(URL) KỊCH và các TIỂU PHẨM VĂN XUÔI của PNT

Thay đổi trang: << < ..1112131415 > | Trang 12 của 15 trang, bài viết từ 166 đến 180 trên tổng số 221 bài trong đề mục
Tác giả Bài
Nhatho_PhamNgocThai

  • Số bài : 898
  • Điểm thưởng : 0
  • Từ: 04.08.2006
  • Trạng thái: offline
Re:(URL) KỊCH và các TIỂU PHẨM VĂN XUÔI của PNT 26.07.2014 23:41:44 (permalink)
 
         PHẠM NGỌC THÁI VỚI BÀI THƠ THẦN SẦU QUỈ KHÓC
                                                      Anh Nguyễn



     
                          ĐỘNG BƯỚM
Phút say đắm tột cùng em mở toang động bướm
Giữa khu rừng rậm rạp, nguyên sơ
Nàng thơ thẫn thờ si mê hưng phấn
Bướm của em chứa cả thánh thần lẫn yêu ma.

Có ai chưa em đã vào khai phá?
Để bướm vẫy vùng, bướm thoả ước ao
Và khi ấy em sẽ không còn là trinh nữ
Bờ-bãi-đời-người bướm vẫn lượn như sao.
 
Thân nhi nữ một thế giới mênh mông, hoang dại
Cấu thành bên trong bao yếu tố mĩ miều
Tự thiên thai chẳng phải vẽ vời nắn gọt
Lạc vào vườn em trái cấm ngọt hương tươi.

Tình yêu từ đâu anh không biết?
Mà rung cảm tâm hồn, lay động trái tim!
Nhưng yêu nhất là bướm em
                         có sức chinh phục diệu huyền

Đêm đêm bướm thường bay ra trong phòng ngủ...

Bướm của em trên đời mãi còn quí giá
Đến lúc cần bướm lại sinh con
Không lời thơ nào tả hết được vẻ đẹp bướm em.
La la la là la lá là... 
                                         Phạm Ngọc Thái
                              Trích tập "Hồ Xuân Hương tái lai"
                       
    Lời bình: Đây là một bài thơ tượng trưng. Đọc suốt bài thơ ta thấy hình tượng gồm toàn những yếu tố tượng trưng "tương ứng cảm quan". Khuynh hướng này do nhà thơ Pháp Charles Baudelaire, một trong những bậc thầy của trường phái thơ tượng trưng châu Âu vào cuối thế kỉ XIX khởi xướng. Theo Baudelaire, sự liên kết giữa vật này với vật khác, giữa con người - cuộc sống với thiên nhiên, đều có thể thay thế nhau bằng biểu tượng. Biểu tượng đó phản ảnh một cách tương ứng sự vật, nhưng không phải do lý trí sắp đặt mà dựa vào cảm thụ được phát ra từ các giác quan hay tâm linh, gọi là cảm quan. Ta hãy phân tích đoạn thơ thứ nhất:
                   Phút say đắm tột cùng em mở toang động bướm
                    Giữa khu rừng rậm rạp, nguyên sơ
    "Bướm" đã trở thành một biểu tượng ở chốn dân gian để chỉ "cái" của người đàn bà. Tác giả dùng hình ảnh "động bướm" làm tượng trưng, ý như đó là "cái hang" ở trên nàng. Ta hãy nghe Bà Hồ Xuân Hương tả về "cái hang" của chị em, qua bài "Động Hương Tích":
                  Bầy đặt kìa ai khéo khéo phòm
                  Nứt ra một lỗ hỏm hòm hom...
     Hay bài "Hang Cắc Cớ":
                 Nứt làm đôi mảnh hỏm hòm hom
                 Kẽ hầm rêu mốc trơ toen hoẻn
    Tôi không thể bình quá sâu hình ảnh của câu: Kẽ hầm rêu mốc trơ toen hoẻn /-  Bởi phân tích ra nó sẽ bẩn... làm hỏng thơ của bà. Nhưng đọc ta có thể hiểu: khi bà tả "kẽ hầm rêu mốc...", là nói về khe ngách bên trong của bướm bị dơ. Vậy còn "cái gì trơ toen hoẻn"? Phải chăng là... "nhân bướm"? Ví dụ thêm một tình thi khác, bài "con ốc nhồi":
                  Quân tử có thương thì bóc yếm
                  Xin đừng ngó ngoáy lỗ trôn tôi
      "bóc yếm" là hình ảnh mô phỏng về sự ve vuốt, xoa nắn vòm ngực, phía trên người con gái - Còn "ngó ngoáy lỗ trôn", hình tượng nghịch ngợm bộ phận dưới vv...
     Ở đây, nhà thơ Phạm Ngọc Thái diễn tả cái bướm đã có từ thời tiền sử: Giữa khu rừng rậm rạp, nguyên sơ /-  Nghĩa là nó do tạo hóa đúc tạc nên. Đến câu thơ 11-12 nhà thơ còn láy lại một lần nữa:
                    Tự thiên thai chẳng phải vẽ vời nắn gọt
                   Lạc vào vườn em trái cấm ngọt hương tươi
       Bướm của em như hoa trái đất trời, "ăn" vào là nhớ mãi. Từ nguyên thuỷ đến bây giờ chẳng cần tiến hoá thêm, thế mà:
                   Nàng thơ thẫn thờ si mê hưng phấn
    Ngay từ buổi thiên thai cái "động bướm" ấy đã hoàn bích rồi. Ai nhìn thấy hay chỉ cần nghĩ tới... cũng phải hưng phấn, rạo rực trong lòng. Đến câu thơ thứ tư, hình tượng thơ còn mang theo tính triết học:
                    Bướm của em chứa cả thánh thần lẫn yêu ma.
      Bướm em vừa siêu phàm tựa thánh tiên, lại vừa như có ma quỉ - Làm ta say mê, thần tượng và khát vọng. Nhưng cũng có khi vì si mê quá hoá mù quáng, như bị "ma dẫn lối quỉ đưa đường"... tự huỷ hoại cuộc đời mình. Tức là, tình yêu mang đến cho ta niềm hạnh phúc vô biên, đưa tâm hồn ta hoan lạc ở chốn bồng lai, lại cũng có thể làm cho trái tim ta đau khổ, tan vỡ vì thất vọng! Đến đoạn thứ ba, tác giả tiếp tục phát triển:
                    Thân nhi nữ một thế giới mênh mông, hoang dại
                    Cấu thành bên trong bao yếu tố mĩ miều
      Cái thế giới mênh mông, hoang dại đó... thuộc hình ảnh thơ trìu tượng. Tác giả miêu tả sự toàn bích của tấm thân người nhi nữ từ trong ra ngoài, để khẳng định sự vĩ đại của tạo hoá! Cho dù xã hội loài người có phát triển hàng vạn năm nữa, văn minh tiến bộ đến đâu... cũng không thể so sánh nổi. Trong sự vĩ đại đó thì việc sinh thành ra "bướm" đàn bà là điều kì diệu nhất - Một thiên kiệt tác!
     Quay trở lại với đoạn thứ hai, nhà thơ buông ra một câu hỏi:
                 Có ai chưa em đã vào khai phá?
    Nghĩa là em đã hiến dâng cái của em cho người đàn ông nào chưa? Sau đó chính anh lại tự giải nghĩa:
                  Để bướm vẫy vùng, bướm thỏa ước ao
    Đâu có phải chỉ một mình người con trai sướng? Bởi khi hiến dâng cho tình yêu, cũng chính là khát vọng của người con gái để trở thành... đàn bà:
                  Khi ấy em sẽ không còn là trinh nữ
                  Bờ-bãi-đời-người bướm vẫn lượn như sao...
     Thơ đã đi sâu vào phạm trù đời sống mà diễn tả. Dĩ nhiên là đời sống ấy phải có cả đàn ông, nhưng thường trong nhiều phạm trù người ta chỉ thiên nói về nữ tính. Nếu không có cái bướm đàn bà thì cuộc sống của ta sẽ không còn nghĩa lí.
     Đến đây, tôi xin nói đôi nét về một số bài thơ khác dạng tương tự như "Động bướm" -  Phạm Ngọc Thái có một số tình thơ lãng mạn vào loại khá kỳ dị. Có thể kể ra vài bài đặc sắc, nổi lên như: Đàn bà đẹp nhất là khi đèn đã tắt, Xem tranh bán loã thể, Váy thiếu nữ bay - "Động bướm" chỉ là một bài điển hình trong số những tình thi đó.
     "Đàn bà đẹp nhất là khi đèn đã tắt"  - Thực ra chính là hình ảnh người yêu khoả thân trong đêm tối:
                Ta gặp nhau chỉ trong chốc lát
                Giữa đêm tối anh lần vào em thăm thiên thai...
    "thiên thai" chính là cái ấy! Vậy "giữa đêm tối anh lần vào thăm thiên thai của em...", để làm gì? chẳng nói thì ai cũng biết. Thơ tả vào dục vọng mà vẫn rất mềm mại, đáng yêu. Hay là:
                 Hôn đôi trái em tưởng mình du ngoạn khắp không trung
                 Chơi dỡn nguyệt một thiên đường tuyệt thế
                 Mong trời cứ đêm để cùng em vui chút nữa.
     Hạnh phúc trong tình yêu của thi nhân hoà trong niềm sướng vui cùng thân thể người yêu. Nhà thơ tả thẳng vào sự khoái cảm, nhưng khi đọc ta vẫn không thấy sượng. Hình ảnh "Hôn đôi trái em..." diễn tả sự say sưa, man mê đôi tí người yêu... lại ngỡ như mình đang du ngoạn, bay bổng giữa không trung. Hoặc là hình ảnh "chơi dỡn nguyệt", giây phút tột cùng khoái lạc trong quan hệ nam nữ, rồi tác giả buông một câu khẳng định:
                Đàn bà đẹp nhất là ở trong đêm tối
                 Để nhớ nhau suốt đời...
   Hình tượng "đẹp" ở đây, mang màu sắc thơ mĩ học. Ta lại nhớ tới câu ca dao trong dân gian:
                Dao đâm vào thịt thì đau
                Thịt đâm vào thịt nhớ nhau suốt đời
    Cuối bài tác giả đã kết:
                Đêm tắt đèn thành ánh sáng của thơ tôi!
     Câu thơ bộc lộ một thái độ. Có thể nó hàm chứa về một phản ứng nào đó có ý nghĩa xã hội? Như ta thường nói về bà Hồ Xuân Hương, rằng: Tư tưởng bên trong thơ của bà là bộc lộ một thái độ phản kháng sự đè nén, hủ lậu của chế độ phong kiến đối với người phụ nữ. Thì đây, chính câu thơ là sự bùng nổ... thiên về tính chính trị xã hội nào đó, trong ý tưởng của nhà thơ?
    Tôi nói sang bài "Xem tranh bán loã thể" - Bài thơ đã được nghệ sĩ Anh Trần bình là một kỳ tác thi ca! Có những câu khi đọc lên ta cảm thấy gờn gợn... Không phải nó tục mà vì tác giả dùng hình ảnh, những từ ngữ quá thực. Nhưng cái quá thực ấy lại chứa chất cả tính nhân loại và mang màu sắc triết học, thành thử câu thơ sâu và rất hay nữa. Thí dụ:
                  Nàng gieo hoa và ý nghĩa loài người
                  Nhưng cũng đẻ cả chiến tranh và hoà bình ra từ trong bụng.
    Nghệ sĩ Anh Trần đã phân tích những câu thơ đó, như thế này:
  -   Sâu sắc và hay. Ý của câu trên ta thấy rõ rồi - Người đàn bà là hoa, là ý nghĩa tồn sinh của cuộc sống xã hội và nhân loại. Nhưng còn câu dưới? Không phải chỉ muốn nói rằng, em có khả năng mang thai trong bụng rồi sinh đẻ, tất nhiên là ra con người. Rồi giống người ấy sẽ mang đến cả chiến tranh và hoà bình.
     Mặc dù phải có cả đàn ông thì em mới đẻ được. Ở một phạm trù rộng lớn hơn, tức là: Tình yêu và đàn bà sinh ra cả khổ đau lẫn hạnh phúc, cũng như chiến tranh và hoà bình.
    Cho nên mới nói: Thơ Phạm Ngọc Thái cô đọng và rất sâu sắc!
     Khi tác giả tả thẳng:
                  Lui xuống dưới nàng một rừng sâu um tùm che hang động
                  Lên trên nàng đôi mỏm núi trắng vô biên
      Vẫn là tả về vú và bướm, nhưng sử dụng phương pháp biểu tượng. Cái ở bên dưới là một hang động, muốn vào nó phải đi qua một khu rừng sâu rậm rì, um tùm. Còn cái ở trên là đôi mỏm núi trắng xoá, vô biên - Nghĩa là vú của nàng như cả bầu trời vậy.
     Trong những bài thơ kỳ dị ấy, đặc biệt là bài "Váy thiếu nữ bay" - Anh Nguyễn Đình Chúc khi bình đã ca ngợi là tuyệt hay! Bài thơ mô phỏng về cái váy của người thiếu nữ để lộ ở bên trong, nhưng được nhà thơ đi sâu về ý nghĩa đời sống xã hội để diễn tả:
                Bờ-bãi-con-người em trổ hoa trái ngọt
                 Đến đế vương cũng khum gối cầu mong
     Sau đó phát triển rộng sang tính nhân loại:
                Váy thiếu nữ bay mang cả hồn thời đại
                Mênh mông bầu trời, say đắm thế gian...
    Hay là:
                 Có phải đó khúc quân hành nhân loại
                 Em giữ trong mình nguyên thuỷ lẫn văn minh
     Bọc chứa cả tính vũ trụ:
                 Nơi sự sống nhân quần tiến hoá muôn năm
     Ta hãy nghe tác giả kết bài:
                 Dù dung tục vẫn thánh tiên bậc nhất
                 Khởi điểm cho các luồng chính trị toả hào quang!
    Nó được cất giữ một ý tưởng rất mạnh mẽ, một thái độ nhân sinh quan xã hội của nhà thơ. Anh Nguyễn Đình Chúc đã nhận xét về đoạn kết ấy như sau:
-   Câu thơ cuối đã khoá lại toàn bộ bài thơ. Chính nó đã mang theo một lời triết lý có ý nghĩa xã hội, hàm ý về một phủ định nào đó? Nhà thơ phản ứng lại những tà đạo hoặc giả tạo về mặt chính trị còn đang ẩn chứa trong thể chế xã hội mà viết như thế chăng?... Có lẽ đó cũng là một điểm xuất phát để tạo nên ý nghĩa tột đỉnh trong thơ ca Phạm Ngọc Thái.
    Ngòi nổ trong câu thơ cuối đó: Khởi điểm cho các luồng chính trị toả hào quang/-  Vừa phát hỏa làm cháy bùng cả bài, vừa bảo vệ luận thuyết của tác giả là: Ca ngợi cái kiệt tác mà thượng đế đã sinh ra trên thân thể người đàn bà! Nó là ngọn nguồn, khởi điểm cho cả chính trị và triết học. Ý tình thơ thật mênh mông mà vẫn súc tích, càng vào sâu càng thấy hay!
    Tôi trở về với bài "Động bướm" -  Tác giả tả về cái bướm nhưng không phải phải chỉ là để cho sướng, cho khoái, mà thơ còn ôm chứa tính nhân bản sâu sắc.
     Xin trở lại với đoạn thơ thứ tư. Gớt đã viết: "Khởi thuỷ là hành động" - Nhưng ở đây có lẽ phải nói: "Khởi thuỷ là tình yêu" ! Anh tự hỏi:
                  Tình yêu từ đâu anh không biết?
                  Mà rung cảm tâm hồn, lay động trái tim!
   Để rồi anh triết lý ở hai câu thơ sau đó:
                   Nhưng yêu nhất là bướm em
                                                     có sức chinh phục diệu huyền
                  Đêm đêm bướm thường bay ra trong phòng ngủ...
     Ta có thể mường tượng hình tượng về những con bướm, mà bướm đây là bướm cái... cứ đêm đêm nó lại vờn bay quanh ta trong phòng ngủ - để làm gì? Đấy, tác giả tả về cảnh chăn gối vợ chồng hay trai gái. Suy cho cùng, nếu em chẳng có bướm thì thế giới này sẽ hoá rồ, hoá dại và... cũng chẳng làm gì có tình yêu!
      "Đêm đêm bướm thường bay ra trong phòng ngủ..." /- Hình ảnh của câu thơ hay. Ý nhị, dí dỏm, gây cho ta sự khoái cảm trong tâm hồn. Một biểu tượng đời thường ở chốn phòng the. Ban ngày thì chị em thường cài then, khoá trái của mình lại, để đêm đêm mới mở cửa, rút then... cho anh em vào tha hồ khám phá. Đoạn thơ xuất phát từ ý nghĩa thực tiễn tình yêu. Tất cả đều bắt đầu từ... bướm, như câu thơ viết:
                  Nhưng yêu nhất là bướm em có sức chinh phục diệu huyền
    Đọc câu: Đêm đêm bướm thường bay ra trong phòng ngủ/-  Gợi sự kích thích về một ước muốn, khát vọng của khoái lạc nhưng lành mạnh. Lời thơ diễn đạt có vẻ nôm na chân chất, tình thi vẫn ý nhị và sinh động. Ít khi có câu thơ rất đời thường lại đạt được hiệu quả cao như thế!  
     Nhà thơ kết luận:
                     Bướm của em trên đời mãi còn quí giá
                     Đến lúc cần bướm lại sinh con
                     Không lời thơ nào tả hết được vẻ đẹp bướm em.
                     La la la là la lá là...
    Riêng câu thơ kết chỉ là những nốt nhạc đệm cho cả bản giao hưởng về " bướm", đó thôi. Cái bướm ấy không phải chỉ mang lại cho ta sự sung sướng và hạnh phúc? Bướm còn để sinh con, bảo tồn nòi giống! Nghĩa là, không có bướm thì không có giống nòi, không có dân tộc - Mới thấy, giá trị nhân sinh của bướm cũng  thật là cao cả!... Bằng các yếu tố của thơ tượng trưng, nhà thơ đã đi sâu vào thế giới tâm linh cùng vũ trụ để mô tả. Từ cái tên đã có trong dân gian, phát triển sang phạm trù tình yêu rồi đời sống xã hội con người. Một tình thi chỉ xoay quanh về cái của người đàn bà mà nói được đủ điều, sâu sắc, thăng hoa đến thế - Thiết nghĩ, nó đã đạt vào loại là một bài thơ thần sầu quỷ khóc vậy!
     
                                        Hà Nội, mùa thu 2013
                                               Anh Nguyễn
                              Giảng viên Trường ĐH Quốc Gia
           Đã được đăng trên các trang mạng trong nước & thế giới:
http://me.zing.vn/zb/dt/tranmygiong/19677712
http://vannghequangtri.bl...-tho-than-sau-qui.html
  https://trangvhntnguoncoi.../tho-pham-ngoc-thai-5/
  http://hung-viet.org/blog...tho-than-sau-quy-khoc/
  http://nhatkydinhquan.blo.../2014/07/ong-buom.html
  http://www.namuctuanbao.n...nNgan/truyenngan_8.php
http://vandanvn.net/vi/ne...c-gia-Anh-Nguyen-4312/
  http://nguyenduyxuan.net/...-bai-th-thn-su-qu-khoc
  http://binhtrung.org/a24888/dong-buom
  http://nghiathuc.wordpres...u-qui-khoc-anh-nguyen/
  http://blog.zing.vn/jb/dt...giong/19677712?from=my
 
             
 
<bài viết được chỉnh sửa lúc 02.08.2014 10:24:34 bởi Nhatho_PhamNgocThai >
Đời hư, thực nhập nhoè lẫn lộn
Đêm ái tình... ta nương ngủ trái tim hoang.
 
    Nhatho_PhamNgocThai

    • Số bài : 898
    • Điểm thưởng : 0
    • Từ: 04.08.2006
    • Trạng thái: offline
    Re:(URL) KỊCH và các TIỂU PHẨM VĂN XUÔI của PNT 24.08.2014 10:40:27 (permalink)
     
              
             Kí ức tình xưa
                                  Chùm thơ PHẠM NGỌC THÁI



    ANH VẪN CHỜ EM DƯỚI CÂY
      Hàng cây đêm lặng im không nói
      Rì rào gió thổi lúc anh qua
      Anh đứng lặng nghe không gian vọng lại
      Bóng hình em nay đã mờ xa.

      Ôi, năm tháng chỉ còn hoài vọng
      Cuộc sống bao năm anh đã tôn thờ
      Quá khứ một bản tình hoang dại
      Hiện tại giờ hết thảy lại hư vô.

      Cả không gian vẫn âm thầm gió thổi
      Em xa rồi, tình cũng vỡ tan!
      Trong tít tắp tận miền xa chới với
      Nghe thấy không em, tiếng gọi của lòng anh?

      Trời mưa gió hay lòng anh mưa gió
      Dưới hàng cây thổn thức canh khuya
      Cuộc sống thì mây trôi bèo dạt
      Anh vẫn đứng chờ em
                             như thế mãi ngàn thu...



    NHỮNG CÂU THƠ VƯƠNG RƠI
    Ta giết thời gian bằng thơ
    Hồn bay vào mây gió
    Tháng năm trôi, nối tiếp tháng năm trôi…

    Ừ, cứ viết!
    Ta nhặt ngọc ra từ trong đổ nát
    Trải tình lên trang giấy trắng cuộc đời
    Yêu rất nhiều mà kiếp sống vẫn đơn côi!

    Ta gieo em khắp trời, khắp đất
    Với trái tim người thi sĩ lang thang
    Rồi một ngày thân đã vùi xuống đất
    Những tình thơ ta viết sẽ ca vang.

    Bác xích lô trên đường phố kia ơi,
    và cô bán hoa tươi đang mời trong chợ!…
    Cánh cửa tâm hồn tôi hoang gió
    Người sống ở hôm nay, tôi sống cõi hư vô.

    Ta hạnh phúc hay là người hạnh phúc?
    Chủ nghĩa kia cũng chỉ một bàn cờ
    Dẫu thơ ta gieo không đổi thành cơm áo
    Nhưng linh hồn còn có chỗ để mà mơ.

    Ta nhìn lá cây bay, giữa trời cao nghe gió
    Ngắm cát bụi trôi trong cuộc sống xô bồ
    Trái tim lại lang thang như một người hành khất
    Nhặt mấy câu vương rơi, thấm máu của hồn thơ.



           NGƯỜI ĐÀN BÀ CỦA MÙA THU
    Thu đã chết theo tháng năm tàn úa
    Qua mỗi mùa lá rụng, em ơi!
    Anh đi giữa những mùa xa vắng ấy
    Tình em bay trong ảo giác tơi bời.

    Cuộc sống trôi đi những ngày hoang lạnh
    Như lá vàng rơi trên mồ lão Giăng Van Giăng
    Và anh sống trên đời côi cút
    Lang thang bờ bãi của bóng đêm.

    Lại nhớ đến bao nhiêu mùa trước
    Người đàn bà từng thao thức bên anh
    Thu trong em: Ôi, mùa thu rạo rực
    Tình em như biển thẳm trời xanh.

    Người đàn bà! Mùa thu, mùa thu...
    Nàng có đôi mắt mơ hiền đẹp
    Vòm ngực nàng như một bầu trái ngọt
    Những đêm thâu nghe thổn thức bên hồ.

    Anh viết về mùa thu
    mà câu thơ lại không lối xô bồ
    Dẫu trái tim còn tràn đầy cảm xúc,
    Em có nghe! Tiếng của hàng cây đương nhắc
    Trong hư vô hun hút quyện vào đêm..

                      Hà Nội, thu 2014
              Đã đăng trên nhiều trang trong nước và thế giới:
    http://www.vanchuongviet....on=detail&id=21099
    http://binhtrung.org/a250./chum-tho-ki-uc-tinh-xua
    http://www.vanganh.info/2...ua-pham-ngoc-thai.html
    http://batkhuat.net/tho-kiuc-tinhxua.htm
    http://nghiathuc.wordpres...nh-xua-pham-ngoc-thai/
    http://nguyenduyxuan.net/...cum-th-ca-phm-ngc-thai
    http://www.tiengchimviet....ua-pham-ngoc-thai.html
    http://blog.zing.vn/jb/dt...19766171?from=sortfull
    http://to-quoc01.blogspot...ua-pham-ngoc-thai.html
      http://www.chinhluanvn.or...ua-pham-ngoc-thai.html
      http://trannhuong.com/tin...---pham-ngoc-thai.vhtm
      http://vanhac.org/07/chum...ua-pham-ngoc-thai.html
      http://www.nhuygialai.com...ho-pham-ngoc-thai.html
      http://www.quansuvn.info/D_1-2_2-86_4-5768_15-2/
      http://vandanvn.net/vi/ne...a-Pham-Ngoc-Thai-4360/
    http://datdung.com/module...id=12163#axzz38x7zaPQv
    http://vannghequangtri.blogspot.com/2014/07/pham-ngoc-thai-chum-tho-ky-uc-tinh-xua.html
    http://tapchivan.com/tin-...-ngoc-thai%29-823.html
    http://www.tongocthach.vn...o-em-duoi-cay-711.html
    http://vannghenamdinh.com...a-Pham-Ngoc-Thai-3553/
    http://trangvhntnguoncoi..../tho-pham-ngoc-thai-6/
      http://www.thuviengiadinh...nh-van-cho-em-duoi-cay
      http://4phuong.net/ebook/...ho-ki-uc-tinh-xua.html
      http://4phuong.net/ebook/...cau-tho-vuong-roi.html
    http://4phuong.net/ebook/...an-ba-cua-mua-thu.html
    http://nhatkydinhquan.blo...07/ky-uc-tinh-xua.html
      http://hung-viet.org/blog...um-tho-ki-uc-tinh-xua/
      http://www.namuctuanbao.net/956/tho_NamUc.php
      http://www.bichkhe.org/ho...cat_id=147&id=3743
     
     
    <bài viết được chỉnh sửa lúc 24.08.2014 10:43:29 bởi Nhatho_PhamNgocThai >
    Đời hư, thực nhập nhoè lẫn lộn
    Đêm ái tình... ta nương ngủ trái tim hoang.
     
      Nhatho_PhamNgocThai

      • Số bài : 898
      • Điểm thưởng : 0
      • Từ: 04.08.2006
      • Trạng thái: offline
      Re:(URL) KỊCH và các TIỂU PHẨM VĂN XUÔI của PNT 22.09.2014 23:17:05 (permalink)

                    Thơ Phạm Ngọc Thái
            những năm tháng bèo dạt mây trôi
                          Trích "Phê bình & tiểu luận thi ca", Nxb Văn hoá Thông tin 2013

                                                                                          [<font] Khánh Hòa      
       

         
                   NỖI TRĂN TRỞ NGƯỜI ĐI TÌM VÀNG

      Tôi sống âm thầm trong một đoàn người hỗn hợp
        Rời quê qua bên kia biển sóng
        Kẻ tìm vàng - Người vì cảnh nghèo đi
      Đạo lý có hoá thừa đành giả dại làm ngơ
      Đứa mách qué lại vân vi dễ sống.
      Hạt muối xót tháng năm và lòng ai đắng?
      Tôi nhận chìm tôi vào những lãng quên!

      Ai mang bán vàng mười giữa phiên chợ đông? (1)
        Tôi tìm chắt những bụi vàng như anh lính lê-dương
                                                lọc sàng từng đống rác...(2)
      Dầu kẻ bán - Người tìm vàng có khác
        Nhưng giá vàng tính cũng như nhau.
      Nhìn cánh dơi đen xao xác trời chiều
      Cứ để cho tất cả lãng quên!

        Cây lý chiều xưa gió còn đưa lại
        Bông đại ở quảng trường hương vẫn giăng tơ…
      Chút thơm thảo đoá phù du ngắn ngủi
      Giả dại ở đời thường mà khôn lại trong mơ.

      Rồi một ngày, sẽ có một ngày qua
        Những năm tháng không bẩn đấy,
                                           cũng rộm vàng khói cột
      Nhưng tôi đã có một thỏi vàng, thứ vàng rất thật!
      Đánh một đoá hồng vàng tôi trao đứa con thơ
      Người vợ quê hương mỏi mắt đợi chờ
      Một chút nữa với bạn bè thân hữu
      Và khi đó tóc có ngả mầu chút xíu
      Dù cho tất cả đã quên tôi !?

                                        Phạm Ngọc Thái
                                  Nước Đức- Đêm 11/9/1989


      (1) Mượn ý trong câu thơ của Nguyễn Duy: " Còn chút vàng mười mang ra bán nốt"
      (2) Phỏng theo tích truyện Bông Hồng Vàng của nhà văn Nga Pau-Tốp-xki.



       
        LỜI BÌNH:  Vào những thập kỷ cuối cùng của thế kỷ XX, các đoàn người xuất khẩu lao động ồ ạt đổ ra nước ngoài. Bối cảnh trong nước hỗn độn. Nền kinh tế xã hội sa sút. Đời sống dân tình, nhất là nhiều vùng quê rơi vào cảnh nghèo khổ đáng báo động. Thế giới thì đảo loạn. Sang thập niên 90 Xô Viết Nga tan vỡ, rồi hàng loạt các nước trong phe XHCN Đông Âu bị sụp đổ. Sương mù chủ nghĩa bao phủ bầu trời. Như ở trong bài "Trở Về" của tập thơ Người Đàn Bà Trắng, tác giả đã viết:                           Đông Âu bão giật xiêu Thành Mác
                              Bốn bể chân trời lạc khói sương...
              Bấy giờ nhà thơ còn là một cán bộ ngành ngoại thương  quốc tế. Anh được điều động từ trong nước ra nước ngoài tham gia công tác quản lý một đơn vị xuất khẩu lao động. Đó chỉ là thực cảnh của các đám dân dã đi tha phương kiếm sống. Những trăn trở riêng chung của tác giả trước một thực tế đầy phức tạp, để vào một đêm Nỗi Trăn Trở Người Đi Tìm Vàng đã ra đời:
                              Tôi sống âm thầm trong một đoàn người hỗn hợp
                              Rời quê qua bên kia biển sóng
                               Kẻ tìm vàng - Người vì cảnh nghèo đi
             Bài thơ phác lên một bức tranh được khai thác cả bề diện lẫn bề sâu. Những lớp người này phần lớn đều thuộc con em các gia đình nghèo khổ, tình cảm quê hương gắn bó cũng rất tha thiết. Song cảnh tượng diễn ra nơi đất khách quê người thì thật kinh khủng, đến mức đạo lý sống tưởng chừng như không còn chỗ để dung thân. Nhiều nơi, nhiều chỗ tranh giành, dối lừa nhau làm ăn không kém gì cảnh chợ giời. Nó đã thuộc vào hàng là những lớp chúng sinh tận cùng đáy xã hội rồi:
                             Đạo lý có hoá thừa đành giả dại làm ngơ
                               Đứa mách qué lại vân vi dễ sống...
            Lòng anh luôn bị dày vò, xa xót:
                              Hạt muối xót tháng năm và lòng ai đắng?
                               Tôi nhận chìm tôi vào những lãng quên!
              Sử dụng những cụm từ như: giả dại, làm ngơ, mách qué, vân vi... mà vẫn giữ được phong cách của dòng thơ trữ tình chính thống, bản sắc thêm đậm đà chất văn học dân gian. Người đã phải hoá mình thành giả dại, ngây ngô, cười cợt... mà sống. Nén mình nuốt cái "đạo lý có hoá thừa" kia đi, tự nhận chìm bản thân như là không tồn tại để lãng quên.

