoài
                Quay lại phía tôi, bước đi chầm chậm.

                118 Mắt nhìn xuống, không còn vẻ bình tâm
                Thầy bước đi, trong thở dài thầm thĩ:
                “Chúng cấm ta đi vào chốn cực hình!”

                121 Rồi người lại nói: “Dù con đau khổ
                Chớ ngại chi, sẽ qua cuộc đấu này
                Dù bên trong chúng tìm cách ngăn trở.

                124 Trò láo này không có gì mới cả
                Chúng đã từng như thế ở cổng ngoài
                Cái cổng đó nay không còn đóng nữa.

                127 Con đã nhìn dòng chữ chết những lời
                Nhưng từ trên dốc có người đi xuống
                Vượt qua các tầng chỉ một mình thôi.

                130 Tay người này sẽ mở ra cánh cổng”.


                Chú thích

                KHÚC VIII

                4. Nhấp nháy hai ngọn lửa: tín hiệu báo có những linh hồn mới đến ở trên tháp của thành Dis, theo tín hiệu này người đưa đò biết được có người mới đến.
                19. Flegias (Phlegyas): nhân vật thần thoại, con của Marte và Crise, điên tiết về việc Appolo quyến rũ con gái mình nên đã đốt đền Appolo ở Deifi, tượng trưng cho sự giận dữ, được phái xuống canh giữ tầng V Địa ngục.
                27. Dante còn sống, thân xác có trọng lượng nên “thuyền mới hơi lún xuống”.
                32. Filippo Argenti: một người Firenze giàu có, thuộc Phái Đen, kẻ thù của Dante.
                68. Dite (Dis): một trong nhiều tên gọi của Âm phủ.
                82 – 83. Tôi thấy trên cổng quỷ sứ hơn ngàn: những quỷ sứ này xưa kia từng là những thiên thần nhưng đã cùng Lucifeo nổi loạn chống lại Thượng Đế nên bị đày xuống Địa ngục.
                124 – 126. Trò láo này không có gì mới cả: theo truyền thuyết, khi Chúa Giê-su xuống Địa ngục để mang ra khỏi Địa ngục những âm hồn ngoan đạo đã bị lũ quỉ cản đường nhưng Ngài đã phá cho tan cánh cổng ngoài nên “cái cổng đó nay không còn đóng nữa”.
                 
                #8
                  cacbac

                  • Số bài : 412
                  • Điểm thưởng : 0
                  • Từ: 08.10.2007
                  • Trạng thái: offline
                  RE: Dante Alighieri. THẦN KHÚC 16.11.2007 09:56:55 (permalink)

                   
                   
                  KHÚC IX

                  Tầng Địa ngục thứ sáu – Thành Đitê

                  Tôi rụt rè, mặt biến sắc vì sợ
                  Khi nhìn thấy thầy quay lại phía sau
                  Và giấu trên gương mặt thầy nỗi sợ.

                  4 Thầy dừng lại, mắt căng thẳng ngó nhìn
                  Vì ra xa mắt không nhìn qua được
                  Dày đặc màn sương, không khí tối đen.

                  7 Thầy bảo tôi: “Trận này ta sẽ thắng
                  Vì nếu không thì Nàng đã thân hành…
                  Ta sốt ruột chờ một người sẽ đến”.

                  10 Tôi cảm thấy lời của thầy bị ngắt
                  Thầy chữa câu đầu bằng một câu sau
                  Và câu trước, câu sau không thống nhất.

                  13 Nghe lời thầy, tôi bất ổn trong lòng
                  Vì nhận ra qua những câu đứt quãng
                  Một ý gì có vẻ tệ hại hơn.

                  16 “Có ai người từ vòng đầu sầu thảm
                  Xuống tận đáy sâu của chảo khổ đau
                  Chỉ để cho tiêu tan niềm hy vọng?”

                  19 Tôi hỏi thế, và thầy đáp lời tôi:
                  “Thật hiếm người như chúng ta, đã dám
                  Làm cuộc hành trình như ta vừa rồi.

                  22 Nhưng ngày xưa ta đã từng có mặt
                  Theo khẩn cầu của mụ Aritông –
                  Người độc ác, chuyên gọi hồn nhập xác.

                  25 Khi hồn ta lìa xác một thời gian
                  Mụ sai ta vào thành này đứng gác
                  Thoát ngục Giuđa cứu một linh hồn.

                  28 Đó là nơi sâu và tăm tối nhất
                  Xa mặt trời, và muôn vật xoay vòng
                  Nhưng con yên tâm, đường đi ta biết.

                  31 Vùng đầm lầy hơi nồng nặc bốc lên
                  Rồi bao lấy cả một vùng chết chóc
                  Không thể vào, nếu vũ lực không dùng”.

                  34 Thầy nói nhiều nhưng tôi không nhớ hết
                  Vì mắt tôi bị thu hút từ xa –
                  Một ánh lửa sáng ngời trên đỉnh tháp.

                  37 Ở nơi đó bỗng đột ngột hiện ra
                  Ba hung thần máu me và tái nhợt
                  Có cử chỉ và dáng dấp đàn bà.

                  40 Thắt lưng bằng rắn bảy đầu xanh lét
                  Rắn sừng, rắn giun làm tóc trên đầu
                  Vấn quanh thái dương, chao ôi khủng khiếp!

                  43 Còn thầy thì đã biết tất cả rồi
                  Tuỳ tùng Nữ hoàng đau thương mãi mãi
                  “Bầy Êrinê hung dữ – thầy nói với tôi –

                  46 Aléctô đang khóc than bên phải
                  Còn phía bên trái là Mêgiêra
                  Ở giữa – Têxiphôn”. Rồi thầy ngừng lại.

                  49 Những hung thần dùng móng sắc cào da
                  Tay đấm ngực, miệng gào lên ầm ĩ
                  Tôi kinh hoàng, ôm vội lấy nhà thơ.

                  52 “Mêđuxa, biến hồn này thành đá! –
                  Cả bọn hét lên và chúng cúi nhìn –
                  Mối thù Têxêô báo thù chưa đủ”.

                  55 Thầy bảo: “Nhắm mắt và hãy quay lưng
                  Vì Goócgiôn hiện ra, mà con nhìn nó
                  Thì sẽ không còn trở lại trần gian!”

                  58 Thầy nói thế, rồi tự xoay tôi lại
                  Và ý chừng chưa thật hẳn tin tôi
                  Thầy lấy tay mình bịt mắt tôi lại.

                  61 Hỡi bạn đọc với trí tuệ sáng ngời
                  Hãy tìm xem ý nghĩa còn che khuất
                  Sau những câu thơ có vẻ lạ đời!

                  64 Bỗng có tiếng động ầm ầm, khủng khiếp
                  Rồi ập vào một dòng nước đục ngầu
                  Khiến cả đôi bờ run lên vì nước.

                  67 Vẻ chẳng khác gì một trận cuồng phong
                  Sinh ra từ những luồng hơi thù hận
                  Không có gì cản được, táp vào rừng.

                  70 Bẻ cành cây, rồi cuốn đi, rồi ném
                  Rồi xốc lên hỗn loạn, bụi mù tung
                  Cả thú dữ, mục phu đều chạy trốn.

                  73 Thầy bỏ tay bịt mắt tôi, và rằng:
                  “Xem cơn điên của dòng sông cổ điển
                  Nơi thoát ra khói cay đắng màu đen”.

                  76 Như gặp phải kẻ thù là con rắn
                  Nhái kinh hoàng bơi trên mặt nước sông
                  Cho đến khi giấu được mình yên ổn.

                  79 Tôi nhìn thấy sợ hãi những âm hồn
                  Cùng chạy trốn một người đang sải bước
                  Vượt sông Xtigiê mà chẳng ướt chân.

                  82 Người ấy như muốn tránh làn khí độc
                  Dùng bàn tay trái trước mặt phẩy ngang
                  Có vẻ việc này khiến người mỏi mệt.

                  85 Tôi biết đó là sứ giả Thiên đình
                  Tôi nhìn thầy và thầy tôi ra hiệu
                  Cúi đầu trước người và tôi đứng im.

                  88 Tôi cảm thấy người đó sao cao ngạo
                  Đến gần cửa, gõ bằng chiếc đũa con
                  Cửa mở toang, không có gì cưỡng nổi.

                  91 Người đó quát, trên bậc cửa kinh hoàng:
                  “Lũ đày biệt xứ, ngu ngốc mù quáng
                  Tại sao chúng bay hỗn láo, ngu đần?

                  94 Dám chống lại từ trên cao mệnh lệnh
                  Mà kết cục thì vẫn thế mà thôi
                  Chỉ làm cho tội chúng bay thêm nặng.

                  97 Sao lại đối đầu với số phận kia
                  Chuyện Sécbêrô, chúng bay còn nhớ
                  Cổ và cằm hắn vẫn trụi đến giờ”.

                  100 Rồi người quay lại con đường lầy lội
                  Với chúng tôi, người không nói không rằng
                  Có vẻ như bận tâm điều gì đấy.

                  103 Nhưng không phải vì ai gặp trên đường.
                  Còn chúng tôi bước chân về phía cổng
                  Nghe những lời thánh thiện thấy yên tâm.

                  106 Chúng tôi vào, không bị ai gây chuyện
                  Và tôi chỉ mong thấy những âm hồn
                  Bị giam giữ trong những hàng rào kín.

                  109 Vừa bước vào tôi đảo mắt nhìn quanh
                  Tôi nhìn thấy chỉ mênh mông hoang vắng
                  Đầy nỗi cực hình và tiếng khóc than.

                  112 Như ở Ácli, nơi dòng Rôđanô lặng
                  Hay ở Pôla, gần vịnh Cácnarô
                  Biên cương nước Ý tắm mình trong biển.

                  115 Khắp mặt đất những ngôi mộ thấp cao
                  Lổn nhổn, nơi này chỉ toàn thế cả
                  Và quang cảnh nhuốm một vẻ buồn đau.

                  118 Lửa rải khắp và cháy quanh các mộ
                  Lửa bao trùm lên mồ mả khắp nơi
                  Tưởng không sắt nào nung lâu hơn thế.

                  121 Mọi nấm mồ nắp đều mở bật ra
                  Từ bên trong mộ phát ra tiếng khóc
                  Chắc của âm hồn đang bị khảo tra.

                  124 Tôi hỏi thầy tôi: “Họ là ai vậy
                  Mà bị chôn vùi trong những mộ này
                  Phát lên tiếng khóc đớn đau nhường ấy?”

