VONG NIÊN HỘI thái san
-
20.12.2007 05:19:57
VONG NIÊN HỘI
(Bonenkai).”Nihon keizai shimbon”
Tại nước Nhật hội quên tuổi có tính cách biểu hiện cao nhất tính cách hai mặt của nó và mang tính cách cường bạo.
Nhân vào những lễ kỷ niệm nào đó, tập trung ăn uống và liệu hồn những kẻ nào không biết nốc rượu theo kiểu địa trung hải hay kiểu gió mùa. Sau bữa tiệc có những cuộc vui phóng túng giữa hai phái, và nên nhớ quên hẳn mình là kẻ dưới.
Hội tạm gọi là vong niên hội của các thanh niên theo đạo thiên chúa tại Việt nam cũng thường thấy hình thành trong các xứ đạo với nhiều dạng, nhiều thứ tên gọi như: đơn giản thì đặt huynh trưởng, quan trọng thì kêu là gia trưởng, hội vong niên, đồng niên, ái hữu, gia huynh v.v...
Hội này của xứ chúng tôi được hình thành hăm bảy năm. Thoạt tiên vào những thập niên bảy mươi, dăm thanh niên, vào những ngày cuối năm dương lịch, hăm bốn, trước ngày lễ Noen, dự theo tập tục phương tây, đón chúa Jésu sinh ra theo truyền thuyết do thái giáo, tập trung trong một ngôi nhà người bạn nào đó, góp tiền bạc mua rượu thịt để rồi sau đó ăn uống no say cụng ly hát hò, cho đến khi say mềm ra, chắc lúc đó cũng chẳng còn đủ bình tĩnh để kính nhớ những kỷ niệm, tốp nào mới đủ ngà ngà lên xe phóng đi xa chắc cũng không tránh khỏi sự phóng túng với một đám nhậu khác hay chập choạng chí ít chị em ta trong xóm ngõ, hay quán bia ôm nào khác, cũng không hiểu được.
Thằng Asau nói:
-Ngày hăm bốn nhậu nhẹt thế này ta lên đặt tên hội là hội nhậu nhẹt.
Gặp các bà vợ thấy các ông ngày ấy say sưa la cà bỏ luôn cả lễ nửa đem và ngay sáng hôm sau người nào người nấy uể oải, hậu quả của chè chén hôm trước, cũng chưa dậy nổi, sức khỏe chưa trở lại bình thường, ngoài ra còn nhiều người làm phiền gia đình nên các bà vợ góp ý thay đổi, để giữ cho chân chất thật thà trung hậu đảm đang là: Sáng sớm hôm hăm bốn các ông phải chỉnh tề đi dự lễ đón Chúa giáng sinh rồi vào buổi trưa các ông mốn nhậu nhẹt gì thì tùy, nhưng hạn chế bớt, nghĩa là uống ít bớt rượu, nhưng rượu vài ly mềm môi thì cứ vẫn tiếp tục vui, ai mà cản nổi.
-Thì đấy. Toàn nói:
-Cái hội lày biến thành cái hội sợ vợ. Uống rượu lâu quá không thấy chồng về phải đi tìm như đi tìm trẻ lạc.
Khi hội viên vào thập niên tám mươi tăng thêm khoảng ba bốn chục người. Các bà nhận thấy lúc này là lúc có cơ hội để khoá bớt các cuộc chơi phóng túng của các ông nên bằng cách đề nghị nhẹ nhàng là các ông nên đi xưng tội và phải dự các cuộc rước lễ vào buổi sáng hôm hăm bốn mới chắc ăn. Việc ấy nói ra sự thật lúc thời gian đầu cũng gây nhiều khó chịu nhưng dần họ hiểu, tương kế tựu kế cũng muốn thành nai để được tỏ ra đạo đức với thiên hạ, không bị cha xứ dòm ngó nhắc nhở, làm như ra gương sáng cho các con, vừa ý vợ và còn có hy vọng vào nước trời.
Từ đó họ chấp nhận đánh bóng mình như thật.
Nhưng thực tế đó là phong cách nghệ sĩ làm sao một sớm một chiều thay đổi được cánh bươn bướm.