            Tiếng thơ từ trong trái tim đau bật ra mặn đắng hơn cả dòng nước mắt.  Đó là sự mở đầu bi hài của cuộc sống trong Nỗi Trăn Trở Người Đi Tìm Vàng này. Ta hãy nghe xem cái giá phải trả của những kẻ đi xuất khẩu lao động đó như thế nào?
                              Ai mang bán vàng mười giữa phiên chợ đông? (1)
                              Tôi tìm chắt những bụi vàng như anh lính lê-dương
                                                                    lọc sàng từng đống rác...(2)
                              Dầu kẻ bán - Người tìm vàng có khác
                               Nhưng giá vàng tính cũng như nhau.
               Câu (1) - Sử dụng ý thơ của nhà thơ Nguyễn Duy: Còn chút vàng mười mang ra bán nốt/-  "vàng mười"ở đây chính là thứ vàng của lương tâm. Nghèo cực quá thì đến cả tâm hồn cũng phải mang mà bán cho quỉ sứ! Nền tảng xã hội quá thấp thì cá nhân làm sao có thể giữ cho mình trong sạch được? Huống hồ quan hệ cuộc đời còn có cả gia đình và những người thân. Nếu nhà thơ kia có lúc còn phải mang cả "một chút vàng mười" còn sót lại trong mình ra phiên chợ người mà bán? thì hẳn cái thứ vàng kiếm được của đám người lao động tha phương, giá đổi chua chát hơn nhiều.
            Còn câu (2):
                               Tôi tìm chắt những bụi vàng như anh lính lê-dương
                                                                                  lọc sàng từng đống rác...
              Phỏng theo tích truyện Bông Hồng Vàng của nhà văn Nga Pau-Tốp-xki: Có người lính lê-dương làm cận vệ cho một viên tướng Pháp. Trong chuyến sang chiến trường Đông Dương, viên tướng ấy mang theo một cô con gái nhỏ. Trước khi bị tử trận, viên tướng còn kịp dặn lại người lính cận vệ của mình: Hãy mang cô con gái của ông về trao lại cho mẹ nó ở Pa Ri!
           Trên đường về Pháp lênh đênh qua đại dương, bé gái ngây thơ cứ thầm ao ước có một Bông Hồng Vàng. “ Bông hồng vàng “ chính là biểu tượng cho ước mơ hạnh phúc của cuộc đời bé gái. Những tháng năm sau đó, cuộc sống cực khổ đã xô đẩy anh lính trở thành một người quét rác nghèo hèn, sống trong một túp lều xiêu vẹo dưới gầm cầu ngoại ô Pa Ri. Ngày ngày khi quét qua các cửa hiệu kim hoàn, người quét rác lại chắt vét lấy những nắm cấn rác có dính chút bụi vàng mang về nơi mình ở. Năm này qua năm khác, dần dà anh ta cũng tích được một ít vàng đủ để nhờ người thợ kim hoàn làm cho cô bé gái một bông hồng vàng nhỏ. Cô bé ấy giờ đã trở thành một thiếu nữ xinh đẹp ở Pa Ri!
            Trớ trêu, bông hồng vàng chưa kịp gửi đi cho cô gái, thì người quét rác đã chết trong đói nghèo và tủi nhục. Xác anh nằm trên một manh chiếu mục, đầu vẫn gối lên bông hồng vàng nhỏ, sau đó bị người thợ kim hoàn đến lấy đi mất… không đến được tay cô gái.
             Vậy là - Thứ vàng mười lương tâm mà nhà thơ kia đã phải mang ra chợ người để bán, cũng như vàng của kẻ quét rác lăn lộn kiếm từ trong rác bẩn cuộc đời, với loại vàng mà đám người lao động làm thuê ở nước ngoài kiếm được:
                              Dầu kẻ bán - Người tìm vàng có khác
                              Nhưng giá vàng tính cũng như nhau.
             Nó đã phải đổi bằng cả sự tủi cực và nhục nhã. Đem cả ba thứ vàng đó đặt lên chiếc bàn giá của lương tri, thì chúng đều phải trả cái giá đổi như nhau mà thôi. Ý thơ thật xót xa. Nó phục lại một bối cảnh xã hội đầy mâu thuẫn, nền đạo lý bị tha hoá, dung lượng thơ có sức chứa tính thời đại rất lớn. Đây là những câu thơ hay nhất bài, như lời một nhà bình thơ đã nhận xét: Nó có thể đạt đến những câu thơ trở thành kinh điển!
             Thông qua sự trăn trở bản thân, tác giả đã khai thác vào nỗi lòng tâm linh của những người lao động, đưa tính nhân bản thơ lên đến tột cùng:
                              Cây lý chiều xưa gió còn đưa lại
                               Bông đại ở quảng trường hương vẫn giăng tơ
                               Chút thơm thảo: đoá phù du ngắn ngủi
              Sự khao khát những chiều hương lý trong kỉ niệm, nhớ đến những bông đại nơi quảng trường quê hương - Nỗi đau và tình thương yêu giằng xé trong lòng những con người ấy, càng thấy sự phũ phàng thực tế mà những kẻ đi tìm vàng đã phải chịu đựng. Kịch tính biết bao khi chính họ lại phải sống với nhau như hài kịch:
                              Giả dại ở đời thường mà khôn lại trong mơ...
              Câu thơ điệp trở lại hai lần để nhấn mạnh, thật là một màn bi hài của xã hội và cuộc đời. Bài thơ tuy là tự sự bản thân, nhưng đã trở thành đại diện cho một lớp dân sinh đông đảo nhất xã hội. Cuối cùng tác giả lý giải về mục đích mà những nỗi đời trớ trêu ấy đã phải chịu đựng:
                            Nhưng tôi đã có một thỏi vàng, thứ vàng rất thật!
                             Đánh một đoá hồng vàng tôi trao đứa con thơ
                            Người vợ quê hương mỏi mắt đợi chờ
                            Một chút nữa với bạn bè thân hữu...
            Vậy nếu khi nhà thơ Phạm Ngọc Thái có phải tự chất vấn về mình:
                            Những năm tháng không bẩn đấy, cũng rộm vàng khói cột 
            Thì cũng giống như cảnh mà Nguyễn Duy đã viết: Còn chút vàng mười mang ra bán nốt/-  Làm sao ta có thể lên án được, bởi những con người đó đã phải đổi cả một phần nhân cách cần thiết chỉ vì lương tri. Những việc làm của họ là xuất phát từ lương tri của lương tri.      
             Chỉ với hơn hai mươi câu thơ: Nỗi Trăn Trở Người Đi Tìm Vàng phục lại không khác gì một pho tiểu thuyết, một tấn đời! Bài thơ có ý nghĩa hiện thực sâu sắc, giá trị nhân văn cũng như tính điển hình xã hội ở trong một giai đoạn nhiều biến động thời đại phức tạp, xẩy ra cả trong nước và trên thế giới.
           KH. 
       
                        Đã đăng trên nhiều trang mạng trong nước và thế giới:
        http://bichkhe.org/home.php?cat_id=147&id=3802
        http://blog.zing.vn/jb/dt.../20103827?fromcate=205
        http://www.vanganh.info/2...ung-nam-thang-beo.html
        http://datdung.com/module...id=12495#axzz3DjlVevnP
        http://tranmygiong.blogti...nh_ng_n_m_thang_beo_d_
        http://trannhuong.com/tin...-beo-dat-may-troi.vhtm
        http://nguyenduyxuan.net/...-thang-beo-dt-may-troi
        http://vanthientungqtlh.b...ca-pham-ngoc-thai.html
        http://www.nhuygialai.com...ung-nam-thang-beo.html
        http://www.truclamyentu.i...g-beo-dat-may-troi.htm
        http://nghiathuc.wordpres...an-hoa-thong-tin-2013/
        http://www.quansuvn.info/D_1-2_2-86_4-5797_15-2/
        http://www.namuctuanbao.n...nNgan/truyenngan_7.php
        http://vannghequangtri.bl...oc-thai-nhung-nam.html
        http://vandanvietnet.co.n...ung-nam-thang-beo.html
        http://binhtrung.org/p140...-tro-nguoi-di-tim-vang
         http://huongnguyenhoang.b...ang-tho-pham.html#more
        http://hung-viet.org/blog...hang-beo-dat-may-troi/
       
      <bài viết được chỉnh sửa lúc 22.09.2014 23:24:43 bởi Nhatho_PhamNgocThai >
      Đời hư, thực nhập nhoè lẫn lộn
      Đêm ái tình... ta nương ngủ trái tim hoang.
       
        Nhatho_PhamNgocThai

        • Số bài : 898
        • Điểm thưởng : 0
        • Từ: 04.08.2006
        • Trạng thái: offline
        Re:(URL) KỊCH và các TIỂU PHẨM VĂN XUÔI của PNT 21.10.2014 11:04:26 (permalink)
         
         
             Bằng Việt với bài thơ tình hay
                                                            Phạm Ngọc Thái



                    Nhà thơ Bằng Việt


                   NGHĨ LẠI VỀ PAUTÔPXKY


                                 1.

        Ðồi trung du phơ phất bóng thông già.
        Trường sơ tán. Hồn trong chiều lặng gió
        Những trang sách suốt đời đi vẫn nhớ
        Như đám mây ngũ sắc ngủ trong đầu...

        " Lẵng quả thông " trong suối nhạc nhiệm màu
        Hay " Chuyến xe đêm " thầm thì mê đắm
        Mùi cỏ dại trên cánh đồng xa thẳm
        Một bầu trời vĩnh viễn ướp hương hoa.
        - " Có thể ngày mai ta cũng đi qua
        Một cánh cửa nao lòng trong truyện " Tuyết "?
        Có tiếng chuông rung và con mèo " Ackhip "
        Ánh nến mơ hồ như hạnh phúc từng mong..."
        Xa xôi sao... Thời thơ ấu sau lưng!
                                        2.
        Nhưng không phải thế đâu, không phải thế đâu,
        cuộc đời không phải thế!
        Giọt nước soi trên tay không cùng màu sóng bể
        Bể mặn mòi , sôi sục biết bao nhiêu
        Khi em đến bên anh, trước biển cả dâng triều.
        Ta thu hết xa khơi vào trong lồng ngực trẻ
        Dám thử mọi lo toan để vạch dấu chân trời.
        Dấu xanh thẳm khi bình minh vụt đến
        Dấu đen rầm khi đáy bóng đêm trôi...
        Và hạnh phúc vỡ ra như một nốt đàn căng.
        Nốt cao quá trong đời xao động quá!
        Hạnh phúc cực hơn mọi điều đã tả
        Lại ngọt ngào, kỳ lạ, lớn lao hơn.
        Anh đã đi qua bão lốc từng cơn
        Cây rung lá trong chiều thanh thản nhất
        Anh qua cả màu không gian ngây ngất
        Một tiếng thầm trong nắng mới lao xao...
        Em đã đến rồi đi, như một giấc chiêm bao!
        3.
        Bây giờ, anh biết nói gì hơn?
        Có thể, ngày mai thôi... Có thể...
        " Hoa tóc tiên ơi! Sớm mai và tuổi trẻ"
        Lật trang nhật ký nào cũng chỉ xát lòng thêm...
        Pautôpxky là dĩ vãng trong em
        Thành dĩ vãng hai ta. Bây giờ anh ngoảnh lại:
        Nhưng không phải thế đâu, không phải thế đâu,
        anh hiểu rằng không phải...
        Như tuổi thơ, vừa đó đã xa vời!
        Ðưa em đi... Tất cả thế xong rồi
        Ta đã lớn. Và Pautôpxky đã chết!
        ... Anh vẫn khóc khi nghĩ về truyện " Tuyết "
        Dầu chẳng bao giờ mong đợi nữa đâu em!
                                                       Bằng Việt
        LỜI BÌNH:
        " Nghĩ lại về Pautốpxky" là bài thơ tình hay nhất của đời thơ Bằng Việt. Anh đã làm bài thơ này vào thưở còn rất trẻ, có lẽ khi đó chỉ mới bước qua ngưỡng cửa đời sinh viên, ngoài tuổi đôi mươi. Mà cũng chỉ có tâm hồn một thanh niên trí thức đa cảm, lại sống vào giai đoạn xã hội trong những năm sáu mươi, bảy mươi của thế kỷ XX ấy - Bằng Việt mới có thể có được một hồn thơ say sưa, tình thơ trong trẻo và bay đến như thế! Mặc dù, hình như thơ anh viết về một mối tình thơ dại đã qua đi.
        Bài được chia làm ba khúc. Tôi rất thích một câu thơ dài mà tác giả điệp lại đến hai lần:
        Nhưng không phải thế đâu, không phải thế đâu, cuộc đời không phải thế!
        Nghĩa là, cuộc đời đang còn ở trước mắt. Cuộc sống, những thử thách buồn vui, hạnh phúc và đau đớn, tất cả vẫn đang ở phía trước, chứ không phải là cái ta được, mất... đã qua rồi. Bài thơ cứ luôn luôn mở ra như thế. Tất cả vẫn đang đón đợi, đừng vì thế mà buồn. Pautôpxky với bao thần tượng về tình yêu lãng mạn, mộng mơ, ngọt ngào trong những truyện " Lẵng quả thông ", " Chuyến xe đêm ", hay truyện " Tuyết "... Những tình yêu như truyền thuyết ấy đã nhập vào trong tình cảm, cuộc sống của nhà thơ và cả của em. Nhưng đó đã là dĩ vãng, dù nó vẫn còn ngân nga, vang vọng mãi trong tâm hồn anh.
        Khúc (1) - Tác giả để hồn thơ bay dưới những bóng thông già mà nhớ về thuở đã qua:
        Những trang sách suốt đời đi vẫn nhớ
        ... Một bầu trời vĩnh viễn ướp hương hoa
        Tình yêu như những nốt nhạc rung đầu đời của nhà thơ với một thiếu nữ nào đó. Nó vừa thực lại vừa mơ hồ như ảo ảnh, khi qua đi để lại thoang thoảng mùi cỏ dại trên cánh đồng xa thẳm. Nó lóng lánh như đám mây ngũ sắc ngủ trong đầu. Chập chờn như ánh nến hạnh phúc soi vào đôi lứa. Ðó chính là " suối nhạc nhiệm màu " cứ thầm thì, thầm thì mê đắm mãi.
        Nếu ta chưa đọc Pautôpxky - Thì ta chưa hiểu về chuyện con mèo "Ackhip", tiếng chuông rung và những sự thần kỳ trong truyện "Tuyết"! Nhưng đâu có cần cứ phải đọc Pautôpxky mới hiểu được thơ cơ chứ? Chỉ cần nghe lời và những âm hưởng của tình thơ, ta cũng có thể mơ hồ hiểu: Trong sâu thẳm, cái mối tình thuở ban đầu mà nhà thơ gợi ra ấy đã đẹp, trong sáng, say mê, mơ mộng đến chừng nào. Thế cũng đủ cho ta phải yêu rồi:
        Có thể ngày mai ta cũng đi qua
        Một cánh cửa nao lòng trong truyện "Tuyết"?
        Có tiếng chuông rung và con mèo "Ackhip"
        ... Xa xôi sao... Thời thơ ấu sau lưng!
        Sang khúc (2):
        Em đã đến rồi đi, như một giấc chiêm bao
        Câu thơ kết khúc ấy, phải chăng nó đã gói trọn bao niềm tâm tư, tình yêu và khát vọng, hạnh phúc cùng những đớn đau của nhà thơ? Nhưng cũng phải chăng, như nhà thơ muốn nói: Tình yêu của anh và em đã không vượt được qua không gian, thời gian? Bởi vì:
        Giọt nước soi trên tay không cùng màu sóng bể
        Biển cả cuộc đời thì đầy bão tố phũ phàng. Mà tình yêu ấy dẫu khát khao, trong suốt như giọt nước ban mai rơi xuống tuổi thanh xuân, thì còn quá yếu đuối, mỏng manh. Biển mặn mòi sôi sục bao nhiêu, nhưng khi em đến bên anh: lúc sóng không yên, gió không lặng, tựa như đang cả triều dâng. Nhưng chính tuổi trẻ - Phải! Tuổi trẻ đã vượt lên trên cả sự tan vỡ và thử thách đó. Chỉ có tuổi trẻ mới:
        Thu hết xa khơi vào trong lồng ngực trẻ
        Dám thử mọi lo toan để vạch dấu chân trời
        Tôi thích đôi câu thơ mà tác giả đã ví:
        Dấu xanh thẳm khi bình minh vụt đến
        Dấu đen rầm khi đáy bóng đêm trôi...
        Cuộc sống là như thế! Khi khát vọng ước mơ đến trong ta, nó như cả một bầu trời cao xanh vời vợi và ánh hồng chan chứa nơi nơi. Lòng ta mở rộng đón chờ với bao niềm vui khó tả. Nhưng cái gì mà chẳng có mặt trái của nó: Ước vọng càng cao thì đầy dữ dằn, bão tố, muốn vùi dập ta vào trong bóng đêm trôi choán ngợp cả bầu trời. Hai câu thơ đã vạch lên trên đường chân trời của cuộc đời rằng: Đấy là thử thách mà tuổi trẻ cần phải vượt qua! Không có con đường hạnh phúc nào đi đến toàn bằng phẳng, thênh thang. Trong cả tình yêu lứa đôi của anh và em, hạnh phúc đòi hỏi phải trả giá. Sự tan vỡ ban đầu ấy, phải chăng cũng là lẽ tất nhiên? Tình yêu và cuộc sống vẫn đang đón đợi ta ở phía xa kia! Nhà thơ lại ru mình và ru em:
        Anh đã đi qua bão lốc từng cơn
        Cây rung lá trong chiều thanh thản nhất
        Anh qua cả màu không gian ngây ngất
        Một tiếng thầm trong nắng mới lao xao
        Ðúng như vậy. Tình yêu như một vùng nắng mới với cả màu không gian ngây ngất, trong những chiều của ngàn lá cây rung, mà những tiếng nói thầm của người yêu vẫn lao xao trong đó. Ðẹp - Đẹp quá, nhà thơ ạ! Tôi đã nghe thấy tiếng nói thầm ấy, rung động và bay xa lắm. Nó vượt lên trên cả bão tố dữ dằn và sóng gió mịt mùng kia. Tiếng nói thầm đáng yêu, tưởng chừng có thể làm nứt vỡ trái tim ta!
        Ðây là khúc thơ chính của bài. Giọng thơ say sưa. Lời thơ đằm thắm. Thơ được dùng nhiều ngôn ngữ hình tượng, màu sắc sinh động. Trong thơ có nhạc, lắng càng sâu càng thấy hay. Ðôi khi anh sử dụng một cách nói rất thông thường, bên cạnh những câu thơ có ngôn ngữ thanh cao, để thơ khỏi rơi vào sự mượt mà, bóng bẩy. Thí dụ như:
        Hạnh phúc cực hơn mọi điều đã tả
        Lại ngọt ngào, kỳ lạ, lớn lao hơn.
        Những câu thơ mộc mạc như thế, âu... cũng là những sự chấm phá cần thiết, tạo nên một sự gồ ghề, thô ráp nhất định. Như những nét trạm đơn giản, mà tôn tạo hình ảnh của các câu thơ khác cao lên. Khúc cuối:
        Ðưa em đi... Tất cả thế xong rồi
        Ta đã lớn. Và Pautôpxky đã chết!
        Nhà thơ đã kết thúc bài thơ một cách dữ dằn như thế đấy! Nhưng câu thơ không phải để nói về Pautôpxky nhà văn Nga quá cố đâu. Mà là tình yêu trong sáng, lãng mạn, mộng mơ thuở đầu đời của anh và em đã không còn. Như tác giả viết:
        Lật trang nhật ký nào cũng chỉ xát lòng thêm
        Hay là:
        Em đã đến rồi đi, như một giấc chiêm bao!
        Đọc thơ anh sau ngót nửa thế kỷ đã trôi qua, tôi vẫn thấy như đang gặp một Bằng Việt cứ nguyên như mơ mộng, nhẹ nhàng và bay bổng của thuở đã xa xưa. Tôi không nói về Bằng Việt của tuyên huấn, làm chính trị... mà là một Bằng Việt của nhà thơ, trong thơ, mới thật đáng yêu sao!
        Phải - Hồi đó, thuở ấy... anh đã khóc, khi tiễn mối tình thơ dại với người con gái ban đầu của cuộc đời anh:
        Anh vẫn khóc khi nghĩ về truyện "Tuyết"
        Dẫu chẳng bao giờ mong đợi nữa đâu em!
        Về thi pháp nghệ thuật: Có thể nói, " Nghĩ lại về Pautôpxky " là một bài thơ đã viết trong mối giao cảm, được hoà nhập bởi hai dòng thơ - Một của dòng thơ lãng mạn thuần tuý viết tràn theo cảm xúc, như thời "thơ mới" Xuân Diệu, Huy Cận, Thế Lữ... - Một nữa, ảnh hưởng của dòng thơ tượng trưng, cấu trúc đã súc tích hơn.
        Ta hãy nghe tác giả cứ để cảm xúc mình chảy tràn ra, rơi lệ xuống cả trang thơ:
        Pautôpxky là dĩ vãng trong em
        Thành dĩ vãng hai ta. Bây giờ anh ngoảnh lại
        Nhưng không phải thế đâu, không phải thế đâu, anh hiểu rằng không phải...
        Như tuổi thơ, vừa đó đã xa vời!
        Tôi nghĩ, đã đến lúc có thể gấp lại bài bình ở đây. Bởi, thơ anh viết như thế cũng đã quá đủ rồi, còn cần gì nữa để tôi phải nói thêm.
         
        PNT.
                           Đã đăng trên nhiều trang mạng trong nước & thế giới:
                 
        http://tranmygiong.blogtiengviet.net/2014/09/27/b_ng_vi_t_v_i_bai_th_tinh_hay_ph_m_ng_c_
        http://www.bichkhe.org/home.php?cat_id=147&id=3832
        http://vandanvn.net/vi/news/Cam-nhan-tac-pham/Bang-Viet-voi-bai-tho-tinh-hay-Bai-viet-Pham-Ngoc-Thai-4599/
        http://vannghequangtri.blogspot.com/2014/09/bang-viet-voi-bai-tho-tinh-hay-pham.html
        http://vannghesongcuulong.org/index.php?comp=tacpham&action=detail&id=13572
        http://www.datvietjsc.net.vn/index.php?act=newsdetail&pid=8&cid=52&id=1810
        http://phongdiep.net/default.asp?action=article&ID=14922
        http://datdung.com/modules.php?name=News&op=viewst&sid=5081#axzz1h2jOnDrf
        http://phamngochien.com/view/pham-ngoc-thai-binh-bai-tho-quotnghi-lai-ve-pautopxkyquot-cua-bang-viet/1429
         http://tongocthach.vn/ve-tho-van-ban-be1/bang-viet-voi-bai-tho-tinh-hay-808.html
        http://sacmauthoigian.wordpress.com/2012/01/18/nghi-l%E1%BA%A1i-v%E1%BB%81-pauxt%E1%BB%91pky-th%C6%A1-b%E1%BA%B1ng-vi%E1%BB%87t-l%E1%BB%9Di-binh-ph%E1%BA%A1m-ng%E1%BB%8Dc-thai/
        http://4phuong.net/ebook/48832802/nghi-lai-ve-pauxtopky-mot-bai-tho-dac-sac.html
        http://binhtrung.org/a26900/nghi-lai-ve-pautopxky
        http://blog.zing.vn/jb/dt/tranmygiong/20282769?from=my
        http://nhatkydinhquan.blogspot.com/2014/09/nghi-lai-ve-pautopxky.html
        http://huongnguyenhoang.blogspot.com/2014/09/nghi-lai-ve-paustovsky-tho-bang-viet-l.html#more
        http://vannghetroinam.vn/modules.php?name=News&op=viewst&sid=12609
        http://nghiathuc.wordpres...-voi-bai-tho-tinh-hay/
        http://www.quansuvn.info/...0_6-1_17-15_14-2_15-2/
        http://www.danchimviet.info/archives/48968
        http://to-quoc01.blogspot...tho-tinh-hay-pham.html
        http://www.namuctuanbao.n...nNgan/truyenngan_9.php
         
         
         
         


        Đời hư, thực nhập nhoè lẫn lộn
        Đêm ái tình... ta nương ngủ trái tim hoang.
         
          Nhatho_PhamNgocThai

          • Số bài : 898
          • Điểm thưởng : 0
          • Từ: 04.08.2006
          • Trạng thái: offline
          Re:(URL) KỊCH và các TIỂU PHẨM VĂN XUÔI của PNT 17.11.2014 11:27:12 (permalink)
           
               Phạm Ngọc Thái với nỗi quê,
             tình nhà những năm xa xứ               

                                                            PHẠM THÀNH CÔNG
           


                      TIẾNG HÁT ĐỜI THƯỜNG                                             
                                                                   Tặng vợ 
          Trong một phố nghèo có người vợ trẻ
          Vẫn đón con đi, về... như thường lệ
          Vóc em thanh cũng thể mùa xuân

          Đôi mắt em: đôi mắt ấy màu đen.
          Ngôi nhà nhỏ bên đền
          Gốc đa, quán báo
          Nơi ngày xưa ai bán chiếu gon (*)
          Đêm hồ nước trăng soi
          Chiều lá me, lá sấu
          Cung thành xưa dấu đại bác còn. (**)

          Ôi quê hương!
          Cái phố nhỏ cứ mưa là lầy lội
          Cháu gái nhà bên tuổi không đoán nổi
          Chưa tối đã khêu đèn bê mẹt thuốc rao đêm
          Ngày hai bữa, bữa nào cũng vội.

          Miền đã theo tôi vào cuộc chiến tranh
          Hành quân rừng già, võng treo sườn gió...
          Ai biết chiều nay người vợ trẻ
          Đứng mong chồng bên đứa con thơ
          Giọt lệ cháy xót lòng mang sắc xanh thu!

          Tuyết bạc quê người... xứ sở mưa cau...
          Đi đâu, đến đâu: nhớ về phố ấy!

          Đôi mắt em buồn cho bài hát anh ca
          Con sẻ hót mênh mông đồng nước
          Người hát rong hát vui sân ga
          Tiếng Hát Đời Thường thường lẫn vào bụi cát
          Anh hát cho đời...
          Anh hát em nghe...
                       Phạm Ngọc Thái
                  Nước Đức - tháng 2/1989
                (*) Gợi lại câu chuyện bà Thị Lộ thời con gái đi bán chiếu gon ở hồ Tây, đã gặp ông Nguyễn Trãi. Sự tích còn truyền tụng đến ngày nay.
               (**) Là hình ảnh mặt thành Thăng Long Cửa Bắc cố đô xưa, còn in dấu đạn đại bác từ thời giặc Pháp bắn vào. Thành Thăng Long thất thủ, quan Tổng đốc Hoàng Diệu phải thắt cổ để tuẫn tiết.

           LỜI BÌNH:   Truyện kể lại rằng, trong một khu phố nhỏ có một người vợ trẻ cùng đứa con thơ, ngày tháng chờ chồng ra đi nơi đất khách vì miếng cơm manh áo.
               Tiếng Hát Đời Thường là một bài thơ về quê hương. Những hình ảnh rất thân thuộc nhưng vẫn mang tính điển hình, khái quát. Từ căn nhà bên ngôi đền cổ quanh năm rợp bóng đa chùa, cái quán báo trong phố, đến cảnh sóng nước hồ Tây. Được gợi lại bằng câu chuyện cổ của bà Thị Lộ đi bán chiếu gon, đã gặp ông Nguyễn Trãi và những vần thơ đối đáp giữa hai người.
               Qua bao hình ảnh mà người ra đi ở phương trời xa thường hay nhớ. Những đêm trăng hồ, những chiều lá sấu, lá me rơi. Cả chiếc cổng đá của cung thành cố đô xưa, vẫn còn in dấu đạn đại bác từ thời giặc Pháp bắn vào. Thành Thăng Long thất thủ, tổng đốc Hoàng Diệu đã phải thắt cổ để tuẫn tiết. Đó là một bức tranh quê với tiết tấu thơ đầy chất trữ tình. Rồi những hình ảnh sinh sống hàng ngày trước đây mà nhà thơ nhớ lại: 
                                   Cái phố nhỏ cứ mưa là lầy lội
                              Cháu gái nhà bên tuổi không đoán nổi
                              Chưa tối đã khêu đèn bê mẹt thuốc rao đêm
                             Ngày hai bữa, bữa nào cũng vội. 

                       Người chồng ấy vẫn đau đáu nhớ về nơi vợ con đang trông đợi:
                               Tuyết bạc quê người... xứ sở mưa cau...
                              Đi đâu, đến đâu: nhớ về phố ấy!

                  Cái miền quê một thuở nào vẫn theo anh trong suốt cuộc chiến năm xưa:
                                Miền đã theo tôi vào cuộc chiến tranh
                              Hành quân rừng già, võng treo sườn gió... 

                Bài thơ được viết trong nỗi nhớ mong hiu hắt của kẻ đang lưu lạc xứ người. Đó là những tiếng nói yêu thương, xao xiết thường tình chốn dân gian, càng làm cho tình thơ thêm tha thiết: 
                                Đôi mắt em buồn cho bài hát anh ca
                              Con sẻ hót mênh mông đồng nước
                              Người hát rong hát vui sân ga... 

                  Cái tiếng hát đời thường ấy có thể là một khúc đàn dạo của người hát rong trên sân ga, tiếng rao của em bé bán báo, hoặc tiếng gọi đò trên sông trong đêm vắng. Nó máu thịt như người vợ quê ta, như bà mẹ già tóc bạc, như nồi khoai, củ sắn ngày tám tháng ba. Cũng có khi ánh lên niềm vui bên bếp lửa hồng của những người thân. Ngày ngày ta vẫn từng nghe ở đâu đấy vọng lên thảng thốt, để rồi bay đi lẫn vào trong cát bụi cuộc đời:
                              Tiếng Hát Đời Thường thường lẫn vào bụi cát
                              Anh hát cho đời...
                              Anh hát em nghe...

               Và tình thi Tiếng Hát Đời Thường da diết máu tim đã khép lại ở đó.
                    PTC.