                  127 Thầy đáp: “Chỉ toàn dị giáo mà thôi
                  Đủ mọi giới, cùng môn đồ của họ
                  Mồ mả ở đây chứa rất nhiều người.

                  130 Tội phạm giống nhau nhét vào một hố
                  Những nấm mồ nhiều ít đều bị nung”.
                  Thầy sang phải, và chúng tôi thong thả

                  133 Bước giữa tường cao, giữa những nhục hình.


                  Chú thích

                  KHÚC IX

                  8. Vì nếu không thì Nàng đã thân hành: tức Bêatờrít.
                  23. Eriton (Erichtho): mụ phù thủy nổi tiếng ở Tessaglia có khả năng làm cho người mới chết tạm sống lại để sai khiến.
                  27. Ngục Giuda (Judas): tầng thứ 9, nơi đày những ai phản bội thân nhân của mình. Giuda là kẻ đã phản bội Chúa Giê-su.
                  38. Ba hung thần (tre furie): ba hung thần Âm phủ này là con gái của Acheronte và Notte, chuyên việc hành hình các tội nhân.
                  40. Rắn bảy đầu: một loại rắn thần thoại.
                  46 – 48. Aletto, Megera, Tesifón (bầy Erine hung dữ): tức ba hung thần ở câu 38, là ba yêu phụ trong thần thoại Hy Lạp gồm: nguyền rủa, báo thù và trừng phạt.
                  52. Medusa: người trẻ nhất trong ba chị em nhà Gorgoni, con gái của Forco, thần của những người làm nghề đi biển. Medusa ganh tỵ với nhan sắc của Minevra, vị nữ thần này đã biến tóc của chị em chúng thành rắn, người sống mà nhìn vào thì sẽ hoá thành đá, bởi thế Virgilio đã lấy tay mình bịt mắt Dante (câu 60).
                  54. Teseo (Theseus): Teseo đã theo bạn là Piritoo xuống Âm phủ để bắt về Proserpina, bị bắt tù nhưng sau được Hercules phóng thích, còn Piritoo bị Cerbero cắn chết. Bọn hung thần nói “mối thù Têxêô báo thù chưa đủ” là nói chưa trừng phạt đúng mức, vì nếu giết được cả Teseo thì sẽ không ai còn sống lại cả gan xuống thăm Âm phủ.
                  85. Sứ giả Thiên đình: là một thiên thần nào đấy, Dante không nói rõ.
                  98. Serbero đã cản không cho Herrcules vào Địa ngục để phóng thích Teseo, bị Hercules dùng một sợi dây xích buộc vào cổ lôi ra khỏi Địa ngục, vì thế “cổ và cằm hắn vẫn trụi đến giờ”.
                  112. Arli (Arles): thành phố ở Provence, tả ngạn sông Rhône, ở đây có một nghĩa địa La Mã rộng lớn thường được nhắc đến trong các sách thời Trung cổ.
                  113. Pola: thành phố ở Istria, gần vịnh Carnaro, ở đây thời bấy giờ cũng có một nghĩa địa lớn.
                   
                  #9
                    cacbac

                    • Số bài : 412
                    • Điểm thưởng : 0
                    • Từ: 08.10.2007
                    • Trạng thái: offline
                    RE: Dante Alighieri. THẦN KHÚC 16.11.2007 09:59:53 (permalink)

                     
                     
                    KHÚC X

                    Tầng Địa ngục thứ sáu (tiếp tục) – Pharinata

                    Giờ đây theo một lối đi bí mật
                    Giữa những cực hình, giữa những tường cao
                    Thầy bước đi và tôi theo sát gót.

                    4 “Hỡi thầy của con trí tuệ cao siêu
                    Đã khiến con vâng ý người trở lại
                    Xin người nói cho con biết những điều:

                    7 Những hồn ma đang nằm trong những mộ
                    Liệu chúng ta có thể đến xem không?
                    Vì nắp mở và không ai canh giữ”.

                    10 “Rồi nắp sẽ đóng – thầy trả lời tôi –
                    Khi chúng trở về từ Iôxaphát
                    Cùng với xác thân bỏ lại trên đời.

                    13 Đây nghĩa địa của những người duy vật
                    Gồm Epicurô và các môn đồ
                    Mà linh hồn đã chết cùng thể xác.

                    16 Và về câu hỏi con vừa đặt ra
                    Sẽ có câu trả lời ngay tức khắc
                    Cả những điều con còn giấu với ta”.

                    19 “Thầy ơi, với người, con đâu có giấu
                    Có chăng là vì sợ quá nhiều lời
                    Đã từ lâu con nghe thầy chỉ bảo”.

                    22 “Hỡi người Tôxcan nói năng rất hay
                    Sao còn sống mà đến thành phố lửa
                    Xin vui lòng tạm dừng bước nơi đây.

                    25 Nghe lời nói, ta nghĩ rằng có lẽ
                    Người sinh ra từ đất nước cao sang
                    Ta hơi nghiêm khắc với người, có thể”.

                    28 Những lời này bỗng đột ngột vang lên
                    Lời của ai phát ra từ ngôi mộ
                    Tôi thấy kinh hoàng, tiến sát gần hơn.

                    31 Thầy bảo tôi: “Quay lại, con sao thế?
                    Hãy nhìn kia, đứng dậy Pharinata
                    Con sẽ nhìn thấy rõ ràng tất cả”.

                    34 Tôi hướng mắt nhìn Pharinata
                    Hắn đứng lên, trán ngẩng cao, ngực thẳng
                    Có vẻ coi Địa ngục chẳng ra gì.

                    37 Bằng bàn tay cương quyết và dũng cảm
                    Thầy đẩy tôi về phía những nấm mồ
                    Và dặn tôi: “Nói năng cho thận trọng!”

                    40 Khi bàn chân tôi bước đến nấm mồ
                    Hồn nhìn tôi với vẻ rất kiêu hãnh
                    Và hỏi tôi: “Tổ tiên ngươi là ai?”

                    43 Còn tôi vì thích chiều theo ý muốn
                    Của âm hồn, không giấu một điều chi
                    Hồn nghe xong, lông mày hơi nhíu xuống.

                    46 Rồi hồn nói: “Họ là bọn chống ta
                    Họ chống ta cả họ hàng, phe đảng
                    Bởi thế, hai lần ta đẩy họ đi”.

                    49 “Hai lần bị đuổi – tôi trả lời chầm chậm –
                    Rồi từ khắp nơi họ đã trở về
                    Nghệ thuật này ích gì cho phe đảng!”

                    52 Ngay lúc đó ở nấm mồ kế bên
                    Một hồn khác nhô cái cằm có ngấn
                    Hình như chỉ bằng đầu gối nhỏm lên.

                    55 Rồi hồn đảo mắt nhìn quanh bốn hướng
                    Như muốn biết xem còn ai đi cùng
                    Nhưng mà đã tiêu tan niềm hy vọng.

                    58 Hồn khóc nói: “Nhờ thiên tài cao thượng
                    Mà ngươi đi vào ngục tối tăm này
                    Con trai ta đâu? Sao không cùng xuống?”

                    61 “Tôi đâu có thể đi xuống một mình
                    Mà nhờ người đợi đằng kia dẫn dắt
                    Người mà Guyđô trước đây coi thường”.

                    64 Qua lời nói và vẻ ngoài bị phạt
                    Đã cho tôi nhận ra được ông ta
                    Nên tôi trả lời rõ ràng, chu tất.

                    67 Hồn đứng dậy la lớn: “Ngươi nói gì?
                    Sao lại nói “trước đây” là sao vậy
                    Thế nó không còn thấy mặt trời kia?”

                    70 Khi thấy tôi đứng lặng im một chút
                    Tìm câu trả lời cho câu hỏi kia
                    Hồn đã ngã lăn và rồi biến mất.

                    73 Còn cái hồn kiêu hãnh vẫn đứng yên
                    Lưng vẫn thẳng, cổ không hề động đậy
                    Nét mặt không thay khi tôi tạm ngừng.

                    76 Rồi nối lại cuộc chuyện trò ban nãy:
                    “Nghệ thuật kia nếu không có ích gì
                    Thì ta đau hơn cực hình này vậy.

                    79 Nhưng trước đây chiếu sáng năm mươi lần
                    Gương mặt Nữ thần nơi này ngự trị
                    Nghệ thuật kia quả biết mấy khó khăn!

                    82 Ta mong ngươi với trần gian trở lại
                    Nhưng sao đời không một chút bao dung
                    Mọi điều luật họ hàng ta chống lại?”

                    85 “Cuộc tàn sát và cả sự kinh hoàng
                    Nhuộm đỏ dòng Ácbia bằng máu
                    Trong Thánh đường lời cầu nguyện còn vang!”

                    88 Hồn thở dài, rồi lắc đầu than thở:
                    “Cái ngày hôm đó không chỉ mình ta
                    Và ta tham chiến không hề vô cớ.

                    91 Nhưng quả đúng là chỉ có mình ta
                    Khi mọi người đều quyết tâm triệt phá
                    Ta là người bảo vệ Phirenxe”.

                    94 “Tôi cầu cho con cháu ngươi yên ổn
                    Nhưng xin gỡ hộ tôi thắc mắc này
                    Đang làm rối những lời tôi suy luận.

                    97 Tôi không lầm thì ngươi có khả năng
                    Nhìn thấy việc trong thời gian sắp tới
                    Trong hiện tại mắt của ngươi mơ màng”.

                    100 “Hiện tại chúng ta như người mắt kém
                    Nhưng lại nhìn rõ cái ở xa xăm
                    Là nhờ Thượng Đế ban cho ánh sáng.

                    103 Chúng ta bất lực với những gì gần
                    Với hiện tại nếu không ai mách bảo
                    Thì cũng tịt mù như ở trần gian.

                    106 Bởi thế, như ngươi tự mình đã hiểu
                    Tri giác của ta tất cả tiêu tan
                    Khi cánh cửa của tương lai đóng lại”.

                    109 Tôi thấy hơi ân hận nên thưa rằng:
                    “Nhờ ngươi báo với hồn vừa biến mất
                    Con trai hồn còn sống ở dương gian.

                    112 Nếu tôi trả lời còn chi khúc mắc
                    Là vì đầu óc còn vướng những điều
                    Lúc nãy với tôi ngươi vừa giải đáp”.

                    115 Tôi nghe thấy tiếng thầy nhắc nhở thêm
                    Hãy hỏi hồn một điều ta cần biết
                    Rằng có những ai đang ở với hồn?