Một số hội viên tỏ lộ cường điệu, hãnh tiến, bạo phổi, và không thiếu người cười mỉm tha thứ. Ở đây ta thiếu hẳn các cường nhu, cường tĩnh của bonenkai Nhật, mà những hội này tỏ lộ tầm thường trơ tráo. Tất nhiên ta không thể nào dám nói những chính nhân quân tử, những người chững chạc. Một số thèm chơi thích cái hơi hám của đám đông vui vui nồng sượng, một số nứt chui tư trong cái vỏ trứng cũ kỹ mộc mạc quê mùa. Và cũng chẳng chán người nhập hội với tính chất tào phào. Nhưng ta cũng chẵûng quên có người cần khoái cái nắm để cầm và rồi có cái nhãn để dán, tranh nhau đăng cai tổ chức kiếm lấy một chút hãnh diện. Dù biết rằng nói như vậy là quá da diết. Và chính một LM đã phát biểu trong nhà Tự:
-Cái hội này toàn đầu trâu mặt ngựa không à. Nên từ đó tôi ra khỏi hội vĩnh viễn.
Thoáng dần có những ý tưởng đến với nhau về tương trợ tiền bạc, đây cũng là ý tưởng tốt nhưng không thành, dành phải bỏ giở, có ý hướng chưa đủ, phải có người tiện chí thực hiện, có thể không phải khó, nhưng thực hiện vào những năm khó khăn nhầt. Hoặc đa số nhìn gần không hiểu nổi, họ cho đó là cách đánh bài xanh đỏ vàng.
Bước vào những cuối thập niên tám mươi, hội viên tiến xa hơn những bước có tổ chức thăm hỏi, cầu nguyện, phúng điếu, khi Tứ thân phụ mẫu hội viên qua đời. Bắt đầu hội vong niên mang nhiều ý nghĩa, già dặn hơn, nhiều hội viên đã luống tuổi, lúc này có thể có nhiều hội viên đã tự tiết độ bản thể, gói cất được chút nô nức bản thân, hoặc cũng vì nhiều người đã có dâu rể cháu chắt bước lên ngôi vị khác lớn hơn nên chựng lại. Cũng là lúc hội biến thể, từ tình trạng như bị đối tác nhượng vị, hoặc muốn chồng chéo ách mỹ tinh thần từ khi một số tu sĩ nhập hội, nó lắt léo qua một ý tưởng rất nhỏ nhưng ai đã là một tín đồ thì bị nó ràng buộc khó thoát khỏi cái lưới thần quyền êm ả đã chễm chệ chế ngự, rồi từ đó bé cái lầm mình đã lên thánh hay biến thành môi trường giữa người và trời và bắt đầu giảng đạo không cần biết ra sao về bản thân mình, thích đứng trước máy vi âm ảnh hưởng rất nhiều từ khi tràn ngập karaoke, và bắt đầu hát tự khen nức nở, nó như ái tình đã dùng một sợi tóc mềm buộc chặt lấy chân con ngựa.
Ở đây ta cũng nên nhắc đến một số anh em hội viên đã đi nước ngoài, nhớ quê hương, nhớ bạn bè cùng những kỷ niệm thân thương, cũng gửi thương, quà, và những lời thăm hỏi thân ái nồng ấm , ngoài sự quý trọng mà tất cả đám đông ai nấy đều cảm nhận được, hội cũng trân trọng gửi đến phương xa những niềm thương nhớ chân thật, cạnh đó ta cũng không thể nào quên được một số hội viên dị giáo và hội viên tôn giáo bạn, họ cũng hăng hái tham gia vui chơi tận tình sởi lởi một cách kỳ lạ.
Cho đến hôm nay, theo năm tháng, nghe mến mộ, một vài người ở xứ khác cũng đến xin gia nhập, tổng số hội viên lên đến hàng trăm, và hầu như đã chấp nhận cho giáo quyền quản trị.
Bài bản mới là khuyến nhủ cả hai vợ chồng đồng dao thanh sạch, cải hối thánh hóa để cùng đến thánh đường rước chúa hài đồng làm thánh quan thầy, sau đó dâng thánh lễ, làm gương sáng thánh thiện cho hậu duệ, mặc dù phía ngoài vẫn còn kèm thêm hơi huớm chút bệ vệ tầm cao lòng tham của chính ý. Và cho đến chính giờ phút này cũng chưa hoàn chỉnh rõ ràng một cái tên cho hội.