                    đã được đăng trên nhiều trang mạng trong nước & thế giới:
             http://www.nhuygialai.com...html   
          http://tongocthach.vn/ve-...ung-nam-xa-xu-881.html
          http://vannghequangtri.bl...-noi-que-tinh-nha.html
          http://bichkhe.org/home.php?cat_id=147&id=3888
          http://www.quansuvn.info/...0_6-1_17-16_14-2_15-2/
          http://to-quoc01.blogspot...-noi-que-tinh-nha.html
          http://vandanviet.blogspo...-noi-que-tinh-nha.html
            http://me.zing.vn/zb/dt/tranmygiong/20580713
          http://nguyenduyxuan.net/...at-i-thng-phm-ngc-thai
          http://4phuong.net/ebook/...a-nhung-nam-xa-xu.html
            http://vannghesontay.com/...a-nhung-nam-xa-xu-734/
          http://huongnguyenhoang.b...am-ngoc-thai.html#more
          http://binhtrung.org/p195..62/tieng-hat-doi-thuong
          http://www.vanews.org/201...-noi-que-tinh-nha.html
          http://www.vanganh.info/2...-noi-que-tinh-nha.html
          http://www.vannghetroinam...p=viewst&sid=12772
            http://www.namuctuanbao.n...nNgan/truyenngan_8.php
            http://nghiathuc.wordpress.com/2014/10/27/109069/
             http://hung-viet.org/blog1/2014/10/30/pham-ngoc-thai-voi-noi-que-tinh-nha-nhung-nam-xa-xu/
           
           
           
          <bài viết được chỉnh sửa lúc 17.11.2014 11:54:55 bởi Nhatho_PhamNgocThai >
          Đời hư, thực nhập nhoè lẫn lộn
          Đêm ái tình... ta nương ngủ trái tim hoang.
           
            Nhatho_PhamNgocThai

            • Số bài : 898
            • Điểm thưởng : 0
            • Từ: 04.08.2006
            • Trạng thái: offline
            Re:(URL) KỊCH và các TIỂU PHẨM VĂN XUÔI của PNT 15.12.2014 22:17:44 (permalink)
                              Thơ kỷ niệm ngày Nhà Giáo 20/11   
                                                                                    Phạm Ngọc Thái
                                       NHỚ VỀ CÔ GIÁO CŨ
                                                                             kính tặng cô giáo chủ nhiệm
                                                                                  Đinh Thị Kim Thanh  

             
             
            Xóm chiến tranh. Thời thơ sơ tán học
            Lớp cũng là một mái nhà gianh
            Sân trăng sáng như lòng cô đằm thắm
            Soi vào em bao nỗi ân tình.

              Nhớ thuở ấy em còn trẻ quá
            Tuổi hồn nhiên qua trang vở học trò
              Như người mẹ hiền từ cô dìu dắt
              Ở cái làng Cầu Hấu (*) đã xa xưa.

            Sông bến đưa đò... cô chèo giữa nắng mưa
            Lớp lớp quá giang chúng em đi biền biệt
            Có những phút quay lặng nhìn lòng thổn thức
            Kỷ niệm về như bầy sáo lang thang.

            Gió vẫn đang reo trên đồi thông Mỏ Thổ (*)
            Sông Máng trong xanh (*) nước chảy qua cầu
            Năm mươi năm trôi... tóc cô đã bạc
            Tóc em giờ bóng hạc cũng vờn nhau.

            Biết tin cô: Thôi không còn lên lớp nữa!
            Đánh tan giặc về, em làm một nhà thơ
            Sương trên mái tóc cô rơi xuống đầu em hoá lệ
            Và đời người - Cô ạ! Ngỡ cơn mơ...
             
                                                Hà Nội, mùa đông 2014  

            (*) Những địa danh ở Bắc Giang - Thời còn chiến tranh phá hoại bởi không quân Mỹ, chúng tôi đã đến sơ tán để học.
             
                         Đăng trên một số trang mạng trong nước:
            http://vietnamnet.vn/vn/b...nho-ve-co-giao-cu.html
            http://www.nhuygialai.com...ai-ngam-lan-huong.html
                http://www.nhaccuatui.com...o-va.NRJh2iEStOpW.html

              http://vandanvn.net/vi/ne...a-Pham-Ngoc-Thai-4812/
            http://www.vanews.org/201...nho-ve-co-giao-cu.html
            http://vandanviet.blogspo...-ky-niem-ngay-nha.html
            http://www.thivien.net/Ph...t6fFUSQFQyed4Aamrrkeeg
            http://www.tiengchimviet....nho-ve-co-giao-cu.html
                 http://me.zing.vn/zb/dt/t...20759736?from=category
            http://datdung.com/module...id=13085#axzz3JZkWrcps
            https://sacmauthoigian.wo.../18/nho-ve-co-giao-cu/
            http://vanthientungqtlh.b...tho-cua-pham-ngoc.html
               http://binhtrung.org/a281...o-cu   
            http://nghiathuc.wordpres...o-2011-pham-ngoc-thai/
            http://nguyenduyxuan.net/...co-giao-c-phm-ngc-thai
            http://vannghenamdinh.com...o-Viet-Nam-20-11-3824/
            http://vannghequangtri.bl...ho-pham-ngoc-thai.html
            http://phamngochien.com/v...-ngoc-thai-ha-noi/1470
            http://vannghecuocsong.co...1-Pham-Ngoc-Thai-1662/
             
             
            <bài viết được chỉnh sửa lúc 15.12.2014 22:27:28 bởi Nhatho_PhamNgocThai >
            Đời hư, thực nhập nhoè lẫn lộn
            Đêm ái tình... ta nương ngủ trái tim hoang.
             
              Nhatho_PhamNgocThai

              • Số bài : 898
              • Điểm thưởng : 0
              • Từ: 04.08.2006
              • Trạng thái: offline
              Re:(URL) KỊCH và các TIỂU PHẨM VĂN XUÔI của PNT 14.01.2015 13:34:26 (permalink)
                                     Với tập sách
              "Phạm Ngọc Thái chân dung nhà thơ lớn thời đại"
                                                                                (Nxb Văn hoá Thông tin 2014)
                                                                         Trần Tứ Đức
                                                                                        Nguyên CB Viện ngôn ngữ & Văn hoá dân gian
                     Là tác phẩm văn học của nhà thơ Phạm Ngọc Thái - được nhiều tác giả "Hội những người yêu mặt trời thi ca - Hà Nội" biên soạn, mới cho xuất bản trong mùa đông 2014. Một tập sách dầy dặn và khá hoành tráng. 



                  Như thế ngoài hai tập thơ đầu tiên anh đã xuất bản:-   "Có một khoảng trời", Nxb Hà Nội 1990.-   "Người đàn bà trắng", Nxb Thanh niên 1994; Mười lăm năm sau Phạm Ngọc Thái mới lại "tái xuất giang hồ"... tiếp tục cho xuất bản. Đó là tập thơ:-   "Rung động trái tim", Nxb Thanh niên 2009. Khi vừa ra đời tập thơ lập tức bung lên những dư luận inh ỏi, đình đám. Sự thực thì đã có nhiều bài thơ hay của tập Rung Động Trái Tim đã được các văn nghệ sĩ, nhất là các nhà giáo bình, ca ngợi như: Người đàn bà trắng, Em về biển, Em ơi! Thành phố lại mưa, Sáng thu vàng, làm ma em vợ, Em bán xoài, Thời áo trắng, Con đường lá đổ, Nỗi trăn trở người đi tìm vàng, Tiếng hát đời thường, v.v... Ngay cả nhà thơ Trúc Thông cũng bình và khen bài thơ "Chiều hoàng hôn" hay, đăng trên báo Đài tiếng nói VN, sau đó in vào tuyển bình thơ hay của quốc gia do Nxb Thanh niên phát hành. 
                    Đặc biệt là ba năm gần đây nhà thơ liên tục cho xuất bản liền ba tập, tại Nxb Văn hoá Thông tin:-   Năm 2012 tập thơ "Hồ Xuân Hương tái lai", số lượng bài tới 298 tình thơ, sách dầy ngót 400 trang. Là một tập thơ lớn của anh. Một lần nữa Phạm Ngọc Thái đã vượt lên để khẳng định vóc dáng chân dung của thơ mình. Qua một thời gian trải nghiệm, tác phẩm đã có những tiếng vang lớn với các bài thơ hay và độc đáo.


              -   Năm 2013 tập "Phê bình & tiểu luận thi ca". Một tác phẩm bình luận văn học được tác giả chọn lọc kỹ lưỡng nên khá đặc sắc, có tầm.



              -   Đến mùa đông 2014, nhà thơ được HỘI NHỮNG NGƯỜI YÊU MẶT TRỜI THI CA - Hà Nội kết hợp biên soạn, cho xuất bản tập "Phạm Ngọc Thái chân dung nhà thơ lớn thời đại". Tôi xin nói đôi nét khái quát về tác phẩm mới này. 
                  Tập sách dầy 372 trang và chia làm hai phần: 
                PHẦN I -  Với 120 tình thơ có tựa đề  " Bầu trời thơ tình hay & lạ ". Nó gồm 119 bài thơ tình sâu sắc và hay nhất, được chọn ra trong đời thơ tác giả.                  Bài thứ 120 là bài "Ta và lịch sử" không phải thơ tình, chỉ có tính chất kết lại. Đúng như cái tên gọi, 119 bài thơ tình đó là cả một khoảng trời thơ đa sắc, đa màu. Trong đó có nhiều bài thơ đặc sắc và hay, rất đáng để đời ngưỡng vọng. Phần thơ tình này, chúng tôi sẽ bình luận sau, riêng ở một bài.  
              *   PHẦN II -  Tựa đề "Thế giới thi ca Phạm Ngọc Thái, với lời bình của nhiều tác giả". Có cả thảy 35 bài vừa là bình thơ hay, thơ sâu sắc cùng những tiểu luận về chân dung thi nhân. Riêng phần này độ dầy đã trên 200 trang sách. Để có nhận định khái quát về tác phầm " PHẠM NGỌC THÁI CHÂN DUNG NHÀ THƠ LỚN THỜI ĐẠI " -
               

                                   
                     Tôi xin trích ra đây nguyên văn "Lời giới thiệu" ở đầu sách, do cô giáo Nguyễn Thị Hoàng giảng viên trường Đại học Sư phạm, thay mặt HỘI NHỮNG NGƯỜI YÊU MẶT TRỜI THI CA - Hà Nội đã viết:
                                                    
                                                                                      LỜI GIỚI THIỆU                                                  
                                                            Trích tập "Phạm Ngọc Thái chân dung nhà thơ lớn thời đại"

                    Chúng tôi "Hội những người yêu mặt trời thi ca" – Hà Nội, đọc và nghiên cứu các thi phẩm của nhà thơ Phạm Ngọc Thái. Theo đánh giá với một bình diện rất rộng trên văn đàn mạng Việt trong nước và thế giới, nhận định: Phạm Ngọc Thái có chân dung thuộc đẳng cấp cao, tức là nhà thơ lớn của nền văn học nước nhà.
                     Sở dĩ lấy cái tên gọi "Hội những người yêu mặt trời thi ca", ý muốn nói rằng: Chúng tôi là những người yêu thi ca, nhưng phải là thi ca hay, những tình thơ trác tuyệt. Các thiên tình ca ấy phải toả ngời như ánh sáng. Ánh sáng đó có thể là mặt trời, mặt trăng hay các vì sao. Ở đây - chúng tôi gọi tên "mặt trời" làm biểu tượng, để minh họa cho một thế giới thi ca tỏa sáng với bao nhiêu bài thơ hay, sâu sắc của thi nhân. 
                     Anh Trần, một nghệ sĩ sân khấu và điện ảnh Hà Nội, trong bài "Phạm Ngọc Thái nhà thơ của tự do", đã viết: 
              -   Là một nhà thơ của tự do nhưng ông có chân dung văn học mang tầm vóc lớn trong thi ca. Ông đã sáng tác được một khối lượng đồ sộ thơ tình hay, ghi dấu ấn riêng biệt của ông trong lòng người yêu thơ, có những giá trị nghệ thuật tuyệt vời để lại cho nền văn hiến Thăng Long. Với hàng bậc của các nhà thơ hiện nay, ta có thể khẳng định rằng: Ông là một nhà thơ tài năng vào hàng bậc nhất trong đương đại. 
                 Các thành viên trong "Hội những người yêu mặt trời thi ca", hầu hết đều có những bài viết về thi phẩm hoặc bình luận chân dung thơ ông. Bao gồm:

              1.   Cô giáo Nguyễn Thị Hoàng - giảng viên Trường Đại học Sư phạm. Đã bình hai bài thơ tình hay của Phạm Ngọc Thái.
                        a/-   "Con đường phượng đỏ" - Thơ tình trong trắng thuở sinh viên, rất đáng yêu.
                        b/-   "Em ơi! Thành phố lại mưa" - Cô giáo đánh giá hay vào hàng tuyệt tác.
              2.   Nhà giáo Đình Bồng - giảng dậy tại trường THPT quận Ba Đình, Hà Nội. Anh đã viết bài bình "Phạm Ngọc Thái với chùm tình thơ áo trắng".
                   Trong đó gồm 3 bài thơ tình thuở ban mai: Thời áo trắng; Phố thu và áo trắng; Cô áo trắng... rất đậm đà hương sắc.  
              3.   Hoàng Thị Thảo, một nữ trí thức yêu thơ. Chị viết:
                       -  Cảm nhận về một bài thơ tình hay "Anh vẫn ở bên hồ Tây" của Phạm Ngọc Thái.
              4.   Thạc sĩ Anh Nguyễn - giảng viên trường Đại học Quốc gia. Anh đã viết:
                       a/.   Mấy nét tình sử về bài thơ Người Đàn Bà Trắng.
                       b/.   Phạm Ngọc Thái với bài thơ thần sầu quỉ khóc.
              5.   Trần Tứ Đức - nguyên cán bộ Viện ngôn ngữ và Văn hoá dân gian. Anh bình:
               -   Phạm Ngọc Thái với chùm thơ hay về tình yêu và đàn bà
                    Một chùm  thơ ba bài. Tác giả đánh giá "Người đàn bà trắng" hay thuộc đỉnh cao của thi ca. 
              6.   Nhà phê bình văn học Nguyễn Đình Chúc. Ngoài bài bình luận:
              -   Phạm Ngọc Thái chân dung một nhà thơ tình lớn của dân tộc
                    Anh còn là tác giả của bài viết đã gây nhiều dư luận:
                -  Lời bàn về tuyệt phẩm thơ "Váy thiếu nữ bay" của Phạm Ngọc Thái.
                   Anh đánh giá thi phẩm độc đáo, sâu sắc và tuyệt hay! 
                 Những bài bình và tiểu luận đó đều đã đăng trên nhiều trang mạng, từ trong nước ra hải ngoại – Qua Âu Châu, Mỹ đến toà báo Việt tại Úc. Một số đăng rải rác ở các báo văn học, tạp chí... như báo Người Hà Nội, tạp chí Sông Hương, Hồn Việt v.v... Hầu hết được chúng tôi tổng hợp lại để in vào trong tác phẩm này.  
                   Bàn về việc đánh giá tác phẩm văn học, chính nhà thơ Phạm Ngọc Thái cũng đã nêu ra, một trong những nguyên tắc cơ bản của việc thẩm định thơ hay - Rằng:
              -    Muốn thẩm định cho xác đáng một tác phẩm thơ, nhất đó lại là một bài thơ hay của thi đàn, nguyên tắc trước hết phải có nhận định: Bài thơ đó có khả năng tồn tại hay không? Cũng như muốn xác định tầm vóc chân dung một thi nhân, trước hết phải xác định thi phẩm của anh ta có tồn tại hay không?
                   Nếu như thơ đã không thể tồn tại lâu dài được, suy cho cùng cũng chỉ là loại thơ... ra rác mà thôi. Nói để các nhà thơ đỡ xót xa, những thứ thơ không tồn tại ấy... chỉ mục đích cổ động phong trào hoặc làm công tác văn hoá nhất thời. Như Gớt nói "tầng tầng bụi phủ".
                   Một tác phẩm thi ca dù thể loại nào, trường phái nào, cách tân đến mấy… mà không có khả năng tồn tại trường cửu với tháng năm, thì không thể coi thi phẩm ấy là một giá trị đích thực đối với nền văn học được.
                   Nhất quán trên cơ sở ấy, kết hợp với nhận thức của chúng tôi và sàng lọc qua đánh giá ở văn đàn. Theo cách nói của Hoài Thanh trong Thi nhân Việt Nam: Một bài thơ hay Ông Đồ của Vũ Đình Liên, Hai Sắc Hoa Ti-gôn của TTKH. , Chùa Hương Nguyễn Nhược Pháp, Đây Thôn Vỹ Dạ - Mùa Xuân Chín - Bẽn Lẽn của Hàn Mặc Tử... còn được đời ngưỡng vọng ngàn thu.
                   Huống chi thi nhân Phạm Ngọc Thái - Không kể những đài thơ:
                   Người đàn bà trắng, Anh vẫn ở bên hồ Tây, Váy thiếu nữ bay, Em ơi! Thành phố lại mưa -  Hoặc bài thơ đời “Làm ma em vợ” hay vào hàng tuyệt tác thi ca. Ngoài ra ông phải có đến vài chục các tình thi khá hay và hay ở các cung bậc khác nhau:
                   Em về biển, Thông và biển, Cây thầm tiếc bóng, Hàng cây lá đổ, Một góc hồ Tây, Người con gái sông xưa, Sáng thu vàng, Sáng xuân nay, Biển hát, Tiếng hát đời thường, Có một khoảng trời, Đêm tóc đá, Tiếng rúc chim đêm, Cô áo trắng, Thời áo trắng, Trước núi Mỹ nhân, Khóc bên Hồ Núi Cốc, Khoảng trôi trong lá, Dưới hàng sấu đêm và con phố nhỏ, Đêm nay trời lại không mưa, Con đường phượng đỏ, Anh vọng nghe tiếng em hát bên hồ, Mái tóc con gái ...

                   Phạm Ngọc Thái không chỉ sáng tác được nhiều thơ tình hay. Thơ về nỗi đời dân gian, kiếp người của ông không ít bài cũng đạt sự viên mãn để tạo thành những thi phẩm súc tích. Có bài đến hoàn bích như "Làm ma em vợ" đã nói trên, cùng những bài thơ đời sâu sắc khác không kém phần hay:
                   Nỗi trăn trở người đi tìm vàng, Cô quét lá đêm hồ, Em bán xoài, Khóc Hàn Mặc Tử, Em bé cầu bơ, Chiều hoàng hôn, Cỏ hoang...
                   Đúng như sự đánh giá trên văn đàn:
              -   Thi ca Phạm Ngọc Thái dù là thơ tình hay thơ đời, những bài đạt độ viên mãn về ý tưởng nhân văn cũng như ngôn ngữ nghệ thuật là rất nhiều. Mức độ hay của mỗi bài khác nhau, song những tình thi đó đều có thể làm rung cảm trái tim ta. Chưa từng có thi nhân nào sáng tác được nhiều thơ tình hay đến thế! Rồi mai sau ông sẽ có cả trăm bài thơ tình đứng trường cửu với đời và nền văn hiến Thăng Long.     
                   Nay HỘI NHỮNG NGƯỜI YÊU MẶT TRỜI THI CA chúng tôi, cho biên soạn để  ra mắt tập sách “Phạm Ngọc Thái Thái chân dung nhà thơ lớn thời đại”.
                    Xin giới thiệu bạn đọc thưởng lãm. Tác phẩm mà chúng tôi biên soạn, chưa hẳn đã nói được hết cái hay và sâu xa như biển thẳm trong nhiều bài thơ ông? Song, chắc cũng phản ảnh được một độ cần thiết về tầm vóc cũng như sự phong phú, đa dạng... với bao nhiêu áng thi ca huyền diệu, tạo thành cả một thế giới thơ hương sắc muôn màu của thi nhân   

                           Hà Nội, mùa đông 2014
              T/M HỘI NHỮNG NGƯỜI YÊU MẶT TRỜI THI CA




              Cô giáo Nguyễn Thị Hoàng
              Giảng viên Trường ĐH Sư phạm

                               Đã đăng trên nhiều trang mạng trong nước & thế giới:.
              http://www.nhuygialai.com...ch-pham-ngoc-thai.html
              http://vandanvn.net/vi/ne...ich-dan-tong-hop-5118/
                http://datdung.com/module...id=13539#axzz3P0O3n000
                https://nghiathuc.wordpre...-nha-tho-lon-thoi-dai/
                http://vannghequangtri.bl...ieu-tap-sach-pham.html
                https://badamxoevietnam2....-nha-tho-lon-thoi-dai/
              http://to-quoc01.blogspot...oc-thai-chan-dung.html
              http://tranmygiong.blogti...c_thai_chan_dung_nha_t
              http://bichkhe.org/home.php?cat_id=147&id=4018
                http://www.namuctuanbao.n...Ngan/truyenngan_16.php
                 Đăng quảng bá      http://www.namuctuanbao.n...nNgan/truyenngan_8.php
                http://www.quansuvn.info/...0_6-1_17-16_14-2_15-2/
              http://truclamyentu.info/...-tho-lon-thoi-dai.html
              http://hung-viet.org/blog...-nha-tho-lon-thoi-dai/
               
              <bài viết được chỉnh sửa lúc 06.03.2015 10:44:37 bởi Nhatho_PhamNgocThai >
              Đời hư, thực nhập nhoè lẫn lộn
              Đêm ái tình... ta nương ngủ trái tim hoang.
               
                Nhatho_PhamNgocThai

                • Số bài : 898
                • Điểm thưởng : 0
                • Từ: 04.08.2006
                • Trạng thái: offline
                Re:(URL) KỊCH và các TIỂU PHẨM VĂN XUÔI của PNT 15.02.2015 10:51:06 (permalink)

                       Phạm Ngọc Thái với bài thơ về tiếng chim đêm
                                                  (Trích tác phầm "Phạm Ngọc Thái chân dung nhà thơ lớn thời đại")
                                                                                    NGỌC DIỄM

                 

                         TIẾNG RÚC CHIM ĐÊM
                                                Những tối trăng ngời, dưới ánh sao khuya
                                               Anh vẫn đắm mình về phương ấy
                                               Những câu thơ như ngôi sao bùng cháy
                                               Và cuộc chia ly đã hoá cánh buồm...

                Con chim đêm rúc mãi ngoài cây

                  Nó nói gì không biết?
                  Chắc con mái ham nơi vui thú khác
                Đã không về. Con trống gọi suốt đêm...

                  Chim gọi đàn - Anh gọi tên em
                Năm tháng, nắng mưa, non ngàn, bão tố
                Có lẽ nào em không về nữa?
                Để hồn anh hoang mạc, bơ vơ.

                  Đã xa rồi. Mùa dĩ vãng trăng mơ…
                Đời vui vẻ cuốn theo dòng gió bụi
                Bao ý nghĩa trong cuộc đời tồn tại
                Thành quách loài người em thiêu trụi thành tro!

                  Ngàn năm xưa cho tới bây giờ
                Ta muốn hỏi đến muôn đời sau nữa:
                Mọi giá trị vĩnh hằng, nếu có
                Sẽ là gì? Khi thiếu vắng em ta!

                Con chim đêm run rẩy bóng xanh già
                Anh bổi hổi một thời qua vọng lại
                [Và tất cả đã trở thành trống trải
                Sao em lại phụ bạc tình, con mái thương yêu?
                                                        Phạm Ngọc Thái  
                 


                  Lời bình:  Trong đêm tiếng con chim nào đó kêu xé lên, nó rúc từng hồi thảm thiết. Con chim có nỗi gì? Một tiếng kêu lẻ bóng, cô đơn giữa khoảng không vắng lặng:
                                    Con chim đêm rúc mãi ngoài cây
                                    Nó nói gì không biết?
                      Mới chiều chúng còn có đàn, có đôi? và nhà thơ nào đó đã viết:
                                 Một tiếng chim ca sáng cả rừng
                    Nhưng đấy là tiếng chim chào bình minh buổi sớm, nó đã trở thành thông lệ theo bản năng véo von của loài chim sau giấc ngủ một đêm dài. Đằng này, Tiếng Rúc Chim Đêm là tiếng kêu phát ra từ trái tim đau đớn của con chim:
                                   Chim gọi đàn - Anh gọi tên em
                                   Năm tháng, nắng mưa, non ngàn, bão tố
                      Tiếng chim gọi người yêu náo động vào trong tâm trạng của nhà thơ. Tiếng nó khắc khoải, rền rã vượt qua cả không gian, thời gian, năm tháng, nắng mưa, non cao, rừng rậm. Ý nói về sự sống muôn đời của con người. Tình yêu là ánh sáng, là ý nghĩa của sự tồn tại. Ở đoạn thơ đầu, cái tiếng rúc con chim trống như nỗi lòng cô quạnh của người con trai:
                                  Chắc con mái ham nơi vui thú khác 
                                   Đã không về. Con trống gọi suốt đêm...
                      Cái đêm ấy không hiểu vì sao con mái không về, hay nó đã bỏ đi theo người tình khác? Con chim đực cứ gọi, gọi mãi trong vô vọng. Cũng nỗi lòng đó đứng trên thềm nhớ của không gian mênh mông, nhà thơ đã nhớ về em:
                                   Đã xa rồi. Mùa dĩ vãng trăng mơ…
                                   Đời vui vẻ cuốn theo dòng gió bụi 
                     " Dĩ vãng trăng mơ..."  là mơ trong bóng trăng xưa. Tuy nói  "mùa dĩ vãng" nhưng đó chỉ là những khoảnh khắc tươi đẹp đã vụt qua, còn lại trong hoài niệm. Hai câu thơ trải ra trong đời, cuốn đi theo chiều gió. Cuộc sống không chỉ có những năm tháng hạnh phúc của tình yêu, mà còn là một vòng cát bụi cuộc đời. Nhà thơ khắc khoải:
                                   Có lẽ nào em không về nữa?
                                    Để hồn anh hoang mạc, bơ vơ
                      Bài thơ đã được tạo nên từ hai mảng màu: Từ cõi trăng mơ đến dòng cát bụi... là một mảng "màu đời" - Chất liệu lấy ra từ trong hiện thực của cuộc sống. Còn mảng màu thứ hai, ý thơ nhảy vọt lên thăng hoa để bao quát cả bể thế thái nhân tình:
                                   Bao ý nghĩa trong cuộc đời tồn tại
                                    Thành quách loài người em thiêu trụi thành tro!
                      Mặt sau ý nghĩa nhân bản của tình yêu, mặc nhiên nó phủ định cả chiến tranh, tội ác. Sự thánh thiện đã tạo lập nên đoạn thơ này là ở lý đó, nó đâu có dừng lại chỉ ở lòng đam mê  trai gái thông thường. Nó tôn sùng sự thiêng liêng của ái tình, để sang đoạn thơ thứ tư đã triết lý:
                                   Ngàn năm xưa cho tới bây giờ
                                    Ta muốn hỏi đến muôn đời sau nữa: 
                       Nội chiến nước Nga để làm gì? Thế giới I, Thế giới II và còn đe doạ cả Thế giới III nữa, để làm gì? Người trinh nữ (nói theo hình tượng) chẳng phải là vẻ đẹp thần thánh nhất, ngôi miếu thờ thiên đường nhất hay sao? Cuộc đời chỉ yêu, con người chỉ yêu, thế giới chỉ yêu... có hơn không?
                                    Mọi giá trị vĩnh hằng, nếu có
                                    Sẽ là gì? Khi thiếu vắng em ta!
                     Không có tình yêu tất cả là vô nghĩa. Triết lý thế đấy, đó chính là đạo của thi ca! Tôi xin phân tích tiếp về đoạn thơ cuối cùng:
                                    Con chim đêm run rẩy bóng xanh già
                                   Anh bổi hổi một thời qua vọng lại
                                    Và tất cả đã trở thành trống trải
                                    Sao em lại phụ bạc tình, con mái thương yêu?
                      Con chim trống vẫn run rẩy cất tiếng kêu rúc lên trong vòm xanh. Trên bờ bến nhân gian, tiếng gọi của con chim ấy còn vọng mãi vào những năm tháng xa xôi vô cùng, vô tận kia. Như anh gọi em, như chàng gọi nàng...
                       Có thể sau đó con chim mái đã quay về và nó thanh minh với con chim trống rằng: Con mái nó không phụ tình! Chỉ bởi cuộc sống ngày nay kiếm miếng ăn khó khăn quá nên đã phải đi xa rồi bị lạc, lỡ đêm không về kịp được. Nó hờn giận với con chim trống đã không thông cảm cho nỗi khổ nhục của nó thì thôi, lại còn buông ra những lời oán trách nghĩ xấu cho nó. Thật là không phải lối!
                      Tiếng Rúc Chim Đêm là một bản tình ca, nó đã đưa tình yêu lên tận đỉnh tháp cao xa của loài người. Vì nếu như không có niềm đam mê tột cùng của hạnh phúc gái trai, thì chắc con người sẽ chẳng khác nào những giống sinh linh nhung nhúc lâm vào cái cảnh bị tâm thần, loạn trí,  khắp toàn cầu sẽ phủ toàn một màu băng tang trắng.
                       Tình yêu - còn để con người quên vợi đi những tâm địa độc ác. Người ta không cần đến chiến tranh, con người sẽ không tham vọng bóc lột nhau nữa,  thế giới sẽ chỉ vang lên tiếng gọi của hoà bình. Đó cũng chính là linh hồn, ý tưởng chân dung của bài thơ "Tiếng rúc chim đêm" này.
                      ND.
                . Trong mục "Thế giới thi ca Phạm Ngọc Thái
                  -  với lời bình của nhiều tác giả" tr.282-286
                          Đã đăng trên nhiều trang mạng trong nước & thế giới:
                http://me.zing.vn/zb/dt/t..ygiong/21640352?from=my
                  http://datdung.com/module...id=13685#axzz3Rgj1P8ns
                http://vandanvietnet.co.n...ho-tieng-ruc-chim.html
                http://www.nhuygialai.com...ve-tieng-chim-dem.html
                  http://vannghequangtri.bl...-bai-tho-ve-tieng.html
                  http://nguyenduyxuan.net/...-bai-th-v-ting-chim-em
                  http://binhtrung.org/p195a30126/tieng-ruc-chim-dem
                  http://tranmygiong.blogti..._lti_ng_ruc_chim_emr_c
                  http://bichkhe.org/home.php?cat_id=147&id=4046
                https://nghiathuc.wordpre...tho-ve-tieng-chim-dem/
                http://www.namuctuanbao.n...Ngan/truyenngan_36.php
                http://hung-viet.org/blog...tho-ve-tieng-chim-dem/
                 
                <bài viết được chỉnh sửa lúc 15.02.2015 11:02:07 bởi Nhatho_PhamNgocThai >
                Đời hư, thực nhập nhoè lẫn lộn
                Đêm ái tình... ta nương ngủ trái tim hoang.
                 