                    118 “Tôi ở đây với hơn nghìn hồn khác
                    Có vua Phêđêricô đệ nhị, Hồng y
                    Nhưng không cần kể tên bao kẻ khác”.

                    121 Nói đến đây âm hồn chợt biến đi
                    Tôi quay trở lại nhà thơ cổ đại
                    Và về những lời bí ẩn, nghĩ suy.

                    124 Bóng thầy lay động, vừa đi vừa hỏi:
                    “Sao con có vẻ bối rối trong lòng?”
                    Và tôi trả lời câu thầy vừa nói.

                    127 “Hãy nhớ những lời mà con vừa nghe
                    Về số phận con” – thầy tôi chỉ thị
                    Rồi giơ ngón tay: “Nhưng nhớ điều này:

                    130 Khi con đến trước ánh mắt êm ái
                    Của đôi mắt đen nhìn thấy mọi điều
                    Hãy hỏi hành trình những năm sau đấy”.

                    133 Rồi thầy tôi về bên trái bước sang
                    Theo lối hẻm chạy xuống lòng thung lũng
                    Rời các tường thành, trở lại trung tâm.

                    136 Từ nơi đó xông lên mùi thối nặng.


                    Chú thích

                    KHÚC X

                    11. Iosafat (Jehosaphat): tên một thung lũng, gần Jerusalem, theo Kinh Thánh là nơi diễn ra sự phán xét cuối cùng.
                    14. Epicuro (Epicurus) (341 – 270 tr. CN): nhà triết học Hy Lạp cổ đại chủ trương theo duy vật, người ta coi Epicurua và những học trò của ông là những kẻ vô thần.
                    18. Cả những điều con còn giấu với ta: Virgilio đoán biết nguyện vọng của Dante muốn gặp người đồng hương Farinata.
                    22. Người Tôxcan: tức Dante.
                    32. Farinata degli Uberti, thủ lĩnh của phe Ghibellini từ 1329 đã đuổi phe Giuelfi khỏi Firenze năm 1241. Năm 1251 phe Guelfi trở về nhưng đến năm 1258 lại bị trục xuất khỏi Firenze và từ đó khu Toscana nằm trong tay phe Ghibellini. Như vậy, Farinata là địch thủ chính trị của phe Dante ở Firenza.
                    53. Đây là Cavalcante de Cavalcanti, môn đồ của Epicurus, cha của Guido Cavalcanti – là nhà thơ và bạn của Dante.
                    79. Năm mươi lần chiếu sáng: tức là 50 tháng. Proserpina, vợ của Plutone, theo thần thoại, được coi là Nữ thần của mặt trăng.
                    86. Arbia: con sông nhỏ gần Siena. Năm 1260 phe Ghibellini của Farinata đã đánh thắng phe Guelfi của Dante. Cuộc tàn sát đã nhuộm đỏ dòng sông Arbia.
                    93. Trong cuộc họp của phe Ghibellini chiến thắng người ta đề xuất kế hoạch triệt phá Firenze nhưng Farinata đã công khai chống lại, tuyên bố rằng một khi ông ta còn sống thì sẽ còn cầm gươm để bảo vệ Firenze.
                    97 – 99. Tôi không lầm thì ngươi có khả năng: Dante cho rằng những kẻ lầm lỗi ở địa ngục có khả năng nhìn thấy việc trong thời gian sắp tới, tuy nhiên, xét theo câu hỏi của Cavalcanti (câu 67 – 69) thì họ không hề biết một chút gì về việc xảy ra trên dương thế trong thời điểm hiện tại.
                    108. Khi cánh cửa của tương lai đóng lại: nghĩa là khi ngày phán xử đến, thời gian sẽ là vĩnh hằng.
                    119. Federico đệ nhị (1194 – 1250): Hoàng đế Vương quốc Napoli, một người theo trường phái triết học của Epicurus nhưng được Dante coi trọng.
                    Hồng y giáo chủ: tức Ottaviano delgi Ubaldini, là một trong những người thành lập phe Ghibellini. Câu nói nổi tiếng còn được nhớ đến: “Nếu như có linh hồn thì ta sẵn sàng hy sinh vì phe Ghibellini”.
                    130. Khi con đến trước ánh mắt êm ái: ngầm chỉ Beatrice.
                     
                    #10
                      cacbac

                      • Số bài : 412
                      • Điểm thưởng : 0
                      • Từ: 08.10.2007
                      • Trạng thái: offline
                      RE: Dante Alighieri. THẦN KHÚC 16.11.2007 10:49:13 (permalink)

                       
                       
                      KHÚC X

                      Tầng Địa ngục thứ sáu (tiếp tục) – Pharinata

                      Giờ đây theo một lối đi bí mật
                      Giữa những cực hình, giữa những tường cao
                      Thầy bước đi và tôi theo sát gót.

                      4 “Hỡi thầy của con trí tuệ cao siêu
                      Đã khiến con vâng ý người trở lại
                      Xin người nói cho con biết những điều:

                      7 Những hồn ma đang nằm trong những mộ
                      Liệu chúng ta có thể đến xem không?
                      Vì nắp mở và không ai canh giữ”.

                      10 “Rồi nắp sẽ đóng – thầy trả lời tôi –
                      Khi chúng trở về từ Iôxaphát
                      Cùng với xác thân bỏ lại trên đời.

                      13 Đây nghĩa địa của những người duy vật
                      Gồm Epicurô và các môn đồ
                      Mà linh hồn đã chết cùng thể xác.

                      16 Và về câu hỏi con vừa đặt ra
                      Sẽ có câu trả lời ngay tức khắc
                      Cả những điều con còn giấu với ta”.

                      19 “Thầy ơi, với người, con đâu có giấu
                      Có chăng là vì sợ quá nhiều lời
                      Đã từ lâu con nghe thầy chỉ bảo”.

                      22 “Hỡi người Tôxcan nói năng rất hay
                      Sao còn sống mà đến thành phố lửa
                      Xin vui lòng tạm dừng bước nơi đây.

                      25 Nghe lời nói, ta nghĩ rằng có lẽ
                      Người sinh ra từ đất nước cao sang
                      Ta hơi nghiêm khắc với người, có thể”.

                      28 Những lời này bỗng đột ngột vang lên
                      Lời của ai phát ra từ ngôi mộ
                      Tôi thấy kinh hoàng, tiến sát gần hơn.

                      31 Thầy bảo tôi: “Quay lại, con sao thế?
                      Hãy nhìn kia, đứng dậy Pharinata
                      Con sẽ nhìn thấy rõ ràng tất cả”.

                      34 Tôi hướng mắt nhìn Pharinata
                      Hắn đứng lên, trán ngẩng cao, ngực thẳng
                      Có vẻ coi Địa ngục chẳng ra gì.

                      37 Bằng bàn tay cương quyết và dũng cảm
                      Thầy đẩy tôi về phía những nấm mồ
                      Và dặn tôi: “Nói năng cho thận trọng!”

                      40 Khi bàn chân tôi bước đến nấm mồ
                      Hồn nhìn tôi với vẻ rất kiêu hãnh
                      Và hỏi tôi: “Tổ tiên ngươi là ai?”

                      43 Còn tôi vì thích chiều theo ý muốn
                      Của âm hồn, không giấu một điều chi
                      Hồn nghe xong, lông mày hơi nhíu xuống.

                      46 Rồi hồn nói: “Họ là bọn chống ta
                      Họ chống ta cả họ hàng, phe đảng
                      Bởi thế, hai lần ta đẩy họ đi”.

                      49 “Hai lần bị đuổi – tôi trả lời chầm chậm –
                      Rồi từ khắp nơi họ đã trở về
                      Nghệ thuật này ích gì cho phe đảng!”

                      52 Ngay lúc đó ở nấm mồ kế bên
                      Một hồn khác nhô cái cằm có ngấn
                      Hình như chỉ bằng đầu gối nhỏm lên.

                      55 Rồi hồn đảo mắt nhìn quanh bốn hướng
                      Như muốn biết xem còn ai đi cùng
                      Nhưng mà đã tiêu tan niềm hy vọng.

                      58 Hồn khóc nói: “Nhờ thiên tài cao thượng
                      Mà ngươi đi vào ngục tối tăm này
                      Con trai ta đâu? Sao không cùng xuống?”

                      61 “Tôi đâu có thể đi xuống một mình
                      Mà nhờ người đợi đằng kia dẫn dắt
                      Người mà Guyđô trước đây coi thường”.

                      64 Qua lời nói và vẻ ngoài bị phạt
                      Đã cho tôi nhận ra được ông ta
                      Nên tôi trả lời rõ ràng, chu tất.

                      67 Hồn đứng dậy la lớn: “Ngươi nói gì?
                      Sao lại nói “trước đây” là sao vậy
                      Thế nó không còn thấy mặt trời kia?”

                      70 Khi thấy tôi đứng lặng im một chút
                      Tìm câu trả lời cho câu hỏi kia
                      Hồn đã ngã lăn và rồi biến mất.

                      73 Còn cái hồn kiêu hãnh vẫn đứng yên
                      Lưng vẫn thẳng, cổ không hề động đậy
                      Nét mặt không thay khi tôi tạm ngừng.

                      76 Rồi nối lại cuộc chuyện trò ban nãy:
                      “Nghệ thuật kia nếu không có ích gì
                      Thì ta đau hơn cực hình này vậy.

                      79 Nhưng trước đây chiếu sáng năm mươi lần
                      Gương mặt Nữ thần nơi này ngự trị
                      Nghệ thuật kia quả biết mấy khó khăn!

                      82 Ta mong ngươi với trần gian trở lại
                      Nhưng sao đời không một chút bao dung
                      Mọi điều luật họ hàng ta chống lại?”

                      85 “Cuộc tàn sát và cả sự kinh hoàng
                      Nhuộm đỏ dòng Ácbia bằng máu
                      Trong Thánh đường lời cầu nguyện còn vang!”

                      88 Hồn thở dài, rồi lắc đầu than thở:
                      “Cái ngày hôm đó không chỉ mình ta
                      Và ta tham chiến không hề vô cớ.

                      91 Nhưng quả đúng là chỉ có mình ta
                      Khi mọi người đều quyết tâm triệt phá
                      Ta là người bảo vệ Phirenxe”.

                      94 “Tôi cầu cho con cháu ngươi yên ổn
                      Nhưng xin gỡ hộ tôi thắc mắc này
                      Đang làm rối những lời tôi suy luận.