Thằng Asau uống ít ly đã cởi áo trần trùng trục, thịt đỏ au như con heo quay, nói cùng lúc ánh đèn chụp chợt lóe lên. Không biết khi nhìn lại cái ảnh vừa chụp, nó có bị xúc động run lên bần bật. Nó nói ngang nhiên sai lỗi chính tả:
-Cái hội sợ vợ là cái hội lày.
Có tiếng cãi ầm lên:
-Sợ vợ thì sợ rồi. Nhưng ghi trong hoa cườm là hăm lăm tháng mười hai, thôi viết tắt đi cho rồi... thế cũng được.
Có tiếng nói to mang âm vỡ:
-Hội...K...Hội ù. Ừ..m.
Thằng Asau cáu tiết:
-Cái lày ở trên cao nguyên tớ không có à nghe.
Nhưng có những người nói chẳng ai thèm nghe, rượu ngấm vào, lời tiếng át mất:
-Thôi thế này: Hội đồng niên hay gia trưởng.
Có tiếng ậm ự rồi nín bặt. Có lẽ ở đây chẳng ai muốn cãi cọ nhau vì cái danh từ chung bất thành văn ấy nữa. Có lẽ đa số vì sợ lập hội.
Cài ngã rẽ khởi đầu có lẽ bắt nguồn từ thời chống Pháp. Ta không được đoàn ngũ hoá hay tự nguyện lập hội một cách ngang nhiên, làm thui chột những mối tương quan giữa thanh niên trong làng. Kéo dài thêm cuộc chiến tranh khốc liệt hai miền, thanh niên phân tán. Nay trong hòa bình, ta gây lên một phác đồ mới, ngồi lại với nhau, chuyển hóa các vụng dại ngày qua thành những tập tục có ý nghĩa không thô thiển, không bị ý tưởng chính trị, tôn giáo, kinh tế nào chi phối, hay không a dua theo bất cứ tư tưởng con đầu đàn nào, nó phải mang tính độc lập, ta phải để cho thuần nhất tính cách nghĩa tình đồng bào xóm làng, gần gũi khi tối lửa tắt đèn, vượt thoát khỏi lối mòn sơ đẳng vấp váp, vô hình trung gây kích thích thêm cho thỏa mãn cái hướng riêng tư tầm thường vị kỷ của kẻ hữu ý, để đẩy đưa những ai chấp nhận cuộc vui không tiền đề chỉ định mà hội viên vô tình tự nguyện sắp sẵn biến thành dâng hiến mời mọc thần quyền êm dịu bước vào điều khiển sai khiến.
Thật ra nguyên thủy loài người đã phải chống chõi với bao nhiêu thần linh từng giao động, triết thuyết sơ khai ngạc nhiên, sau đó đạo đức là cái vỏ bọc trói bao nhiêu bản năng, chỗ này ta nên tách biệt với đạo giáo, những thầy phép giả hình như những nhân vật phù thủy trong bao truyện cổ, ta đừng lầm lẫn phương tiện và sự việc, trong trái tim con người còn nhiều hoa hồng nguyên thủy, không ai có quyền phán xét, phải có một trình độ để ngày kia còn bàn đến nhiều việc khác có tính nhân bản rộng lớn hơn. Mai đây những hội viên khuất qua còn để lại một tiếng nói chung không kỳ thị đơn giản sáng tạo.
Trong khía cạnh bản thân hội vong niên, họp mặt vui chơi trong những ngày lễ cũng là cần thiết, làm cho mọi người chú ý gây một ấn tượng mạnh trong xứ đạo, lôi cuốn được nhiều người khô khan, hầu như thánh hóa một số người, trong một tầng lớp nào đó lấy tôn giáo làm cứu cánh làm phương tiện ngoại cảnh. Nó khác bonenkai hãy quên mình là kẻ dưới và không có tính chất to lớn như shimbon diễn tả và lột trần, nhưng nó vẫn có tính cách hai mặt là làm hài lòng những người lãnh đạo tinh thần và làm yên trí các bà vợ phần nào.
thái san
THANAI
THAISANLUONGVIETTHAI
KINHTHU