                  Nhatho_PhamNgocThai

                  • Số bài : 898
                  • Điểm thưởng : 0
                  • Từ: 04.08.2006
                  • Trạng thái: offline
                  Re:(URL) KỊCH và các TIỂU PHẨM VĂN XUÔI của PNT 16.03.2015 10:52:13 (permalink)
                   
                                                    PHẠM NGỌC THÁI
                   
                   
                   
                                     CÁNH CỬA QUỐC TẾ
                                                               Kịch ngắn
                   
                   
                                   NHÂN VẬT:
                  1.   Ông Hoàng               Chuyên viên ngoại thương Việt Nam
                  2.   Thanh                          Trợ lý giám đốc Công ty VN
                  3.   Smit                          Giám đốc Công ty Tư bản Nhật  
                  4.   Andrây Côhen         Giám đốc Công ty Tư bản Pháp
                  5.   Gien Ny                    Nữ phóng viên báo Quốc tế
                  6.   Hippy                       Cô bán hàng ở hotet Hồng Kông
                  7.   Martin                     Nữ ca sĩ

                                      Cùng một số khách ăn chơi tại quầy hàng của khách sạn.


                                   Kịch xẩy ra tại một khách sạn của người Việt Nam
                                            ở Hồng Kông thời nay.
                   
                   
                                                  MỞ MÀN
                                               Tại một hotel Hồng Kông. Vắt vẻo ngồi trên quầy bán hàng là cô
                                         nhân viên Hippy béo tốt, son phấn và cám dỗ. Phía dưới, mấy tay chơi
                                         đang ngồi chè chén, bia rượu. Nữ ca sĩ Martin dáng điệu uyển
                                         chuyển hát lượn qua các bàn.
                                              Bên này là lối cửa ra vào. Bên kia một cửa khác thông vào trong. Nhìn
                                         ra một hành lang. Theo hành lang có đường lên gác thượng.
                                             Nhạc rộ. Ca sỹ Martin đang hát, thỉnh thoảng có tiếng trêu của các gã tay
                                         chơi.Gien Ny, một nữ phóng viên xinh đẹp bước vào khách sạn. Cô đưa
                                         mắt nhìn quanh rồi tiến về phía Hippy.
                  GIEN NY -   (chào) Good morning Hippy! Họ vẫn chưa đến đây cơ à?
                  HIPPY -    (lắc đầu) Chắc là chị Gien Ny hôm nay có một cuộc phỏng vấn quóc tế
                              quan trọng?
                                                          (Hippy chỉ về phía bàn ghế còn để trống. Trên bàn có đặt
                                                          một lọ hoa đẹp)
                                   Bàn khách dành cho họ đấy! Đã được đặt từ hôm qua, nhưng sáng nay
                   chưa thấy quan khách tới.
                  GIEN NY -   Quan khách đến đây hôm nay có những ba nước cơ đấy! Cả Á và Âu.
                   Trong đó có cả ngài chuyên viên, thương gia Việt Nam của chúng ta. Hãy
                   tiếp đón họ cho cẩn thận, Hippy nhé!
                  HIPPY -   Em biết rồi. Thì chính người đại diện của công ty Việt Nam đến đây đặt
                              tiệc, nói là để tiếp khách quốc tế mà lị.
                                   Chúc chị Gien Ny sẽ có một bài phóng sự thật kêu, đăng trên trang nhất
                   báo Quốc tế đấy!
                  GIEN NY -   Thôi, chào Hippy! Chị cũng đi đây. Lát nữa chị sẽ quay lại.
                                                         (Tiếng gọi rượu từ đám khách chơi. Hippy mang rượu tới.
                                                         Gien Ny đi ra phía cửa thì gặp một thanh niên Việt Nam ăn
                                                          mặc lịch sự bước vào – Đó là Thanh.)
                  THANH -   Ô… good morning Miss Gien Ny!
                  GIEN NY -   Good morning (bắt tay). Anh cũng biết tên tôi?
                  THANH -    Một nữ phóng viên xinh đẹp và nổi tiếng như cô Gien Ny, có quan
                   khách ngoại giao nào đến Hồng Kông mà lại không biết? Nhưng dù đã sang
                   sinh sống ở Hồng Kông, cô Gien Ny vẫn là một thiếu nữ Việt Nam đấy!
                  GIEN NY -   (cười) Cám ơn anh đã nhắc khéo.
                  THANH -   Tôi xin tự giới thiệu: Tôi là Thanh, trợ lý của giám đốc công ty Việt
                   Nam. Tôi sang Hồng Kông lần này là để giúp việc cho ông chuyên viên
                   Hoàng.
                  GIEN NY -    (ngắt lời) Xin lỗi…
                  THANH -   Sao cô Gien Ny vội vã thế? Mời nữ phóng viên vào trong này đã…
                                                          (Thanh chỉ về phía bàn có đặt lọ hoa và hỏi Hippy):
                                 - Chắc kia là bàn đặt tiệc của chúng tôi?
                  HIPPY -   Đúng vậy. Xin mời ngài!
                  GIEN NY -  (với Thanh) Để lát nữa quan khách đông đủ cả, tôi sẽ quay lại.
                                              (Gien Ny đến gần cửa chợt lưỡng lự, quay lại hỏi Thanh):
                               -  Nghe nói, các ông đến Hồng Kông lần này còn để gặp công ty tư bản Nhật,
                              giải quyết một vụ bị tổn thất hàng hoá lớn lắm?
                  THANH -  (chột dạ) Ấy… cô Gien Ny đừng đưa vấn đề đó lên báo chí. Nếu
                   không thì??? Chả là, chúng tôi cũng đang tìm cách tháo gỡ, nên không
                   muốn làm rùm beng.
                  GIEN NY -   Thế!... Ngài Smit giám đốc công ty Nhật đã đồng ý nhận hàng cho các
                   ông chưa?
                  THANH -   (lắc đầu) Còn găng lắm! Ông chuyên viên Hoàng vẫn đang tiếp tục
                   thương thuyết với họ.
                                             ( thái độ Thanh có vẻ dò hỏi)
                                 Nói thật là… tôi vội về đây cũng có ý muốn tìm cô Gien Ny, nhờ trợ giúp!?
                  GIEN NY -   ủa, liệu tôi có thể làm được gì để giúp cho các ông?
                  THANH -   Chúng tôi biết ảnh hưởng của nữ nhà báo Gien Ny, đối với các thương
                   gia quốc tế ở Hồng Kông này là rất lớn! Nhất là… được sự mến mộ của
                   nhiều quan chức các công ty tư bản Nhật.
                  GIEN NY -   Các vị đánh giá quá cao về tôi, làm tôi xúc động quá!
                  THANH -   Hãy dùng ảnh hưởng của Gien Ny….
                  GIEN NY -   Để làm xúc động trái tim ngài giám đốc Smit! Có phải ý anh trợ lý
                   Thanh muốn nói với tôi như thế không?
                  THANH -   Nếu một khi giám đốc Smit đã có thân tình với cô Gien Ny rồi – Thì tôi
                   tin: việc ông ta nới tay chấp nhận cái lô hàng của chúng tôi, sẽ không còn là
                  vấn đề khó khăn.
                  GIEN NY -   Nghĩa là… tôi cần phải đóng vai một người tình, theo mỹ nhân kế của
                   các ông?
                  THANH -   Thời gian có ít, tôi xin đi vào việc ngay! Ông giám đốc công ty của chúng
                              tôi ở Việt Nam, đã hứa là sẽ không để cho cô Gien Ny bị thiệt.
                  GIEN NY -   Tôi muốn biết tôi sẽ được gì nào?
                  THANH -    Một khoản tiền đô la đáng kể sẽ được chuyển vào tài khoản của cô Gien
                   Ny, tại ngân hàng Hồng Kông này. Nếu cô làm lay chuyển được trái tim của
                  Ngài giám đốc Smit, nhận lại lô hàng cho chúng tôi?
                  GIEN NY -   (cười lớn) Nghĩa là, tôi cần phải ngủ với ngài giám đốc Smit? Cần thiết
                   nữa, thì ngủ với tất cả ban hội đồng quản trị của công ty tư bản Nhật?
                  THANH -   Đó lại là tài của cô Gien Ny! Ông giám đốc công ty Việt Nam của
                              chúng tôi, đã hứa là sẽ rất sòng phẳng.
                  GIEN NY -   (phẫn kích) Thôi đi! Một nữ phóng viên báo quốc tế biến thành kẻ đi
                   làm trò tình dục kế, để kiếm chác lấy một món hời béo bở?
                  THANH –   Việc làm của Gien Ny còn thể hiện tinh thần vẫn yêu quê hương đất
                    nước,  đối với những người Việt Nam… tuy đã ra sống ở nước ngoài.
                  GIEN NY -   (sẵng giọng)   Các anh không thể mang những quan hệ tình cảm với
                    quê hương đất nước, áp đặt cho chúng tôi làm cái trò dơ dáy ấy được.
                  THANH -   Đấy là cô Gien Ny cứ suy diễn ra thế chứ? Chúng tôi nào… Mà, nếu có
                  phải dùng chút nữ tính để cứu một sự tổn hại lớn cho quốc gia, tôi nghĩ cô
                   Gien Ny cũng nên làm.
                  GIEN NY -   Cứu cho quốc gia khỏi bị tổn hại, hay là để cứu cho mấy ông trong ban
                   lãnh đạo các người khỏi bị mang tội? Thôi, xin chào anh trợ lý!
                                 (Gien Ny đi ra đến cửa, song quay lại nói nhỏ vào tai Thanh):
                   -   Các anh vẫn chả hiểu gì về tư bản? Cho dù tôi có ngủ với ông giám đốc
                   Smit đi chăng nữa. Cũng chẳng vì tình cảm với tôi mà họ chịu thiệt hại,
                   nhân nhượng cho các anh đâu! Làm ăn kinh tế mà lại cứ lèm nhèm, vô
                   nguyên tắc như mấy ông, thì ngang bằng… phá hoại!
                              (với Hippy) bye-bye Hippy!
                  HIPPY -   Bye-bye chị Gien Ny!
                                                    (Gien Ny ra khuất. Nhạc rộ lên. Martin hát. Tiếng trêu đùa của
                                                   mấy tay chơi. Thanh chán chường ngồi phịch xuống ghế)
                  THANH -   (một mình) Cái con nữ phóng viên cao đạo.
                                                     (ít phút sau, chuyên viên Hoàng từ ngoài cửa bước vào)
                  Ô. HOÀNG -   Anh Thanh này! Tôi nhìn thấy, như cô nữ phóng viên Gien Ny vừa ở
                   đây đi ra. Chắc là anh đã có tác động?...
                  THANH -   Tôi đã nói rã cả bọt mép mà chẳng ăn thua gì.
                  Ô. HOÀNG -   Người ta chịu giúp thì tốt, còn không… cũng không thể trách người
                   ta được.
                  THANH -   Thế còn việc ông thương lượng với ngài Smit?
                  Ô. HOÀNG -   Cũng hết cách.
                                                     (không khí trầm hẳn. Chuyên viên Hoàng ngồi xuống ghế rót
                                                     rượu ra uống.)
                  THANH -   Thế mà ở trong nước lại cứ ca ngợi: chuyên viên Hoàng là một nhà
                   ngoại thương tài ba? khả năng giao thiệp quốc tế rất giỏi?
                  Ô. HOÀNG – (hơi gắt) Không phải lỗi do tôi.
                  THANH - Tất nhiên. Nhưng dù sao thì… trước khi đi, ông cũng đã được giám đốc
                  công ty là chú tôi… giao trách nhiệm việc tới Hồng Kông lần này.
                  Ô. HOÀNG -   Anh là cháu của ông giám đốc. Vừa chân ướt chân ráo về công ty,
                   làm ngay cái chức trợ lý. Là một trong những người phụ trách về quản lý
                  kinh doanh, các anh hời hợt thiếu trách nhiệm, đến mức để cho thời hạn giao
                   hàng quá chậm trễ so với hợp đồng. Bị công ty tư bản Nhật từ chối không
                   nhận hàng. Mới gây ra sự tổn thất tiền của như thế này! Anh còn nói cái
                   gì?
                  THANH -   (xuê xoa) Dù sao, ngài chuyên viên cũng là bạn thân thiết của chú tôi
                   cơ mà?
                  Ô. HOÀNG -  Bao nhiêu lần tôi khuyên giải chú anh về việc cất nhắc, sử dụng
                   người. Nào, chú anh có nghe?
                  THANH -   Bây giờ ngài chuyên viên có trách cứ đến mấy, sự việc cũng đã thế!
                  Tốt nhất là suy nghĩ để tìm cách cứu.
                  Ô. HOÀNG -   Nhưng người ta nhất định không chấp nhận, thì cứu bằng cách nào?
                                 Chỉ còn cách là bỏ ra bán rẻ, bán tháo cho dân ở trong nước. Lấy lại được
                   đồng nào hay đồng đó.
                  THANH -   Nếu thế thì chú tôi sẽ bị kỷ luật cách chức giám đốc. Bị đuổi về nhà mất.
                  Ô. HOÀNG -   Chưa phải đi tù, vẫn còn là cái phúc.
                  THANH -    Thôi… tôi xin ngài chuyên viên đừng nản lòng. Tìm mọi cách mà cứu?
                  Ô. HOÀNG -   Cứu cả chính anh… cùng một bầy đoàn thân tín, mà chú anh lôi kéo
                   vào trong ban lãnh đạo nữa… chứ gì?
                  THANH -   (lúng túng) Thì… thì…
                                                (vừa lúc ấy giám đốc Smit xuất hiện ở cửa khách sạn)
                  Ô. HOÀNG -   Ô kìa, giám đốc Smit đã đến rồi! Chúng tôi đang chờ ngài!
                                                                  (đón khách)
                  SMIT -   Good morning! Còn dở chút công việc phải giải quyết nốt ở công sở, giờ
                   mới tới dự tiệc với các ông được.
                  THANH – (kéo ông Hoàng ra nói nhỏ) Ông chuyên viên nhớ nhé! Dù sao thì vẫn
                   phải cố thuyết phục ông ta, may ra vẫn còn…
                  Ô. HOÀNG -   (gạt đi) Anh không phải dậy tôi!
                                                         (quay lại gọi cô bán hàng)
                                 Miss Hippy, two champagne please! (cho 2 sâm banh)
                  HIPPY -    (quay gọi vào phía trong) Two champagne please!
                                                      (một anh bồi đi ra đặt lên bàn hai chai sâm banh.
                                                 Thanh lùi lại phía sau. Có tiếng chuông điện thoại ở quầy)
                  HIPPY -   (nghe điện thoại) Vâng, tôi xin báo ngay ạ!
                              (với ông Hoàng) Thưa ngài chuyên viên Việt Nam! Điện thoại ở sân bay báo
                   về cho ngài: nói là, ông giám đốc công ty tư bản Pháp Andrây Côhen đã
                   đến sân bay. Ngài cho người ra đón ạ!
                  THANH -   (lại phía ông Hoàng) Để tôi thuê xe của khách sạn ra đón ngài Andrây
                   Côhen!
                  Ô. HOÀNG -    Đường phố Hồng Kông đông xe cộ, chú ý lái xe cho cẩn thận.
                                                   (Thanh chào Smit rồi vội đi ra)
                  SMIT -   Người Việt Nam ở Hồng Kông hay từ nơi khác đến đây, thường hay tới
                   hotel này!
                  Ô. HOÀNG -   Bởi vì, đây là khách sạn của người Việt Nam sang sống ở Hồng Kông.
                   Từ ông chủ khách sạn đến nhân viên: như cô bán hàng Hippy, cô ca sĩ
                   Martin… đều là người Việt Nam!
                  SMIT -   Ô kê! Hôm nay chúng ta sẽ nói chuyện thật thoải mái bằng tiếng Việt
                   Nam, tiếng mẹ đẻ của các bạn. Tôi đã từng sống và làm việc nhiều ở Việt
                   Nam, nên thông thạo tiếng Việt Nam không kém gì tiếng Nhật Bản.
                  Ô. HOÀNG -   Giữa tôi và ngài Smit, chúng ta đã quá biết về nhau.
                  SMIT -   Chốc nữa, cả ông Andrây Côhen đều là những bạn thương gia quen cũ,
                   chúng ta lại có dịp hàn huyên.
                  Ô. HOÀNG -   Thị trường Nhật và khối liên minh châu Âu, đều là hai thị trường
                   tiêu thụ hàng may mặc lớn đối với Việt Nam chúng tôi.
                  SMIT -   Xu thế của ngành dệt may bây giờ là liên doanh sản xuất và kinh doanh
                   thương mại quốc tế!
                  Ô. HOÀNG -   Đúng như vậy! Việt Nam đang phát triển kinh tế thị trường, nên
                   cánh cửa quốc tế của chúng tôi cũng rộng mở.
                  SMIT -   May every thing be happy! (cầu chúc cho mọi sự tốt đẹp)       
                                 Uống đi ông chuyên viên. Một lần nữa, chúng ta cạn cốcđể chúc mừng cho
                   cuộc gặp gỡ này!
                                            (chạm cốc vui vẻ. Nhạc rộ. Ca sĩ Martin uốn éo hát
                                            lượn qua bàn của họ.)
                  SMIT -   (chỉ về phía cô ca sĩ) Ông Hoàng thấy thế nào?
                  Ô. HOÀNG -   Một cô ca sĩ xinh đẹp, giọng hát cũng rất hay!
                                                     (chuyên viên Hoàng rót một ly sâm banh mời Martin. Cô ca sĩ
                                                     đón ly rượu, nghiêng mình cảm ơn và tiếp tục hát qua các bàn
                                                     khác. Smit mải ngắm cô ca sĩ, chuyên viên Hoàng khẽ gọi đến
                                                     mấy lần vẫn không để ý.)
                  Ô. HOÀNG -   Ngài Smit!... Ngài Smit!...
                  SMIT -   Cô ca sĩ Việt Nam đẹp thật! Ông chuyên viên cứ ngắm kỹ cô ta mà xem, cả
                   thân hình mềm mại rất hoà nhập với dáng điệu uyển chuyển.
                                     (ông Hoàng vẫn đăm chiêu suy nghĩ, không để ý đến lời Smit)
                  Ô. HOÀNG -   Vì tình hữu hảo Nhật-Việt và quan hệ quốc tế lâu dài. Cũng vì sự
                   thân thiện riêng đã có giữa tôi và ngài… Tôi vẫn mong ngài giám đốc Smit
                   xem xét, để chấp nhận lại lô hàng vừa rồi?
                  SMIT -   (chợt hiểu. Phá lên cười) Thì ra ông chuyên viên vẫn lẩn quẩn nghĩ về cái
                               lô hàng, mà công ty Nhật buộc phải từ chối không nhận vừa qua?
                  Ô. HOÀNG -   Dù sao thì… về chỉ tiêu kỹ thuật hàng may mặc, vẫn được công ty
                   Việt Nam đảm bảo chất lượng tốt đấy chứ!? Chỉ do chúng tôi sơ ý giao hàng
                   bị…hơi chậm…
                  SMIT -   Vấn đề là ở chỗ đó. Hàng may gia công mà giao hàng chậm, quá hạn so với
                   hợp đồng. Thị trường Nhật bị lỗi thời, hết mốt. Có bán hạ giá, dân Nhật họ
                   cũng không mua đâu.
                  Ô. HOÀNG -   Thế cho nên… tôi mới phải sang tận Hồng Kông này để thương
                   thuyết với ngài Smit? Nếu các ngài không nhận hàng, thì thiệt hại lần này
                   đối với công ty của chúng tôi lớn quá!
                  SMIT -   (cười) Nhưng tiền bạc mà công ty các ông bị tổn thất, là tiền bạc của nhà
                   nước Việt Nam mất, đã có nhân dân Việt Nam gánh chịu. Cùng lắm thì ông
                   giám đốc công ty chỉ bị… cách chức. Mọi sự vẫn chả sao?
                  Ô. HOÀNG -   Nói như ngài Smit như thế thì…
                  SMIT -   Mà biết đâu... Ông giám đốc công ty Việt Nam, lại có thân thiện nhiều với
                  các quan chức cấp trên… ông ta sẽ được thuyên chuyển sang  một tổ chức khác, rồi lại được đề bạt làm cái chức vụ phó, vụ trưởng rất oách nào đó?
                  Ô. HOÀNG -   Tôi đang chóng cả mặt mà ngài Smit vẫn còn giễu cợt.
                  SMIT -   Tôi nói thật chứ không giễu cợt đâu. Nếu vì quí và nể chuyên viên Hoàng
                   để nhận lô hàng đó? Nghĩa là, công ty Nhật sẽ phải chấp nhận tổn thất hàng
                   triệu đô-la về phần mình. Kinh doanh kiểu như thế, trước sau cũng sẽ bị phá
                   sản.  Khi ấy chúng tôi phải tự bắn vào đầu mình mà tự sát.
                  Ô. HOÀNG -   (thở dài)  Thế thì biết làm như thế nào?     
                                                (vừa lúc đó, nữ phóng viên Gien Ny xuất hiện ở cửa)
                  SMIT -   (reo lên) Cô phóng viên nhà báo xinh đẹp Gien Ny đến với chúng ta, kìa!
                   (gọi) Miss Gien Ny!
                  GIEN NY -   Oh, very happy to meet you again dear sirs!
                                                                    (rất hân hạnh được gặp lại các ngài)
                  SMIT -   (với ông Hoàng) Đây là cô Gien Ny, nữ phóng viên của toà báo Quốc tế tại
                   Hồng Kông!
                  GIEN NY -   Ngài Smit không cần phải giới thiệu. Tôi cũng đã có dịp được làm quen
                   với ông Hoàng.
                                       ( ông Hoàng tiến lại bắt tay thân mật chào Gien Ny)
                  SMIT -   À, thì ra các vị cũng đã biết nhau.
                  GIEN NY -   Xin lỗi! Tôi đã làm gián đoạn câu chuyện của các ngài.
                  SMIT -   Không sao. Mời cô Gien Ny vào đây cùng uống rượu với chúng tôi.
                                             (Smit rót một ly sâm banh đưa mời Gien Ny):
                                 Chắc là tôi và chuyên viên Hoàng sắp có vinh dự được cô phóng viên hành
                   hạ?
                  GIEN NY -   Đúng thế, thưa ngài Smit! Xin được phỏng vấn ngài?
                  SMIT -   Chúng tôi rất vui được làm vừa lòng Gien Ny.
                  GIEN NY -   Thưa ngài giám đốc: Bí quyết nào đã giúp cho công ty Nhật của
                   ngài trở thành một trong những công ty tư bản nổi tiếng nhất thế giới?
                  SMIT -   Các bậc tiền bối đã truyền lại dậy con cháu rằng: Muốn công ty hay quốc
                   gia luôn phát triển, thì phải tìm người giỏi hơn mình để làm lãnh đạo.
                                                (quay sang phía ông Hoàng)
                       Như ông chuyên viên đã biết: Ông chủ của công ty này không phải là tôi!
                   Rất tiếc là hôm nay ông ấy đang có cuộc viễn du sang các nước phương Tây,
                   nên không đến để hội ngộ với các vị được. Tôi chỉ may mắn được ông chủ tin
                   cậy mời về làm giám đốc công ty.
                  Ô. HOÀNG -   Theo như tôi biết, ngài được ông chủ rất tin cẩn giao toàn quyền
                   điều hành mọi công việc của công ty?
                  SMIT -   Không tin nhau thì làm kinh doanh thế nào được.
                  GIEN NY -   Bởi vì, ngài Smit là một nhà kinh doanh thương mại quốc tế tầm cỡ, tài
                   ba!
                  SMIT -   (cười)  Đấy là bí quyết thứ nhất, thưa cô phóng viên xinh đẹp!
                  GIEN NY -   Thế còn bí quyết thứ hai, thưa ngài?
                  SMIT -   Không lôi kéo anh em họ hàng vào trong tổ chức để chia nhau phần lãnh
                   đạo. Chúng túng thiếu, có thể giúp chúng ít tiền. Tuyệt nhiên không được vì
                   tình thân, dòng họ… mà kéo nhau vào. Nó chỉ làm hỗn loạn tổ chức công ty,
                   đi đến chỗ bị phá sản, diệt vong thôi!
                  GIEN NY -   Thật là những bí quyết đáng được trân trọng.
                  SMIT -   Cái tệ nạn: hễ ông cha làm một chức quyền lớn, thì họ hàng con cháu lôi
                   bè, kéo đảng để chiếm hết quyền này, chức khác. Rất tệ hại! Rất tệ hại! Đó
                   là một sự phá hoại chứ không phải xây dựng, phát triển đâu.
                  GIEN NY -   (với ông Hoàng) Thưa ngài chuyên viên Việt Nam! Ngài nghĩ như thế
                   nào về ý kiến của giám đốc Smit?
                  Ô. HOÀNG -   (lúng túng) Thì… bây giờ ở Việt Nam cũng đang sửa đổi.
                  GIEN NY -   Xin có sự chất vấn nho nhỏ với ngài về vấn đề này?
                  Ô. HOÀNG -   Cô Gien Ny cứ hỏi.
                  GIEN NY -   (quay về phía Smit) Rất cám ơn ngài Smit!
                  SMIT -   Gien Ny cứ tự nhiên.
                  GIEN NY -   (với ông Hoàng) Tôi nghe nói: Hậu quả xẩy ra đối với lô hàng mà công
                   ty Việt Nam đã gia công vừa rồi, để công ty Nhật từ chối không nhận hàng –
                   Lỗi cũng do tệ nạn thuộc về ban lãnh đạo công ty, phải không ạ?
                  Ô. HOÀNG -   À… à… về phía lãnh đạo công ty cũng đã tién hành kiểm điểm…
                  SMIT -   Chuyên viên Hoàng nói đúng! Chủ yếu là do lãnh đạo. Chứ… những ngày
                   sang Việt nam, tôi đã xuống trực tiếp các phân xưởng sản xuất hàng gia
                   công. Phải nói là, tôi rất có thiện cảm với anh chị em công nhân.
                  GIEN NY –   (với Smit) Ngài thấy những công nhân Việt Nam thế nào ạ?
                  SMIT -   Thật là những con người lao động đầy thông minh, sáng tạo. Họ rất cần cù,
                    chịu khó làm việc.
                  Ô. HOÀNG -   Cám ơn lời khen của ngài Smit!
                  SMIT -   Này, nhưng tiền công những sản phẩm hàng gia công… mà lãnh đạo đã trả
                   cho công nhân còn ít quá thì phải?
                  Ô. HOÀNG -   (ấp úng) Vấn đề này…
                  SMIT -   Tiền hàng gia công phía Nhật Bản đã trả cho công ty rất sòng phẳng,
                   nhưng lãnh đạo Việt Nam lại khấu trừ quá nhiều, rồi mới trả cho công
                   nhân?
                  Ô. HOÀNG -   Ngài Smit cũng phải thông cảm, có rất nhiều khoản mà công ty phải
                   chi phí xung quanh những sản phẩm gia công ấy.
                  SMIT -   (cười lớn) Chuyên viên Hoàng muốn giảng giải cho tôi về điều kiện cần tổ
                   chức kinh doanh đó sao?
                  Ô. HOÀNG -   Tôi đâu có ý múa rìu qua mắt thợ.
                  SMIT -   Nếu lãnh đạo ăn bớt tiền của công nhân nhiều quá. Công nhân phải lao
                   động  với một giá quá rẻ mọn. Như thế không khuyến khích được sản xuất
                   đâu?
                  GIEN NY -   (với ông Hoàng) Nghĩa là ở Việt Nam chúng ta, vẫn còn tình trạng ở
                   một số xí nghiệp hay công ty – Lãnh đạo ăn chẹn hoặc bóc lột công nhân,
                   phải không ạ?
                  Ô. HOÀNG -   Không thể giải thích một cách đơn giản được đâu, cô Gien Ny ạ!
                  GIEN NY -   (với Smit) Thưa ngài giám đốc Smit! Theo tôi được biết, giá nhân công
                   lao động ở Việt Nam hiện nay vẫn thuộc vào loại rẻ trên thế giới. Thí dụ như
                   đem so với giá thuê nhân công Nhật Bản, thì các ngài phải trả tiền công cho
                   công nhân Nhật Bản cao hơn nhiều?
                  SMIT -   Đúng là giá thuê nhân công ở Việt Nam cũng rẻ hơn nhiều nước trên thế
                   giới. Nhưng ta không thể coi họ như những kẻ hành khất, rớt cho họ những
                   đồng tiền công quá thấp, mà lại đòi hỏi họ làm việc với tinh thần và ý thức
                   cao nhất được.
                                        (quay lại phía ông Hoàng)
                       Ông chuyên viên có đồng ý với tôi như thế không?
                  Ô. HOÀNG -   Thì chúng tôi vẫn đang đổi mới.
                  SMIT -   Ồ tất nhiên! Tất nhiên! Quy luật là phải phát triển để tồn tại, nếu không là
                   chết!
                  GIEN NY -   (nói riêng với ông Hoàng) Ngay như cái anh trợ lý mà tôi đã được nói
                   chuyện ban nẫy, nghe nói… là cậu cháu ruột ông giám đốc công ty của các
                   ông. Chả có tư cách gì cả?
                  Ô. HOÀNG -   (cắt ngang) Chúng ta không nên đem vấn đề nội bộ riêng ra để chất
                   vấn ở đây!
                                               (Gien Ny cười mỉm rồi lảng sang chuyện khác)
                  GIEN NY -   Rất cám ơn các ngài đã giành cho báo Quốc tế chúng tôi một cuộc
                   phỏng vấn quí giá.
                                   (chào ông Hoàng rồi quay lại phía Smit):
                       Thank you very much, good-bye Mr.Smit! (hôn gió)
                  MARTIN -   (chạy đến) Chị Gien Ny!
                  GIEN NY -   Ô, chào Martin! How are you? (sức khoẻ em thế nào?)
                  MARTIN -   Beautiful! (tuyệt vời)… Lần nào đến hotel này chị Gien Ny cũng nhảy
                   với em. Chị Gien Ny nhảy một vũ điệu quốc tế với em đi?
                                    (một gã tay chơi tiến gần đến quầy chỗ Hippy. Hắn gọi một cốc
                                    rượu rồi lả lơi đùa rỡn với Hippy. Một gã say khác nói hướng về
                                    phía Martin):
                  GÃ SAY -   (gọi) Martin! Lets sing! Sing as sweet as you are Martin!
                                                          (Hát đi! Hát cho thật hay vào Martin!)
                                        (hắn tiến đến đút một đồng bạc vào áo trong cô ca sĩ. Cả bọn cười
                                     ồ. Martin đập vào tay gã)
                  GIEN NY -   (Với Martin) Gien Ny cũng đang ngứa ngáy tay chân đây. Nào, nhảy
                   đi!
                                      (quay về phía ông Hoàng và Smit):
                       -  Xin lỗi các ngài!
                  SMIT -   Cô Gien Ny cứ tự nhiên!
                                                   (nhạc. Gien Ny và Martin nhảy. Không khí sôi động, say sưa.
                                                   Smỉt thì đắm say nhìn Gien Ny khiêu vũ. Ông Hoàng vẫn
                                                   trầm ngâm suy tư uống rượu. Lúc này từ ngoài cửa tiến vào hai
                                                   người khách mà không ai để ý: Đó là Andrây Côhen và trợ lý
                                                   Thanh)
                   
                   
                                            (Còn tiếp)

                  <bài viết được chỉnh sửa lúc 16.03.2015 10:57:22 bởi Nhatho_PhamNgocThai >
                  Đời hư, thực nhập nhoè lẫn lộn
                  Đêm ái tình... ta nương ngủ trái tim hoang.
                   