                      97 Tôi không lầm thì ngươi có khả năng
                      Nhìn thấy việc trong thời gian sắp tới
                      Trong hiện tại mắt của ngươi mơ màng”.

                      100 “Hiện tại chúng ta như người mắt kém
                      Nhưng lại nhìn rõ cái ở xa xăm
                      Là nhờ Thượng Đế ban cho ánh sáng.

                      103 Chúng ta bất lực với những gì gần
                      Với hiện tại nếu không ai mách bảo
                      Thì cũng tịt mù như ở trần gian.

                      106 Bởi thế, như ngươi tự mình đã hiểu
                      Tri giác của ta tất cả tiêu tan
                      Khi cánh cửa của tương lai đóng lại”.

                      109 Tôi thấy hơi ân hận nên thưa rằng:
                      “Nhờ ngươi báo với hồn vừa biến mất
                      Con trai hồn còn sống ở dương gian.

                      112 Nếu tôi trả lời còn chi khúc mắc
                      Là vì đầu óc còn vướng những điều
                      Lúc nãy với tôi ngươi vừa giải đáp”.

                      115 Tôi nghe thấy tiếng thầy nhắc nhở thêm
                      Hãy hỏi hồn một điều ta cần biết
                      Rằng có những ai đang ở với hồn?

                      118 “Tôi ở đây với hơn nghìn hồn khác
                      Có vua Phêđêricô đệ nhị, Hồng y
                      Nhưng không cần kể tên bao kẻ khác”.

                      121 Nói đến đây âm hồn chợt biến đi
                      Tôi quay trở lại nhà thơ cổ đại
                      Và về những lời bí ẩn, nghĩ suy.

                      124 Bóng thầy lay động, vừa đi vừa hỏi:
                      “Sao con có vẻ bối rối trong lòng?”
                      Và tôi trả lời câu thầy vừa nói.

                      127 “Hãy nhớ những lời mà con vừa nghe
                      Về số phận con” – thầy tôi chỉ thị
                      Rồi giơ ngón tay: “Nhưng nhớ điều này:

                      130 Khi con đến trước ánh mắt êm ái
                      Của đôi mắt đen nhìn thấy mọi điều
                      Hãy hỏi hành trình những năm sau đấy”.

                      133 Rồi thầy tôi về bên trái bước sang
                      Theo lối hẻm chạy xuống lòng thung lũng
                      Rời các tường thành, trở lại trung tâm.

                      136 Từ nơi đó xông lên mùi thối nặng.


                      Chú thích

                      KHÚC X

                      11. Iosafat (Jehosaphat): tên một thung lũng, gần Jerusalem, theo Kinh Thánh là nơi diễn ra sự phán xét cuối cùng.
                      14. Epicuro (Epicurus) (341 – 270 tr. CN): nhà triết học Hy Lạp cổ đại chủ trương theo duy vật, người ta coi Epicurua và những học trò của ông là những kẻ vô thần.
                      18. Cả những điều con còn giấu với ta: Virgilio đoán biết nguyện vọng của Dante muốn gặp người đồng hương Farinata.
                      22. Người Tôxcan: tức Dante.
                      32. Farinata degli Uberti, thủ lĩnh của phe Ghibellini từ 1329 đã đuổi phe Giuelfi khỏi Firenze năm 1241. Năm 1251 phe Guelfi trở về nhưng đến năm 1258 lại bị trục xuất khỏi Firenze và từ đó khu Toscana nằm trong tay phe Ghibellini. Như vậy, Farinata là địch thủ chính trị của phe Dante ở Firenza.
                      53. Đây là Cavalcante de Cavalcanti, môn đồ của Epicurus, cha của Guido Cavalcanti – là nhà thơ và bạn của Dante.
                      79. Năm mươi lần chiếu sáng: tức là 50 tháng. Proserpina, vợ của Plutone, theo thần thoại, được coi là Nữ thần của mặt trăng.
                      86. Arbia: con sông nhỏ gần Siena. Năm 1260 phe Ghibellini của Farinata đã đánh thắng phe Guelfi của Dante. Cuộc tàn sát đã nhuộm đỏ dòng sông Arbia.
                      93. Trong cuộc họp của phe Ghibellini chiến thắng người ta đề xuất kế hoạch triệt phá Firenze nhưng Farinata đã công khai chống lại, tuyên bố rằng một khi ông ta còn sống thì sẽ còn cầm gươm để bảo vệ Firenze.
                      97 – 99. Tôi không lầm thì ngươi có khả năng: Dante cho rằng những kẻ lầm lỗi ở địa ngục có khả năng nhìn thấy việc trong thời gian sắp tới, tuy nhiên, xét theo câu hỏi của Cavalcanti (câu 67 – 69) thì họ không hề biết một chút gì về việc xảy ra trên dương thế trong thời điểm hiện tại.
                      108. Khi cánh cửa của tương lai đóng lại: nghĩa là khi ngày phán xử đến, thời gian sẽ là vĩnh hằng.
                      119. Federico đệ nhị (1194 – 1250): Hoàng đế Vương quốc Napoli, một người theo trường phái triết học của Epicurus nhưng được Dante coi trọng.
                      Hồng y giáo chủ: tức Ottaviano delgi Ubaldini, là một trong những người thành lập phe Ghibellini. Câu nói nổi tiếng còn được nhớ đến: “Nếu như có linh hồn thì ta sẵn sàng hy sinh vì phe Ghibellini”.
                      130. Khi con đến trước ánh mắt êm ái: ngầm chỉ Beatrice.
                       
                      #11
                        cacbac

                        • Số bài : 412
                        • Điểm thưởng : 0
                        • Từ: 08.10.2007
                        • Trạng thái: offline
                        RE: Dante Alighieri. THẦN KHÚC 16.11.2007 10:56:43 (permalink)

                         
                         
                        KHÚC X

                        Tầng Địa ngục thứ sáu (tiếp tục) – Pharinata

                        Giờ đây theo một lối đi bí mật
                        Giữa những cực hình, giữa những tường cao
                        Thầy bước đi và tôi theo sát gót.

                        4 “Hỡi thầy của con trí tuệ cao siêu
                        Đã khiến con vâng ý người trở lại
                        Xin người nói cho con biết những điều:

                        7 Những hồn ma đang nằm trong những mộ
                        Liệu chúng ta có thể đến xem không?
                        Vì nắp mở và không ai canh giữ”.

                        10 “Rồi nắp sẽ đóng – thầy trả lời tôi –
                        Khi chúng trở về từ Iôxaphát
                        Cùng với xác thân bỏ lại trên đời.

                        13 Đây nghĩa địa của những người duy vật
                        Gồm Epicurô và các môn đồ
                        Mà linh hồn đã chết cùng thể xác.

                        16 Và về câu hỏi con vừa đặt ra
                        Sẽ có câu trả lời ngay tức khắc
                        Cả những điều con còn giấu với ta”.

                        19 “Thầy ơi, với người, con đâu có giấu
                        Có chăng là vì sợ quá nhiều lời
                        Đã từ lâu con nghe thầy chỉ bảo”.

                        22 “Hỡi người Tôxcan nói năng rất hay
                        Sao còn sống mà đến thành phố lửa
                        Xin vui lòng tạm dừng bước nơi đây.

                        25 Nghe lời nói, ta nghĩ rằng có lẽ
                        Người sinh ra từ đất nước cao sang
                        Ta hơi nghiêm khắc với người, có thể”.

                        28 Những lời này bỗng đột ngột vang lên
                        Lời của ai phát ra từ ngôi mộ
                        Tôi thấy kinh hoàng, tiến sát gần hơn.

                        31 Thầy bảo tôi: “Quay lại, con sao thế?
                        Hãy nhìn kia, đứng dậy Pharinata
                        Con sẽ nhìn thấy rõ ràng tất cả”.

                        34 Tôi hướng mắt nhìn Pharinata
                        Hắn đứng lên, trán ngẩng cao, ngực thẳng
                        Có vẻ coi Địa ngục chẳng ra gì.

                        37 Bằng bàn tay cương quyết và dũng cảm
                        Thầy đẩy tôi về phía những nấm mồ
                        Và dặn tôi: “Nói năng cho thận trọng!”

                        40 Khi bàn chân tôi bước đến nấm mồ
                        Hồn nhìn tôi với vẻ rất kiêu hãnh
                        Và hỏi tôi: “Tổ tiên ngươi là ai?”

                        43 Còn tôi vì thích chiều theo ý muốn
                        Của âm hồn, không giấu một điều chi
                        Hồn nghe xong, lông mày hơi nhíu xuống.

                        46 Rồi hồn nói: “Họ là bọn chống ta
                        Họ chống ta cả họ hàng, phe đảng
                        Bởi thế, hai lần ta đẩy họ đi”.

                        49 “Hai lần bị đuổi – tôi trả lời chầm chậm –
                        Rồi từ khắp nơi họ đã trở về
                        Nghệ thuật này ích gì cho phe đảng!”

                        52 Ngay lúc đó ở nấm mồ kế bên
                        Một hồn khác nhô cái cằm có ngấn
                        Hình như chỉ bằng đầu gối nhỏm lên.

                        55 Rồi hồn đảo mắt nhìn quanh bốn hướng
                        Như muốn biết xem còn ai đi cùng
                        Nhưng mà đã tiêu tan niềm hy vọng.

                        58 Hồn khóc nói: “Nhờ thiên tài cao thượng
                        Mà ngươi đi vào ngục tối tăm này
                        Con trai ta đâu? Sao không cùng xuống?”

                        61 “Tôi đâu có thể đi xuống một mình
                        Mà nhờ người đợi đằng kia dẫn dắt
                        Người mà Guyđô trước đây coi thường”.

                        64 Qua lời nói và vẻ ngoài bị phạt
                        Đã cho tôi nhận ra được ông ta
                        Nên tôi trả lời rõ ràng, chu tất.

                        67 Hồn đứng dậy la lớn: “Ngươi nói gì?
                        Sao lại nói “trước đây” là sao vậy
                        Thế nó không còn thấy mặt trời kia?”

                        70 Khi thấy tôi đứng lặng im một chút
                        Tìm câu trả lời cho câu hỏi kia
                        Hồn đã ngã lăn và rồi biến mất.

                        73 Còn cái hồn kiêu hãnh vẫn đứng yên
                        Lưng vẫn thẳng, cổ không hề động đậy
                        Nét mặt không thay khi tôi tạm ngừng.