                    Nhatho_PhamNgocThai

                    • Số bài : 898
                    • Điểm thưởng : 0
                    • Từ: 04.08.2006
                    • Trạng thái: offline
                    Re:(URL) KỊCH và các TIỂU PHẨM VĂN XUÔI của PNT 18.04.2015 12:00:32 (permalink)

                                           Chế Lan Viên với ba bài thơ phê phán sâu sắc
                                                                                      PHẠM NGỌC THÁI


                        Trong lời giới thiệu tập sách " Chế Lan Viên - Thơ chọn lọc", Nxb Văn học 2014 - Dương Phong, người tuyển chọn... khi nói về ba bài thơ này đã viết:
                     
                    -    Ba thi phẩm nổi tiếng công bố muộn mằn của Chế Lan Viên - in trong Di cảo Chế Lan Viên - chính là:  "Ai ? Tôi!"  -  "Bánh vẽ"  -  "Trừ đi"... là những sự trở trăn, lật trái lại mặt sau của cuộc đời.
                         Thực ra, nếu nói  "Đó là... những sự trở trăn, lật trái lại mặt sau của cuộc đời", là Dương Phong đã lựa lời nói cho nhỏ nhẹ đi, tránh khâu kiểm duyệt, sợ không cho xuất bản. Theo tôi, xác đáng hơn thì phải nói: Ba thi phẩm đó đã... lật trái lại mặt sau của xã hội và chính trị - Người đã tự phê phán. Thậm chí tự lên án mình! Cả ba bài thơ đều nằm trong Di cảo. Khi còn sống Người đã không cho xuất bản, không dám công bố. Tôi xin phân tích từng bài một.

                        Nhà thơ Chế Lan Viên

                        Trong bài "Ai? Tôi!" - Bài thơ viết vào những ngày sau khi nước nhà đã hoàn toàn giải phóng. Có lẽ một thực trạng xã hội đã tác động vào tâm can, tư tưởng, dầy vò làm ông đau đớn. Ông chạnh nghĩ về những hy sinh của những người lính trong cuộc chiến tranh xưa. Những bi thương mà dân tộc đã phải trả giá. Bắt đầu vào thơ... bằng sự phê phán chính mình, ông chỉ ra:
                                          Mậu Thân 2.000 người xuống đồng bằng
                                         Chỉ một đêm, còn sống có 30
                                          Ai chịu trách nhiệm về cái chết 2.000 người đó?
                                         Tôi! Tôi - người viết những câu thơ cổ võ
                                         Ca tụng người không tiếc mạng mình
                                                                       trong mọi cuộc xung phong
                        Cái nguyên nhân đó chỉ là sự tự vấn lương tâm. Người tự kết tội mình: Vì những câu thơ cổ võ của Người làm cho những người lính xung phong, nên mới để 2.000 người đi thì 1.700 người bỏ mạng không trở về. Nhưng tại sao Người nói vậy???
                         Ta vẫn biết thơ Chế Lan Viên là loại thơ bình luận. Thơ triết lý. Về phương diện nghệ thuật, nó có tính triết học cao. Tính tư tưởng trong thơ rất sâu sắc về ý nghĩa cuộc sống, cũng như sự phê phán xã hội và cuộc đời. Mỗi câu thơ ông đều hàm súc ý nghĩa ở bên trong. Thơ đọc càng sâu càng thấm thía. Về tính nhân văn, ông là một nhà thơ của nhân dân.
                        Nhà thơ của nhân dân ấy từng viết những bài thơ nổi tiếng một thời, như: Sao chiến thắng, Người đi tìm hính của nước... Ông đã sáng tác cả một tập "Ánh sáng và phù sa" danh tiếng. Đầy hoài vọng với một tương lai huy hoàng của đất nước về ngày chiến thắng:
                                          Xưa phù du mà nay đã phù sa
                                         Xưa bay đi mà nay không trôi mất
                                         Cho đến được... lúa vàng đất mật...
                                          Anh đã mất gì? Đã mất bóng đêm.
                          Không tiếc lời ca ngợi lãnh tụ. Ca ngợi Đảng quang vinh:
                                         Bác reo lên một mình như nói cùng dân tộc
                                          "Cơm áo là đây! Hạnh phúc đây rồi!"
                                         Hình của Đảng lồng trong hình của nước
                                                       (Người đi tìm hình của nước)
                        Hết lời ca ngợi chủ nghĩa. Tin vào ngọn cờ khi theo Đảng quang vinh:
                                        Xanh biết mấy là trời xanh Tổ quốc
                                         Khi tự do về chói ở trên đầu
                                          ......
                                          Cây cay đắng đã ra mùa quả ngọt
                                          Người cay đắng đã chia phần hạnh phúc
                                         Sao vàng bay theo liềm búa công nông
                       Thế mà giờ đây, những năm tháng sau chiến tranh, đất nước đã hoà bình. Một thực tế xã hội với bao nhiêu mảng đen về sự bất công, thiếu nhân quyền. Đầy rẫy những quan lại tham nhũng đủ kiểu, tiếp tay cho chính quyền địa phương chèn ép, chiếm đoạt cả đất đai của dân lành, đẩy họ vào sự cùng quẫn. Chính quyền như thế đâu có phải còn của dân? Cái băng rôn Nhà nước do dân, vì dân... âu cũng chỉ là khẩu hiệu? Tâm hồn ông bị đổ vỡ. Người đổ vỡ về Đảng chăng?... Người thất vọng về chủ nghĩa chăng?...  Người không nói. Nhưng rõ ràng đọc: "Ai?Tôi!", lật mặt sau của những câu thơ ta thấy: Cái thần tượng về một Đảng mác-xít trong ông đã bị sụp đổ. Ông không còn niềm tin thật sự vào thể chế của ngày hôm nay nữa.
                           Nghĩ lại cuộc chiến xưa. Bao sinh mạng những người lính xung phong cho sự tốt đẹp của đất nước, hạnh phúc của dân tộc... lại như thế này sao? - mà chính thơ ông đã góp phần thúc giục họ xung phong. Hàng vạn, hàng vạn người lính chết cho một cuộc chiến... đã trở thành phi lý ư? Ông đau đớn mà thốt lên. Không, phải nói là ông đã thét lên khi viết những câu thơ:
                                         Ai chịu trách nhiệm về cái chết 2.000 người đó?
                                         Tôi! Tôi - người viết những câu thơ cổ võ
                                         Ca tụng người không tiếc mạng mình
                                                                        trong mọi cuộc xung phong
                          Ở đây ta thấy một Chế Lan Viên quay ngược lại hoàn toàn, không còn phải là tâm hồn như khi Người đã viết "Ánh sáng và phù sa" nữa. Trái tim ông quằn quại. Sau đó Người lý giải về kết quả những câu thơ mà Người đã cổ võ những người lính xung phong đó: 2.000 người đi... thì 1.970 người bỏ mạng, chỉ 30 người sống sót. Để cuối cùng dân tộc được gì?... Tổ quốc được gì?... Thông qua một hiện thực cuộc sống, Người viết:
                                         Một trong ba mươi người kia
                                                                  ở mặt trận về sau mười năm
                                         Ngồi bán quán bên đường nuôi đàn con nhỏ
                                        Quán treo huân chương đầy, mọi cỡ
                                         Chả huân chương nào nuôi được người lính cũ!
                                         Ai chịu trách nhiệm vậy?
                                        Lại chính là tôi!
                                         Người lính cần một câu giải đáp về đời
                                         Tôi ú ớ
                                         Người ấy nhắc những câu thơ tôi làm người ấy xung phong                   
                                                 Mà tôi xấu hổ
                                        Tôi chưa có câu thơ nào hôm nay
                                         Giúp người ấy nuôi đàn con nhỏ                     
                                        Giữa buồn tủi chua cay vẫn có thể cười.
                         Ta đặt câu hỏi: Nếu sự hy sinh kia... cũng vì Tổ quốc, tại sao Người lại phải xấu hổ?... dẫu cho là chính thơ Người cũng đã cổ võ những người lính ấy xung phong chăng nữa. Vấn đề là ở chỗ, bật ra những câu thơ như thế, Trong thẳm sâu trái tim Người đã phải rên rỉ, đớn đau vì tình hình của đất nước hôm nay. Mặc dù ông chỉ giải nghĩa nguyên nhân làm ông xấu hổ, rằng:
                                          Tôi chưa có câu thơ nào hôm nay
                                         Giúp người ấy nuôi đàn con nhỏ
                         Hay là:
                                         Người lính cần một câu giải đáp về đời
                                        Tôi ú ớ
                       Chỉ có thể giải thích rằng: mặc dù đất nước đã hoà bình nhưng tình hình xã hội lại ngày càng suy. Rền xiết trong ông một nỗi niềm u uẩn: về chế độ còn nhiều sự giả trá, bất công chăng? Thực tế một Nhà nước xã hội chủ nghĩa đâu có được tốt đẹp trong tâm hồn như ông hằng tâm niệm. Ông trăn trở... máu dân tộc đã đổ cho cuộc chiến ấy, chỉ để giành lại một chính thể phi lý này ư? Thế mà 1.970 người lính phải chết trong một đêm Mậu Thân - đấy mới chỉ là một cuộc xung phong. Nếu nói đến mọi cuộc xung phong thì phải hàng vạn, hàng vạn những người lính nữa đã phải chết... cho một cuộc sống với bao sự phi nghĩa như thế này?
                        Ta lật lại mặt kia của câu thơ: Nếu như sự xung phong của những người lính, là để giành lại độc lập, tự do cho một đất nước... có một xã hội công bằng, ấm no và hạnh phúc của dân tộc. Thì việc gì Người phải xấu hổ? Như Người từng viết:
                                         Ôi Tổ quốc ta, ta yêu như máu thịt
                                         Như cha mẹ ta, như vợ như chồng
                                          Ôi Tổ quốc, nếu cần, ta chết
                                           Cho mỗi ngôi nhà, ngọn núi, con sông...
                                                                          (Sao chiến thắng)
                          Máu của dân tộc đã đổ. Cái chết của những người lính ngoài chiến trận, cho ngày hôm nay ra sao?
                     -  Vì một Đảng cộng sản quang vinh ư?...  Khi trung ương và chính phủ đầy những quan tham nhũng. Một xã hội tràn lan bao lớp quan lại địa phương cấu kết với quan trên chèn ép, ức hiếp dân lành. Chỗ nào cũng bất công. Chỉ chết những kẻ thấp cổ, bé họng - có oan trái mà không tiền, đi kiện cáo cũng chẳng ai thèm quan tâm.
                    -   Vì một Đảng cộng sản quang vinh ư?... Khi những "đầy tớ của dân" ấy thì giàu nứt đố, đổ vách. Có nguyên Tổng bí thư Đảng làm hai khoá cả chục năm. Đứng đầu của một Đảng cộng sản quang vinh - Thời ông ta còn đương nhiệm... thì Đảng yếu kém, xã hội tạp dịch bung bét, kinh tế quốc dân sa sút. Nếu không tham nhũng mà khi ông ta mãn nhiệm trở về, giàu như một đế vương? Nhà cửa, biệt thự nguy nga như cung vua phủ chúa, sàn lát đá hoa cương. Đạo lý chẳng khác gì những kẻ tha hoá? Cha thì đoạt lấy nhân tình, bồ bịch của con trai. Nhân cách rất rẻ tiền. Con gái với mẹ kế cũng bới móc, kiện cáo nhau vì giành giật tiền bạc của nả. 
                    ]-   Một nhà nước, một chính thể chân chính của dân, do dân, vì dân ư? Ngay cuối tháng 3/2015 vừa qua, trong bài viết "Chả lẽ ông Chủ tịch thành phố Hà Nội không có lỗi gì trong vụ chặt cây", đăng trên laokhoa.blogtiengviet.net - chính nhà thơ Trần Đăng Khoa đã lên tiếng cảnh báo những lãnh đạo Đảng và Nhà nước, rằng:
                       ... Bởi chúng tôi chỉ là nhân dân. Nhân dân là mác là chông. Là sông là núi nhưng cũng không là gì... Vâng nhân dân là thế đấy. Khi có giặc thì chúng tôi là mác là chông, là sông là biển ngăn giặc, đánh giặc, rồi hy sinh thành hàng vạn, hàng triệu những nấm mồ vô danh ở Điện Biên, ở Thạch Hãn, ở Hoàng Sa, Trường Sa, ở Biển Đông, ở khắp mọi nơi trên đất nước này. Còn khi yên hàn, chúng tôi chẳng là gì cả.
                         Liên tưởng những năm qua - Ở ngoài biển đảo thì bọn Tàu khựa cướp biển, cướp đảo ta. Chúng hung hăng bắn giết những người dân đánh cá và chiến sĩ ta... đang phải ngày đêm canh giữ biển trời. Khắp nơi trong nước, nhất là ở các thành phố... nhân dân xuống đường biểu tình lên án giặc Tàu - Thì chính quyền lại đi trấn áp, bắt bớ. Rồi hăm dọa, tống giam cả các bloger yêu nước.
                         Ta trở lại với bài thơ của Chế Lan Viên: Trong thẳm sâu tâm linh của Người, điều làm cho Người xấu hổ - Như Người nói, bởi chính thơ Người đã kêu gọi những người lính kia... và họ đã phải chết đi trong những cuộc xung phong ấy?... cho tương lai của đất nước với một thể chế thiếu nhân đạo như hôm nay.

                            Tôi xin nói tiếp sang bài thơ "Bánh vẽ".
                                             BÁNH VẼ
                                         Chưa cần cầm lên nếm,
                                                                     anh đã biết là bánh vẽ
                                         Thế nhưng anh vẫn ngồi vào bàn cùng bè bạn
                                         Cầm lên nhấm nháp.
                                         Chả là nếu anh từ chối
                                         Chúng sẽ bảo anh phá rối
                                          Đêm vui
                                         Bảo anh không còn có khả năng nhai
                                          Và đưa anh từ nay ra khỏi tiệc...
                                          Thế thì đâu còn dịp nhai thứ thiệt?
                                        Rốt cuộc anh lại ngồi vào bàn
                                         Như không có gì xảy ra hết
                                         Và những người khác thấy anh ngồi,
                                         Họ cũng ngồi thôi
                                        Nhai ngồm ngoàm...
                        Chả cần phải khó nghĩ ta cũng hiểu ngay: Những "bánh vẽ" mà Chế Lan Viên nói ở đây thuộc các chủ trương, chính sách hay đường lối của Nhà nước, của Đảng. Có những thứ bánh vẽ chỉ gây tổn hại lớn nhỏ đối với nền kinh tế hay đời sống dân sinh, làm cho nhân dân đói khổ. Nhưng cũng có loại bánh vẽ thì lại làm... chết người. Có khi giết hàng nghìn, hàng vạn người lương thiện và vô tội.
                         Xin lược lại mấy cái bánh vẽ đã gây ra những tội ác kinh hoàng trong lịch sử của cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam chúng ta. Như cái bánh vẽ:
                    -   Về Cải cách ruộng đất của Đảng và chính phủ 1946-1957.
                    -   Sự kiện hay còn gọi là "vụ án nhân văn giai phẩm" 1955-1958.
                                     1.  Sơ lược về thảm hoạ của cuộc Cải Cách Ruộng Đất. 
                         Cái bánh vẽ của Đảng Lao động VN (tức Đảng Cộng sản VN bây giờ) và Chính phủ nước VN Dân chủ Cộng hòa - Người ta gọi đó là "chiến dịch đấu tố thảm sát tàn bạo". Nồi da xáo thịt kinh hoàng. Đồng bào, đồng loại thảm sát, tận diệt lẫn nhau. Những người cùng huyết thống trong gia đình bị tuyên truyền, cưỡng chế vu cáo ám hại nhau. Con đấu tố cha, vợ vu cáo chồng... là địa chủ cường hào, là phản động, là bóc lột. Giẫm đạp lên luân thường đạo lý. Người ta chưa biết thật chính xác về số người đã bị giết trong CCRĐ. Có nguồn tin thì nói khoảng 120.000 người bị giết, nhưng cũng có thông tin những người bị giết lên đến trên 170.000 người. Vậy chí ít cũng phải trên chục vạn người bị giết ở cuộc CCRĐ ấy. Trong đó, cứ 10 người đem ra kết án rồi bắn chết thì có 7 người bị vu oan.
                        Bao nhiêu người cách mạng - hy sinh cả một đời, hy sinh cả gia đình, cống hiến của cải cho kháng chiến... cuối cùng cũng bị đội cải cách của chính phủ qui tội, xử bắn rất tàn ác. Nói về những hành động giết chóc khủng khiếp thời kỳ ấy, thấy nổi trôi trên mạng mấy vần thơ của nhà thơ Tố Hữu - một ông quan cách mạng mà sau này lên tới chót đỉnh, uỷ viên trong Bộ chính trị của Đảng cộng sản, viết tuyên truyền trong thời ký CCRĐ. Thơ rằng:
                                        Giết! Giết nữa bàn tay không phút nghỉ,
                                         Cho ruộng đồng lúa tốt thuế mau xong
                                        Cho Đảng bền lâu cùng rập bước tơ lòng
                                          Thờ Mao Chủ tịch, thơ Sít-ta-lin bất diệt!
                         Chẳng hiểu có đúng vậy không? Nghe vần thơ, giọng thơ thì rất giống thơ Tố Hữu. Nếu đúng thế thì - Chao ôi!  Một ông quan cấp cao của Đảng cộng sản nhưng thơ khát máu quá!... mà lại là máu cùng đồng loại, giống nòi.
                                      2.  Đôi nét về vụ nhân văn giai phẩm.
                    -   Là phong trào đấu tranh của những văn nghệ sĩ đòi dân chủ, tự do văn hoá và trong sáng tác văn học nghệ thuật.
                    -   Những văn nghệ sĩ trong Nhân văn giai phẩm tuyên bố: văn học nghệ thuật không để phục vụ cho chính trị, đó là quyền tự do sáng tác của họ. Với khẩu hiệu "trả lại văn nghệ cho văn nghệ sĩ".
                    -   Họ phản đối sự chuyên chính của Đảng, đòi xoá bỏ sự đảng trị, độc đoán trên lĩnh vực văn hoá và sáng tác văn học nghệ thuật. Theo họ, chủ nghĩa cộng sản là không nhân văn, chà đạp con người. Họ chống sùng bái cá nhân. Phong trào nhân văn giai phẩm này đã bị Đảng và Nhà nước dùng bạo lực thanh trừng, bắt bớ, tù đầy. Hàng loạt các văn nghệ sĩ phải đi cải tạo, hoặc bị quản thúc, cấm sáng tác... kéo dài hàng chục năm. Trần Dần phẫn uất cứa cổ tự tử mà không chết. Từ một trào lưu đấu tranh đòi dân chủ, tự do trong văn học nghệ thuật - trở thành một vụ án "nhân văn giai phẩm", đẩy thành một vụ án chính trị. Phong trào được khởi xướng 1955 và chính thức bị dập tắt tháng 6/1958. Đến khi được cởi trói cho văn nghệ sĩ thì nhiều người đầu đã bạc, kẻ thì bệnh hoạn ốm đau... nào bại liệt, tâm thần, hoặc chết trước khi được cởi trói. Như nhạc sĩ Văn Cao được tặng giải thưởng Hồ Chí Minh một năm sau khi mất (1996). Tháng 2/2007 các nhà văn trong nhóm Nhân văn giai phẩm như Phùng quán, Trần Dần, Yến Lan, Lê đạt, Hoàng Cầm thì được tặng giải thưởng Nhà nước... vì đã có công trong sự nghiệp sáng tác văn học của nước nhà.
                        Chao ôi, mới thấy kiểu lãnh đạo của chế độ XHCN chúng ta, có khác gì bánh vẽ? Đúng là những thứ trò. Thậm chí những thứ trò và bánh vẽ ấy đầy giả tạo, lừa dân và vô nhân thất đức... "cởi ra rồi lại buộc vào như không".
                        Xin quay trở lại với bài thơ "Bánh vẽ" của Chế Lan Viên. Tại sao một nhà thơ lớn của chúng ta cũng như bao văn nghệ sĩ khác, biết là "bánh vẽ" rồi... mà vẫn phải ngồi vào bàn, vẫn phải... ăn??? Như Người đã viết:
                                        Chả là... nếu anh từ chối
                                          Chúng sẽ bảo anh phá rối
                                          .....
                                         Và đưa anh ra khỏi bàn tiệc
                        Nghĩa là: nếu anh không ăn cái bánh vẽ của chúng, thì chúng sẽ "đánh"anh. Sẽ qui tội và sẽ... triệt anh. Cũng như "vụ án Nhân văn giai phẩm" vậy thôi.
                         Ngay như Nguyễn Khải - một nhà văn có danh tiếng và tầm vóc. Đương thời ông đã phải kìm nén, nhẫn nhịn biết bao sự nhiễu nhương của thể chế. Sự vô đạo của những kẻ điều hành xã hội - Ông có dám viết lên cái hiện thực ấy đâu? Đến khi mất, ông mới để lại một cuốn di cảo, tập tùy bút chính trị... gọi là "Đi tìm cái tôi đã mất". Phê phán, phanh phui những cái mất tự do, dân chủ, chưa có nhân quyền của chế độ. Như người ta nói: Nguyễn Khải chết rồi mới dám nói thật.
                        Không phải chỉ Chế Lan Viên, Nguyễn Khải... mà cùng bao văn nghệ sĩ khác thời nay - Nếu muốn còn được cầm bút để viết. Nếu muốn còn được sống để hoạt động văn học nghệ thuật, thì phải chấp nhận ăn... "bánh vẽ". Lương tri dẫu bị dằn vặt? Họ vẫn phải - như Chế Lan Viên đã viết:
                                        Rốt cuộc anh lại phải ngồi vào bàn
                                        Như không có gì xẩy ra hết
                        Và:
                                        Nhai ngồm ngoàm...
                        Nếu anh không chịu ngồi vào bàn nhai cái bánh vẽ ấy? Nếu trái tim nhà văn bức bối mà không kìm nén được nữa, cố viết nó ra - thì sẽ bị... triệt ngay. Thí dụ như cuốn tiểu thuyết "Thời của thánh thần" của nhà văn Hoàng Minh Tường chẳng hạn?
                        "Thời của thánh thần", Nxb Hội nhà văn 2008 - Là một cuốn tiểu thuyết, một bức tranh tổng thể của xã hội. Nhà văn phục lại những hiện thực, ... qua những số phận chìm nổi của một gia đình. Những trận đấu tố đầy chất bi hài. Những chiến dịch cưỡng bức nhuộm máu... để tái hiện lại sự đen tối của thời Cải cách ruộng đất. Vụ án Nhân văn giai phẩm... những người trí thức và văn nghệ sĩ bị nhà cầm quyền vùi dập, bắt tù đầy, khủng bố tư tưởng, bị vô hiệu hoá trở thành những cái bóng dặt dẹo. Rồi cuộc đấu tranh với xét lại hiện đại đến vấn đề Hoà hợp dân tộc?...  Các nhà bình luận nhận xét rằng: "Thời của thánh thần" là bi kịch của một gia đình thông qua tấn đại bi kịch của dân tộc. Đọc Thời của thánh thần phải rùng mình vì sự bất ổn của một xã hội, trong cơn bão loạn thời thế. Bạo lực được xây dựng trên những thứ triết lý không tưởng, vừa cuồng tín vừa tàn bạo.
                         Sách bị qui là bôi xấu chế độ. Mới phát hành được vài ngày thì bị Nhà nước ra sắc lệnh thu hồi. Nghe nói ngày 28/8/2008, chính nhà văn Hoàng Minh Tường đã phải đi tất cả các cửa hiệu gửi... để thu hồi sách.
                       Năm qua, nhà văn Đỗ Hoàng cũng một lần nữa lên tiếng vạch trần những hành động phi nhân nghĩa của ông Trưởng ban tư tưởng văn hoá trung ương một thời - Nguyễn Khoa Điềm, nguyên Uỷ viên Bộ chính trị của Đảng cộng sản. Khi còn đương chức đương quyền, ỷ thế vào bộ máy quyền lực của Đảng đã bóp nghẹt sự tự do dân chủ các văn nghệ sĩ và thẳng tay trấn áp những ai không chịu... "ăn bánh vẽ" của Đảng. Trong bài "Thơ vô lối Nguyễn Khoa Điềm" đăng trên trang vannghecuocsong.com - Nhà văn Đỗ Hoàng vạch rõ:
                         " Nguyễn Khoa Điềm - Ông trùm tư tưởng văn hoá của Đảng cộng sản Việt Nam, đứt gánh giữa chừng... phải về vườn - Thời còn Trưởng ban tư tưởng văn hoá,  Nguyễn Khoa Điềm để lại nhiều tiếng không hay: Ông ta trù úm Hoàng Minh Chính, bắt nhà văn Dương Thu Hương, bôi nhọ Trần Độ, loại bỏ nhiều nhà bất đồng chính kiến, đàn áp những người đòi tự do dân chủ, cấm mạng, cấm internet, đốt thành tro bụi những tập sách Học phí trả bằng máu của Nguyễn Khắc Phục, Chuyên kể năm 2000 của Nguyễn Ngọc Tấn, Chúa trời ngủ gật của Nguyễn Dậu, Tâm sự người lính của Đỗ Hoàng, ngăn cản nhiều nhà văn tài năng vào Hội nhà văn Việt Nam... Ký duyệt nhiều dự án tiêu hàng triệu đô là tiền ngân sách, thuế dân đóng để phe nhóm hưởng lại quả nhưng hiệu quả không là bao như: Phim Nguyễn Ái Quốc ở Hồng Công, (phim bỏ kho) 1 triệu đô, phim Dòng sông phẳng lặng (phim bỏ kho)..." v.v.
                        Như thế có thể thấy rằng: cái bánh vẽ mà Đảng và Nhà nước XHCN của chúng ta vẫn liên tục vẽ ra suốt từ hồi CCRĐ đến giờ. Các văn nghệ sĩ muốn tồn tại bình yên thì đều phải... ăn. Như cách nói của Chế Lan Viên:
                                          Và những người khác thấy anh ngồi,

                                        Họ cũng ngồi thôi
                                         Nhai ngồm ngoàm...
                        Nếu ai không "nhai ngồm ngoàm..." thì Đảng sẽ cho chính quyền đến... "hỏi thăm"? Sự tự do, dân chủ của chế độ ta vẫn chỉ là giả hiệu: như việc đàn áp, đe nẹt, bắt bớ những người biểu tình chống giặc Tàu. Những kẻ quá khích chỉ là số ít. Chủ yếu đó là dân tình và những trí thức yêu nước. Bóp nghẹt nhân quyền sống của con người qua việc trấn áp, giam hãm tù đầy các bloger yêu nước... dám nói lên sự thật.
                           Giờ tôi xin nói thêm ít lời về bài "Trừ đi":
                                          Sau này anh đọc thơ tôi nên nhớ
                                        Có phải tôi viết đâu? Một nửa
                                         Cái cần viết vào thơ, tôi đã giết đi rồi!
                                         Giết một tiếng đau, giết một tiếng cười,
                                         Giết một kỷ niệm, giết một ước mơ,
                                         Tôi giết cái cánh sắp bay... trước khi tôi viết
                                         Tôi giết bão táp ngoài khơi
                                                                  cho được yên ổn trên bờ
                                        Và giết luôn mặt trời trên biển,
                                         Giết mưa và giết luôn cả cỏ mọc trong mưa luôn thể
                                         Cho nên câu thơ tôi gày còm như thế
                                        Tôi viết bằng xương thôi, không có thịt của mình.
                                        Và thơ này rơi đến tay anh
                                         Anh bảo đấy là tôi?
                                         Không phải!
                                         Nhưng cũng chính là tôi - người có lỗi!
                                         Đã giết đi bao nhiêu cái
                                         Có khi không có tội như mình!
                           Đọc mấy câu thơ kết trong bài 'Trừ đi" này, thấy tâm trạng Chế Lan Viên có khác gì Nguyễn Khải và một số văn nghệ sĩ?... chỉ dám viết một nửa sự thật - Còn một nửa thì phải viết theo sự cưỡng chế của... Đảng và chế độ - Người nói:
                                        Thơ này rơi đến tay anh
                                        Anh bảo đấy là tôi?
                                        Không phải!
                        Người phủ nhận chăng? Không, để rồi cũng chính Người thừa nhận:
                                        Nhưng cũng chính là tôi - người có lỗi!
                        Câu thơ viết thổ lộ như thế - để nói lên những xót xa trong lòng ông, trăn trở và đau đớn. Có thể nói đó là sự quằn quại, dầy vò lương tâm của những người cầm bút, những văn nghệ sĩ sống bằng lương tri. Những con người yêu đất nước và dân tộc - Nay chỉ vì thờ phụng cho một chính thể đã mọt ruỗng mà phải giết đi bao nhiêu cái tốt đẹp. Giết đi cả những tình cảm, lòng nhân ái và tư tưởng trong sáng. Cái tội ấy của nhà thơ, nhà văn... còn lớn hơn cả bao nhiêu thứ mà Người đã qui tội kia? Người - tức Chế Lan Viên đã bảo vậy:
                                       Chính tôi đã giết đi bao nhiêu thứ
                                        Có khi không có tội như mình!
                        Đấy, ông đã viết như thế đấy! Vậy "trừ đi" là trừ đi cái gì? Ông nói, sau này đọc thơ ông thì hãy trừ đi một nửa - Chỉ đúng một nửa thôi, còn lại là giả...
                        Có phải cái "giả" mà ông muốn nói ấy... có khi là cả những bài thơ mà ông đã từng ca ngợi chế độ, ca ngợi Đảng? Bởi vì: nếu ông phê phán Đảng, lên án chế độ, thì ông sẽ bị... "đánh", bị triệt... như vụ án Nhân văn giai phẩm. Gia đình, vợ con sẽ khốn khổ, khốn nạn theo ông. Nghĩa là, nếu ông mà nói thật... thì Đảng và Nhà nước cũng lắm tội lắm chứ!?
                        Tôi xin dừng lại bài bình luận về ba bài thơ của Người ở đây.
                    -----------------
                                                Hai bài "Bánh vẽ" - "Trừ đi" đã viết đầy đủ như ở trong bài bình.
                                               Chỉ xin chép lại toàn bộ bài thơ "Ai? Tôi!" dưới đây, để bạn đọc xem cho mạch lạc:

                                                        AI? TÔI!
                       
                                            
                    Mậu Thân 2.000 người xuống đồng bằng
                                          Chỉ một đêm, còn sống có 30
                                          Ai chịu trách nhiệm về cái chết 2.000 người đó?
                                          Tôi! Tôi - người viết những câu thơ cổ võ
                                          Ca tụng người không tiếc mạng mình
                                                                        trong mọi cuộc xung phong

                                        Một trong ba mươi người kia
                                                                  ở mặt trận về sau mười năm
                                        Ngồi bán quán bên đường nuôi đàn con nhỏ
                                       Quán treo huân chương đầy, mọi cỡ
                                         Chả huân chương nào nuôi được người lính cũ!
                                         Ai chịu trách nhiệm vậy?
                                        Lại chính là tôi!
                                          Người lính cần một câu giải đáp về đời
                                          Tôi ú ớ
                                         Người ấy nhắc những câu thơ tôi làm người ấy xung phong
                                         Mà tôi xấu hổ
                                         Tôi chưa có câu thơ nào hôm nay
                                         Giúp người ấy nuôi đàn con nhỏ
                                       Giữa buồn tủi chua cay vẫn có thể cười.
                                PNT.
                    Hà Nội, tháng 4/2015   


                                   Đã đăng trên nhiều trang mạng trong nước & thế giới:   
                        http://to-quoc01.blogspot...tho-phe-phan.html#more
                    [<font]http://www.tiengchimviet....n-vien-voi-ba-bai.html
                    https://badamxoevietnam2....i-ba-bai-tho-phe-phan/
                    http://vietpho.com/saigon_bao.php?id=608
                    http://www.namuctuanbao.n...nNgan/truyenngan_3.php
                    https://nghiathuc.wordpre...-tho-phe-phan-sau-sac/
                      http://thotanhinhthuc.org...tl_pnt_chelanvien.html
                      ( chỉ đăng 1 bài “Ai?Tôi!” ) link:         http://goldonline.vn/Tran.thu-gian/Tho/Ai-Toi.aspx
                      http://thachda.blogtiengv..._bai_th_phe_phan_sau_s
                    http://nhatkydinhquan.blo...ai-tho-phe-phan_9.html
                    http://binhtrung.org/a314...i-tho-phe-phan-sau-sac
                    http://www.chinhluanvn.co...-bai-tho-phe-phan.html
                    http://www.vanews.org/201...n-vien-voi-ba-bai.html
                      http://www.saimonthidan.c...?c=article&p=10461
                      http://www.danchimviet.in...e-phan-sau-sac/2015/04
                      http://hung-viet.org/blog...-tho-phe-phan-sau-sac/
                     
                     
                    <bài viết được chỉnh sửa lúc 18.04.2015 12:17:56 bởi Nhatho_PhamNgocThai >
                    Đời hư, thực nhập nhoè lẫn lộn
                    Đêm ái tình... ta nương ngủ trái tim hoang.
                     
                      Nhatho_PhamNgocThai

                      • Số bài : 898
                      • Điểm thưởng : 0
                      • Từ: 04.08.2006
                      • Trạng thái: offline
                      Re:(URL) KỊCH và các TIỂU PHẨM VĂN XUÔI của PNT 17.05.2015 22:28:09 (permalink)
                        NGƯỜI LÍNH TRẬN NĂM XƯA
                                 NGHĨ VỀ NGÀY 30-4




                      Tôi không bật vô tuyến để coi lễ duyệt binh ở Sài Gòn
                      Cũng không xem bắn pháo hoa ngoài Hà Nội
                      Sống giữa Thủ đô mà lòng buồn không tả nổi
                      " 30 - 4 " đâu có phải là ngày chung của dân tộc Việt Nam?

                      Chỉ là dân mình giết nhau
                                          lập lên một chính thể chưa có nhân quyền...
                      "Chủ nghĩa xã hội" gì đâu? "mèo mả gà đồng".
                      Nước non đầy rẫy những quan tham
                      Cưỡng chế, chiếm đất của dân... đục khoét trăm đường,
                                                  tàn phá quốc gia hơn những thằng phá hoại.
                      Cái tên Nhà nước do dân, vì dân... phải chăng cũng chỉ là giả dối?

                      Chí ít hãy trả cho ta một bầu trời
                                            có luật pháp, nhân quyền, tự do như nước Mĩ
                      Văn nghệ sĩ ta không cần "Đảng trị" trên tác phẩm của mình
                      "Nhân văn giai phẩm" xưa chính là ngọn cờ
                                                                           đòi quyền sống thiêng liêng
                      Thôi ! Bỏ Tổng bí thư đi.
                      Hoặc giả như hàng loạt nước Âu Châu mà bầu ra Tổng thống. (1)

                      Lấy ngọn cờ tư bản mà đi...
                      Thế lực nào không mang lại quyền sống cần thiết cho dân nghèo
                      Đạp bỏ.
                      Nguyên thủ nào yếu hèn, cấu kết, uốn gối trước giặc Tàu
                      Mở đường cho dân Tàu tràn vào
                                                  ngông cuồng chiếm đất, lấn át dân ta
                      Đạp bỏ.
                      Kẻ nào lợi dụng thế lực chính quyền
                                                      bức chế sự tự do của văn nghệ sĩ
                      Đạp bỏ.
                      .....
                      Nghĩa là ông Tổng thống phải đem sinh mạng mình ra
                                                                                hành trình trước quốc dân
                      Nếu làm tổn hại nước non,
                                                                  sẽ phải xử như một tội nhân dân tộc.

                      Ôi đất nước,
                      Con úp mặt lên mảnh đất của Người
                                              thấm đầy máu giống nòi và nước mắt
                      Tổ quốc có bao giờ buồn thế này không?


                      Tôi đã đi suốt Trường Sơn
                                                               đến khi kết thúc chiến tranh
                      Hiến cả tuổi thanh xuân. Cứ ngỡ
                                                mình đã góp phần hy sinh vì Tổ quốc?
                      Có ai ngờ lại mang mối thảm sầu
                                                cho hàng triệu người, nửa nước. (2) 

                      Hãy mở một "Hội nghị Diên Hồng" để hỏi dân:
                      Có nên cho Đảng cộng sản vẫn nắm quyền
                      Hay chính phủ cần đa đảng?
                      Thế kỉ XXI rồi
                      Xã hội con người phải có mọi quyền tự do cuộc sống
                      Chính thể nào trấn áp nhân quyền của ta
                                                    
                                 thì đào mồ chôn lấp nó đi.

                                                    
                             * * *

                      Người lính trận năm xưa
                                                       lớn lên trên mảnh đất nghèo quê
                      Mơ một giấc mơ bình thường - rằng:
                      -  Dân mình sẽ được sống tự do bằng con đường Tư bản.

                      PHẠM NGỌC THÁI
                      Hà Nội - Đêm 30/4/2015

                          (*)   Cuối năm 1990-1991 hàng loạt nước ở Âu Châu - Toàn bộ hệ thống xã hội chủ nghĩa bị sụp đổ,
                                      để thay bằng một thể chế khác.
                      (**)   Cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt đã nói về ngày 30- 4 rằng :
                                "Có hàng triệu người vui mà cũng có hàng triệu người buồn".  

                                 Đã đăng trên các trang mạng trong nước và thế giới:
                      http://www.saimonthidan.com/?c=article&p=10651
                        http://www.banvannghe.com...-4-pham-ngoc-thai.html
                        https://nghiathuc.wordpre...xua-nghi-ve-ngay-30-4/
                        http://haingoaiphiemdam.c...4-Pham-Ngoc-Thai-37645
                        https://badamxoevietnam2....xua-nghi-ve-ngay-30-4/
                        http://lhccshtd.org/LHCCS...ngay30T4_2015MAY04.htm
                      http://www.chinhluanvn.co...a-nghi-ve-ngay-30.html
                      http://www.vanews.org/201...linh-tran-nam-xua.html
                        http://www.danchimviet.in...2015/05/comment-page-1
                        http://www.quansuvn.info/D_1-2_2-86_4-6208_15-2/
                        http://www.vietlist.us/SU...bandoc1505050232.shtml
                        http://hung-viet.org/blog...xua-nghi-ve-ngay-30-4/
                      http://www.namuctuanbao.net/994/tho_NamUc.php
                       
                      <bài viết được chỉnh sửa lúc 17.05.2015 22:36:06 bởi Nhatho_PhamNgocThai >
                      Đời hư, thực nhập nhoè lẫn lộn
                      Đêm ái tình... ta nương ngủ trái tim hoang.
                       
                        Nhatho_PhamNgocThai

                        • Số bài : 898
                        • Điểm thưởng : 0
                        • Từ: 04.08.2006
                        • Trạng thái: offline
                        Re:(URL) KỊCH và các TIỂU PHẨM VĂN XUÔI của PNT 21.06.2015 18:57:02 (permalink)

                                     HỘI NHÀ VĂN VIỆT NAM    
                        ĐÃ TRỞ THÀNH NỖI NHỤC CỦA QUỐC GIA



                        Còn ai muốn xin vào Hội nhà văn Việt Nam nữa không?
                        Khi cái danh hội viên Hội nhà văn đã trở thành nhơ nhớp
                        Hàng loạt các nhà văn cội gạo tuyên bố từ bỏ Hội
                        Như rũ bỏ một chiếc áo lâu ngày lấm lem, rơm rác.         (1)
                        Ý Nhi không thể ở lại, vì kẻ lãnh đạo Hữu Thỉnh
                        Chỉ là hiện thân của một con "biến hình trùng"...    

                        Chúng lồng lộn dã tâm tim cách thanh trừng
                        Những anh em trong "Văn đoàn độc lập"...                      (2)
                        [Như Nhà nước và Đảng cộng sản từng đàn áp
                                                       nhân văn giai phẩm năm xưa
                        Ngọn cờ đầu sáng chói ngàn thu
                                    của văn nghệ sĩ đòi dân chủ, tự do.
                        Còn ai muốn xin vào Hội nhà văn Việt Nam nữa không?
                        Nhà văn Võ Thị Hảo cảnh báo:
                        Lãnh đạo Hội đã vi phạm hiến pháp,
                                        sự tự do sáng tác, nhân quyền của nhà văn
                        Kẻ thì bảo: người tử tế không ở lại làm bia chắn cho Hội nhà văn
                        Dư Thị Hoàn tuyên bố:
                                                    Hội nhà văn đã biến ra... "sợt rác".
                        Ôi, cái gọi là Hội nhà văn Việt Nam
                        Thảm hại hơn bao giờ hết !
                        Nhà thơ Bùi Minh Quốc lên án
                                                            HNVVN ngày càng sa đọa
                        Tiêu xài phung phí tiền thuế đóng góp của nhân dân
                        Hội viên càng đông thì chất lượng càng thấp.
                        Nhưng "con biến hình trùng" Hữu Thỉnh
                                                                     vẫn phồng mang trợn mắt:
                        Chúng ta nằm dưới sự lãnh đạo của Đảng
                        Chúng ta hãnh diện khi được làm... nô lệ tiên phong cho Đảng
                        Hãy đổi tên thành Hội nhà văn của Đảng cộng sản?
                        Để khỏi làm nhục nhã quốc gia
                        Khỏi làm ố danh cho cả Tổ quốc Việt Nam ta !
                        Hội nay như quái thai của Đảng cộng sản cầm quyền
                        Sặc sụa mùi nô bộc
                        Chúng coi đường hướng văn chương
                                                                  chỉ là nói theo Đảng như con vẹt
                        Nên cả một thời tác phẩm văn học
                                                                  hầu hết thấp ngang bồn-toa-lét
                        Nhổ bọt vào cái danh hội viên HNVVN đã thành nhơ nhớp.
                        Mồm hô hào yêu nước
                        Nhưng khi biển Đông bị giặc Tàu xông vào ăn cướp
                                     đánh phá dân chài, bắn giết chiến sỹ ta 
                        Lãnh đạo Hội lại sợ sệt né tránh
                                                        không dám động đến lũ Tàu-ô...
                        Có nghĩa là để cầu thân mà bỏ nước?
                        Có khác gì phản lại nhân dân?
                        Nghĩa là HNVVN thành "cái đít" của Đảng
                        Nghĩa là cái đít của Đảng
                                              là cái mồm văn nghệ sĩ của Hội nhà văn
                        Nghĩa vụ của Hội nhà văn là phải ca ngợi... "cái đít" !
                        Tác phẩm của Hội nhà văn trọng tâm là ca ngợi... "cái đít" !
                        Đảng bảo thơm là thơm
                        Đảng bảo thối là thối
                        Mà dẫu có thối nhưng Đảng bảo rằng... thơm,
                                          văn nghệ sĩ của Hội vẫn phải nói là... thơm !
                        Các nhà thơ, nhà văn của Hội phải thi nhau ngửi mà ca ngợi
                        Phải tuyên truyền cho mọi người cùng ngửi và ca ngợi
                        Thối đấy !... Nhưng vẫn phải nói nó
                                                  đẹp như hoa hồng, thơm tựa hoa lay-ơn ...
                        Tóm lại - Tác phẩm của Hội nhà văn chỉ được phép ngợi ca... "cái đít" !
                        Còn ai muốn xin vào Hội nhà văn Việt Nam nữa không?
                        Khi cái danh hội viên Hội nhà văn đã trở thành nhơ nhớp
                        Chắc rồi Hội sẽ tuyển mộ hàng loạt hội viên
                                    là những mớ văn chương xóm, phường, ba-lăng-nhăng hợp tác?
                        Đứa đốn mạt nào còn định đút tiền
                                                                  để chạy vào Hội nhà văn sọt rác
                        Nó phải ngu hơn lợn !
                        Hà Ni, tháng 6 - 2015
                        Phm Ngc Thái 

                        (1)   Ngày 11- 5 - 2015 đng lot 20 nhà văn, nhà thơ đã tuyên b... t b  HNVVN. 
                        (2)   Ngày 5 - 5 - 2015 ti Hi ngh ca Hi nhà văn TP. HCM - Lãnh đo HNVVN đã ch đo 
                                gch tên 9 ngưi đang sinh sng ti TP. HCM (trong tng s 26 ngưi toàn quc), đã tham gia "Văn đoàn đc lp"... 
                                không đưc làm đi biu đi d Đi Hi HNVVN s din ra vào tháng 7/2015 - hành đng đó đưc cho là nhm  
                             "loi b" đ thanh trng nhng hi viên tham gia trong Văn đoàn đc lp Vit Nam. 
                               Đã đăng trên nhiều trang mạng trong nước và thế giới:
                        http://toquocmagazine.blo...ro-thanh-noi-nhuc.html
                          https://www.danluan.org/t...hanh-noi-nhuc-quoc-gia
                          http://nguoiviet.eu/thu-v...noi-nhuc-quoc-gia.html
                          https://badamxoevietnam2....noi-nhuc-cua-quoc-gia/
                          http://chauxuannguyen.org...oc-gia-pham-ngoc-thai/
                          http://www.tintuchangngay...-van-vn-tro-thanh.html
                        http://www.saimonthidan.com/?c=article&p=10923
                        http://www.danchimviet.in...-nhuc-quoc-gia/2015/06
                          http://www.chinhluanvn.co...hanh-noi-nhuc-cua.html
                          https://nghiathuc.wordpre...noi-nhuc-cua-quoc-gia/
                          http://www.vanews.org/201...-van-viet-nam-tro.html
                          http://hung-viet.org/blog...noi-nhuc-cua-quoc-gia/
                          http://www.banvannghe.com...ia-pham-ngoc-thai.html
                          http://binhtrung.org/p195...-noi-nhuc-cua-quoc-gia
                          http://huongnguyenhoang.b...anh-noi-nhuc.html#more
                          http://haingoaiphiemdam.c...o-thanh-noi-nhuc-43170
                        https://trangvhntnguoncoi...noi-nhuc-cua-quoc-gia/
                         
                        <bài viết được chỉnh sửa lúc 21.06.2015 20:45:24 bởi Nhatho_PhamNgocThai >
                        Đời hư, thực nhập nhoè lẫn lộn
                        Đêm ái tình... ta nương ngủ trái tim hoang.
                         
                          Nhatho_PhamNgocThai

                          • Số bài : 898
                          • Điểm thưởng : 0
                          • Từ: 04.08.2006
                          • Trạng thái: offline
                          Re:(URL) KỊCH và các TIỂU PHẨM VĂN XUÔI của PNT 20.07.2015 11:56:18 (permalink)
                           
                          PHẠM NGỌC THÁI THÁCH ĐẤU
                          CẢ HỘI NHÀ VĂN VIỆT NAM ĐƯƠNG ĐẠI
                          Bài viết đây xem như một món quà - Phạm Ngọc Thái "Nhà thơ của tự do"
                          gửi biếu Đại hội IX - HNVVN



                          Về chân dung văn học nói chung và... tầm vóc chân dung nhà thơ của nền văn hiến Thăng Long, nói riêng.
                               Cuộc thách đấu của Phạm Ngọc Thái lấy ý nghĩa và giá trị đối với cả nền thi ca của nước nhà... trường cửu tới mai sau.
                                   Nội dung thách đấu gồm hai phần:
                          1.   Phạm Ngọc Thái thách 50 nhà thơ đương đại của HNVVN 
                          2. Thách phản biện tập sách "Phạm Ngọc Thái chân dung nhà thơ lớn thời đại",
                          Nxb Văn hoá Thông tin 2014




                                    Trước khi nói cụ thể về hai mục thách đấu trên - Xin bàn đến:
                          MT NGUYÊN TC CƠ BN TRONG VIC THM ĐNH THƠ HAY
                               Muốn thẩm định cho xác đáng một tác phẩm thi ca, phải thông qua việc đánh giá số bài thơ hay, khá hay, hoặc sâu sắc có được trong tác phẩm thi ca đó. Nhưng muốn đánh giá được thế nào mới là một bài "thơ hay" thực sự của thi đàn trong nền văn học nước nhà? - Nguyên tắc trước hết phải nhận định bài thơ đó có khả năng tồn tại trường cửu với tháng năm, sống lâu dài với nghìn năm văn hiến Thăng Long hay không? Nếu bài thơ hoặc tác phẩm thi ca mà không có khả năng sống trường cửu với đời, chỉ để làm văn nghệ cổ động phong trào nhất thời, hoặc phục vụ mục đích chính trị - Thì đó là loại thơ rồi sẽ ra... "rác".
                               Cũng như muốn xác định tầm vóc chân dung một thi nhân, trước hết phải xác định thi phẩm của anh ta có khả năng tồn tại hay không? Bởi vì, thơ đã không thể tồn tại, dù có vì ý nghĩa gì?... trước sau cũng vứt đi. Đã là thơ vứt đi, thử hỏi lấy cớ gì để xác định chân dung nhà thơ đó trong nền văn hiến Thăng Long? cho nên một bài thơ, một tác phẩm thi ca dù thể loại nào, trường phái nào, cách tân đến mấy mà không có khả năng sống lâu dài với tháng năm, thì không thể coi thi phẩm ấy có một giá trị đích thực được. Tức là không thể đánh giá hay xếp hạng chân dung thi nhân đó, khi thơ của anh ta không có khả năng tồn tại.
                           