                        76 Rồi nối lại cuộc chuyện trò ban nãy:
                        “Nghệ thuật kia nếu không có ích gì
                        Thì ta đau hơn cực hình này vậy.

                        79 Nhưng trước đây chiếu sáng năm mươi lần
                        Gương mặt Nữ thần nơi này ngự trị
                        Nghệ thuật kia quả biết mấy khó khăn!

                        82 Ta mong ngươi với trần gian trở lại
                        Nhưng sao đời không một chút bao dung
                        Mọi điều luật họ hàng ta chống lại?”

                        85 “Cuộc tàn sát và cả sự kinh hoàng
                        Nhuộm đỏ dòng Ácbia bằng máu
                        Trong Thánh đường lời cầu nguyện còn vang!”

                        88 Hồn thở dài, rồi lắc đầu than thở:
                        “Cái ngày hôm đó không chỉ mình ta
                        Và ta tham chiến không hề vô cớ.

                        91 Nhưng quả đúng là chỉ có mình ta
                        Khi mọi người đều quyết tâm triệt phá
                        Ta là người bảo vệ Phirenxe”.

                        94 “Tôi cầu cho con cháu ngươi yên ổn
                        Nhưng xin gỡ hộ tôi thắc mắc này
                        Đang làm rối những lời tôi suy luận.

                        97 Tôi không lầm thì ngươi có khả năng
                        Nhìn thấy việc trong thời gian sắp tới
                        Trong hiện tại mắt của ngươi mơ màng”.

                        100 “Hiện tại chúng ta như người mắt kém
                        Nhưng lại nhìn rõ cái ở xa xăm
                        Là nhờ Thượng Đế ban cho ánh sáng.

                        103 Chúng ta bất lực với những gì gần
                        Với hiện tại nếu không ai mách bảo
                        Thì cũng tịt mù như ở trần gian.

                        106 Bởi thế, như ngươi tự mình đã hiểu
                        Tri giác của ta tất cả tiêu tan
                        Khi cánh cửa của tương lai đóng lại”.

                        109 Tôi thấy hơi ân hận nên thưa rằng:
                        “Nhờ ngươi báo với hồn vừa biến mất
                        Con trai hồn còn sống ở dương gian.

                        112 Nếu tôi trả lời còn chi khúc mắc
                        Là vì đầu óc còn vướng những điều
                        Lúc nãy với tôi ngươi vừa giải đáp”.

                        115 Tôi nghe thấy tiếng thầy nhắc nhở thêm
                        Hãy hỏi hồn một điều ta cần biết
                        Rằng có những ai đang ở với hồn?

                        118 “Tôi ở đây với hơn nghìn hồn khác
                        Có vua Phêđêricô đệ nhị, Hồng y
                        Nhưng không cần kể tên bao kẻ khác”.

                        121 Nói đến đây âm hồn chợt biến đi
                        Tôi quay trở lại nhà thơ cổ đại
                        Và về những lời bí ẩn, nghĩ suy.

                        124 Bóng thầy lay động, vừa đi vừa hỏi:
                        “Sao con có vẻ bối rối trong lòng?”
                        Và tôi trả lời câu thầy vừa nói.

                        127 “Hãy nhớ những lời mà con vừa nghe
                        Về số phận con” – thầy tôi chỉ thị
                        Rồi giơ ngón tay: “Nhưng nhớ điều này:

                        130 Khi con đến trước ánh mắt êm ái
                        Của đôi mắt đen nhìn thấy mọi điều
                        Hãy hỏi hành trình những năm sau đấy”.

                        133 Rồi thầy tôi về bên trái bước sang
                        Theo lối hẻm chạy xuống lòng thung lũng
                        Rời các tường thành, trở lại trung tâm.

                        136 Từ nơi đó xông lên mùi thối nặng.


                        Chú thích

                        KHÚC X

                        11. Iosafat (Jehosaphat): tên một thung lũng, gần Jerusalem, theo Kinh Thánh là nơi diễn ra sự phán xét cuối cùng.
                        14. Epicuro (Epicurus) (341 – 270 tr. CN): nhà triết học Hy Lạp cổ đại chủ trương theo duy vật, người ta coi Epicurua và những học trò của ông là những kẻ vô thần.
                        18. Cả những điều con còn giấu với ta: Virgilio đoán biết nguyện vọng của Dante muốn gặp người đồng hương Farinata.
                        22. Người Tôxcan: tức Dante.
                        32. Farinata degli Uberti, thủ lĩnh của phe Ghibellini từ 1329 đã đuổi phe Giuelfi khỏi Firenze năm 1241. Năm 1251 phe Guelfi trở về nhưng đến năm 1258 lại bị trục xuất khỏi Firenze và từ đó khu Toscana nằm trong tay phe Ghibellini. Như vậy, Farinata là địch thủ chính trị của phe Dante ở Firenza.
                        53. Đây là Cavalcante de Cavalcanti, môn đồ của Epicurus, cha của Guido Cavalcanti – là nhà thơ và bạn của Dante.
                        79. Năm mươi lần chiếu sáng: tức là 50 tháng. Proserpina, vợ của Plutone, theo thần thoại, được coi là Nữ thần của mặt trăng.
                        86. Arbia: con sông nhỏ gần Siena. Năm 1260 phe Ghibellini của Farinata đã đánh thắng phe Guelfi của Dante. Cuộc tàn sát đã nhuộm đỏ dòng sông Arbia.
                        93. Trong cuộc họp của phe Ghibellini chiến thắng người ta đề xuất kế hoạch triệt phá Firenze nhưng Farinata đã công khai chống lại, tuyên bố rằng một khi ông ta còn sống thì sẽ còn cầm gươm để bảo vệ Firenze.
                        97 – 99. Tôi không lầm thì ngươi có khả năng: Dante cho rằng những kẻ lầm lỗi ở địa ngục có khả năng nhìn thấy việc trong thời gian sắp tới, tuy nhiên, xét theo câu hỏi của Cavalcanti (câu 67 – 69) thì họ không hề biết một chút gì về việc xảy ra trên dương thế trong thời điểm hiện tại.
                        108. Khi cánh cửa của tương lai đóng lại: nghĩa là khi ngày phán xử đến, thời gian sẽ là vĩnh hằng.
                        119. Federico đệ nhị (1194 – 1250): Hoàng đế Vương quốc Napoli, một người theo trường phái triết học của Epicurus nhưng được Dante coi trọng.
                        Hồng y giáo chủ: tức Ottaviano delgi Ubaldini, là một trong những người thành lập phe Ghibellini. Câu nói nổi tiếng còn được nhớ đến: “Nếu như có linh hồn thì ta sẵn sàng hy sinh vì phe Ghibellini”.
                        130. Khi con đến trước ánh mắt êm ái: ngầm chỉ Beatrice.
                         
                        #12
                          cacbac

                          • Số bài : 412
                          • Điểm thưởng : 0
                          • Từ: 08.10.2007
                          • Trạng thái: offline
                          RE: Dante Alighieri. THẦN KHÚC 16.11.2007 10:59:09 (permalink)

                           
                           
                          KHÚC XI

                          Tầng Địa ngục thứ sáu (kết thúc) – Trật tự ở Địa ngục

                          Chúng tôi đến một bờ vách dựng đứng
                          Nơi những tảng đá lớn xếp vòng tròn
                          Và nhìn thấy những điều rất kinh khủng.

                          4 Trước cảnh tượng thật quá đỗi kinh hoàng
                          Và mùi thối bốc lên từ vực thẳm
                          Chúng tôi đến núp sau nấm mồ đơn.

                          7 Trên mộ này có ghi dòng chữ đậm
                          Nơi giam Giáo hoàng Anaxtaxiô
                          Mà Phôtanh lái chệnh đường chính thống.

                          10 “Ta hãy dừng một lát đã nghe con
                          Để cho quen dần với mùi hôi thối
                          Và nữa, để cho cẩn trọng thêm phần!”

                          13 Thầy bảo thế, và tôi liền cất tiếng:
                          “Ta nên tranh thủ khỏi phí thời gian!”
                          Thầy lại bảo: “Đó là điều ta muốn”.

                          16 “Sau những tảng đá, con hãy nhìn xem –
                          Thầy bắt đầu – là ba tầng ngục nhỏ
                          So với trước kia thì nó bé hơn.

                          19 Nhưng cả ba chật ních hồn tội lỗi
                          Để cho con sau đấy sẽ ngó nhìn
                          Con hãy tìm hiểu những điều lầm lỗi.

                          22 Trong các tội căm ghét ở trời xanh
                          Tội bất công được coi là tội cuối
                          Xúc phạm kẻ khác bằng bạo lực, và gian.

                          25 Tội quen thuộc của người là gian dối
                          Nên Chúa Trời càng căm ghét nhiều hơn
                          Ném xuống đáy sâu, gia tăng phạt tội.

                          28 Tội bạo lực ở vòng thứ nhất giam
                          Và chia ra làm thành ba vòng ngục
                          Vì bạo lực xúc phạm đến ba lần:

                          31 Xúc phạm người thân, bản thân mình, Thượng Đế
                          Xúc phạm đến của cải hay hình hài
                          Con thế thể hiểu ra nhờ suy nghĩ.

                          34 Người ta có thể thương tích gây ra
                          Xúc phạm đến người khác, hay tài sản
                          Có thể cướp bóc, phá hoại, đốt nhà.

                          37 Những kẻ gây thương tích cho người khác
                          Cùng bọn côn đồ đều bị cực hình
                          Chúng bị giam ở trong vòng thứ nhất.

                          40 Những kẻ khác xúc phạm bản thân mình
                          Xúc phạm tài sản của mình, đau đớn
                          Trong vòng thứ hai chỉ biết kêu rên.

                          43 Còn những kẻ làm cho đời căm giận
                          Chơi trò đỏ đen, vung phí bạc tiền
                          Phải khóc than, lẽ ra là sung sướng.

                          46 Và những kẻ xúc phạm đến Chúa Trời
                          Mạt sát Ngài hay bằng lời nguyền rủa
                          Khinh miệt thiên nhiên, thành quả của Ngài.

                          49 Vì điều này, ở trong vùng hẹp nhất
                          In dấu lửa lên bọn Xốtđôma và Caoócxa
                          Những ai trong tim Chúa Trời khinh miệt.

                          52 Tội gian lận làm thương tổn lương tâm
                          Mang tai hại cho những ai tin cậy
                          Và những ai không tin cả chính mình.

                          55 Thói tật sau này thực ra cắt đứt
                          Liên hệ của tình mà Tạo hoá sinh
                          Chỗ của chúng là vòng hai tù ngục.