                                                           MINH HO ĐÔI NÉT V HÀN MC T:
                                Về thi pháp để tạo nên những bài thơ hay của Hàn Mặc Tử không giống như Xuân Diệu, Huy Cận và các nhà thơ khác trong phong trào "thơ mới" thời tiền chiến? Hầu hết đều theo khuynh hướng thơ lãng mạn thuần túy. Với Hàn Mặc Tử, nếu kể các bài thơ hay của ông như: Mùa xuân chín, Bn lnĐây thôn V D... là bài thơ điển hình, thi nhân đã sử dụng hài hoà thi pháp của dòng thơ tượng trưng hiện đại Pháp. Theo thuyết "tương ứng cảm quan" do Charles Baudelaire (1821-1867), nhà thơ bậc thầy của trường phái thơ tượng trưng châu Âu lúc đó chủ xướng. Nghĩa là: những hình ảnh, biểu tượng để tượng trưng đều dựa vào cảm thụ của các giác quan, hay từ trong tâm linh - gọi là cảm quan. Cho nên thỉnh thoảng vẫn xen những ngôn ngữ mơ hồ và... ảo. Như Chế Lan Viên đã viết:
                                                              Anh phải đi từ bờ bên này sang bờ bên kia đấy
                                                                              Bờ bên kia hư ảo - bờ thơ
                                                                                            (trích Di cảo)
                               Tuy nhiên, trong thơ ca không phải bài thơ hay nào ngày một, ngày hai cũng đánh giá ngay được. Như bài "Đây thôn Vỹ Dạ" của Hàn Mặc Tử , thuộc trong ít bài thơ hay nhất thế kỷ XX, thế mà phải gần năm mươi năm sau kể từ khi nó ra đời, mới được thi đàn ngợi ca để trở thành bài thơ nổi tiếng. Thậm chí cả trong Thi Nhân Việt Nam của nhà nghiên cứu bình luận thi ca danh giá Hoài Thanh, khi trích đăng một số bài thơ tiêu biểu của Hàn Mặc Tử, ông lại chưa phát hiện ra được... nên để sót không đăng bài thơ tình hay nhất đó của thi nhân.
                               Theo tôi, Hàn Mặc Tử là nhà thơ lớn nhất thời tiền chiến với ba bài thơ hay nổi tiếng như đã nói trên. Nhưng với tuyển thơ trên trăm bài thi nhân đã để lại cho nền văn học nước nhà, nhất là những tập "Mt đng - Máu cung và hn điên" - Thiên tài Hàn Mặc Tử thăng hoa để sáng tác ra những vần thơ, trang thơ kiệt xuất. Hoài Thanh từng có nhận định trong Thi Nhân Việt Nam, rằng:
                              " Hàn Mc T đi trong trăng, há ming cho máu tung ra làm bin c, cho hn văng ra và rú lên nhng tiếng ghê ngưi... Mt tác phm như thế, ta không có th nói hay hay d; nó đã ra ngoài vòng nhân gian; nhân gian không có quyn phê phán. Ta ch biết trong văn thơ c kim không có gì kinh d hơn ".
                               Lại nói về giai đoạn phong trào "thơ mới" thời tiền chiến - Đã được văn đàn nhận định như là thời kỳ phục hưng của thi ca Việt. Xuất hiện hàng loạt các nhà thơ lớn: Hàn Mặc Tử, Xuân Diệu, Huy Cận, Chế Lan Viên, Nguyễn Bính... cùng nhiều bậc thi nhân xuất sắc khác như Bích Khê, Yến Lan, Vũ Hoàng Chương, Quách Tấn, Nguyễn Nhược Pháp v.v... Những thi nhân ấy đã để lại cho nền văn hiến Thăng Long cả một kho tàng thi ca viết vào giai đoạn trước cách mạng, muôn màu và đầy hương sắc.
                                                          LI V XUÂN DIU:
                                Tuyển tập thơ Xuân Diệu cũng tới vài ba trăm bài, gồm hai mảng thơ: Mảng thơ tình trước cách mạng, như tập Thơ thơ, Gửi hương cho gió, khoảng trên dưới 70 bài. Tất cả còn lại là mảng thơ thi nhân đã sáng tác vào thời kỳ sau cách mạng. Nhưng sở dĩ Xuân Diệu được xác định là một thi nhân lớn, chủ yếu lại chính nhờ vào mấy chục bài thơ tình mà ông đã sáng tác từ trước cách mạng ấy. Chỉ với hai tập Thơ thơ, Gửi hương cho gió... viết trước cách mạng đó thôi, đã có thể nói rằng: Chúng ta đã có một nhà thơ chiếm một vị trí đặc biệt trong thơ tình của Việt Nam. Như Thế Lữ trước kia đã từng nói về ông rằng: Chúng ta đã có mt Xuân Diu!
                               Mấy trăm bài thơ Xuân Diệu viết sau cách mạng, có bài thơ "biển" là đứng được với thời gian. Hầu hết thơ viết sau cách mạng của ông thuộc loại thơ của một thời. Có lẽ vào giây phút chót cuộc đời, Xuân Diệu cũng đã nhận ra điều đó, cho nên trong bài "Giã từ" cuối cùng ông đã viết để lại rằng:
                                                       Nếu để cho tôi được giã từ
                                                       Kính chào cõi thực để vào hư
                                                       Trong hơi thở chót dâng trời đất
                                                       Xuống đến suối vàng vẫn ngất ngư.
                               Hai tập Thơ thơ, Gi hương cho gió ấy, là thơ tồn tại !
                                                         HUY CN:
                               Cũng như Xuân Diệu - Huy Cận được xác định vào hàng các nhà thơ lớn của nền văn học, chủ yếu nhờ tập "Lửa thiêng" mà thi nhân đã sáng tác trước cách mạng. Ông nổi tiếng với tràng Giang, một bài thơ tuyệt hay!... và bài Ngậm ngùi được xem là mẫu mực của thể thơ lục bát. Mặc dù sau cách mạng Huy Cận cũng đã viết hàng trăm các bài thơ khác... cũng chỉ là thơ của một thời. Bài thơ đáng nói nhất của Huy Cận viết vào giai đoạn sau cách mạng, là bài "các v La hán chùa Tây Phương". Bài thơ khá dài, 15 đoạn 60 câu. Nó nói về kiếp khổ hạnh thời xưa cũ, thông qua gương mặt các vị La Hán ấy. Hình tượng thơ sinh động, sâu sắc và tương đối khúc triết. Giọng thơ nhuần nhụy, dễ nghe. Có sức thuyết phục bởi ý tưởng thơ thấm đẫm được nỗi đau đời. Cái đoạn kiếp luân hồi chốn trần gian. Bài thơ có khả năng đứng được với thời gian. Chỉ tiếc là... tuy thơ nói về nỗi khổ hạnh nơi trần thế, nhưng đến cuối bài, tác giả có phần nắn theo khuynh hướng chính trị. Nó mang tính khẩu hiệu: cái mới tất cả là "hảo hảo", tốt tốt hết? Chủ nghĩa nhân văn của tình thơ vì thế giảm đi phần nào. Sự sung mãn của bài thơ cũng yếu đi. Như hai đoạn thơ kết này chẳng hạn:
                                                   Các vị La Hán chùa Tây Phương
                                                   Hôm nay xã hội đã lên đường
                                                   Tôi nhìn mặt tượng dường tươi lại
                                                   Xua bóng hoàng hôn, tản khói sương.
                                                   Cha ông yêu mến thời xưa cũ
                                                   Trần trụi đau thương bỗng hoá gần
                                                   Những bước mất đi trong thớ gỗ
                                                   Về đây tươi lại dặm đường xuân.
                                Theo tôi, giá như thi nhân không dùng hai đoạn kết ấy, bài thơ Các Vị La Hán Chùa Tây Phương vẫn đủ sự viên mãn mà lại còn hay hơn.
                                Tóm lại, Thơ viết trước cách mạng của Huy Cận với tập Lửa thiêng thuộc loại thơ tồn tại !
                                Nếu tôi có dẫn giải thêm về Chế Lan Viên và Nguyễn Bính thì cũng tương tự như vậy.
                                                  CH LAN VIÊN:
                                Nói tới Chế Lan Viên người ta nghĩ ngay đến Điêu tàn, thơ viết trước cách mạng. Là tập thơ đầu tay được sáng tác khi thi nhân mới chỉ ở vào tuổi thiếu niên. Hoài Thanh đã từng nhận xét trong Thi Nhân Việt Nam:
                               "Quyn Điêu tàn đã đt ngt xut hin ra gia làng thơ Vit Nam như mt nim kinh d... Nó dng lên mt thế gii... cái thế gii l lùng và rùng rn y, ai có ng trong tâm trí mt cu bé mưi lăm mưi sáu tui. Cu bé y đã khiến bao ngưi ngc nhiên. Gia đng bng văn hc Vit Nam na thế k hai mươi, nó đng sng như mt cái tháp Chàm, chc chn và l loi, bí mt".
                               Đồng thời - tầm vóc Chế Lan Viên cao lên còn nhờ vào cả một khối Di cảo thơ đồ sộ tới năm sáu trăm bài viết tự do. không theo một yêu cầu nào về mặt chính trị, cũng không để cổ động cho một phong trào văn hoá, văn nghệ nào. Nghĩa là, những bài trong Di cảo đó thi nhân sáng tác theo nhu cầu cảm xúc tự thân. Không ít bài còn ở dạng dang dở trong bản thảo, được xuất bản sau khi thi nhân đã qua đời.
                               Như đã nói, thơ Chế Lan Viên là loại thơ triết lý. Những trang Di cảo thơ đó Người hoàn toàn sáng tác tự do, tự do tung phá...  sâu sắc tính nhân văn. Thậm chí kể cả những bài mang tính phản biện về mặt chính trị cũng rất quí. Nhiều bài đặc sắc. Nhờ có khối Di cảo thơ đồ sộ này, tầm vóc chân dung thi nhân lớn của Chế Lan Viên cao lên nhiều.
                               Như thế có thể nói: Trong tuyển thơ Chế Lan Viên có hai mảng viết hoàn toàn tự do - Hai mảng tự do đó đã được thăng hoa, phát tiết... tạo nên một tầm vóc thi nhân lớn, sừng sững - Chính là Điêu tàn và Di cảo thơ! Hai loại tác phẩm thi ca ấy sẽ còn sống mãi với non sông và nền văn học nước nhà. Đó là "thơ tồn tại" !
                               Tuy nhiên, riêng về Chế Lan Viên - Vì thơ có tính triết lý cao, nên trong mảng thơ sáng tác sau cách mạng, với những áng thi ca thấm đẫm màu sắc triết học, nhất là những bài về chủ đề Tổ quốc - Nhân dân...  vẫn được đời ngưỡng mộ. 
                                               NGUYN BÍNH:
                               Nói đến Nguyễn Bính người ta nhớ nhiều những bài thơ trong tập: Lc sang ngang (1940), Tâm hn tôi (1940), Hương c nhân (1941), i hai bến nưc (1942)... với các bài như: Mưa xuân, Lc sang ngang, Cô hái mơ, cô lái đò, Viếng hn trinh n, Chân quê, Nhng bóng ngưi trên sân ga, v.v...  Và một số bài thơ lẻ, thi nhân đã viết trước cách mạng - Thí dụ bài Mt tri quan tái:
                                                    Chiều lại buồn rồi, em vẫn xa
                                                    Lá rừng thu đổ, nắng sông tà
                                                    Chênh vênh quán rượu mờ sương khói
                                                    Váng vất thôn sâu quạnh tiếng gà.
                                                    ........
                                                    Chiều nay thương nhớ nhất chiều nay
                                                    Thoáng bóng em trong cốc rượu đầy
                                                    Tôi uống cả em và uống cả
                                                    Một trời quan tái, mấy cho say!
                               Hay là Đường rừng chiều:
                                                    ... Chim nào kêu mỏi ngàn cây
                                                    Ngẩn ngơ đôi chiếc ngựa gầy dong xe
                                                    Đồi sim dan díu nương chè
                                                    Trắng phau khói núi, xanh lè áo ai...
                               Những bài thơ ấy, những trang thơ ấy đời sẽ còn nhớ mãi. Thơ sau cách mạng Nguyễn Bính viết cũng nhiều, nhưng người ta cũng đã quên nhiều.
                                                    BÍCH KHÊ:
                               Tuy chưa phải là nhà thơ lớn nhưng Bích Khê đã thuộc vào bậc tài danh thời tiền chiến. Cùng với tập "Tinh hoa" - "Tinh huyết" của thi nhân được nhiều người biết đến. Hoài Thanh đã từng khen trong Thi Nhân Việt Nam:
                             "Tôi đã gặp trong Tinh huyết những câu thơ hay vào bực nhất trong thơ Việt Nam:
                                                    Ô! Hay buồn vương cây ngô đồng
                                                    Vàng rơi! Vàng rơi! Thu mênh mông ".
                               Đặc biệt với bài Tranh lõa thể nổi tiếng, Hàn Mặc Tử ca ngợi hết lời: " Thi sĩ Bích Khê là người có đôi mắt rất mơ, rất mộng, rất ảo. Nhìn vào thực tế thì sự thực sẽ thành chiêm bao, nhìn vào chiêm bao lại thấy xô sang địa hạt huyền diệu... ".
                               Cũng giống Hàn Mặc Tử, thơ Bích Khê đậm màu sắc của dòng thơ tượng trưng Pháp như Baudelaire, Verlaine. Thi ca của ông huyền ảo đến mức mà chính Hoài Thanh đã nói: " Thơ Bích Khê mới đọc đôi ba lần thì cũng như chưa đọc ". Người các thời gọi ông là "Thi sĩ của thần linh ".
                               Mỗi khi nhắc về thời tiền chiến, các nhà lý luận phê bình văn học vẫn tìm tòi, nghiên cứu thế giới tâm linh cũng như ngôn ngữ nghệ thuật thơ ông.
                                                                 SƠ QUA VỀ CÁC NHÀ THƠ HNVVN ĐƯƠNG ĐẠI
                              Tôi từng nói với nhà viết " Chân dung và đối thoại " Trần đăng Khoa rằng: Các nhà thơ đương đại của HNVVN có chân dung thấp nhất trong lịch sử thơ ca !
                               Nếu thời tiền chiến được coi là giai đoạn phục hưng của thơ ca Việt Nam, đã ra đời hàng loạt các nhà thơ lớn và nhiều bậc thi nhân tài danh, như đã nói - Thì, chân dung các nhà thơ đương đại của HNVVN ngày nay, có lẽ thuộc vào loại thấp kém nhất so với các thời kỳ của cả nghìn năm văn hiến Thăng Long? Khoảng nửa thế kỷ trở lại đây không có được một nhà thơ lớn nào, đã đành. Cả một Hội nhà văn Việt Nam đương đại có đến mấy trăm nhà thơ, mà nhìn đi nhìn lại vẫn không thấy một chân dung nào khả dĩ, có thể chọn được một tập thơ lưu lại cho đời? Phần lớn thơ của họ, như người ta thường nói là "thơ mậu dịch quốc doanh". Thơ làm phong trào, hay phục vụ chủ trương chính sách, rồi thì... sẽ ra "rác". Thảng cũng có được nhà thơ có một đôi bài kha khá - chứ thơ hay thực sự của thi đàn như các thi nhân mà tôi đã dẫn giải trên, thì... không có. Hầu như chân dung các nhà thơ có tên tuổi của đương đại, kể cả ông Chủ tịch Hội nhà văn Hữu Thỉnh, chủ yếu do được thổi lên, sơn son thếp vàng.
                              Phần này tôi sẽ dẫn giải chi tiết sau - Giờ xin trở lại với hai nội dung thách đấu đã nói trên.
                          I-  PHẠM NGỌC THÁI THÁCH  50 NHÀ THƠ ĐƯƠNG ĐẠI CỦA HNVVN
                               Tùy ý do Hữu Thỉnh Chủ tịch Hôị nhà văn tuyển lựa. Mỗi người chọn lấy một bài thơ hay nhất của mình.
                               Thí dụ - Hữu Thỉnh có thể chọn Thơ viết ở biển, Sang thu, hay Năm anh em trên một chiếc xe tăng...
                                ( Mở ngoặc nói thêm về các trường ca của Hữu Thỉnh, như "Đường tới thành phố" hay "Trường ca biển"...  viết còn dông dài, dặm lời nghĩa ít. tầm vóc làng nhàng. Viết để phô trong phong trào thơ ca văn nghệ, chính trị. Các loại trường ca này không thể tồn tại được với thời gian. Không lưu được vào nền văn học nước nhà. Cho nên với ý nghĩa của văn hiến Thăng Long, nó không có giá trị ).
                          - Vũ Quần Phương có thể chọn bài "Đợi" hay nhất của ông ta - Bằng Việt, Chủ tịch Hội đồng thơ HNVVN đương thời, chọn với Bếp lửa hoặc Nghĩ lại về Pautôpxky... là bài thơ tình hay nhất của Bằng Việt - Thanh Nhàn thì chọn Hương thầm v.v...
                                Nghĩa là, 50 nhà thơ với 50 bài thơ hay nhất, cao nhất của HNVVN đương đại - Một mình Phạm Ngọc Thái, tôi cũng sẽ chọn đủ 50 bài thơ hay nhất của tôi đã xuất bản.
                                Tất cả tổng cộng 100 bài.
                          a/. BAN GIÁM KHẢO ĐỂ BÌNH LUẬN VÀ ĐÁNH GIÁ:
                                Tôi giành cho Hữu Thỉnh Chủ tịch Hội nhà văn tuỳ chọn ban giám khảo, phán xét đối với cuộc thách đấu này. Thí dụ: Vũ Quần Phương, được Hội nhà văn coi là nhà bình thơ số 1 ở đương thời; hay nhà viết Chân dung và đối thoại Trần đăng Khoa...  muốn chọn ai cũng được -  Một mình Phạm Ngọc Thái chơi tay vo, không cần ai giúp.
                               Với những người viết bài phân tích, bình luận, thẩm định thơ hoặc phản biện tác phẩm - phải ghi rõ "chính danh". Chủ tịch Hữu Thỉnh cũng phải chịu trách nhiệm về cái danh đó. Không được bịa ra một cái tên tào lao, rồi phân tích lý luận vớ vẩn, xiên xẹo, thậm chí là nhận thức thi ca còn dốt nát mà vẫn bình láo... cũng chẳng ai biết là "ai"?
                          b/. ĐĂNG THƠ:
                               100 bài thơ đó ( Phạm Ngọc Thái 50 bài - 50 nhà thơ của Hội nhà văn 50 bài ), có thể đăng trên Tuần báo Văn nghệ hiện do nhà văn Khuất Quang Thụy làm tổng biên tập. Tạp chí thơ, Tạp chí Văn, hay trên  vanvn.net của Hội. Còn bài viết của các tác giả đánh giá hay phản biện... có thể đăng trên mọi phương tiện truyền thông. Từ báo chí đến các trang mạng Việt trong nước và hải ngoại khắp toàn cầu.
                          c/.   ĐẶT GIẢI THÁCH ĐẤU:
                          -   Nếu 50 bài thơ của 50 nhà thơ HNVVN thắng được 50 bài thơ của Phạm Ngọc Thái - Nghĩa là tầm vóc, chân dung thơ của Hội nhà văn cao hơn thơ tôi:
                                . Phạm Ngọc Thái sẽ mất cho HNVVN hai mươi triệu đồng ( 20.000.000đ )
                          -   Nhưng nếu thơ của 50 nhà thơ Hội nhà văn lại thấp kém hơn thơ Phạm Ngọc Thái, thì:
                               . Hữu Thỉnh với cương vị Chủ tịch Hội sẽ phải chi cho tôi năm mươi triệu đồng ( 50.000.000đ ) - Vì một mình Phạm Ngọc Thái chấp cả 50 nhà thơ của Hội nhà văn cơ mà.
                           * Tôi xin lưu ý những người trong ban giám khảo là phải bình cụ thể vào bài thơ hay, chỉ ra số bài thơ hay, thơ sâu sắc... có trong tập, trong các tác phẩm của tác giả. Không được lý thuyết suông, triết lý kiểu sách vở tràn lan, vô tội vạ... mà đánh giá chẳng ra cái trò gì ???  Giá trị của một bài thơ thực sự hay lưu lại được cho nền văn hiến Thăng Long là vô giá trong cuộc đời của một nhà thơ. Huống hồ cả một tập thơ hay và... một đời thơ lớn. Không biết thì dựa cột mà nghe, còn muốn bình thì phải bình cho xác đáng -  Bài nào hay? Hay như thế nầo? Vì sao bài thơ đó có khả năng tồn tại trường cửu?... Vị nào không biết bình mà vẫn cố tình - khi đó tôi có quyền phản biện, chỉ ra sự sai sót, yếu kém. Bài viết chẳng những không có giá trị, hoặc cố tình bình bậy - Không phải chỉ người viết, cả ông Chủ tịch Hữu Thỉnh  cũng phải chịu trách nhiệm.
                                Tôi từng viết bài luận bàn về chân dung nhà thơ Hữu Thỉnh, nhiều lần đem thơ dở, bình thường, để lấy đủ các thứ giải thưởng quốc gia, quốc tế. Nay xin tóm lược lại cho ngắn gọn, làm dẫn chứng về việc bình phẩm thơ ca như đã nói trên - Tít đề như sau:
                          "THƯƠNG LƯỢNG VỚI THỜI GIAN" MỘT TẬP THƠ DỞ. NHIỀU BÀI  VIẾT HỎNG.
                          Ông Chủ tịch Hội nhà văn đem ra để lấy giải thưởng lớn
                                Hữu Thỉnh làm nhiều bài thơ còn ẩu. Tư duy bừa rồi tìm những từ hay, hình ảnh hoa hoét... ghép lại. Có bài mới đọc lên cứ tưởng?... Cũng thấy là lạ, nhưng gấp sách lại nghĩ, nghĩa thơ chỉ màng màng như một lớp sương khói, hoặc một ý tưởng không rõ ràng. Tôi có thể nêu các kiểu làm thơ tạp-pí-lù ra đây, đến vài chục bài trong tập thơ trên năm mươi bài của ông.
                              Thí dụ bài "Bóng mát":
                          Tôi như cây biết giấu lá vào đâu
                          Giữa gió bụi cõi người
                          Nếu giấu lá thì còn đâu bóng mát
                          Bóng mát mà không che nổi chính tôi.
                              Mới đọc thì có vẻ nỗi đời, nỗi người, nỗi trần ai đây? nhưng ngẫm kỹ thì bài thơ rất lung bung. "gió bụi cõi người" nghe cũng đoạn trường đấy chứ? nhưng gắn với hình ảnh "lá" ở câu trên - "lá" kia biểu tượng cho cái gì của anh ta? Cũng chẳng rõ. Nếu nó đã làm thành bóng mát thì tại sao lại phải dấu? Ta lại xem câu kết:
                                Bóng mát mà không che nổi chính tôi
                               Tại sao có bóng mát rồi mà lại không che nổi chính anh ta? - Thế là, tất cả vẫn mới chỉ là một mớ ý nghĩ còn mơ hồ, lộn xộn, thậm chí hình ảnh đá nhau, chưa định hình để lập được thành tứ và nghĩa. Hữu Thỉnh vơ hết vào làm thành một bài cho xuất bản. Chẳng cần biết để nó diễn đạt cái gì? Bài thơ trở thành...vô nghĩa.
                               Trần Mạnh Hảo nói Hữu Thỉnh làm thơ rất ẩu chính là vậy
                              Thơ Hữu Thỉnh nhiều bài bất cần tính lô-gich trong tư duy triết lý, dù chỉ là một bài thơ ngắn vài câu. Thí dụ một bài thơ khác:
                          Đôi luống thời gian/   Ai ải mùi đời/ 
                          Hì hục câu thơ/  Gieo chỗ không người/
                          Tấm chăn ngôn từ/  Dầy sao không ấm/  
                          Thi nhân dậy chưa/  Gà đang chuyển sớm.
                           ( Mồ hôi đón ngõ )
                          Đọc lên cũng đã thấy cái thời gian ai ải mùi đời kia... chắc là thời gian như cuộc đời thum thủm toàn phân tro chăng? Mấy từ "ai ải mùi..." mà tác giả sử dụng cốt chỉ để thơ cho có vẻ hình tượng "kêu" đấy thôi. Nhưng đó là cách sử dụng bất kể ý nghĩa. Sau đó tự nhiên chuyển sang ý thi nhân làm thơ gieo vào chỗ không người... rồi đến gà qué báo sáng, thế là hết thơ! Cũng chẳng biết "cái thời gian ai ải mùi đời" kia với người thi nhân làm thơ nó có quan hệ với nhau thế nào? Nó được đưa vào trong bài thơ để nói lên ý nghĩa gì? cũng đã được thêm một bài. Hữu Thỉnh làm thơ rất nhiều bài đại loại nham nhúa như thế!
                                Cũng có khi chỉ do một ý tưởng nào đó chợt vụt đến, thoáng qua mà tác giả vội ghi lại. Đáng lý nó mới chỉ là tư liệu trong một bản nháp. Nhưng Hữu Thỉnh đã sử dụng ngón nghề của một tay thơ chuyên nghiệp, thêm dăm ba chữ mắm muối vào đó hoặc tìm đại vài hình ảnh cho có vẻ kêu kêu. Bất cần hình ảnh đó ý nghĩa có hợp với bài thơ không, xào xáo nó lên... lại được thêm một bài thơ nữa. Gộp nó lại thành tập lấy giải thưởng văn chương.
                          Ví dụ bài "Những người đi lại phía tôi":
                          Những người đi lại phía tôi
                          Bao nhiêu bóng mát một lời lá bay
                          Mặc ai xô dạt mỗi ngày
                          Múc đau lòng giếng vẫn đầy sao hôm.
                          Hình ảnh thì cũng có vẻ hoa mỹ, nỗi mình, nỗi đời. Nhưng bài thơ nói gì nhỉ? Nếu kết lại thì hình như là... vô nghĩa. Nó "vô nghĩa" bởi vì nó tư duy theo kiểu vơ váo và lắp ghép nhằng. Tôi xin phân tích hình ảnh "bao nhiêu bóng mát" kia là gì? Có phải bao nhiêu người đang đi lại phía nhà thơ đã đem cho ông ta bóng mát chăng? Nếu thế thì cũng có tính nhân văn đấy chứ? nhưng liền ngay sau đó lại là hình ảnh:
                          Chả lẽ để đáp lại "những bóng mát" mà người đời đã đem lại cho ông, tức là những danh lợi mà ông đã được hưởng, ông chỉ đáp lại cho họ, cho cộng đồng "một lời lá bay" ư? Nghĩa là, tao cũng chả cần phải trả cho chúng mày nhiều. Một đôi lời ve vuốt suông hay chút bổng lộc gì đó cỏn con thôi, sau đó ông thoảng qua như... lá bay! Và ông cứ ung dung hưởng "những bóng mát" mà người đời mang lại cho ông. Bởi vì ngay câu thơ thứ ba viết:
                          Mặc ai xô dạt mỗi ngày...
                          Thể theo sự liên kết trong tư duy bài thơ: Ông cứ mặc cho cuộc sống những kẻ đã mang lại bóng mát cho ông bị xô dạt, chìm nổi. Ông mặc xác tất cả. Rồi bài thơ kết:
                          Múc đau lòng giếng vẫn đầy sao hôm
                          Hình ảnh "múc đau lòng giếng" có vẻ ghê, nhưng để nói cái gì? Ta giả sử nếu cái giếng kia biểu thị cho đời. Ông cứ việc múc đau lòng đời. Tức là ông cứ việc vơ vét, hưởng thụ những lợi lộc của đời mang lại... cho đến cuối đời ông. Bởi vì hình ảnh "sao hôm" sẽ biểu thị cái nửa đời chiều của ông mà: "vẫn đầy sao hôm" là vậy.
                               Còn nếu ta giả sử, hình ảnh "cái giếng" kia để chỉ bản thân nhà thơ! Ông múc đau ông. Nghĩa là ông sẵn sàng hy sinh bản thân cho hạnh phúc của mọi người - Thì sao câu thơ trên ông lại viết: "Mặc ai xô dạt mỗi ngày"??? Thế là bài thơ trở thành khập khiễng, ý thơ phi lý. Hình ảnh như những cánh hoa giấy đẹp nhưng lung tung. Bài thơ này cũng chỉ là một bài... thơ rác.
                                Có lẽ không phải là Hữu Thỉnh không biết cái hạn chế trong sáng tác thơ của mình?... và cũng không phải là không biết sự thấp kém của tập thơ "Thương lượng với thời gian"? Cho nên cũng đã có lúc ông tự thú.Ta hãy đọc bài "Người làm mùa" thì rõ:
                          Những gié vàng lại tụ hội vàng tươi
                          Mùa hoàn hảo? Thiên nhiên bầy kiệt tác
                          Sao với ta vẫn chỉ vài nét phác
                          Tẩy xoá hoài người vẽ mãi chưa xong?
                                 Ý muốn liên hệ với "mùa thi ca" của ông ta đây! Đã biết thơ mình mới chỉ là những nét phác, nhạt nhẽo, nông cạn. Còn với mình thì "tẩy xoá" mãi vẫn không viết nổi một bài thơ hay - Thế mà vì lòng tham, ông Chủ tịch đã 05 lần lấy giải thưởng quốc gia. Lần này vẫn mang ra lấy tiếp cái giải thưởng Hồ Chí Minh kèm với mấy trăm triệu đồng cơ đấy!
                          Tôi lại ví dụ thêm bài nữa. Bài "Vô thanh":
                          Tôi ngồi nhặt sỏi đếm buồn
                          Gió đi tìm khói chon von mấy đồi
                          Mây kia ham sự nhất thời
                          Bao nhiêu oan nghiệt mắt người ngước lên.
                                Thực ra bài thơ mới chỉ là mấy sự lắp ghép ý chợt đến ở dạng bản thảo. Tư duy nửa chừng chưa ra đâu vào đâu, nên chưa nói được cái gì? Đây cũng đích thị là một bài thơ để...loè đời! Cái ngón nghề mà Hữu Thỉnh tìm ra trong quá trình sáng tác thơ của mình chính là thủ thuật rất xảo ấy. Đã thành sở trường trong quá trình làm thơ của ông. Trong bài viết Trần Mạnh Hảo nói Hữu Thỉnh làm thơ hay lấy "râu ông nọ cắm cằm bà kia" là vậy.    
                              Đấy là tôi mới ví dụ một số bài thơ ngắn cho dễ đọc. Để bạn đọc khỏi nhàm chán, chỉ xin ví dụ thêm một bài thơ dài hơn, nhưng cũng viết ẩu làm nhàm như thế. Đó là bài "Lời mẹ" - Nói về mẹ thường là những bài thơ rất máu thịt, da diết. Nhưng Lời mẹ của Hữu Thỉnh, phải nói thơ viết hồ đồ đến mức độ... hơi nhăng nhít. Bài thơ chia làm ba khúc. Mỗi khúc 8 câu. Tổng cộng toàn bài 24 câu.
                          Khúc I-  Khúc đầu tiên này thì nó còn kể lể có chuyện một tý. Tuy cũng chỉ viết nôm na tung hứng bừa đi thôi, chẳng có gì gọi là chắt lọc hay nghệ thuật tinh tuý. Nhưng thôi, ta chấp nhận như thế, tạm gọi là cũng được:
                          Mẹ đã sinh ra tôi/  Đặt tên cho tôi nữa/
                          Một cái tên nõn nà/  Hồn nhiên như sói nhỏ/
                          Cái cối và cái chày/  Con mèo và con cún/
                          Yêu mấy vẫn chưa vừa/  Thoắt trở thành người lớn.
                          Mấy câu sau là tác giả đã nhặt nhạnh bừa đi rồi đấy, ghép lại thành một khúc. Chưa thể gọi là ăn nhập với nghĩa trong cả bài. Ta cứ đọc tiếp sẽ thấy. Đến khúc thứ hai, thứ ba mới thật là thứ thơ... hô khẩu hiệu. Mà đây là khẩu hiệu rất sáo rỗng, nhạt nhẽo. Nhưng tác giả không phải chỉ hô khẩu hiệu một lần đâu? Hai khúc thơ, mỗi khúc 8 câu, chỉ có hai câu đầu là khác, còn sáu câu sau lặp lại y hệt nhau. Ý tứ vơ váo. Chợt nghĩ được cái gì là đưa luôn vào. Cứ như là viết đại cho xong. Đọc chối không chịu nổi. Để bạn đọc thấy rõ xin chép lại cả hai khúc sau ra đây:
                          Khúc II -  Tôi bước ra ngoài ngõ/  Gió thổi. Nước triều lên.../
                          Đi hoài không gặp tiên/  Đành quay về hỏi mẹ/
                          Hãy yêu lấy con người/  Dù trăm cay nghìn đắng/
                          Đến với ai gặp nạn/  Xong rồi, chơi với cây!
                          Khúc III-   Tôi lại bước dưới trời/   Không tiếc mòn tuổi trẻ/...
                          (6 câu sau giống hệt ở khúc hai)
                          Đi hoài không gặp tiên/  Đành quay về hỏi mẹ/
                          Hãy yêu lấy con người/  Dù trăm cay nghìn đắng/
                          Đến với ai gặp nạn/  Xong rồi, chơi với cây!
                               
                          Xin phân tích một chút ở câu thơ cuối khúc - Sao lại kết "Xong rồi chơi với cây"? Nếu là những người chán sự thế, chán chốn quan trường đi ở ẩn như Nguyễn Khuyến chẳng hạn? hay như thi sĩ Tản Đà chán chốn hồng trần tìm đường lên núi "tu tiên" đã đành?... Đằng này Hữu Thỉnh còm ham danh lợi thế cơ mà? Đọc thơ ta có thể hiểu:
                          Mẹ từng dặn anh ta rằng: con người nó hay lừa lọc, gian xảo lắm. Tốt thì ít mà xấu thì nhiều. Đừng nên "chơi" với con người mà chỉ nên chơi... với cây thôi!
                               Nhưng mẹ lại cũng dặn anh ta:
                          -   Phải làm một con người cao thượng. Con người tuy xấu thế đấy, nhưng lúc họ gặp nạn... thì phải đến cứu vớt họ (như ở câu thơ trên đó đã viết "Đến với ai gặp nạn") - Xong rồi lại về..."chơi với cây"!
                                Đây là một bài thơ viết cẩu thả. Cái đoạn lặp đi lặp lại dài đến 6 câu, nào có hay gì? có nghệ thuật thi ca gì cho cam? chỉ là cách nói đạo lý sáo rỗng.
                                Câu thơ: Đi hoài không gặp tiên/ - Hình ảnh ấy chắc Hữu Thỉnh chợt nhớ về chuyện cổ tích: Có cô bé hoặc cậu bé nghèo khổ đã mơ thấy ông tiên hay bà tiên hiện về. Thế là bê luôn vào thơ. Mà lại là bài thơ nói về nỗi đời, đoạn trường người lớn hẳn hoi. Một bài viết về mẹ thuộc dạng nhàm chán nhất, nhì... đối với một nhà thơ chuyên nghiệp mà tôi từng được đọc.
                               Thế đấy! Thơ ông Chủ tịch đã lãnh đạo Hội nhà văn đến ba khoá của chúng ta hôm nay là thế đấy?
                                Nói dài, bình thêm làm gì nữa cho bạn đọc càng nhàm chán. Quá đủ để nhìn nhận về  tập thơ "Thương lượng với thời gian" còn rất thấp.
                          -    Không phải là không có lý - Trong lần ông được giải quốc gia đầu tiên với tập trường ca "Đường vào thành phố", đã bị nhà thơ Xuân Diệu phê phán ngay trên báo Văn nghệ là dở vô cùng. Là không biết làm thơ. Là tào lao chi khươn... (trích bài TMH).
                          -    Cũng không phải là không có lý - Trong lần thứ hai ông ăn giải Hội nhà văn với tập thơ "Thư mùa đông", đã bị nhà văn Tô Hoài viết bài chê bai rằng: Thơ Hữu Thỉnh chỉ là một gánh chè chai đồng nát.
                          MẤY BÀI THƠ CHƯA HAY CỦA ÔNG CHỦ TỊCH ĐƯỢC HỘI NHÀ VĂN THỔI PHỒNG THÀNH THƠ HAY
                              Có người sẽ bảo: Cứ cho rằng cả đời thơ Hữu Thỉnh quá nhiều là những thơ tạp, câu cú lắp ghép nhiều khi còn bừa. Nhưng ông ta cũng có mấy bài thơ được gọi là hay đấy chứ? như các bài "Thơ viết ở biển" hoặc "Sang thu" chẳng hạn.
                               Xin thưa: Hữu Thỉnh không có một bài thơ nào thực sự là thơ hay của thi đàn.
                               Rất nhiều các bài thơ Hữu Thỉnh đều không hoàn tứ, hoàn nghĩa. Không đứng được với thời gian. Song cũng có đôi bài thơ được đánh giá là khá. Đó chính là hai bài thơ vừa nói trên. Nhưng kể cả hai bài thơ đó, vẫn không có bài thơ nào đủ sự viên mãn, hoàn bích để đậu thành thơ hay - Chưa muốn nói rằng: thực ra bài "Thơ viết ở biển" mà nhiều người khen là bài thơ hay nhất của Hữu Thỉnh, lại chính là bài thơ viết... hỏng. Nếu đem phân tích nó sẽ lộ ra những yếu điểm rất non yếu của một quá trình tư duy sáng tác.
                                        1/. "THƠ VIẾT Ở BIỂN" - 
                               Bài thơ chứa rất nhiều khuyết tật? Trước hết nói về hình ảnh hai câu thơ hay nhất bài:
                                                Gió không phải là roi mà vách núi phải mòn
                                                Em không phải là chiều mà nhuộm anh đến tím
                               Người ta nói "nước chảy đá mòn" chứ không ai nói "gió thổi núi mòn"? Hình ảnh thơ dùng không đúng nghĩa nên tính lô-gích của ý thơ bị kém đi.
                               Còn đối với câu thơ dưới: ví "em" là "chiều" đã nhuộm tím cả anh? Nghe chừng hình tượng ví von này còn gượng gạo. Tại sao em lại là "chiều"? "chiều" - không có ý nghĩa gì đối với người phụ nữ. Sự liên kết hình ảnh thơ với đời sống chưa chính xác, cũng không ổn. Mặc dù hai câu đó đọc lên người ta vẫn hiểu... nhưng về phương diện sáng tác thi ca, nhất là đối với một nhà thơ chuyên nghiệp, sử dụng hình tượng như thế là... dùng bừa.
                              Mấy hình ảnh thơ đầu thì hay:
                                              Anh xa em / Trăng cũng lẻ / Mặt trời cũng lẻ
                                Nhưng đến hai câu sau:
                                            Biển vẫn cậy mình dài rộng thế
                                            Vắng cánh buồm một chút đã cô đơn
                               Nếu chỉ thuần tuý tả về biển để nói về nỗi cô đơn, thì hai câu thơ này khá. Bởi vì, biển mênh mông như thế mà chỉ thiếu một cánh buồm bé nhỏ đã trở nên quạnh vắng, hiu hắt.  Nhưng "biển" và "cánh buồm" trong bài thơ Hữu Thỉnh còn để làm biểu tượng về người con trai và người con gái. Trong văn học người ta thường ví: "em là biển cả mênh mông", "tình em biển cả", hay "trên biển cả tình em... anh như cánh buồm gặp gió bay ra xa khơi" v. v... Ít khi người ta dùng hình ảnh biển để biểu tượng cho người con trai như trong bài thơ Hữu Thỉnh? Mà khi hình ảnh "biển dài rộng" đã là "anh" -  thì hiển nhiên "cánh buồm" phải là em!
                               Nghĩa là, Hữu Thỉnh ví: "anh như biển cả - còn em như... cánh buồm ??? Sự ví von lộn ngược thơ như thế hơi buồn cười, khập khiễng.
                               Giờ ta suy xét về đoạn thơ kết:
                                           Sóng chẳng đi đến đâu nếu không đưa em đến
                                           Vì sóng đã làm anh /  Nghiêng ngả /  Vì em...
                               Cảm xúc viết thơ đến đây của Hữu Thỉnh bị bí, thơ hơi quẩn. Vì là một bài thơ viết ở biển, nên tác giả mới lấy hình tượng "sóng" để gắn vào đó một cái nỗi tình? nhưng hình ảnh:
                                           Sóng chẳng đi đến đâu nếu không đưa em đến...
                                Như phân tích ở đoạn trên - "biển", tác giả đã sử dụng làm biểu tượng về người con trai, mà sóng cũng chính là biển - tức là "anh" rồi! Thành ra nghĩa ở câu này sẽ là:
                                               Anh đã làm anh nghiêng ngả vì em???...
                               Hữu Thỉnh hay mắc một thứ bệnh tư duy trong thơ nhiều khi suy xét không kỹ, sử dụng tùy tiện, thấy nó cứ có vẻ đẹp là dùng. Hơn nữa hình tượng "... đã làm anh nghiêng ngả vì em" - Nỗi thơ chưa được đẩy tới tột cùng, cho nên không viên mãn. Bài thơ kết bị đuối.
                               Tóm lại: về phương diện tư duy nghệ thuật thi ca - "Thơ viết ở biển" của Hữu Thỉnh là bài thơ viết... hỏng.
                                      2/.  ĐÔI NÉT V "SANG THU" -
                                "Sang thu" cũng là một trong đôi bài thơ được đánh giá là xuất sắc nhất của Hữu Thỉnh. Tác giả tả về cảnh một buổi vào thu ở làng quê, hình như đó là vào lúc trời gần tối sau một cơn mưa, mặc dù:
                                             Vẫn còn bao nhiêu nắng
                               Nhưng:
                                            Sương chùng chình qua ngõ
                                            Hình như thu đã về.
                               Tác giả cũng chỉ mới dừng lại ở dạng một bài thơ miêu tả thuần tuý cảnh vật thiên nhiên, dù sự tả đó khéo và có hương sắc. Nào là:
                                            Bỗng nhận ra hương ổi
                                            Phả vào trong gió se
                               Rồi:
                                            Sông được lúc dềnh dàng
                                            Chim bắt đầu vội vã
                                            Có đám mây mùa hạ
                                            Vắt nửa mình sang thu
                               Cả đến khi kết, bài thơ vẫn chỉ lẩn quẩn ở những câu tả cảnh đó:
                                             Sấm cũng bớt bất ngờ
                                             Trên hàng cây đứng tuổi
                                Tức là tác giả mới cam cảm về một khung cảnh thiên nhiên, rồi lấy những sự vật xung quanh mà vẽ nó ra. Tuy sự tả có gợi... nhưng cảm xúc thơ vẫn còn nông ở bên ngoài, chưa có tư duy trong. Chẳng qua nó được lấy vào sách giáo khoa cho trẻ con học, rồi thi cử... học sinh phải tán cho hay lên - Rất có hại cho việc nhận thức thơ ca bị lệch lạc của học trò.
                              Trong nền văn hiến của nghìn năm Thăng Long, xưa nay chưa từng có bài thơ nào chỉ tả cảnh suông, nỗi đời và tình người chứa trong cảnh không có hoặc nhạt nhẽo... mà lại được gọi là thơ hay? Xin ví dụ vài bài thơ tả cảnh đặc sắc của các thi nhân xưa:
                          * "MÙA XUÂN CHÍN" CA HÀN MC T - Cũng chỉ là tả cảnh mùa xuân, nhưng nỗi lòng cô quạnh về tình duyên... vì bệnh tật mà thi nhân không được hưởng. Đứng trước cảnh đời chứa chan hạnh phúc của bao thôn nữ... quấn quít với nỗi nhớ làng quê da diết trong hồi ức của Người:
                                                  Khách xa gặp lúc mùa xuân chín
                                                  Lòng trí bâng khuâng sực nhớ làng
                                                  - Chị ấy năm nay còn gánh thóc
                                                 Dọc bờ sông trắng nắng chang chang?
                                Nỗi tình trong cảnh thơ chứa chất... đã đẩy nghĩa thơ đi đến sự viên mãn tột cùng, mới tạo thành một áng thi ca hoàn bích để lại cho thế gian.
                          *  "THU ĐIẾU" CỦA NGUYỄn KHUYẾN -   Viết về một đêm thu ngồi thuyền câu cá. Cảnh tình hiu hắt với lòng người ẩn sĩ cô liêu, khi ông chán nơi quan trường trở về nương náu chốn thôn hương. Ta thấy hình ảnh thơ ôm bọc đời sống bên trong rung động. Nhất là trong hai câu kết:
                                                  Tựa gối buông cần lâu chẳng được
                                                  Cá đâu đớp động dưới chân bèo...
                                Một tâm trạng khắc khoải, chênh vênh  trong đêm thu. Thơ như có thần. Sâu sắc vậy nên Thu điếu mới trở thành bài thơ hay.
                          *   "QUA ĐÈO NGANG" CỦA BÀ HUYỆN THANH QUAN - Tức là một bài thơ tả cảnh Đèo Ngang, nhưng chứa đầy nỗi lòng của người nữ sỹ:
                                                       Nhớ nước đau lòng con quốc quốc
                                                       Thương nhà mỏi miệng cái gia gia
                              Cũng là mượn cảnh vật để mô tả... nhưng đã trở thành biểu tượng về nỗi nước, tình nhà của Bà Huyện Thanh Quan. Cuối cùng tác giả lại trở về với cõi lòng da diết giữa chốn đèo Ngang hoang vu, hạ một câu kết tuyệt bút:
                                                      Một mảnh tình riêng ta với ta
                              Ý tình trong thơ đã bộc lộ tâm can, cõi lòng sâu xa nhất của người đi xa. Giọng điệu, hình ảnh thơ sống động, điển hình đến mức hoàn bích. Cho nên nó mới sống mãi với nền văn học nước nhà.
                              Tr li vi bài thơ Hu Thnh: Đọc Sang thu muốn cảm nhận ra một nỗi đời, hoặc một ý tình trắc ẩn nào đó... dù của nhà thơ hay nhân tình thế thái, là không có? Bài thơ không đủ sự viên mãn cần thiết để được coi là một bài thơ hay?
                                     3/. "NĂM ANH EM TRÊN MT CHIC XE TĂNG" -  Một bài thơ viết theo kiểu hùng tráng của một thời. Giọng điệu từa tựa như đồng ca, hò vè. Nghệ thuật ngôn ngữ thi ca bình thường. Qua thời gian thì nó cũng sẽ nằm yên trong đống bụi phủ mà thôi.
                               Tôi không muốn nhắc lại bài thơ "Hỏi" ở đây - Những năm qua Hữu Thỉnh bị văn đàn đàm tiếu rất nhiều, tố cáo đã đạo bài thơ Hỏi đó từ bản dịch bài "Thượng đế tạo ra mặt trời" của nữ văn sĩ người Đức Christa Reinig ?
                                 Kết lun: Mai sau hầu hết thơ Hữu Thỉnh, kể cả những tập thơ được giải thưởng quốc gia hay quốc tế... sẽ theo Hữu Thỉnh xuống mồ. May ra có vài ba tình thơ đứng lại được trong những năm tháng nào đó, nhưng cũng nhạt nhòa. Nếu đã không có nổi một tập thơ tồn tại đối với nền văn học, thì khi ấy không biết nên xếp chân dung ông Chủ tịch Hội nhà văn Hữu Thỉnh thuộc loại nhà thơ nào?
                                 II-   THÁCH PHN BIN LI TP SÁCH " PHM NGC THÁI CHÂN DUNG NHÀ THƠ LN THI ĐI "
                               Trong tập " Phm Ngc Thái chân dung nhà thơ ln thi đi " dày 372 trang sách, gồm hai phần:
                          a/.  PHN 1: Thơ - Với tên đề "Bu tri thơ tình hay và l". Cả thảy có 120 bài thuộc những bài thơ tình hay, khá hay hoặc đặc sắc nhất, được chọn ra từ trong các tập thơ đã xuất bản của đời tác giả.
                          b/.  PHN 2: Bình luận "Thế gii thi ca Phm Ngc Thái" với những bài viết của nhiều tác giả là các văn nghệ sĩ, nhà giáo, hay những độc giả hâm mộ. Phần này hơn 200 trang, gồm 35 bài... vừa là các bài bình thơ hay, khá hay, hoặc sâu sắc điển hình - Cùng với tiểu luận chân dung. Như bài "Phm Ngc Thái mt nhà thơ tình ln ca dân tc", do nhà bình luận văn học Nguyễn Đình Chúc viết. Bài Phm Ngc Thái ngưi hai ln thi sĩ; Phm Ngc Thái vi chùm thơ hay v tình yêu và đàn bà; nhng tình thơ áo trng; My nét tình s v bài thơ Ngưi đàn bà trng; Phm Ngc Thái và mt k tác thi ca v.v...
                               Quí vị có thể tham khảo bài tổng hợp và đánh giá thơ hay của anh Trần Tứ Đức - nguyên Cán bộ Viện ngôn ngữ và văn hoá dân gian, nhan đề:
                                 "Phm Ngc Thái vi 3 tuyt tác - 20 tình thơ hay hoc khá hay "
                                Đã đăng trên nhiều trang mạng trong nước và thế giới. Mở đọc qua đôi link sau:
                          Trong nước:
                           http://www.nhuygialai.com/2014/03/pham-ngoc-thai-voi-3-tuyet-tac-20-tinh.html 
                          Hi ngoi:
                           http://www.chinhluanvn.com/2014/03/pham-ngoc-thai-voi-3-tuyet-tac-20-tinh.html
                               Trong lời giới thiệu tập sách "Phm Ngc Thái chân dung nhà thơ ln thi đi" ấy, cô giáo Nguyễn Thị Hoàng - Giảng viên trường Đại học Sư phạm đã viết:
                             " Theo đánh giá vi mt bình din rt rng trên văn đàn mng: Phm Ngc Thái là mt trong nhng nhà thơ ln ca nn văn hc nưc nhà.... Phm Ngc Thái không ch sáng tác đưc nhiu thơ tình hay. Thơ v ni đi nhân gian, kiếp ngưi ca ông, không ít bài cũng đt s viên mãn đ to thành nhng thi phm súc tích. Có bài đến hoàn bích như " Làm ma em v "; mang tính hin thc đin hình như "Ni trăn tr ngưi đi tìm vàng"; hoc nhng bài thơ đi sâu sc khác không kém phn hay:
                                    Cô quét lá đêm h, Em bán xoài, Khóc Hàn Mc T, Em bé cu bơ, Chiu hoàng hôn, C hoang...
                               Đúng như s đánh giá trên văn đàn: Thi ca Phm Ngc Thái dù là thơ tình hay thơ đi, nhng bài đt đ viên mãn v ý tưng nhân văn cũng như ngôn ng ngh thut là rt nhiu. Mc đ hay ca mi bài khác nhau, song nhng tình thi đó đu có th làm rung cm trái tim ta. Chưa tng có thi nhân nào sáng tác đưc nhiu thơ tình hay đến thế ! Ri mai sau ông s có c trăm bài thơ tình đng trưng cu vi đi và nn văn hiến Thăng Long ".
                               TR LI VI PHN THÁCH ĐU:
                               Người nào phản biện trên cơ sở những bài bình thơ, hoặc hoàn bích đến độ tuyệt tác, hoặc thơ hay, khá hay, thơ sâu sắc - cùng các tiểu luận về chân dung tác giả... đã đăng trong tác phẩm - Nghĩa là phủ định tập sách và... phủ định tầm vóc nhà thơ lớn.
                              Nhân đây cũng xin khẳng định: Theo nhận định của tôi - Hội nhà văn Việt nam đương đại, kể từ Hữu Thỉnh đến các nhà thơ khác... hiện không có nhà thơ lớn !
                          -   Nếu bài viết phản biện của vị nào đó của Hội nhà văn đánh giá xác đáng - Phạm Ngọc Thái chấp nhận mất cho người đó và Hội nhà văn hai mươi triệu đồng ( 20.000.000đ ).
                          -   Nhưng nếu bài viết sai... do kiến thức thẩm định thi ca còn non kém, hoặc không biết nhìn thơ mà cứ cố tình bình bừa, bình láo - Tôi sẽ phản biện lại: sai ở đâu? Thấp kém thế nào? nghĩa là sẽ vạch rõ cho vị đó thấy sự ngu muội về thơ, không đủ khả năng thẩm định tác phẩm thi ca - Khi ấy, không phải chỉ vị đó... mà chính Hữu Thỉnh Chủ tịch Hội nhà văn cũng phải chịu trách nhiệm chi trả cho Phạm Ngọc Thái hai mươi triệu đồng ( 20.000.000đ ).
                               Đã gọi là cuộc thách đấu thì tất cả hai bên ai tham gia, giữa Phạm Ngọc Thái và Hội nhà văn đều phải có luật ! Ai thấy đủ gan thì trao đổi, bàn luận với Hữu Thỉnh để vào... "cuộc chơi"?
                                 Phạm Ngọc Thái thách đấu cả Hội nhà văn Việt Nam đương đại.
                          Viết ti đt nghìn năm văn hiến Thăng Long
                          Tháng 7-2015
                            PHẠM NGỌC THÁI
                                                 Đăng trên các trang mạng trong nước và thế giới:

                          http://www.saimonthidan.com/?c=article&p=11033
                          http://to-quoc01.blogspot...au-ca-hoi-nha-van.html
                            http://tranmygiong.blogti...ch_u_c_h_i_nha_v_n_vi_
                            http://www.namuctuanbao.n...nNgan/truyenngan_8.php
                            http://dangxuanxuyen.blog...-ca-hoi-nha-van_3.html
                            https://nghiathuc.wordpre...an-viet-nam-duong-dai/
                            http://nguoidongbang.blog...au-ca-hoi-nha-van.html
                          http://www.quansuvn.info/...0_6-1_17-18_14-2_15-2/
                          http://www.vanews.org/201...au-ca-hoi-nha-van.html
                          http://www.tiengchimviet....au-ca-hoi-nha-van.html
                            http://www.nhuygialai.com...au-ca-hoi-nha-van.html
                          http://www.truclamyentu.i...nha-van-duong-dai.html
                          http://anlacminh.blogspot...ng-mang-hoang-phi.html
                          http://dannam.org/Blog/?p=4953
                            http://hung-viet.org/blog...van-viet-nam-duong-dai
                            http://vietinfo.eu/thu-vi...m-duong-da%CC%A3i.html
                          http://kontumquetoi.com/2...ng-dai-pham-ngoc-thai/
                            http://thachda.blogtiengv..._ach_u_c_h_i_nhav_n_vi
                            http://chuvuongmien.blogs...-hoi-nha-van.html#more
                          http://lexuanquang.org/post/9595/
                          http://www.vandanviet.com...au-ca-hoi-nha-van.html
                            http://baotoquoc.com/2015...an-viet-nam-duong-dai/
                           
                          <bài viết được chỉnh sửa lúc 27.10.2015 22:10:27 bởi Nhatho_PhamNgocThai >
                          Đời hư, thực nhập nhoè lẫn lộn
                          Đêm ái tình... ta nương ngủ trái tim hoang.
                           
                            Nhatho_PhamNgocThai

                            • Số bài : 898
                            • Điểm thưởng : 0
                            • Từ: 04.08.2006
                            • Trạng thái: offline
                            Re:(URL) KỊCH và các TIỂU PHẨM VĂN XUÔI của PNT 18.08.2015 12:45:07 (permalink)
                                                            
                                         Phạm Ngọc Thái Và Bản Thơ Tình Da Diết Màu Tím
                                                                                          KIM TUYẾT
                             
                             
                             
                                     ANH VỌNG NGHE TIẾNG EM HÁT BÊN HỒ

                            Anh vọng nghe tiếng hát bỗng bàng hoàng
                            Đôi mắt mùa thu ru êm ả
                            Ôi, hồ xưa! Những đêm trăng lộng gió
                            Những đêm không chiếu, không màn

                            Tiếng hát ấy vẳng xa đã vào bụi cát
                            Em mãi còn kỉ niệm trong anh
                            Như hạnh phúc đời anh: cái thực là hư cả
                            Cái đã hư xưa mới chính thực là mình

                            Cuộc đời như bóng mây qua vũ trụ
                            Chiếu ở rất xa,
                                                    qua hồn ta,
                                                                       trong mộng ủ
                            Ôi! Hư vô, sao quặn xiết lòng ta?
                            Hỡi đêm tàn!
                            Có nghe tiếng em vẫn hát tận hồ xa...

                                                          PHẠM NGỌC THÁI
                                                      Trích tập "Rung động trái tim",
                                                            Nxb Thanh niên 2009 

                            LỜI BÌNH:  Nhà thơ Phạm Ngọc Thái có nhiều thơ hay, đặc biệt là thơ tình. Bài "Anh vọng nghe tiếng em hát bên hồ" này, cứ gieo vào tôi một nỗi cảm hoài da diết:
                                                          Anh vọng nghe tiếng hát bỗng bàng hoàng
                                                          Đôi mắt mùa thu ru êm ả
                                                          Ôi, hồ xưa! Những đêm trăng lộng gió
                                                          Những đêm không chiếu, không màn
                                  Tiếng hát mà ngày ấy thiếu nữ vẫn thường hát cho anh nghe trong những đêm trăng bên hồ. Người thiếu nữ có đôi mắt mùa thu dịu dàng, êm ái. Đây là mùa thu đất trời hay mùa thu trong em? Bởi hình ảnh mùa thu đây cũng chỉ còn được gợi lại trong kí ức cùng với tiếng hát của em vọng về, nó càng trở nên sâu lắng, khắc khoải.
                                 Hình tượng: Những đêm không chiếu, không màn /-  Nói về kỉ niệm những tháng năm của tình yêu tuổi trẻ, mơ mộng và thiêng liêng. "... không chiếu, không màn" cũng có nghĩa là màn trời, chiếu đất.  Nhưng màn trời, chiếu đất của những kiếp lang thang là cảnh cát bụi, gió mưa - Còn màn trời, chiếu đất để diễn tả về tình yêu gái trai lại là hình tượng có tính mĩ học của thiên nhiên. Những đêm không chiếu, không màn ấy... họ đã tha thiết yêu nhau. Và chính trong cái không gian mộng mơ đó, người con gái đã cất tiếng hát. Tiếng em nhỏ nhẹ chỉ đủ cho anh nghe, lẫn vào gió thổi cùng trăng sao.
                                 Đấy, cái khúc thơ đầu nhà thơ đã diễn tả về khung cảnh thiên nhiên và tình yêu bằng cảm xúc trào lên trái tim anh, để bật ra những lời thơ say đắm, thân thương. Kỉ niệm ngọt ngào quá !... Đáng yêu quá !... Giọng thơ khá du dương:
                                                         Ôi, hồ xưa! Những đêm trăng lộng gió...
                                 Sang khúc thứ hai, tác giả trở về với thực tại. Những năm tháng tươi đẹp, mộng mơ đã qua đi. Em cũng không còn bên anh. Nhà thơ thầm than:
                                                        Tiếng hát ấy vẳng xa đã vào bụi cát
                                                        Em mãi còn kỉ niệm trong anh
                                 Tất cả chìm lẫn trong cát bụi. Thơ đi vào triết lý về tháng năm và cuộc đời.  Khát vọng và thực tế. Tình yêu và sự chia ly. Đó là những mâu thuẫn của cuộc sống. Nhà thơ phát biểu về hạnh phúc của đời anh thế nào?
                                                        Như hạnh phúc đời anh: cái thực là hư cả
                                                        Cái đã hư xưa mới chính thực là mình
                                 Ở hai câu trên của khúc thứ hai như vừa phân tích, là tác giả nói về sự bất diệt của tình yêu! Mặc dù tình đã qua, tất cả vào cát bụi... nhưng em mãi mãi là một kỉ niệm không phai mờ  trong anh. Mang màu sắc hoài niệm.
                                 Còn hai câu dưới thì triết lí: Cuộc sống của anh hôm nay, cái vẫn đang tồn tại lại chính là... hư ảo? Còn cái đã vào hư ảo, mới thực là hạnh phúc của cuộc đời. Xin phân tích ít nét về sự triết lý của hai câu thơ này, hay thế nào?
                                 Vì sao cái "thực" lại là "hư"? Câu thơ có ý ẩn, cảm xúc phát ra từ tâm linh. Nghĩa là về "thần" chứ không phải về "chất". Tính triết lí nó nằm trong linh hồn con người hơn là bản thể. Tức là, dù tháng năm cát bụi, nhưng tình em mãi mãi còn trong cuộc sống cũng như trái tim anh. Cho nên, chính cái tình yêu "hư ảo" ấy đã trở thành ý nghĩa tồn tại, giá trị đời sống tinh thần của nhà thơ.
                                Ta lại thấy, nếu mặt phải của tình yêu là nguồn hạnh phúc vô biên - Thì mặt trái của nó khi bị tan vỡ, bên những khổ đau dày vò và thương tiếc... cũng là nguồn hạnh phúc cuộc đời. Chính tính triết lý hai mặt này, về phương diện thi ca đã đẩy nỗi thơ đi đến sự tột cùng. Để nói về giá trị lớn lao, bất hủ của tình yêu! Vậy là, từ cái kí ức nhớ về tiếng hát của người thiếu nữ xưa vọng trong tâm trí, nhà thơ đã dệt nên cả một bản tình xô-nát bên hồ.
                                 Sang khúc thứ ba, khúc thơ cuối cùng:    
                                                        Cuộc đời như bóng mây qua vũ trụ
                                                        Chiếu ở rất xa,
                                                                                  qua hồn ta,
                                                                                                       trong mộng ủ
                                                        Ôi! Hư vô, sao quặn xiết lòng ta?
                                  Có khi người ta nói: cuộc đời dài lê thê. Đấy là trong cuộc sống bất hạnh, nhiều khổ đau. Dân gian cũng thường hay ví như một câu ngạn ngữ: đằng đẵng cả một kiếp người? Còn khi hạnh phúc, niềm vui nhiều hơn nỗi buồn - Người ta lại thường nói: thoáng cái đã trôi qua một đời người. Hoặc, cuộc đời vụt trôi như một cánh chim bay, như một giấc mơ, v.v...
                                Ở đây tác giả viết: Cuộc đời như bóng mây qua vũ trụ /-  Nói là "cuộc đời", nhưng thực ra ý của nhà thơ muốn nói về những tháng năm hạnh phúc bên em đã vèo trôi qua mất rồi. Tình yêu chỉ còn là hoài vọng với nỗi nhớ cồn cào, da diết. Như ngay trong câu đầu tiên của bài:
                                                        Anh vọng nghe tiếng hát bỗng bàng hoàng
                                                        Đôi mắt mùa thu ru êm ả...
                                 Đến thân hình, ánh mắt, giọng nói... của em yêu ngày nào, cũng chỉ còn lại với anh bằng ảo ảnh mà thôi. Hay như câu thơ ở khúc thứ hai vừa phân tích:
                                                        Như hạnh phúc đời anh: cái thực là hư cả
                                 Nghĩa là sự tồn tại của anh hôm nay chỉ là xác thể. Còn linh hồn, trái tim anh đã theo tình yêu của em bay xa rồi - Thơ vẫn là thơ mà... Cho nên, cái năm tháng ngắn ngủi với em chính là hạnh phúc, ý nghĩa cuộc sống của đời anh. Nó đã vụt trôi qua như một bóng mây trong cả vũ trụ hoang vắng này.
                                 Khúc thứ ba cũng là sự triết lí để nói về tình yêu và cuộc sống, nhưng nó được sử dụng bằng hình ảnh của thiên nhiên, trời đất. Vũ trụ đã ập vào làm thành hình tượng thi ca của Phạm Ngọc Thái. Tình yêu với em trôi qua như một áng mây trên cả bầu trời mênh mông. Đó phải là một áng mây rạng rỡ, đẹp nhất của tháng năm, tận khoảng xa xăm nào đó chiếu vọng về: Chiếu ở rất xa... / qua hồn ta.../ trong mộng ủ...
                                 Kí ức tình yêu xưa hiển hiện,  trở về làm xao động trái tim. Nó chiếu ánh lên trong tâm hồn hay chập chờn trong những giấc mơ. Hư vô đấy, thế mà: Ôi! Hư vô, sao quặn xiết lòng ta? /-  Lời thơ thiết tha và xa xót. Đến câu kết, tác giả điệp lại âm vang tiếng hát của câu thơ đầu:
                                                        Hỡi đêm tàn!
                                                        Có nghe tiếng em vẫn hát tận hồ xa...
                                 Hình ảnh "đêm tàn" gợi cho ta về những đêm dài thao thức, nhà thơ đắm chìm trong nỗi nhớ người yêu.  Hình ảnh rất chân thực nhưng đầy mộng. Bài thơ chỉ xoay quanh tiếng hát của người con gái bên hồ, đã được khai thác triệt để bằng cảm xúc của trái tim, tâm hồn tác giả, rồi sử dụng cảnh trời đất, vũ trụ để minh họa và triết lí. Nhờ có tính triết lí mà thơ không bị rơi vào sự uỷ mị. Tất cả quyện vào nhau, khúc triết.
                                 Một bài thơ tự do ba khúc, mười hai câu. Độ ngắn dài của mỗi câu tuỳ thuộc vào cảm xúc của nhà thơ. Có lúc kéo dài ra như ở câu đầu:
                                                        Anh vọng nghe tiếng hát bỗng bàng hoàng
                                 Tiếp theo là một câu ngắn, để cho hình ảnh tích đọng vào ánh mắt của người yêu:
                                                      Đôi mắt mùa thu ru êm ả
                                 Sau đó thơ lại kéo dài ra tả về cảnh xưa êm đềm:
                                                      Ôi, hồ xưa! Những đêm trăng lộng gió
                            Nhưng có đoạn được gieo như thể thơ bậc thang. Thí dụ ở khúc thứ ba như đã nói trên:
                                                      Cuộc đời như bóng mây qua vũ trụ
                                                      Chiếu ở rất xa /
                                                                                  qua hồn ta /
                                                                                                       trong mộng ủ /
                                  Đến cuối cùng giọng thơ đổ xuống, xàng xê như một bài ca vọng cổ vậy:
                                                      Hỡi đêm tàn!
                                                      Có nghe tiếng em vẫn hát tận hồ xa...
                                 Thơ tự do hiện đại Phạm Ngọc Thái thực sự là rất mới. Thơ viết phóng khoáng, chuyển đổi tứ tự nhiên, hình ảnh, ngôn ngữ sinh động trong nhịp điệu thi ca... mà không rơi vào sự mượt mà nhàm chán. Có thể nói - Tác giả thuộc các nhà thơ tự do, gieo thơ hiện đại đã vào hàng bậc tinh luyện, nhẹ nhàng.

                            NGUYỄN THỊ KIM TUYẾT
                            SV. Trường ĐH Khoa học Xã hội & Nhân văn 
                             
                                  Đã đăng trên nhiều trang mạng Việt trong nước & thế giới:  
                              http://vannghequangtri.bl...-tho-tinh-da-diet.html
                              http://nguyenduyxuan.net/...th-tinh-da-dit-mau-tim
                            https://nghiathuc.wordpre...iet-mau-tim-kim-tuyet/
                            http://www.nhuygialai.com...-tho-tinh-da-diet.html
                            http://www.saimonthidan.c...?c=article&p=11181
                            http://www.truclamyentu.i...h-da-diet-mau-tim.html
                            http://www.vanews.org/201...-tho-tinh-da-diet.html
                            http://lexuanquang.org/post/9812/  
                            http://www.thotanhinhthuc...l_kt_phamngocthai.html
                            http://lyhuong-rachgia.bl...eng-em-hat-ben-ho.html
                              http://bichkhe.org/home.php?cat_id=147&id=4326
                              http://chuvuongmien.blogs...tinh-da-diet.html#more
                              http://thachda.blogtiengv...4/p5775748#more5775748
                              http://huongnguyenhoang.b...t-ben-ho-tho.html#more
                            http://www.vandanviet.com...-tho-tinh-da-diet.html
                             
                             
                             
                             
                             
                             
                                
                             
                             
                             

                             
                            <bài viết được chỉnh sửa lúc 19.08.2015 12:19:23 bởi Nhatho_PhamNgocThai >
                            Đời hư, thực nhập nhoè lẫn lộn
                            Đêm ái tình... ta nương ngủ trái tim hoang.
                             
                              Nhatho_PhamNgocThai

                              • Số bài : 898
                              • Điểm thưởng : 0
                              • Từ: 04.08.2006
                              • Trạng thái: offline
                              Re:(URL) KỊCH và các TIỂU PHẨM VĂN XUÔI của PNT 17.09.2015 10:54:39 (permalink)
                               
                                        
                                BÀI CA ÔNG TÂN CHỦ TỊCH HỘI NHÀ VĂN


                               

                              Ông Tân Chủ tịch ơi ! Sao ông tham lam thế?
                              Hay sợ hết quyền rồi. Đời sẽ dẫm đạp lên ông?
                              Gọi ông là "tân". Thật ra đã cũ mèm.
                              Bốn khóa - hai mươi năm
                              Cả linh hồn, trí não ông đều rách nát.

                              Ông trơ trẽn tới mức không cần nhân cách
                              Mặt ông mo rồi. Máu cũng đã hơi tanh.
                              Ông lãnh đạo Hội nhà văn mà suy yếu toàn phần
                              Tổ chức thì hỗn mang.
                                                        Nền văn học nước nhà thấp kém.

                              Ông giỏi nịnh Đảng để lấy tiền nhà nước
                              Khéo bầy trò tổ chức tiêu pha
                              Hãy nhớ: Đây là tiền đóng thuế,
                                                                     tiền máu của dân ta
                              Không phải để cho Hội nhà văn tiêu xài,
                                                                             không kết quả?

                              Khi dùng trao giải thưởng văn chương
                                          thì tư lợi, cửa quyền, đầy những mánh mung
                              Thẩm định tác phẩm đa phần thấp kém và bậy bạ
                              Lúc hội thảo thơ "tân con cóc"   (*)
                                                       lại hùa nhau hò reo, hỉ hả
                              Ai muốn vào Hội nhà văn - phải chạy chọt, đút tiền...
                              Xem ra, ông có tội nhiều hơn công thì phải?

                              Hàng loạt các hội viên
                                                ngán ngẩm ông mà bỏ ra khỏi Hội
                              Vì quyền sống tự do chân chính của con người
                              Không phải lũ nô bộc viết thuê !
                              Hội nhà văn giờ bung bét
                                                               có khác gì một bãi tha ma
                              Ông trát trấu, bôi tro vào mặt mình
                              Ngẩng lên thẹn trời, cúi đầu ngượng đất.

                              Ham hố quyền vị nhất thời.
                                                              Thơ phú vứt vào sọt rác.
                              Là văn nghệ sĩ thường cầu danh thơm để nghìn thu
                              Phải chăng ông cũng chỉ là tên cơ hội "đục nước béo cò"?
                              Mãi mãi về sau nền văn học này
                              Đời sẽ bêu tên ông...
                              Dấu hoen nhục ông định rửa bao giờ cho sạch ???
                              Hà Nội, tháng 7- 2015
                              PHM NGC THÁI

                              (*)  Thơ "tân con cóc": mượn chữ nghĩa của Trần Mạnh Hảo

                                                Đã đăng trên nhiều trang mạng trong nước & thế giới:
                              http://to-quoc01.blogspot...-tich-hoi-nha-van.html
                              http://www.saimonthidan.com/?c=article&p=11106
                              https://badamxoevietnam2....-chu-tich-hoi-nha-van/
                                https://nghiathuc.wordpre...ha-van-pham-ngoc-thai/
                                http://www.vanews.org/201...-ong-tan-chu-tich.html
                              http://lexuanquang.org/post/9710/
                              http://chuvuongmien.blogs...-nha-van-ong.html#more
                              http://thachda.blogtiengv...an_ch_t_ch_h_i_nha_v_n
                              http://huongnguyenhoang.b...nha-van-pham.html#more
                                http://www.truclamyentu.i...-tich-hoi-nha-van.html
                              http://www.tiengchimviet....-ong-tan-chu-tich.html

                              <bài viết được chỉnh sửa lúc 17.10.2015 12:33:35 bởi Nhatho_PhamNgocThai >
                              Đời hư, thực nhập nhoè lẫn lộn
                              Đêm ái tình... ta nương ngủ trái tim hoang.
                               
                                Online Bookmarks Sharing: Share/Bookmark
                                Thay đổi trang: << < ..1112131415 > | Trang 12 của 15 trang, bài viết từ 166 đến 180 trên tổng số 221 bài trong đề mục

                                Chuyển nhanh đến:

                                Thống kê hiện tại

                                Hiện đang có 0 thành viên và 6 bạn đọc.

                                Chú Giải và Quyền Lợi

                                • Bài Mới Đăng
                                • Không Có Bài Mới
                                • Bài Nổi Bật (có bài mới)
                                • Bài Nổi Bật (không bài mới)
                                • Khóa (có bài mới)
                                • Khóa (không có bài mới)
                                • Xem bài
                                • Đăng bài mới
                                • Trả lời bài
                                • Đăng bình chọn
                                • Bình Chọn
                                • Đánh giá các bài
                                • Có thể tự xóa bài
                                • Có thể tự xóa chủ đề
                                • Đánh giá bài viết

                                2000-2019 ASPPlayground.NET Forum Version 3.9