                          58 Bọn đạo đức giả, phù thủy, nịnh thần
                          Bọn trộm cắp, bọn buôn thần bán thánh
                          Bọn cờ gian bạc lận, bọn lưu manh.

                          61 Thói tật kia đã làm cho quên lãng
                          Tình yêu tự nhiên, tình cảm yêu thương
                          Không có lòng tin tâm hồn cao thượng.

                          64 Vòng hẹp nhất, nơi ngự của Đitê
                          Là tâm điểm, là trung tâm hoàn vũ
                          Bọn phản bội kia vĩnh viễn chôn vùi”.

                          67 Tôi thốt lên: “Lời của thầy sáng tỏ
                          Cái bóng hình vực thẳm trước mắt con
                          Thầy đã kể, ai trong này bị giữ.

                          70 Nhưng hãy nói thêm bọn ở trong đầm
                          Rất hôi thối, bị gió mưa hành hạ
                          Và phải trút bao sức lực cuối cùng.

                          73 Sao không ở trong đô thành lửa đỏ
                          Giam chúng, khi chúng nguyền rủa Chúa Trời
                          Còn nếu không, vì sao bắt chúng khổ?”

                          76 Thầy đáp: “Sao hôm nay con lầm
                          Khác sự xét đoán mọi ngày sáng suốt
                          Hay đầu óc con lầm lạc con đường?

                          79 Vì những lời mà con không nhớ hết
                          Trong quyển sách “Đạo đức” đã giải bày
                          Về ba điều mà trời xanh căm ghét:

                          82 Thú tính điên cuồng, hiểm độc, thói buông tuồng
                          Và hình như thói buông tuồng nhẹ nhất
                          Nên Ngài phần nào xử phạt nhẹ hơn.

                          85 Nếu con nghĩ suy những lời nói đó
                          Rồi xem trong trí nhớ họ là ai
                          Mà phải chịu cực hình ngoài thành lửa.

                          88 Con hiểu tại sao những tên độc ác
                          Bị tách ra nhưng vẫn chịu cực hình
                          Dù Thượng Đế có nhẹ phần xử phạt”.

                          91 “Ôi mặt trời sửa cho con cái nhìn
                          Khiến con hài lòng khi nghe giải đáp
                          Nhưng nghi ngờ cũng quan trọng với con.

                          94 Xin thầy hãy trở lại đây một chút
                          Thầy vừa nói rằng những kẻ cho vay
                          Xúc phạm nhân từ – thì con thắc mắc”.

                          97 Thầy tôi đáp: “Bài học cho những ai
                          Nhà triết học rất nhiều lần đã giảng
                          Rằng Tự nhiên có trước hết trên đời.

                          100 Và Nghệ thuật, và Tri thức thần thánh
                          Ở trong sách “Vật lý” nếu con xem
                          Thì chỉ qua vài trang là cảm nhận:

                          103 Rằng Nghệ thuật người trần theo tự nhiên
                          Giống như đồ đệ bước theo sư phụ
                          Là cháu con của Đấng chốn cao xanh.

                          106 Nghệ thuật, Tự nhiên nếu con còn nhớ
                          Sách “Sáng thế ký” những câu mở đầu
                          Rằng con người sống vui và nở rộ.

                          109 Còn kẻ cho vay nặng lãi theo đường
                          Khinh miệt cả Tự nhiên và Nghệ thuật
                          Nó đi tìm cái mà nó ước mong.

                          112 Nhưng thời gian trôi mau, giờ là lúc
                          Chòm Ngư tinh lấp lánh ở phía đông
                          Chòm Đại hùng trải theo luồng Tây-Bắc.

                          115 Và xa xa vách đá hạ thấp dần”.


                          Chú thích:

                          KHÚC XI

                          8. Anastasio II (Anastasius) làm Giáo hoàng từ năm 496 đến năm 498, mong muốn hoà giải mâu thuẫn về học thuyết giữa Giáo hội phía Tây và Giáo hội phía Đông đã đón tiếp Fotin thân tình nên sau này dư luận cho rằng Giáo hoàng Anastasio II bị Fotin lái đi theo tà thuyết.
                          50. Soddoma và Caorsa (Sodom and Cahors): Soddoma là thành phố vùng biển Chết trong Kinh Thánh, nổi tiếng bị Thượng Đế thiêu huỷ bằng một trận mưa lửa do dân chúng chống đối lại tự nhiên.
                          Caorsa (Cahors) là thành phố ở miền nam nước Pháp, nổi tiếng là nơi những kẻ cho vay nặng lãi. Ở Ý từ “caorsini” nghĩa là kẻ cho vay nặng lãi.
                          65. Dis (Lucifeo): theo quan niệm thời Trung cổ thì đáy Địa ngục là tâm điểm của quả đất mà cũng là tâm điểm của vũ trụ.
                          67 – 90. Dante thắc mắc rằng tại sao bọn bị hành hạ trong đầm kia không phải giam trong thành lửa đỏ (tức hình phạt nặng hơn), Virgilio trả lời rằng bọn này tội lỗi có phần nhẹ hơn và dẫn về cuốn Sách Đạo đức: tức cuốn Etica (Ethics) của Aristotle, nơi có phân loại và định nghĩa các loại tội: thói buông tuồng (incontinenza), hiểm độc (malizia), thú tính điên cuồng (malta bestialitade), theo đó, thói buông tuồng có phần nhẹ tội hơn (sách Đạo đức, quyển V, chương I).
                          98. Nhà triết học: tức Aristotle.
                          101. Sách Vật lý: tức cuốn Fisica (Physics) của Aristotle.
                          107. Sáng thế ký (Genesis): cuốn đầu tiên của Kinh Thánh.
                           
                          #13
                            cacbac

                            • Số bài : 412
                            • Điểm thưởng : 0
                            • Từ: 08.10.2007
                            • Trạng thái: offline
                            RE: Dante Alighieri. THẦN KHÚC 16.11.2007 11:02:20 (permalink)

                             
                             
                            KHÚC XII

                            Tầng Địa ngục thứ bảy, ngục thứ nhất – Dòng sông máu

                            Con đường đi xuống một bờ dốc đứng
                            Và có một con quái vật đứng canh
                            Khiến mọi ánh mắt đều nhìn khác hướng.

                            4 Đó là do nạn lở đất năm nào
                            Vì động đất, núi Tờrentô giáng xuống
                            Ađixê, hay vách đá đổ nhào.

                            7 Đất đá ầm ầm đổ từ trên núi
                            Rồi bỗng nhiên ập xuống những cánh đồng
                            Tạo nên đường dốc từ trên cao ấy.

                            10 Đó là đường dốc dẫn xuống vực sâu
                            Từ trên sườn núi đá kia sụp đổ
                            Và phơi bày nỗi ô nhục Cờrétti.

                            13 Nó được thai nghén trong tượng con bò
                            Thấy chúng tôi, nó tự mình hành hạ
                            Vì do lòng căm giận với buồn lo.

                            16 Nhà thông thái của tôi liền quát nó:
                            “Mày lầm người này là quận công Atênê
                            Đã tặng mày cái chết trên trần thế?

                            19 Hãy cút đi, đồ súc vật, súc sinh
                            Người đâu phải do chị mày chỉ dẫn
                            Mà đến để xem những nỗi cực hình”.

                            22 Giống như con bò đực bị tử thương
                            Giật dây trói nhưng mà không thể chạy
                            Không thể đi mà chỉ nhảy điên cuồng.

                            25 Tôi thấy Minôtôrô lồng lên hoang dã
                            Và thầy tôi kêu lớn: “Hãy qua nhanh
                            Cần tranh thủ vì nó đang giận dữ!”

                            28 Đường đi xuống, chúng tôi rảo bước chân
                            Tiếng đá sỏi trên con đường lạo xạo
                            Do bàn chân tôi sức nặng bất thường.

                            31 Thấy tôi suy nghĩ trầm tư, thầy bảo:
                            “Chắc con nghĩ về quái vật điên cuồng
                            Mà ta vừa dẹp cơn điên hỗn láo.

                            34 Ta muốn cho con hay rằng trước đây
                            Ta đi xuống Địa ngục trong bóng tối
                            Lèn đá chưa sụp xuống như lúc này.

                            37 Nếu ta không lầm thì chưa lâu lắm
                            Trước khi Ngài hạ cố xuống nơi này
                            Tước của Đitê mấy mồi to lắm.

                            40 Khắp bốn phía chuyển động mạnh vực sâu
                            Ta ngỡ vũ trụ vì tình xúc động
                            Nên đã quay về với thuở ban đầu.

                            43 Thế giới đôi khi vẫn thành hỗn loạn
                            Chính thời đó cái lèn đá cổ này
                            Ở nơi đây và xa hơn đổ xuống.

                            46 Nhưng mà xuống phía dưới con hãy nhìn
                            Một dòng sông máu me và sôi sục
                            Nấu người dùng bạo lực hại người thân”.

                            49 Thói hám của và cơn giận điên cuồng
                            Làm khổ ta trong cuộc đời ngắn ngủi
                            Để rồi chìm trong vĩnh viễn khốn cùng!

                            52 Tôi thấy một vực hình cung cực lớn
                            Và cả cánh đồng bốn phía vây quanh
                            Đúng như lời thầy của tôi đã dặn.

                            55 Giữa vách đá và cả giữa cánh đồng
                            Nối đuôi nhau bọn nửa người nửa ngựa
                            Với cung tên săn thú như trên trần.

                            58 Vừa thấy chúng tôi, chúng liền dừng lại
                            Ba đứa liền tách ra đứng bên rìa
                            Và cung tên đã sẵn sàng chuẩn bị.

                            61 Một đứa gào: “Bọn mi cực hình gì?
                            Hỡi hai tên đang từ dốc đi xuống
                            Trả lời ngay không tao bắn bọn mi!”

                            64 Thầy tôi đáp: “Câu trả lời, khi đến
                            Chúng ta tự mình nói với Kirông
                            Sao ngươi vẫn bị vũ phu sai khiến?”

                            67 Rồi thầy bảo tôi: “Đó là Nétxô
                            Đã chết vì nàng Đêjanira kiều diễm
                            Nhưng rồi cuối cùng cũng trả được thù.

                            70 Kẻ đứng ở giữa, mắt nhìn xuống ngực
                            Là Kirông, đã nuôi dưỡng Asin
                            Và Phôlô – luôn điên cuồng bực tức.

                            73 Chúng đi quanh bờ vực hàng nghìn tên
                            Dùng tên bắn hạ những hồn tội lỗi
                            Định ngoi lên khi tội lỗi chưa đền.

                            76 Chúng tôi đến gần đám đông quái vật
                            Kirông lấy tên, rồi dùng đuôi tên
                            Gạt râu của mình sang hai bên mép.

                            79 Khi đã lộ ra rộng hoác cái mồm
                            Nó bảo đồng nghiệp: “Chúng bay có thấy
                            Cái gã đi sau khuấy động đá lên.

                            82 Nghĩa là không phải bước chân người chết”.
                            Và thầy của tôi đã đến kề bên
                            Nửa người nửa ngựa cái con quái vật:

                            85 “Anh ta còn sống như người trần gian
                            Nên tôi dẫn anh đi thăm thung lũng
                            Không vì thích thú mà chỉ vì cần.

                            88 Một vị dừng bài Thánh ca đang hát
                            Đã đến giao cho tôi sứ mệnh này
                            Tôi không lỗi lầm, anh ta không trộm cắp.

                            91 Chính bậc Đức hạnh đó đã khiến tôi
                            Cất bước đường thật kinh hoàng quá đỗi
                            Hãy cho một người dẫn đường chúng tôi.

                            94 Chỉ giùm tôi chỗ nào có thể lội
                            Và dùng lưng cõng giúp anh bạn này
                            Không phải âm hồn nên không đi nổi”.

                            97 Kirông quay phải và bảo Nétxô:
                            “Ngươi hãy làm kẻ dẫn đường cho họ
                            Gặp toán canh nào thì bảo tránh ra”.

                            100 Chúng tôi theo kẻ đưa đường phía trước
                            Đi dọc bờ sông máu đỏ sục sôi
                            Nghe thấy tiếng kêu những người bị luộc.

                            103 Tôi thấy nhiều kẻ ngập đến lông mày
                            Nhân mã bảo tôi: “Đây là bạo chúa
                            Từng khát máu và của cải bao người.

                            106 Và đang khóc than những ai hung dữ:
                            Kìa Alếchxanđrô và Điônixiô
                            Từng dìm Xixilia trong nhiều đau khổ.

                            109 Và cái trán có bộ tóc đen kia
                            Là Atđôlinô, còn tên tóc sáng
                            Chính là Ôpítxô xứ Etti.

                            112 Tên này bị đứa con trai giết chết”.
                            Tôi nhìn thầy, nhưng thầy tôi bảo rằng:
                            “Ta thứ hai còn tên này – thứ nhất”.

                            115 Và sau đó chúng tôi bước đến gần
                            Một đám tội đồ dường như muốn thoát
                            Khỏi dòng máu sôi gần ngập hết thân.

                            118 Chúng tôi thấy một âm hồn đứng lẻ
                            “Kẻ trước bàn thờ đâm thủng trái tim
                            Nay còn được thờ trên sông Thêm đó”.

                            121 Tôi thấy có rất nhiều kẻ nhô thân
                            Hoặc nhô đầu lên khỏi dòng suối đỏ
                            Trong số này tôi biết một âm hồn.

                            124 Dòng sông máu càng sôi lâu càng cạn
                            Rồi chỉ còn lấp xấp đến bàn chân
                            Ở đó chúng tôi vượt qua vực thẳm.

                            127 Nhân mã nói: “Khi ở mé bên này
                            Dòng sông máu kia đang dần dần cạn
                            Thì có một điều mà ngươi phải hay:

                            130 Ở mé bên kia, sông sâu thêm mãi
                            Cho đến khi sẽ tiếp nối với nơi
                            Đám đông bạo chúa vẫn còn rên rỉ.

                            133 Đó là công lý thánh thần xử phạt
                            Áttila, kẻ đã gặp tai ương
                            Piarô, Sétxtô tuôn dòng nước mắt.

                            136 Lửa đốt lên và nước mắt vĩnh hằng
                            Riniê Coónêtô và Riniê Patxô đó
                            Những kẻ từng gây bao cuộc chiến tranh”.

                            139 Nétxô nói xong, vượt qua suối đỏ.


                            Chú thích:

                            KHÚC XII

                            4 – 9: Dante gợi nhớ lại nạn lở đất xưa kia xảy ra ở sông Adige giữa vùng Trento và Verona.
                            12 – 25. Creti (hoặc Creta): tên một hòn đảo, nay gọi là Candia. Quái vật Minotauro (Minotaur) do Pasifae, vợ của Minosse, vua của đảo Creti, hôn phối với một con bò đực mà sinh ra.
                            17. Quận công Atene (Athens): tức Teseo (Theseus), con trai của Egeo, vua Atene. Thành phố này, theo lệ phải cống nạp 7 nam 7 nữ để làm thức ăn cho quái vật Minotauro sống trong mê cung. Khi Teseo bị nộp làm vật hy sinh chàng đã chỉ huy toán nạn nhân giết chết Minotauro. Nàng Ariana (Ariadne), con gái của Minosse đã đưa cho Teseo cuộn chỉ dẫn đường để biết đường đi trong mê cung, nơi ở của Minotauro. Điểm cuối của cuộn chỉ là lối ra.
                            38. Chỉ việc Giê-su đã xuống Địa ngục để giải thoát cho một số vĩ nhân chưa qua lễ rửa tội.
                            47. Dòng sông máu: sông Flegetonta (Phlegethon).
                            65. Chiron: tên cầm đầu ba con nhân mã nửa người nửa ngựa.
                            67. Nesso (Nessus): Nesso yêu nàng Dejanira, vợ của Ercole, chở nàng qua sông Eveno để cùng nhau đi trốn nhưng Ercole đuổi kịp, dùng tên thuốc độc bắn chết Nesso. Trước khi chết, Nesso tặng Dejanira chiếc áo có dính máu của mình và dặn rằng cho ai mặc áo này thì sẽ giành được lòng yêu thương của người ấy. Dejanira tin là thật, đã đưa cho chồng là Ercole mặc để hàn gắn tình cảm vợ chồng. Không ngờ Ercole mặc vào bị ngấm thuốc độc phát điên và chết, vì thế Nesso “cuối cùng cũng trả được thù”.
                            72. Folo (Pholus): Folo đến dự đám cưới của Piritoo, vua của người Lapiti, muốn bắt cóc cô dâu và những phụ nữ có mặt ở đấy. Folo tượng trưng cho bạo lực và tham lam.
                            88. Tức là Beatrice.
                            107. Alessandro (Alexander): vua Macedone; Dionisio (Dionysius): bạo chúa ở Siracusa, được các nhà văn cổ đại xem là đại diện cho sự tàn bạo.
                            110. Azzolino da Romano (1194 – 1259): kẻ từng gây ra nhiều vụ thảm sát ở Trevigi, thành phố Padova và vùng Lombardia.
                            111. Opizzo da Esti: lãnh chúa vùng Ferrara, cuối cùng bị người con trai giết chết. Có bản lại nói là bị đứa con trai riêng (stepson) giết chết.
                            114. Ta thứ hai còn tên này – thứ nhất: ý nói là ở đây thì tên này sẽ giải thích chứ không phải thầy.
                            118 – 120. Guido di Monfort (Guy de Monfort): người kế chức của Charles d’ Anjou đệ nhất ở Toscana, năm 1271 tại buổi lễ ban thánh ở nhà thờ Veterbo đã đâm chết hoàng tử Henry, con trai của vua Anh Henry III để báo thù cho cha. Tương truyền con tim của hoàng tử được để trong chiếc chén vàng đặt trên một trụ cầu ở sông Tamisi (sông Thêm), Luân Đôn.
                            134. Attila: vua của bộ tộc Unni (Hun) đã tàn phá các nước châu Âu ở thế kỷ thứ V, được mệnh danh là “thần roi” (Scourge of God).
                            135. Pirro (Pyrrhus): có thể là con trai của Asin đã giết vua Priam mà Dante lấy từ Eneide; Sesto (Sextus): có thể là con trai của Pompeo mà sau thành hải tặc.
                            137. Rinier da Corneto (Rinier of Corneto): một tướng cướp nổi tiếng ở Maremma, thời Dante; Rinier Pazzo: một thủ lĩnh của đảng Ghibellini ở Toscana khoảng năm 1200.
                             
                            #14
                              cacbac

                              • Số bài : 412
                              • Điểm thưởng : 0
                              • Từ: 08.10.2007
                              • Trạng thái: offline
                              RE: Dante Alighieri. THẦN KHÚC 16.11.2007 11:05:10 (permalink)

                               
                               
                              KHÚC XIII

                              Tầng Địa ngục thứ bảy, ngục thứ hai – Những kẻ tự sát, những kẻ xài hoang

                              Khi Nétxô còn chưa sang bờ ấy
                              Thì chúng tôi đã vào một khu rừng
                              Chưa từng có một lối mòn đi lại.

                              4 Lá cây một màu xám xịt, không xanh
                              Cành không thẳng mà xù xì, vặn vẹo
                              Gai độc có nhiều nhưng quả thì không.

                              7 Thú rừng tránh cả những vùng trồng tỉa
                              Từ sông Xêxina đến Coónêtô
                              Không rừng nào rậm, dữ dằn như thế.

                              10 Đây là nơi loài ác điểu Ácpi
                              Làm tổ, đuổi dân Tơroa chạy khỏi
                              Thành Xtrôfađê và thảm hoạ kia.

                              13 Chúng có cánh chim nhưng cổ, mặt người
                              Chân có vuốt con, bụng đầy lông lá
                              Trên cành cây, kêu những tiếng bi ai.

                              16 Thầy bảo tôi: “Trước khi ta đi tiếp
                              Hãy nhớ rằng ta ở ngục thứ hai
                              Và vẫn ở đó – rồi thầy tiếp tục –

                              19 Cho đến khi đi vào bãi lửa hoang
                              Hãy nhìn cho kỹ và con sẽ thấy
                              Chứ lời ta, con có thể không tin”.

                              22 Khắp mọi nơi nghe những lời than khóc
                              Nhưng tuyệt nhiên không thấy một bóng người
                              Tôi vội vàng dừng chân vì sửng sốt.

                              25 Tôi ngỡ thầy đoán là tôi tin rằng
                              Lời than khóc là những người ẩn nấp
                              Sau những lùm cây cả một đám đông.

                              28 Nên thầy bảo: “Con bẻ vài cành lá
                              Của một bụi cây nào đó bất kỳ
                              Thì lập tức thắc mắc con sáng tỏ”.

                              31 Khi đó bàn tay của tôi đưa ra
                              Bẻ một cành cây mận gai bên cạnh
                              Cây bỗng kêu lên: “Sao lại hành ta!”

                              34 Từ chỗ gãy cành máu đen túa chảy
                              Cây lại kêu: “Ngươi hành hạ ta chi
                              Chẳng lẽ ngươi lại dữ dằn đến vậy?

                              37 Chúng ta xưa là người nay là cây
                              Bàn tay ngươi nên nhẹ nhàng mới phải
                              Dù là linh hồn rắn rết giờ đây”.

                              40 Như thanh củi tươi, một đầu đã cháy
                              Nhưng đầu kia vẫn rên rỉ, nghiến răng
                              Tiếng thoát ra ấy là nhờ gió đẩy.

                              43 Và rồi từ cành gãy ấy cùng tuôn
                              Cả lời và máu, làm tôi khiếp đảm
                              Tôi buông cành cây, tại chỗ đứng im.

                              46 Thầy tôi trả lời tiếng kêu ai oán:
                              “Giá người này trên con đường của mình
                              Những gì đọc trong thơ ta, suy ngẫm

                              49 Thì với ngươi tay nó chẳng chạm lên
                              Nhưng sự việc này khiến ta dính líu
                              Hành động này ta có lỗi một phần.

                              52 Xin cho biết: ngươi là ai, nếu không ngại
                              Để nó sửa sai ký ức về ngươi
                              Nơi trần thế, khi nó quay trở lại”.

                              55 Cây đáp: “Ngươi đã thuyết phục được tôi
                              Tôi sẽ nói nhưng xin đừng phiền muộn
                              Nếu như tôi có thêm bớt đôi lời.

                              58 Tôi là người giữ cả hai chìa khoá
                              Của trái tim Hoàng đế Phêđêrigô
                              Đóng, mở lẹ làng nhờ tay tôi cả.

                              61 Tôi trung thành với nghĩa vụ vinh quang
                              Bí mật của vua tôi luôn giữ kín
                              Quên cả ngủ nghê, sức lực coi thường.

                              64 Thói đố kỵ không hề rời con mắt
                              Trơ tráo ngó nhòm cung điện Xêda
                              Bệnh dịch của dân, cung đình thuốc độc.

                              67 Nhen lửa chống tôi trong các linh hồn
                              Lửa bén đến Augútxtô Hoàng đế
                              Biến sướng vui thành tang tóc đau thương.

                              70 Tâm hồn tôi trong tột cùng phẫn uất
                              Nghĩ cái chết trốn được sự khinh thường
                              Đã tự hại mình – một người chính trực.

                              73 Tôi sống chết giữ gốc rễ của mình
                              Tôi xin thề chẳng bao giờ phụ bạc
                              Lòng tin của Chúa là sự vinh quang.

                              76 Nếu một người còn quay về dương thế
                              Xin bảo vệ giùm ký ức về tôi
                              Đang bẹp dí dưới những trò đố kỵ!”

                              79 “Nó đã ngừng – tôi nghe tiếng nhà thơ –
                              Con đừng bỏ phí thời gian, hãy hỏi
                              Nếu như con còn muốn biết điều gì”.

                              82 Tôi trả lời: “Con mong thầy hỏi giúp
                              Những điều gì mà thầy nghĩ con nên
                              Con không thể hỏi vì lòng thương xót”.

                              85 Thầy liền tiếp: “Nếu người ta hết lòng
                              Đáp ứng cái điều mà ngươi cầu khẩn
                              Thì hồn bị tù xin hãy nói thêm.

                              88 Vì sao hồn vào thân cây nhập được
                              Và nếu có thể, cho biết điều này
                              Có bao giờ khỏi thân cây hồn thoát?”

                              91 Và cây thở dài một tiếng rõ to
                              Rồi đổi gió thành tiếng, bắt đầu nói:
                              “Chỉ xin trả lời vắn tắt thôi nghe:

                              94 Khi một linh hồn dữ dằn, rách nát
                              Lìa khỏi xác theo ý của chính mình
                              Thì xuống tầng thứ bảy Minốt vứt.

                              97 Rơi xuống đâu là tùy sự rủi may
                              Xuống rừng này, y như là hạt giống
                              Rồi nảy mầm, do số phận khiến sai.

                              100 Rồi đâm chồi, biến thành cây hoang dại
                              Ác điểu Ácpi đến mổ lá ăn
                              Gây đau đớn, tạo cửa đau đớn ấy.

                              103 Chúng tôi muốn tìm lại hình hài xưa
                              Như mọi người, nhưng chẳng còn được nhập
                              Vì xác thân tự mình đã vứt đi.

                              106 Tới đây chúng tôi sẽ lôi xác đến
                              Xác sẽ bị treo trên bụi cây gai
                              Nơi đang nằm ngủ oan hồn hung hãn”.

                              109 Chúng tôi nghĩ rằng đợi qua nỗi buồn
                              Sẽ còn nghe cây nói nhiều điều nữa
                              Bỗng bất ngờ, nghe tiếng động ầm ầm.

                              112 Có vẻ về phía chúng tôi áp sát
                              Con lợn rừng và một đoàn thợ săn
                              Nghe tiếng gãy cành, bước chân rầm rập.

                              115 Có hai người chạy bên trái chúng tôi
                              Trần truồng tả tơi giữa bao cành lá
                              Làm gãy những cành và những chồi cây.

                              118 Người thứ nhất: “Cứu tôi! Ôi Thần chết!”
                              Người thứ hai, gắng không chậm hơn người
                              Gào lên: “Lanô, mày nhanh khủng khiếp

                              121 Nhanh hơn cả khi đánh trận Tốppô!”
                              Rồi nhìn quanh, có vẻ như kiệt sức
                              Lao vào bụi cây thành một khối to.

                              124 Kín cả khu rừng, phía sau bọn họ
                              Một bầy chó đen đói khát đuổi theo
                              Như thể bầy chó do ai vừa thả.

                              127 Vào người nấp trong bụi, chúng ngoạm răng
                              Rồi xé ra từng mảnh, từng mảnh nhỏ
                              Và tha đi những cục thịt đỏ lòm.

                              130 Người bạn đường cầm tay tôi, rồi dẫn
                              Đến bên bụi cây nức nở khóc than
                              Từ vết thương máu ròng ròng chảy xuống.

                              133 “Ôi Jacôpô đa Xantô Anđờrêa
                              Sao anh dùng tôi làm nơi trú ẩn
                              Tôi có lỗi gì với đời anh xấu xa?”

                              136 Dừng trước bụi cây thầy tôi lẩm bẩm:
                              “Ngươi là ai mà cành lá sum suê
                              Máu tuôn trào và lời than đau đớn?”

                              139 “Những linh hồn mới đến – cây trả lời –
                              Để chứng kiến bao nỗi đau man dại
                              Đã vặt đi bao cành lá của tôi.

                              142 Xin hãy nhặt giùm và gom dưới gốc
                              Vì Thánh Giăng Báptít, đô thành của tôi
                              Đã thay vị chủ đầu tiên – Thánh Mác.

                              145 Làm cho khốn bằng tài nghệ của Ngài
                              Nay chỉ trên cầu Ácnô còn sót
                              Lại một phần dấu tích của Ngài thôi.

                              148 Rồi sau đó những người xây dựng lại
                              Trên đống tro tàn của Attila
                              Người ta đã làm một cách uổng phí.

                              151 Và tôi tự treo cổ mình trong nhà”.


                              Chú thích:

                              KHÚC XIII

                              8. Cecina: tên một con sông; Corneto: một miền hoang vu ở vùng Maremma, Toscana.
                              10. Arpie (The Harpies): một loài quái vật thần thoại có mặt đàn bà, thân chim.
                              13 – 15. Những điều này được kể trong anh hùng ca Eneide của Virgilio.
                              58. Pier delle Vigne: viên quan cận thần của hoàng đế Federico II (Frederick II), được nhà vua tin tưởng trao cho nhiều quyền bính. Bất ngờ bị thất sủng, bị bắt giam. Tự tử trong nhà tù.
                              65. Cung điện Xêda: là cung điện nhà vua nói chung.
                              68. Hoàng đế Augútxtô: tức Federico II.
                              96. Minos: quan xét xử nơi Địa ngục.
                              120. Lano: theo Boccacio đây là Lano da Siena chết ở trận Pieve al Toppo năm 1278 và tự nguyện chết vì chán cuộc sống nghèo nàn. Là kẻ trước đây tiêu tiền như rác (xem khúc XXIX, 130).
                              119. Người thứ hai là Iacopo de Santo Andrea, cũng là kẻ tiêu tiền như rác.
                              143. Thời cổ đại dân Firenze thờ Thánh Mác (thần chiến tranh), khi quy theo đạo Thiên Chúa thì Thánh Giăng Báptít trở thành vị thần bảo trợ cho Firenze. Vị trí đặt tượng Thánh Mác được dùng xây nhà thờ Thánh Giăng, còn tượng Thánh Mác được dời ra bờ sông Arno. Khi Attila tàn phá Firenze, tượng bị vứt xuống sông, sau tìm lại được một phần đem đặt trên Cầu Cũ (Ponte Vecchio). Âm hồn tự tử này nói ý rằng giá không có phần tượng Thánh Mác kia thì Firenze đã bị san bằng và việc xây dựng lại sẽ là “uổng phí”.
                              151. Câu này chưa có bản nào giải thích rõ ràng.
                               
                               
                              #15
                                Online Bookmarks Sharing: Share/Bookmark
                                Thay đổi trang: 123 > | Trang 1 của 3 trang, bài viết từ 1 đến 15 trên tổng số 41 bài trong đề mục

                                Chuyển nhanh đến:

                                Thống kê hiện tại

                                Hiện đang có 0 thành viên và 3 bạn đọc.

                                Chú Giải và Quyền Lợi

                                • Bài Mới Đăng
                                • Không Có Bài Mới
                                • Bài Nổi Bật (có bài mới)
                                • Bài Nổi Bật (không bài mới)
                                • Khóa (có bài mới)
                                • Khóa (không có bài mới)
                                • Xem bài
                                • Đăng bài mới
                                • Trả lời bài
                                • Đăng bình chọn
                                • Bình Chọn
                                • Đánh giá các bài
                                • Có thể tự xóa bài
                                • Có thể tự xóa chủ đề
                                • Đánh giá bài viết

                                2000-2021 ASPPlayground.NET Forum Version 3.9